Ανδρέας Μαραθιάς

Άλλωστε χθες με την έναρξη της συζήτησης στην Ολομέλεια όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης στήριξαν την ένσταση αντισυνταγματικότητας που κατέθεσε το ΠΑΣΟΚ για την κατάργηση του δεύτερου γύρου των αυτοδιοικητικών εκλογών, η οποία ωστόσο απορρίφθηκε από τη κυβερνητική πλειοψηφία

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος το ΠΑΣΟΚ, Παναγιώτης Δωδώνης, αναπτύσσοντας την πρόταση του ΠΑΣΟΚ, ανέφερε ότι “η κυβέρνηση επιδίδεται σε μια ευρεία άσκηση συνταγματικής φακιρικής, φέρνοντας ένα εκλογικό σύστημα κομμένο και ραμμένο στα μέτρα της, νοθεύοντας έτσι τη λαϊκή βούληση” και δεσμεύτηκε ότι το ΠΑΣΟΚ, δεν πρόκειται να το εφαρμόσει ποτέ, ενώ “απολύτως προσχηματική”, χαρακτήρισε την ένσταση ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της ΝΔ, Δημήτρης Καιρίδης, ο οποίος άδραξε τη ευκαιρία για να επιτεθεί στον δήμαρχο Αθηναίων, Χάρη Δούκα, λέγοντας ότι “η δημαρχία Δούκα αποτελεί βούτυρο στο ψωμί μας, καθώς δυσφημεί το λαϊκό μέτωπο που ετοιμάζει το ΠΑΣΟΚ, ο ΣΥΡΙΖΑ και άλλοι με τον Αλέξη Τσίπρα”.

“Δεν αντέχετε την ιδέα των συνεργασιών των προοδευτικών δυνάμεων και δεν μπορείτε να χωνέψετε ότι χάσατε τον Δήμο Αθηναίων” τόνισε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Σωκράτης Φάμελλος, τονίζοντας ότι “το νέο σύστημα γίνεται για να αποτραπεί στο μέλλον μια αντίστοιχη εξέλιξη, δηλαδή μια δημόσια και διαφανής συνεργασία των προοδευτικών δυνάμεων στον δεύτερο γύρο” και επισημαίνοντας ότι στόχο της ΝΔ είναι “χρεωκοπημένοι και αδύναμοι πολιτικά δήμοι για να ελέγχονται από το καθεστώς”

Ο γενικός γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ, Δημήτρης Κουτσούμπας, έκανε λόγο “Για εκλογικό σύστημα με χαρακτηριστικά παπατζή ή αλλιώς εκλογικό τζογάρισμα” και κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι μετέτρεψε  τους δήμους και τις περιφέρειες “σε μηχανισμό τοπικής φοροληστείας, χαρατσώματος όπως λέει ο λαός μας, αλλά και σε “τροχονόμο” μεγάλων επιχειρηματικών συμφερόντων”,  ενώ υπέρ της πρότασης αντισυνταγματικότητας τάχθηκε και η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας, Ζωή Κωνσταντοπούλου.

“Το πάθημα Μπακογιάννη και άλλων στελεχών της ΝΔ, έφεραν αυτό το εκλογικό εξάμβλωμα”, είπε ο Κώστας Χήτας από την Ελληνική Λύση και για “προσβολή της λαϊκής κυριαρχίας” μίλησε ο Γιώργος Ρούντας από τη “Νίκη”.

Ο υπουργός Εσωτερικών Θόδωρος Λιβάνιος, απαντώντας στις αιτιάσεις της αντιπολίτευσης,  αφού σημείωσε ότι το Σύνταγμα δεν θέτει ζήτημα εκλογικού συστήματος, δηλαδή αν θα είναι πλειοψηφικό ή αναλογικό, τόνισε ότι “το σύστημα των δύο γύρων που εφαρμόστηκε από το 1974, έχει κλείσει τον κύκλο του, καθώς υπήρχε μειωμένη συμμετοχή στο δεύτερο γύρο και παζάρια μεταξύ των δύο γύρων”, εκφράζοντας παράλληλα τη θέση του ότι “με το νέο σύστημα θα υπάρχει πραγματική νομιμοποίηση των δημάρχων και των περιφερειαρχών, μέσω  της αύξησης της συμμετοχής”.
Δείτε το νομοσχέδιο:13325042.pdf

Σημείο εκκίνησης για τη ροή του χρήματος στην οικονομία των εκλογών αποτελεί η προκήρυξη της αναμέτρησης και η έναρξη της προεκλογικής περιόδου.

«Η κίνηση στα τυπογραφεία σε σχέση με άλλες χρονιές είναι ελάχιστη. Κυρίως κάρτες τυπώνουμε. Ολη η δουλειά γίνεται πλέον με μηνύματα SMS και διαφημίσεις στο Internet. Κατά 80% είναι διαδικτυακή πια η διαφήμιση».

Στην περίπτωση των φετινών αυτοδιοικητικών εκλογών, σε εγκύκλιο του υπουργείου Εσωτερικών που εστάλη στις 8 Αυγούστου ορίζεται η διάρκεια της προεκλογικής περιόδου, ρυθμίζονται ζητήματα σχετικά με τη συγκρότηση Επιτροπών Ελέγχου Δαπανών και Εκλογικών Παραβάσεων και δίνονται διευκρινίσεις για το οικονομικό σκέλος της αναμέτρησης.

Συγκεκριμένα, ορίζεται η διαδικασία δήλωσης των εσόδων και εξόδων των συνδυασμών και των υποψηφίων.

Ως έσοδα λογίζονται ποσά που προέρχονται από εισφορές φυσικών προσώπων, πολιτικών κομμάτων καθώς και «από τη διάθεση ονομαστικοποιημένων διπλότυπων εισιτηρίων εκδηλώσεων».

Στα έξοδα περιλαμβάνονται «τα ποσά που δαπανώνται για την προετοιμασία, τις ανάγκες και τη διεξαγωγή του προεκλογικού αγώνα, καθώς και η αξία των παροχών και διευκολύνσεων προς συνδυασμούς και υποψηφίους, οι οποίες αποτιμώνται σε χρήμα».

• Τυπικά και βάσει της νομοθεσίας, τα έσοδα των συνδυασμών και υποψηφίων «με την επιφύλαξη των εσόδων από εισιτήρια εκδηλώσεων» διακινούνται σε ποσοστό 100% του συνολικού ύψους τους μέσω τραπεζικών λογαριασμών.

Το ίδιο ισχύει και για τις δαπάνες των συνδυασμών, σε ποσοστό 95%. Τα σχετικά ποσά αναρτώνται στη Διαφάνεια, μια πλατφόρμα υπό την ευθύνη της Singular Logic από κοινού με το αρμόδιο υπουργείο.

Μέχρι τις 5 Οκτωβρίου από τους συνδυασμούς και τους υποψηφίους για τις περιφερειακές εκλογές είχαν δηλωθεί έσοδα 736.622 ευρώ και δαπάνες 510.619 ευρώ, ενώ για τις δημοτικές τα δηλωμένα έσοδα ανέρχονταν σε 1.710.111 ευρώ και οι δαπάνες σε 1.439.389 ευρώ.

Βάσει νόμου τίθενται όρια στις δαπάνες των υποψηφίων, αναλόγως του μεγέθους της εκλογικής τους περιφέρειας.

Ετσι, για παράδειγμα, σε μια εκλογική περιφέρεια με πληθυσμό έως 150.000 άτομα το όριο των εκλογικών δαπανών για τους υποψηφίους τόσο στις δημοτικές όσο και στις περιφερειακές εκλογές τίθεται στα 3.000 ευρώ. Στην πράξη, όμως, τα ποσά που καλούνται να δαπανήσουν οι υποψήφιοι είναι πολύ μεγαλύτερα.

«Με βάση τη δική μου εμπειρία, ένας υποψήφιος περιφερειακός σύμβουλος χρειάζεται να δαπανήσει γύρω στις 5.000 ευρώ» λέει στα «ΝΕΑ» πρώην αντιπεριφερειάρχης που συμμετείχε τελευταία φορά σε εκλογές στην αναμέτρηση του 2019.

«Το ποσό αυτό αφορά την ενοικίαση ενός γραφείου, αμοιβή για τους ανθρώπους που βοήθησαν, τα παράβολα, τα φυλλάδια, προώθηση μέσω social media, τις βενζίνες και τους καφέδες.

• Οι 5.000 ευρώ αποτελούν τη βάση για να μπορέσεις να κινηθείς» σημειώνει, τονίζοντας ότι στο παρελθόν υποψήφιος περιφερειάρχης είχε ξοδέψει 150.000 ευρώ. Τα έξοδα είναι περισσότερα για τους επικεφαλής των συνδυασμών στις αυτοδιοικητικές εκλογές.

«Για έναν υποψήφιο δήμαρχο οι 20.000 ευρώ δεν φτάνουν» αναφέρει ο ίδιος πρώην αυτοδιοικητικός.

«Κανονικά ένας υποψήφιος δήμαρχος χρειάζεται ένα κεφάλαιο κίνησης άνω των 30.000 ευρώ» εξηγεί, τονίζοντας ότι αποτελεί επένδυση το να κατέβει κανείς στις εκλογές ως επικεφαλής συνδυασμού.

Κατά τις προεκλογικές περιόδους, και ιδίως πριν από τις αυτοδιοικητικές κάλπες, το έντυπο υλικό που κατακλύζει γραμματοκιβώτια, παρμπρίζ αυτοκινήτων και εκλογικά περίπτερα δίνει την αίσθηση ότι τα τυπογραφεία κάνουν… χρυσές δουλειές.

Η πραγματικότητα, όμως, σύμφωνα με τον Τάσο Πάλλα, επί σειρά ετών πρόεδρο της αδρανοποιημένης πλέον Ενωσης Ιδιοκτητών Τυπογραφείων Αττικής, είναι πολύ διαφορετική: «Η κίνηση σε σχέση με άλλες χρονιές είναι ελάχιστη. Κυρίως κάρτες τυπώνουμε. Ολη η δουλειά γίνεται πλέον με μηνύματα SMS και διαφημίσεις στο Internet. Κατά 80% είναι διαδικτυακή πια η διαφήμιση».

Σημειώνει, δε, ότι η προεκλογική περίοδος αποτελούσε μια «παρηγοριά» κυρίως για όσους δεν είχαν δουλειά ή διέθεταν πολύ παλιά μηχανήματα. «Οσοι έχουν σταθερούς πελάτες δεν μπορούν να κλείσουν το τυπογραφείο για έναν μήνα για να τυπώνουν προεκλογικά υλικά» εξηγεί.

Η διαδικτυακή διαφήμιση αλλά και το μικρότερο ενδιαφέρον για τις εκλογές έχουν περιορίσει τη δουλειά στο 1/10 σε σύγκριση με παλιότερα. «Και οι δημοτικές εκλογές είχαν πάντα δουλειά λόγω των πάρα πολλών υποψηφίων. Ηταν ψιλολόγια, αλλά πολλά» συνεχίζει ο Τάσος Πάλλας.

Ο ίδιος αναφέρει, μάλιστα, ότι ακόμα και τα ψηφοδέλτια τυπώνονται σε πολύ μικρότερες ποσότητες καθώς εκλείπει η πρακτική της διανομής σταυρωμένων ψηφοδελτίων. «Κυρίως κάρτες μοιράζουν οι υποψήφιοι, για να θυμίζουν την παρουσία τους». Οσο για το κόστος, για τις 1.000 κάρτες η τιμή κυμαίνεται μεταξύ 200 και 400 ευρώ, αναλόγως τη μακέτα.

• Τα 5.000 μονόφυλλα Α5 κοστίζουν 300 με 350 ευρώ. «Και πάλι όμως, εξαρτάται από τη μακέτα» λέει ο έμπειρος τυπογράφος, εξηγώντας ότι ένας καλός γραφίστας για μια καλή μακέτα θα ζητήσει μίνιμουμ 200 με 250 ευρώ.

Εν τω μεταξύ, η χαίνουσα πληθωριστική κρίση έχει ωθήσει προς τα πάνω τις τιμές των υλικών σε σχέση με τις εκλογές του 2019.

Το χαρτί έχει «τσιμπήσει» 25%, ενώ το ρεύμα, τα μελάνια και τα άλλα αναλώσιμα είναι κατά 10% ακριβότερα. Ωστόσο, οι μικρές ποσότητες που παραγγέλνονται καθιστούν ανεπαίσθητη τη διαφορά, ενώ ο έντονος ανταγωνισμός μεταξύ των τυπογραφείων, ιδίως στις μεγάλες πόλεις, κρατά τις τιμές χαμηλά.

Πληροφορίες από την εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ