Ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ ανέφερε σε κάποιο σημείο πως είναι «αντίθετος με την τεκνοθεσία και για τα ετερόφυλα και όχι μόνο για τα ομόφυλα», με την βουλευτή Επικρατείας του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης να σημειώνει: «Ούτε καλημέρα – Έλενα Ακρίτα, Μητέρα του Παύλου».

Υπενθυμίζεται ότι η Έλενα Ακρίτα, όταν ήταν παντρεμένη με τον ηθοποιό Κώστα Αρζόγλου, υιοθέτησαν το 1992 τον γιο τους, Παύλο.

Σεραφείμ Κοτρώτσος

Μπορεί να μην είχε προβλέψει τότε τον ακριβή αριθμό των βουλευτών του που θα καταψήφιζαν ένα τέτοιο νομοσχέδιο, όμως είναι μάλλον απίθανο να μην είχε λάβει υπόψη του ότι αναχρονιστικές αντιλήψεις μεγάλου αριθμού μελών της Κ.Ο και του συντηρητικού εκλογικού ακροατηρίου της Ν.Δ, υπό την σημαία και την πίεση της Εκκλησίας, θα συγκροτούσαν μέτωπο κατά μιας τέτοιας μεταρρύθμισης που βοηθά την χώρα να συγκλίνει στον ευρωπαϊκό μέσο όρο σε θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων -εν προκειμένω της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας.

Οι επιμελείς, δε, συνεργάτες του και η έμπειρη επικοινωνιακή ομάδα που τον υποστηρίζει (με τα γνωστά focus group) είναι βέβαιο πως θα του είχε εξηγήσει το αυτονόητο: εάν, υποθετικά, αφαιρούσε κανείς από τον κοινοβουλευτικό χάρτη τον ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ και το ΠΑΣΟΚ (αλλά και τα μικρότερα κόμματα στα αριστερά τους), το σχετικό νομοσχέδιο δεν θα είχε καμία τύχη και αυτό θα ισοδυναμούσε με πολιτική καταστροφή. Δεν θα έπεφτε η κυβέρνηση, θα κλυδωνιζόταν, όμως, σοβαρά η πολιτική κυριαρχία του πρωθυπουργού με σημαντικές παρελκόμενες πολιτικές επιπτώσεις ενόψει των ευρωεκλογών και όχι μόνο.

Είχε προηγηθεί, όμως, από το 2022 (επί ηγεσίας Αλέξη Τσίπρα) η ανάλογη αλλά σαφώς πιό προωθημένη πρόταση νόμου του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ και ήταν γνωστή η πάγια θέση του ΠΑΣΟΚ σε τέτοια ζητήματα, συνυφασμένη, άλλωστε, με την πολιτική παράδοση του κόμματος από την περίοδο του Ανδρέα Παπανδρέου με τις μεγάλλες αλλαγές στο Οικογενειακό Δίκαιο, τον πολιτικό γάμο, κ.ά, αλλά και η “κληρονομιά” της σύγκρουσης του Κώστα Σημίτη με την Εκκλησία για την μη αναγραφή του θρησκεύματος στις αστυνομικές ταυτότητες.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης γνώριζε, λοιπόν, ότι ο αναχρονισμός, οι ομοφοβικές αντιλήσεις, η επιρροή της Εκκλησίας, ακόμα και ο διχασμός της κοινωνίας σε ένα τέτοιο ζήτημα, θα μπορούσαν πολιτικά και κοινοβουλευτικά να υπερκεραστούν με την συνδρομή των κομμάτων στα αριστερά της Ν.Δ.

Και καλό θα ήταν να το αναγνωρίσει με την δέουσα γενναιότητα και να μην επιτρέψει να εργαλειοποιηθεί πολιτικά ένα τόσο σοβαρό θέμα. Το τελευταίο ισχύει και για τις ηγεσίες των εξ αριστερών κομμάτων- για την υπερδεξιά και ακροδεξιά δεν τρέφει κανείς αυταπάτες ότι θα αλιεύσει ψήφους στον σκοταδισμό και την άγνοια.

Εδώ, για να είμαστε δίκαιοι, οφείλουμε να αναγνωρίσουμε πως ο πρωθυπουργός έχει την δική του θετική ιστορία, καθώς ήταν μεταξύ των 19 βουλευτών της Ν.Δ που ψήφισαν το σύμφωνο συμβίωσης επί διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ. Άρα η πρόθεσή του για το νομοσχέδιο σχετικά με τον γάμο των ομόφυλων ζευγαριών και την (ατελή) τεκνοθεσία πρέπει να θεωρηθεί ειλικρινής. Το γεγονός ότι ταιριάζει στην στρατηγική του για την εμπέδωση της ηγεμονίας του στον κεντρώο χώρο και τα μεταρρυθμιστικά μηνύματα προς την ΕΕ είναι κάτι που σαφώς πρέπει να προσμετρηθεί. Το είπε εμμέσως, άλλωστε, και ο ίδιος, όταν επισήμανε (συνέντευξη στην ΕΡΤ) ότι παραδοσιακά είναι η κεντροαριστερά (και όχι η κεντροδεξιά και λαϊκή δεξιά) που πρωταγωνιστεί μετά την μεταπολίτευση σε μεταρρυθμίσεις σχετικά με την ισότητα και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αποκαλύπτοντας, έτσι, την πρόθεσή του να ταυτιστεί πολιτικά με το σπάσιμο αυτής της αρνητικής για την παράταξή του παράδοσης.

Οι “γραμμές” στα κόμματα

Οι αναχρονισμοί, ωστόσο, μπορεί να πλειοψηφούν σημαντικά στο εκλογικό ακροατήριο και την Κ.Ο της Ν.Δ, διατρέχουν, όμως, και τα ακροατήρια και τις κοινοβουλευτικές ομάδες ακόμα και των κομμάτων που λιγότερο ή περισσότερο διέπονται ταυτοτικά από ιδέες της (αυτονόητης) ευρωπαϊκής νεωτερικότητας. Υπάρχουν ψηφοφόροι και, ως φαίνεται, και βουλευτές και στον ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, και στο ΠΑΣΟΚ, και στο ΚΚΕ, που αισθάνονται βολικά με τις διακηρύξεις περί ισότητας όταν αυτές μένουν στα γραπτά κείμενα, αρχίζουν, όμως, να νοιώθουν άβολα όταν πρέπει να υλοποιηθούν, να ψηφιστούν στην Βουλή, και να εφαρμοστούν στην πράξη.

Πίσω από την “βαβέλ” περί επιβολής κομματικής πειθαρχίας στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης (με προσωπική ευθύνη του Στέφανου Κασσελάκη), ή τις θολές αναφορές του αρχηγού του ΠΑΣΟΚ, κρύβεται αυτή ακριβώς η αμφιθυμία μερίδας και του δικού τους εκλογικού ακροατηρίου- σαφώς σε μικρότερο βαθμό από εκείνο της Ν.Δ. Έτσι το ανθρώπινα, θεσμικά, ευρωπαϊκά και συνταγματικά αυτονόητο (έστω, επαναλαμβάνω, με τις ατέλειες και φοβίες που εμπεριέχει η κυβερνητική πρόταση όπως μέχρι τώρα έχει περιγραφεί- μένει να δούμε το τελικό κείμενο) μετατρέπεται σε μία σύγκρουση μεταξύ της ισότητας και του αναχρονισμού.

Η αναφορά, για παράδειγμα, του Παύλου Πολάκη στην Π.Γ του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ (όπως καταγράφηκε από το ρεπορτάζ) για τις αντιδράσεις που πιθανώς θα αντιμετωπίσει στα Σφακιά, αποτελεί ένα μικρό μόνο δείγμα των “ταχυτήτων” στην κοινωνία. Είναι, δε, πιθανό η απόφαση πολλών βουλευτών (οι πληροφορίες κάνουν λόγο για μέχρι και 70!) της ΝΔ να καταψηφίσουν ένα τέτοιο νομοσχέδιο να προκαλέσει διασπορά του αναχρονισμού ανά την επικράτεια και τοπικές συγκρούσεις. Τι θα πράξουν, για παράδειγμα, βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, ή του ΠΑΣΟΚ, σε εκλογικές περιφέρειες όπου ο βουλευτής της Ν.Δ θα καταψηφίσει το νομοσχέδιο, όταν, μάλιστα, ο …οικείος μητροπολίτης θα εκτοξεύει απειλές από άμβωνος κατά των ομοφυλόφιλων, της κυβέρνησης και οιουδήποτε υπερψηφίσει την σχετική διάταξη; Ή τι θα συμβεί μεταξύ βουλευτών της Ν.Δ στην ίδια περιφέρεια, όταν κάποιος εξ αυτών θα δηλώσει πως καταψηφίζει και θα εισπράττει τα εύσημα της τοπικής μητρόπολης;

Οι δημοσκοπήσεις

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της δημοσκόπησης της GPO και όσον αφορά στο ζήτημα του γάμου των ομόφυλων ζευγαριών η ελληνική κοινωνία εµφανίζεται διχασµένη, µε το 48,1% να τάσσεται υπέρ και το 49,8% κατά. Το ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι υπέρ τοποθετούνται στη μεγάλη τους πλειοψηφία οι ψηφοφόροι του ΣΥΡΙΖΑ και του ΚΚΕ, ενώ αρνητικά, σε ποσοστό 58,1%, οι ψηφοφόροι της Ν.∆., οι οποίοι είναι ακόμα πιο αρνητικοί, σε ποσοστό 78,9%, απέναντι στην υιοθεσία. Στο σύνολο του δείγματος, το 68,9% τάσσεται κατά του δικαιώματος υιοθεσίας, έναντι 29,6% που καταγράφεται θετικό.

Ιστορικότητα

Υπό την έννοια αυτή, η θεσμική ιστορικότητα του νομοσχεδίου (επαλαμβάνω: με την μερική ή και άτολμη, έστω, προσέγγιση που επιχειρείται) συνοδεύεται και από μία πολιτική και κοινωνική ιστορικότητα. Θα αποτυπωθούν, δηλαδή, στο πολιτικό σύστημα και στην ίδια την κοινωνία, τα σύνορα μεταξύ του αναχρονισμού και της νεωτερικότητας (ήδη ξεπερασμένη, βεβαίως, σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες που οδεύουν προς τα επόμενα βήματα). Κοιτάζοντας προς το μέλλον και λαμβάνοντας υπόψη με ποιόν τρόπο χωνεύτηκαν στον χρόνο ανάλογες μεταρρυθμίσεις, που στον καιρό τους επικρίθηκαν και ξεσήκωσαν αντιδράσεις και “λαοσυνάξεις”, η μάχη αυτή είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα κερδηθεί.

Ποιός θα θυμάται σε πέντε ή δέκα χρόνια τον Γιόγιακα, την Καραμανλή, τον Καραγκούνη, ή όσους βουλευτές άλλων κομμάτων καταψηφίσουν; Ποιός θα θυμάται τις εκρήξεις ορισμένων ιεραρχών; Ακόμα και στους κόλπους της Εκκλησίας θα ξεκαθαρίσει η ήρα από το στάρι, θα αναδειχθούν τα όρια μεταξύ του “φονταμενταλισμού” και της μετριοπάθειας, της χριστιανικής αγάπης χωρίς αστερίσκους.

Εν κατακλείδι, είμαστε μάλλον υποχρεωμένοι να περάσουμε αυτήν την περίοδο στην οποία μας εισήγαγε η πρόθεση του πρωθυπουργού, ακόμα κι αν ο ίδιος προσπαθεί πολιτικά να προστατευθεί με το ανήκουστο τρικ της αποχής και του ελιγμού σχετικά με την τεκνοθεσία. Και είναι η ώρα να λάβει τον λόγο η υπνωτισμένη πνευματική ελίτ, όλοι εκείνοι που συχνά αποφεύγουν να μιλούν στα δύσκολα και φλυαρούν ιδιοτελώς στα εύκολα…

«Θα ανακοινωθούν μέτρα για την τιμή του βρεφικού γάλακτος», είπε ο υπουργός Επικρατείας, ενώ τόνισε ότι «η διατίμηση δημιουργεί προβλήματα και αυτό δεν το θέλουμε».

«Δεν μπορούμε να κάνουμε κάτι σε αυτή τη φάση για το λάδι» διευκρίνισε. Πιο συγκεκριμένα, δήλωσε: «Το λάδι είναι μια ειδική περίπτωση διότι έχει να κάνει και με συνθήκες κλιματολογικές, συνθήκες ελλείψεων που έχουν παρατηρηθεί. Δηλαδή υπάρχουν τοπικά και καιρικά φαινόμενα τα οποία επηρεάζουν σε μεγάλο βαθμό την τιμή του. Δεν μπορούμε να κάνουμε κάτι σε αυτή τη φάση για το λάδι. Σίγουρα πρέπει οι εταιρείες οι οποίες διαθέτουν τα προϊόντα λαδιού να λειτουργήσουν σε ένα περιβάλλον πιο έντονου ανταγωνισμού και τα περιθώρια κερδοφορίας σε σχέση με το προ κρίσης επίπεδο να ελέγχονται διαρκώς από το Υπουργείο Ανάπτυξης. (…) Όπου παρατηρούνται παρατυπίες, επιβάλλονται πρόστιμα».

Για το ζήτημα αυθαίρετων ο κ. Σκέρτσος ανέφερε: «Η κυβέρνηση και το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας εφαρμόζει ένα τακτικό πρόγραμμα κατεδαφίσεων, εφαρμόζει τα πρωτόκολλα κατεδάφισης που έχουν εκδοθεί από τα πρωτόκολλα των αρμοδίων αρχών. Στην Αττική μόνο το Νοέμβρη και το Δεκέμβρη έγιναν δεκάδες κατεδαφίσεις και μάλιστα με τη συνδρομή και άλλων ελεγκτικών μηχανισμών. Για πρώτη φορά το ελληνικό κράτος τα ‘χει βάλει με την αυθαίρετη δόμηση, βάζουμε σε προτεραιότητα όλες τις νέες οι νεότερες αυθαίρετες κατασκευές και σιγά-σιγά θα αρχίσουμε να πηγαίνουμε και προς τα πίσω. Εφαρμόζεται μετά από 100 χρόνια το πολύ φιλόδοξο πρόγραμμα πολεοδομικής μεταρρυθμίσεις Κωνσταντίνος Δοξιάδης».

Στη συνέχεια υπογράμμισε ότι «Γυναικοκτονία σημαίνει ανθρωποκτονία και τιμωρείται με την ανώτατη ποινή» σημείωσε ο κ. Σκέρτσος.

Αναφορικά με το νομοσχέδιο για τον γάμο και την τεκνοθεσία από ομόφυλα ζευγάρια, ο υπουργός Επικρατείας δήλωσε, μεταξύ άλλων: «Έχουμε υποχρέωση να εξηγήσουμε τι είναι αυτό που θέλουμε να κάνουμε, γιατί το κάνουμε, ποιοι άλλοι το έχουνε κάνει πριν από εμάς. (…) Είναι μία πρωτοβουλία που έχει στόχο να ενωθεί η ελληνική κοινωνία και όχι να την διχάσει. Δεν θέλουμε να επικρατήσει κλίμα κοινωνικού διχασμού ούτε εντάσεων. (…) Θα είμαι ο εισηγητής του νομοσχεδίου. (…) Οι ρόλοι είναι διακριτοί ανάμεσα σε Εκκλησία και Κράτος. Τα του Καίσαρος τω Καίσαρικαι τα του Θεού τω Θεώ» τόνισε ο κ. Σκέρτσος.

«Τα παιδιά δεν είναι ούτε κατοικίδια ζώα συντροφιάς για όποιον θέλει να νιώσει κηδεμόνας ούτε αξεσουάρ, που θα επισημοποιήσουν ή θα καταστήσουν κοινωνικά αποδεκτή μια ομόφυλη συμβίωση», αναφέρεται στην επιστολή.

Ωστόσο, η κυβέρνηση είναι αποφασισμένη να φέρει το νόμο για την τεκνοθεσία από ομόφυλα ζευγάρια.

Πληροφορίες της δημοσιογράφου αναφέρουν πως η κυβέρνηση θα φέρει τον νόμο στα θερινά τμήματα της Βουλής, μετά τις Ευρωεκλογές, ενώ θα δοθεί και το «πράσινο φως» για την τεκνοθεσία από ομόφυλα ζευγάρια.

Η τελική απόφαση, βρίσκεται στα χέρια του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.

«Αγνοεί άραγε η Εκκλησία πως χιλιάδες παιδιά σε Ελλάδα και Ευρώπη μεγαλώνουν ήδη εδώ και πολλά χρόνια σε οικογένειες με ΛΟΑΤΚΙ+ γονείς; Πώς γίνεται να τα παραλληλίζει με «αξεσουάρ»;», τονίζεται στην συνέχεια από την Έλενα Ακρίτα και το τμήμα ΛΟΑΤΚΙ+ του ΣΥΡΙΖΑ.

Αναλυτικά, η ανακοίνωση της Έλενας Ακρίτα και του τμήματος ΛΟΑΤΚΙ+

«Για άλλη μια φορά, δυστυχώς, η Ιερά Σύνοδος τοποθετείται γύρω από ένα θέμα «κοσμικό», που ανήκει αποκλειστικά στην αρμοδιότητα της Πολιτείας και όχι της Εκκλησίας.

Η αντίθεσή της στο δικαίωμα όλων των Ελλήνων πολιτών στον γάμο και την οικογένεια για όλα τα πρόσωπα, ανεξαρτήτως φύλου, σεξουαλικού προσανατολισμού, ταυτότητα ή/και χαρακτηριστικών φύλου, εκφράζεται σε μια επιθετική ανακοίνωση, με επιλογή κακοποιητικών και απαξιωτικών χαρακτηρισμών για τα παιδιά των ομόφυλων ζευγαριών.

Αγνοεί άραγε η Εκκλησία πως χιλιάδες παιδιά σε Ελλάδα και Ευρώπη μεγαλώνουν ήδη εδώ και πολλά χρόνια σε οικογένειες με ΛΟΑΤΚΙ+ γονείς; Πώς γίνεται να τα παραλληλίζει με «αξεσουάρ»;

Πώς γίνεται να χλευάζονται με τέτοιο τρόπο γονείς που αγαπούν και μεγαλώνουν με θυσίες και στερήσεις τα παιδιά τους, αντιμετωπίζοντας μάλιστα ανήκουστες διακρίσεις στην καθημερινότητά τους;

Το θέμα της ισότητας όλων στον γάμο και τα δικαιώματα που απορρέουν από αυτόν (κληρονομικά, κοινωνικά, γονεϊκά), είναι εξ ορισμού ζήτημα και αρμοδιότητα της Πολιτείας και όχι της Εκκλησίας. Ακόμα περισσότερο είναι επείγον ζήτημα η αποκατάσταση κραυγαλέων αδικιών σε βάρος των παιδιών των ΛΟΑΤΚΙ+ ζευγαριών που στερούνται αυτονόητα δικαιώματα.

Οι ΛΟΤΑΚΙ+ γονείς, η σχέση τους με τα παιδιά τους καθώς και τα σχετικά οικογενειακά και κοινωνικά δικαιώματα, παραμένουν στη χώρα μας αόρατοι από το νόμο.

Τα περισσότερα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν θεσμοθετήσει τον γάμο ομοφύλων και την απόκτηση παιδιών από ΛΟΑΤΚΙ+ πρόσωπα.

Οι ενδοκυβερνητικές ισορροπίες ή οι ομοφοβικές και τοξικές εμμονές ορισμένων, που ούτε το πνεύμα των Χριστουγέννων δεν μπορεί να ζεστάνει τις ψυχές τους, δεν μπορούν και δεν πρέπει να σταθούν εμπόδιο σε όσα πρέπει να γίνουν θεσμικά και στην πατρίδα μας».

Ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος, Ιερώνυμος τοποθετήθηκε σε πρόσφατη τηλεοπτική του συνέντευξη αποκλειστικά κατά της τεκνοθεσίας των ομόφυλων ζευγαριών και όχι κατά της συμβίωσής τους. Ο ίδιος, δεν αναφέρθηκε σε ‘γάμο’ αυτών.

Επιπλέον, στη συγκεκριμένη εγκύκλιο, η Ιερά Σύνοδος τοποθετείται κατά του πολιτικού γάμου γενικά και όχι μόνο του πολιτικού γάμου των ομόφυλων ζευγαριών.

Στην εγκύκλιο, που εστάλη στις Μητροπόλεις, καταγράφεται η διαφωνία της Εκκλησίας της Ελλάδας με την ομόφυλη γονεϊκότητα, καθώς δεν ικανοποιούνται τα δικαιώματα των παιδιών να έχουν πατέρα και μητέρα, αλλά και η διαφωνία με τον ομόφυλο γάμο, διότι οδηγεί σε ομόφυλη γονεϊκότητα. Στην αντίθετη περίπτωση, εάν δηλαδή επεκτείνονταν ο γάμος των ομόφυλων ζευγαριών, δεν θα ήταν νομικά επιτρεπτός ο αποκλεισμός τους από το δικαίωμα υιοθεσίας, όπως ισχύει σήμερα για τα έγγαμα ζευγάρια.

Όπως αναφέρεται στην εγκύκλιο συγκεκριμένα, η Ανατολική Ορθόδοξη Εκκλησία του Χριστού έχει τη δική της θετική πρόταση ζωής, που είναι ο χριστιανικός γάμος μεταξύ άνδρα και γυναίκας. Σε ό,τι αφορά τις ομοερωτικές ομοερωτικές τάσεις και πράξεις, σημειώνεται πως όλοι οι άνθρωποι, παρά τις ατέλειες και αδυναμίες τους, είναι εξίσου τέκνα και εικόνες του Θεού. Κανείς δεν μπορεί να κατακριθεί εξαιτίας των χαρακτηριστικών ή των τάσεων, με τις οποίες γεννήθηκε. Η Εκκλησία, ως οικογένεια που είναι, δεν απορρίπτει κανένα πρόσωπο για τις αδυναμίες του. Ωστόσο, κάθε άνθρωπος είναι ελεύθερος και επομένως υπεύθυνος εάν οι επιλογές του, οι πράξεις και ο τρόπος ζωής του τον οδηγούν ή τον απομακρύνουν από τον Θεό.

Αναφορικά με την «Ισότητα» στο γάμο και στην υιοθεσία, η εγκύκλιος παραπέμπει στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και το Ενωσιακό Δίκαιο. Καταγράφει ως ‘αναληθές’ το γεγονός ότι προκειμένου να γίνει λόγος για ανάγκη ίσης μεταχείρισης ή εξίσωσης μεταξύ ετερόφυλων και ομόφυλων ζευγαριών στο δικαίωμα του γάμου και της υιοθεσίας στην Ελλάδα, θα έπρεπε να προϋπάρχει νομικά μία αδικαιολόγητη ανισότητα, η οποία πρέπει να αποκατασταθεί. Όμως, τόσο βάσει του Ελληνικού Συντάγματος (άρθρο 21) όσο και της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, ο γάμος προβλέφθηκε ρητά μόνο μεταξύ άνδρα και γυναίκας. Επιπλέον, τα ευρωπαϊκά κράτη υποχρεούνται να νομοθετήσουν για τα ομόφυλα ζευγάρια μόνο εναλλακτικούς θεσμούς αστικής ένωσης, όπως το σύμφωνο συμβίωσης που ισχύει στην Ελλάδα, και δεν υποχρεούνται σε θέσπιση ομόφυλου γάμου ή δικαιώματος ομόφυλης γονεϊκότητας.

Τα ευρωπαϊκά κράτη, δηλαδή, δεν έχουν καμία υποχρέωση να νομοθετήσουν γάμο και δικαίωμα υιοθεσίας υπέρ ομόφυλων ζευγαριών. Εξάλλου, το σύμφωνο συμβίωσης στην Ελλάδα χορηγεί στα ομόφυλα ζευγάρια τα ίδια δικαιώματα με αυτά του γάμου, με δύο εξαιρέσεις: το δικαίωμα ληξιαρχικής προσθήκης του επωνύμου του ενός συμβαλλόμενου μέρους στο επώνυμο του άλλου μέρους και το δικαίωμα υιοθεσίας. Επομένως, αν προχωρούσε στην Ελλάδα η ψήφιση νόμου για το γάμο υπέρ των ομόφυλων ζευγαριών, θα αναγνωριζόταν και το δικαίωμά τους στην τεκνοθεσία. Διαφορετικά, η Ελλάδα θα καταδικάζονταν από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων λόγω δυσμενούς διάκρισης της ελληνικής νομοθεσίας σε βάρος των έγγαμων ομόφυλων ζευγαριών με κριτήριο τον σεξουαλικό προσανατολισμό τους.

Στην περίπτωση που οποιαδήποτε Κυβέρνηση επεκτείνει τον γάμο στα ομόφυλα ζευγάρια, χωρίς το δικαίωμα υιοθεσίας, που έχουν τα ετερόφυλα ζευγάρια, ουσιαστικά μεταφέρει το πολιτικό κόστος σε επόμενη Κυβέρνηση, ώστε να επεκτείνει την υιοθεσία σε συζύγους του ιδίου φύλου, αφού όμως θα έχει προκαλέσει την καταδίκη της χώρας από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, εξαιτίας της εσφαλμένης νομοθετικής της πολιτικής, δηλαδή ελλιπούς επέκτασης του γάμου και των δικαιωμάτων, που συνδέονται με αυτόν. Τότε, θα επαναλαμβανόταν ό,τι συνέβη το 2015, όταν επεκτάθηκε και στα ομόφυλα ζευγάρια το σύμφωνο συμβίωσης, αφότου η χώρα καταδικάστηκε από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο λόγω της πλημμελούς νομοθέτησης του, το 2008, μόνο υπέρ των ετερόφυλων ζευγαριών.

Άλλωστε, όπως αναφέρεται στην εγκύκλιο της ΔΙΣ, δεν είναι τυχαίο ότι και τα 20 από τα 56 κράτη της Ευρώπης, που έχουν εντάξει τον θεσμό του γάμου και για τα ομόφυλα ζευγάρια, δεν τα έχουν εξαιρέσει από το δικαίωμα υιοθεσίας.

Από την προσδοκία διασφάλισης του δικαιώματος υιοθεσίας και για τα ομόφυλα ζευγάρια, απορρέει και η πίεση από τις ενώσεις ‘ΛΟΑΤΚΙ’ για την εισαγωγή του γάμου αυτών – αυτή είναι και η διαφορά μεταξύ του γάμου και του συμφώνου συμβίωσης, σημειώνει το κείμενο.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις ‘παραπλανητικές’ ερωτήσεις των δημοσκοπήσεων σχετικά, αφού τίθεται χωριστά το δίλημμα για την επέκταση του πολιτικού γάμου υπέρ των ομόφυλων ζευγαριών και εκείνο της υιοθεσίας παιδιών από ομόφυλα ζευγάρια, παρόλο που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν νομοθετικά ως δύο ξεχωριστά ζητήματα.

Η Ιερά Σύνοδος, προτάσσει την έμφυτη ανάγκη των παιδιών και κατ’επέκταση, το δικαίωμά τους να μεγαλώνουν με άνδρα πατέρα και γυναίκα μητέρα αντί υποκατάστατων λύσεων, όπως του γονέα Α και του γονέα Β (δύο μητέρες, δύο πατέρες). Τονίζεται πως τα δεν πρέπει τα παιδιά να χρησιμοποιούνται ως ‘εργαλείο ακτιβιστικής πίεσης’, ενώ θεωρεί πως η ομόφυλη γονεϊκότητα θα ευνοούσε φαινόμενα οικονομικής εκμετάλλευσης γυναικών ως παρένθετων μητέρων.
Όπως σημειώνει το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, ‘με τον θεσμό της υιοθεσίας το κράτος οφείλει να παρέχει σε ένα παιδί την κατάλληλη οικογένεια να το μεγαλώσει και όχι να παρέχει παιδιά σε όποιον θέλει να γίνει γονέας’.

Η δε εγκύκλιος της Ιεράς Συνόδου, σε επίρρωση της διαφωνίας της με το ζήτημα του γάμου των ομοφύλων και την τεκνοθεσία από αυτούς, καταλήγει: «Τα παιδιά δεν είναι ούτε κατοικίδια ζώα συντροφιάς για όποιον θέλει να νιώσει κηδεμόνας ούτε αξεσουάρ, που θα επισημοποιήσουν ή θα καταστήσουν κοινωνικά αποδεκτή μια ομόφυλη συμβίωση».

Στην εκπομπή «Σήμερα» του ΣΚΑΪ βρέθηκε καλεσμένος το πρωί της Πέμπτης (30/11) Βασίλης Καπερνάρος. Η κουβέντα επικεντρώθηκε γύρω από το θέμα της θεσμοθέτησης του γάμου για τα ομόφυλα ζευγάρια καθώς και εκείνο της τενκοθεσίας, που έχει προκαλέσει αναταράξεις στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας.

«Το σύμφωνο συμβίωσης τα έχει λύσει όλα αυτά», είπε αρχικά ο Βασίλης Καπερνάρος και συνέχισε: «Κατά μόνας μπορεί κάποιος να υιοθετήσει ένα παιδί. Ζευγάρι ομόφυλο δεν μπορεί, που προβλέπεται; Από τις 170 τόσες χώρες του πλανήτη, μόνο 31 το έχουν δεχθεί, με πρώτη την Ολλανδία. Η Ελλάδα δεν είναι Ολλανδία».

Ο ποινικολόγος στη συνέχεια πρόσθεσε: «Είναι φλέγον θέμα δηλαδή σημαντικό που λέει το Σύνταγμα. Γάμος-Τεκνοθεσία: γιατί δεν το βάζουμε σε δημοψήφισμα; Είναι σημαντικό θέμα σε εθνικό επίπεδο. Να γίνει δημοψήφισμα και να μπει το θέμα στη Βουλή και εκεί να επεξεργαστεί».

Σε ερώτηση του Δημήτρη Οικονόμου «πιο είναι το πρόβλημα να κάνουν γάμο τα ομόφυλα ζευγάρια;», ο Βασίλης Καπερνάρος απάντησε: «Εκφυλίζονται οι έννοιες όπως τις έχει ορίσει η ανθρώπινη φύση, η ελληνική παράδοση και η ελληνική κοινωνία».

Χρόνης Διαμαντόπουλος

Και στο πεδίο της πολιτικής όμως βλέπουμε ότι υπάρχουν τεράστια ζητήματα. Στη Βουλή κόμματα όπως η Ελληνική Λύση, οι Σπαρτιάτες και η Νίκη, είναι αντίθετα, το καθένα για τους δικούς του λόγους στην προοπτική να γίνει νόμος του κράτους ο γάμος μεταξύ δύο ανθρώπων του ίδιου φύλου.

• Στην κυβέρνηση, τα πράγμα είναι κάπως μπερδεμένα. Δια στόματος του πρωθυπουργού μάθαμε ότι η κυβέρνηση θα φέρει σχέδιο νόμου που θα προβλέπει τους γάμους των ομόφυλων ζευγαριών – οι παλιότεροι θα θυμούνται κάποιον μιλούσε εκ μέρους της Ορθόδοξης Εκκλησίας για το «κουσούρι» –  και όλα τα «συμπαρομαρτούντα», όπως η υιοθεσία, αλλά ήδη κάποια στελέχη δηλώνουν ότι θα το καταψηφίσουν.

Το ζήτημα έχει προφανώς πολλές όψεις και σίγουρα δεν είναι νομικό, όπως κάποιοι θέλουν να το παρουσιάσουν. Δεν αφορά τη σφαίρα της «ηθικής» και προφανώς της Εκκλησίας. Έχει ουσιαστικό περιεχόμενο και επιδρά στην κοινωνία με όρους ανθρωπίνων δικαιωμάτων και δικαιοσύνης.

Ωστόσο  είναι και πολιτικό. Με την κυβέρνηση να βρίσκεται σε περιδίνηση καθώς ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς και οι προερχόμενοι από το ΛΑΟΣ – Μ. Βορίδης, Αδ. Γεωργιάδης, Θ. Πλεύρης – να έχουν εκφραστεί ήδη είτε κατά του γάμου των ομόφυλων ζευγαριών και της πρόβλεψης για υιοθεσία παιδιών από ζευγάρια του ίδιου φύλλου, είτε δηλώνουν ότι θα το σκεφτούν όταν δουν το σχέδιο νόμου.

Στο παρελθόν (2108),  55 ακαδημαϊκοί ψυχολόγοι, είχαν εξηγήσει μέσω ενός κειμένου που είχαν υπογράψει ότι τα παιδιά των ομοφυλόφιλων δεν αντιμετωπίζουν κινδύνους. Όπως εξηγούσαν χαρακτηριστικά «ο σεξουαλικός προσανατολισμός των γονέων δεν έχει μετρήσιμες επιπτώσεις στην ποιότητα των σχέσεων γονέα-παιδιού, στην ψυχική υγεία των παιδιών ή στην κοινωνική τους προσαρμογή. Δεν έχουν βρεθεί διαφορές αναφορικά με κρίσιμους παράγοντες, όπως η αυτοεκτίμηση, το άγχος, η κατάθλιψη και τα προβλήματα συμπεριφοράς. Κατά συνέπεια, οι ισχυρισμοί ότι τα παιδιά ομοφυλόφιλων γονέων δεν αναπτύσσονται το ίδιο καλά σε σχέση με τα παιδιά ετεροφυλόφιλων γονέων, δεν βρίσκουν υποστήριξη στην επιστημονική ερευνητική βιβλιογραφία. Αντίθετα, τα επιστημονικά ευρήματα συμφωνούν στο ότι οι ομοφυλόφιλοι άνθρωποι είναι τόσο κατάλληλοι και ικανοί ως γονείς όσο είναι και οι ετεροφυλόφιλοι. Επιπρόσθετα, η εμπειρική έρευνα δεν υποστηρίζει την αντίληψη ότι η ανατροφή από ομοφυλόφιλο γονέα επηρεάζει την ανάπτυξη της ταυτότητας φύλου του παιδιού, ενώ δεν υπάρχουν εμπειρικά δεδομένα ότι η παρουσία τόσο του αντρικού όσο και του γυναικείου προτύπου στο σπίτι προάγει την προσαρμογή και ευεξία παιδιών και εφήβων».

Στην πολιτική εκδοχή το ζήτημα του γάμου των ομόφυλων ζευγαριών έθεσε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατά τη διάρκεια συνέντευξής του στο πρακτορείο Bloomberg. Ήταν μια απάντηση στον νεοεκλεγέντα πρόεδρο του ΣΥΡΙΖΑ ΠΣ, Στέφανο Κασσελάκη που ζήτησε από τον πρωθυπουργό να αναλάβει πρωτοβουλία. Όπως είπε ο κ. Μητσοτάκης «οι γάμοι ομόφυλων ζευγαριών θα αποτελέσουν πραγματικότητα και είναι μέρος της στρατηγικής μας». Οι πληροφορίες που διακινήθηκαν τις τελευταίες ημέρες έφεραν το Μαξίμου έτοιμο να προχωράει την μεταρρύθμιση έως το τέλος του 2023. Κάτι που ωστόσο δεν διαφαίνεται αυτή τη στιγμή, καθώς αρμόδιοι για το θέμα υπουργοί δήλωναν πλήρη άγνοια.

Γιατί όμως η κυβέρνηση φαίνεται να μη βιάζεται;

Όπως τονίσαμε λίγο παραπάνω ένας πρώην πρωθυπουργός, δύο υπουργοί που έχουν θητεύσει από την άκρα δεξιά έως την βουλευτική εκδοχή της, δηλαδή το ΛΑΟΣ κι ένας πρώην υπουργός με την ίδια πορεία, όλοι του βουλευτές με επιρροή στην Κοινοβουλευτική Ομάδα και το κόμμα της ΝΔ, δηλώνουν δημόσια αντίθετοι στο γάμο των ομόφυλων ζευγαριών. Φανταστείτε  τώρα να γίνει και η αναγκαία προσθήκη στον νόμο που θα προβλέπει και υιοθεσία.

• Ο κ. Σαμαράς έχει καταγγείλει τη woke culture και είχε προειδοποιήσει πως «όσα παραδοσιακά κόμματα εξουσίας υιοθετούν τέτοια ‘‘ατζέντα’’,  κινδυνεύουν να συρρικνωθούν ή και να εξαφανιστούν». Όλες οι πληροφορίες τον φέρουν αποφασισμένο να μην ψηφίσει ένα σχέδιο νόμου όπως αυτό.

Ο υπουργός Επικρατείας Μ. Βορίδης σε δημόσια δήλωση του (Action24) υπήρξε περισσότερο από ξεκάθαρος: «Την άποψή μου, την προσωπική την έχω εκφράσει, είμαι αντίθετος. Έχω πει ότι δεν θα το ψηφίσω».

Ο υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Πολιτικής Άδωνις Γεωργιάδης – να θυμίσουμε ότι είναι αντιπρόεδρος της ΝΔ – δήλωσε ότι δεν έχει αποφασίσει: «Δεν έχω αποφασίσει ακόμα τι θα κάνω σε αυτό το θέμα, θέλω να δω το νομοσχέδιο και μετά θα σας πω. Δεν έχω αξιωματική θέση κατά, ούτε αξιωματική θέση υπερ. Θέλω να δω τι συμβαίνει».

Ωστόσο δεν έχει δείξει στο παρελθόν επιφυλάξεις για σχέδια νόμου που έχουν ανακοινωθεί ότι πρόκειται να έρθουν στη Βουλή – ειδικά από τον πρωθυπουργό – ποτέ στο παρελθόν. Ο κ. Γεωργιάδης βέβαια έχει επιδείξει ότι είναι ένα είδος «χαμαιλέοντα» της πολιτικής. Προσαρμόζεται με το κόμμα στο οποίο βρίσκεται και προφανώς με το ακροατήριό του. Αυτό έκανε στην περίπτωση των νέων ταυτοτήτων, τασσόμενος απέναντι σε θεωρίες συνομωσίας.

Στους τέσσερις, έρχεται να προστεθεί η βουλευτής Νότιου Τομέα της ΝΔ, Ιωάννα Γκελεστάθη η οποία είπε ότι δεν ψηφίσει ένα τέτοιο σχέδιο νόμου.

Ωστόσο το γεγονός ότι δεν φαίνεται να βιάζεται η κυβέρνηση μπορεί να της προκαλέσει άλλα προβλήματα και να βρεθεί η Ελλάδα «κατηγορούμενη» για όσα δεν έχει κάνει για την ΛΟΑΤΚΙ κοινότητα. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη αναγγείλει ότι θα πρέπει να αναλάβει δράση κατά της Ρουμανίας, της Ουγγαρίας και της Πολωνίας για παραβιάσεις των αξιών της ΕΕ, που αφορούν ζητήματα σχετικά τη ΛΟΑΤΚΙ κοινότητα.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σε ψήφισμα σχετικά με τα δικαιώματα των ΛΟΑΤΚΙ στην ΕΕ – εγκρίθηκε με 387 ψήφους υπέρ, 161 κατά και 123 αποχές –  τονίζει ότι οι πολίτες αυτοί θα πρέπει να είναι σε θέση να ασκούν πλήρως τα δικαιώματά τους, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος ελεύθερης κυκλοφορίας, παντού στην Ένωση. Το ψήφισμα αναφέρει επίσης ότι οι γάμοι ή τα σύμφωνα συμβίωσης που έχουν συναφθεί σε οποιοδήποτε κράτος μέλος θα πρέπει να αναγνωρίζονται σε όλα τα κράτη μέλη με ομοιόμορφο τρόπο, ενώ οι σύζυγοι και οι σύντροφοι του ιδίου φύλου θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο όπως και τα ετερόφυλα ζευγάρια.

Τι γίνεται στη Βουλή

 Στην Ελλάδα ωστόσο είναι πολλοί εκείνοι που δεν το θέλουν. Στο Κοινοβούλιο είναι τουλάχιστον τρία κόμματα στο σύνολό τους ( Ελληνική Λύση, Σπαρτιάτες, Νίκη) και ένα κομμάτι της ΝΔ που είναι άγνωστο πως θα εκφραστεί.

• Το βασικό επιχείρημα όλων των αυτών, βασίζεται σε στερεότυπα και οι προκαταλήψεις που έχουν εδραιωθεί κοινωνικά για τους ΛΟΑΤΚΙ+ ανθρώπους.

Και οι θεωρίες είναι πολλές. Κάποιοι έχουν σχηματίσει την άποψη ότι αποδεκτή μορφή οικογένειας είναι η ετεροκανονική πυρηνική οικογένεια με μια μαμά, έναν μπαμπά σε σχέση γάμου που ζουν με τα παιδιά τους κάτω από την ίδια στέγη. Όλοι οι άλλοι οικογενειακοί σχηματισμοί, επειδή δεν ανήκουν στο συνηθισμένο δεν είναι κατάλληλες για να μεγαλώνουν εντός τους παιδιά.

• Πόσοι είδαν τον βουλευτή της Ελληνικής Λύσης, δείχνοντας μια φωτογραφία που παραπέμπει σε μια οικογένεια που αποτελούνταν από δύο άνδρες που ζούσαν μαζί με το παιδί τους, έλεγε εμφατικά «εμείς δεν θα το επιτρέψουμε αυτό»;

Το ζήτημα του γάμου των ομόφυλων ζευγαριών όχι απλώς επείγει για να μη μοιάζει η Ελλάδα με την Ουγγαρία του Όρμπαν,  αλλά είναι και ζήτημα που μπορεί να φέρει ένα θετικό αποτύπωμα σε μια χώρα που το έχει ανάγκη. Τουλάχιστον μέχρι τις Ευρωεκλογές.

Αυτό υπογράμμισε ο Αλέξης Τσίπρας σε χαιρετισμό του που προβλήθηκε με βίντεο, σε εκδήλωση που διοργανώνουν από το μεσημέρι στο αμφιθέατρο της Τεχνόπολης του δήμου Αθηναίων, η ομάδα ΛΟΑΤΚΙ+, το τμήμα Δικαιωμάτων και η νεολαία ΣΥΡΙΖΑ, ενάντια στις διακρίσεις που υφίστανται τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα.

Η δήλωση του Αλέξη Τσίπρα:

Ο κ. Τσίπρας ανέφερε πως όταν ο ΣΥΡΙΖΑ ανέλαβε τη διακυβέρνηση της χώρας το 2015, «ίσως στην πιο δύσκολη συγκυρία στα χρόνια της Μεταπολίτευσης, τα ζητήματα του φύλου και σεξουαλικού προσανατολισμού δεν ήταν ανάμεσα στα κυρίαρχα θέματα στη δημόσια συζήτηση.

Κυρίαρχο ήταν το θέμα της χρεοκοπίας της χώρας». Σημείωσε ότι «δεν τα θέσαμε σε δεύτερη μοίρα, ούτε χρησιμοποιήσαμε τις δυσκολίες που αντιμετωπίζαμε τότε, για να μεταθέσουμε στις καλένδες τη διευθέτηση ζητημάτων που δυστυχώς θα έπρεπε να έχουν λυθεί πολύ νωρίτερα». «Δεν κινηθήκαμε στη λογική της μετάθεσης ή στη λογική να τα έχουμε καλά με όλους, όπως κάνει η σημερινή κυβέρνηση» είπε, δηλαδή «λίγο ή περισσότερο «pink washing», για να μη χάνει και την επαφή με τα ακροατήρια της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας και κατά τα άλλα όμως να μην παίρνει καμία νομοθετική πρωτοβουλία για να μην ενοχλεί και το συντηρητικό κοινό που την ψηφίζει».

Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, υπογράμμισε πως «όταν φέραμε στη Βουλή το σύμφωνο συμβίωσης για τα ομόφυλα ζευγάρια, αποδείξαμε ότι μια κυβέρνηση μπορεί να παίρνει νομοθετικές πρωτοβουλίες σε θέματα που θεωρούνται ταμπού, αρκεί αυτές να βρίσκονται στο πλαίσιο των αξιών της. Και αποδείχτηκε επίσης, ότι και η κοινωνία μας ήταν τελικά πολύ πιο μπροστά από όσο εμείς νομίζαμε, ή φοβόμασταν». Όπως και με τη νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου αργότερα «όπου δώσαμε μία πολιτική μάχη, ακόμη πιο δύσκολη».

Υπογράμμισε πως σε ό,τι αφορά τον ΣΥΡΙΖΑ «τα δικαιώματα των πολιτών, τα ίσα δικαιώματα για όλους τους πολίτες, βρίσκονται στον πυρήνα της πολιτικής μας» και πως «τα ίσα δικαιώματα είναι τα υλικά με τα οποία χτίζεται μια συμπεριληπτική κοινωνία, μια κοινωνία με ορατότητα για όλα τα μέλη της, μια κοινωνία πραγματικής δικαιοσύνης». Σχολίασε πως «σε ό,τι αφορά τον κατά τα άλλα φιλελεύθερο κ. Μητσοτάκη, για τα κρίσιμα θέματα, τις κρίσιμες διεκδικήσεις του ΛΟΑΤΚΙ+ κινήματος, δεν είναι ακόμη η ώρα, όπως μας είπε πρόσφατα». Πρόσθεσε ότι «4 χρόνια κυβερνάει, αλλά δεν ήρθε ακόμη η ώρα. Ούτε για το γάμο, ούτε φυσικά για τη τεκνοθεσία».

«Θέλω λοιπόν σήμερα να σας διαβεβαιώσω, ότι ήρθε επιτέλους η ώρα» συνέχισε ο κ. Τσίπρας, σημειώνοντας ότι «η νίκη του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ στις εκλογές της 21ης Μαΐου, θα ανοίξει το δρόμο για μια προοδευτική διακυβέρνηση» και «μια προοδευτική κυβέρνηση με κορμό τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, θα θεσμοθετήσει τον γάμο για όλα τα ζευγάρια, ανεξαρτήτως φύλου, με πλήρη δικαιώματα, καθώς και το δικαίωμα τεκνοθεσίας».

Ο Αλέξης Τσίπρας σημείωσε ότι «για τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, το ζήτημα των διεκδικήσεων του ΛΟΑΤΚΙ+ κινήματος είναι ζήτημα αξιών και ουσίας», και πως ζήτημα και αξιών και ουσίας είναι και «το να απλώνουμε το χέρι για βοήθεια σε κάθε κοινωνική ομάδα που καταπιέζεται, σε κάθε κοινωνική ομάδα που δεν απολαμβάνει πλήρη δικαιώματα, σε κάθε κοινωνική ομάδα που κινδυνεύει η ίδια της η ζωή, όπως επίμονα μας θυμίζουν εγκληματικές ενέργειες που χαράχτηκαν μόνιμα στη μνήμη μας».

Εξέφρασε τον αποτροπιασμό του για μια είδηση που, όπως είπε, διάβασε σήμερα το πρωί: «την ρατσιστική επίθεση που έλαβε χώρα στο πανεπιστήμιο της Πάτρας σε ένα διεμφυλικό άτομο. Μια είδηση σοκαριστική». «Αναρωτιέμαι σε ποια χώρα και σε ποια εποχή ζούμε. Τι δε πάει καλά; Τι έχουμε κάνει λάθος και νέα παιδιά συμπεριφέρονται με αυτόν το τρόπο; Με τόσο φασισμό και με τόσο συσσωρευμένο μίσος για το διαφορετικό;» σχολίασε.

Είπε ότι αναρωτιέται επίσης «πόσα πολλά πρέπει να αλλάξουμε τελικά από τη καθημερινότητά μας, από τα εκπαιδευτικά προγράμματα στο σχολείο, από τους νόμους και τη συμπεριφορά των αρχών απέναντι στο ρατσιστικό έγκλημα, στη ρατσιστική βία». Τόνισε ότι από την άλλη, έχει την αίσθηση ότι «έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια σημαντικά βήματα προόδου στην ελληνική κοινωνία και ιδίως οι νέοι άνθρωποι είναι περισσότερο ευαισθητοποιημένοι από ό,τι παλαιότερα απέναντι σε τέτοιες συμπεριφορές και νομίζω όταν οι νέοι άνθρωποι αλλάζουν, τότε αλλάζει σιγά-σιγά και η ματιά που το σύνολο της κοινωνίας κοιτά ένα θέμα».

Ολοκληρώνοντας τον χαιρετισμό του, ο κ. Τσίπρας είπε πως για τον ΣΥΡΙΖΑ, ο αγώνας για τα δικαιώματα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας «ούτε αρχίζει, ούτε τελειώνει στα έδρανα της Βουλής και στις νομοπαρασκευαστικές επιτροπές». Σημείωσε ότι «οφείλουμε πέρα από τα θέματα του γάμου να ασχοληθούμε και με τα ακόμα πιο δύσκολα και εξίσου ουσιαστικά θέματα της ορατότητας». Ειδικότερα «να συζητήσουμε τρόπους για να αναλάβουμε δράσεις που θα θίγουν θέματα για τα οποία δυστυχώς δεν έχουμε μιλήσει αρκετά, για έννοιες όπως η τρανσφοβία που δεν θίγεται και δεν συζητείται όσο πρέπει, ή για το σχολικό εκφοβισμό σε ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα».

Επιπλέον, είπε, «οφείλουμε, όχι μόνο στη κεντρική πολιτική, αλλά στη καθημερινότητά μας να αγωνιστούμε και να στηρίξουμε τους γονείς τους, τα παιδιά, αλλά και όλους όσους θέλουν να μπει ένα οριστικό τέλος σε κάθε μορφή bullying». «Για να μην ξαναζήσουμε ρατσιστικά εγκλήματα μίσους που μένουν αδικαίωτα, όπως η περίπτωση του Ζακ. Για να σταματήσει αυτή η θλιβερή στατιστική των αυτοκτονιών», υπογράμμισε.

Καταληκτικά ο κ. Τσίπρας τόνισε ότι «δεν χρειαζόμαστε άλλες θυσίες και μάρτυρες, αυτό που χρειαζόμαστε είναι αγάπη και αγώνας. Αγάπη για τους ανθρώπους και αγώνας για το δίκιο. Και βέβαια, σχέδιο για μια ριζική και αποφασιστική πολιτική, την οποία ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ δεσμεύεται να εφαρμόσει. Μια πολιτική που θα φέρει τη Δικαιοσύνη, παντού».

Ο Λίνος-Αλέξανδρος Σισιλιάνος δεν είναι, άλλωστε, ένα τυχαίο πρόσωπο. Τον Ιανουάριο του 2020, το όνομά του είχε ακουστεί εντόνως ως πιθανή πρόταση του κυβερνώντος κόμματος για την Προεδρία της Δημοκρατίας, πριν τελικώς επιλεγεί η Κατερίνα Σακελαροπούλου με την συναίνεση του Αλέξη Τσίπρα.

Ο κ. Σισιλιάνος, το καλοκαίρι του 2011 διαδέχθηκε τον Χρήστο Ροζάκη στη θέση του δικαστή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Στασβούργου και το 2019, η Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου τον εξέλεξε ως νέο Πρόεδρο του Δικαστηρίου.

Είναι γεννημένος το 1960. Ο πατέρας του Γιώργος θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους Ελληνες συνθέτες συμφωνικής μουσικής του εικοστού αιώνα, μετά τον Μανώλη Καλομοίρη και τον Νίκο Σκαλκώτα, ενώ τα συμφωνικά του έργα έχει διευθύνει μεταξύ άλλων κορυφαίων μαέστρων και ο Δημήτρης Μητρόπουλος. Στο οικογενειακό αυτό περιβάλλον ο Λίνος Σισιλιάνος ασχολήθηκε αρχικά με το βιολί, αλλά τελικά τον κέρδισε η Νομική, από όπου αποφοίτησε με άριστα, ενώ ακολούθησε το μεταπτυχιακό του στο Πανεπιστήμιο Robert Schumanστο Στρασβούργο στο Διεθνές Δίκαιο το 1984 και το Διδακτορικό του στο ίδιο Πανεπιστήμιο το 1990- όλα με βαθμό άριστα. Έχει διατελέσει επιστημονικός διευθυντής του Ιδρύματος για τα δικαιώματα του ανθρώπου «Αλίκη Μαραγκοπούλου», αλλά και αντιπρόεδρος της επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για την εξάλειψη των φυλετικών διακρίσεων, ενώ στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο διαδέχτηκε το 2011 τον Χρήστο Ροζάκη.

Η πρόταση Σισιλιάνου

Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, κατά την έναρξη της συνάντησης, ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε πως στην Ελλάδα του 21ου αιώνα «δεν επιτρέπονται διαχωρισμοί μεταξύ των πολιτών της», προσθέτοντας ότι «ο κοινωνικός αποκλεισμός δεν είναι μόνο αντιδημοκρατικός, πιστεύω ότι είναι και βαθιά αντιπαραγωγικός. Και για αυτό και η χώρα μας ακολουθεί την Ευρώπη, ενώνοντας αρμονικά όλες τις δυνάμεις της, ενσωματώνοντας το διαφορετικό στο κοινό. Αναγνωρίζοντας ίσα δικαιώματα σε όλους, απαιτώντας όμως και από όλους σεβασμό και αλληλεγγύη».

Όπως είπε ο Πρωθυπουργός, το Σχέδιο «διαθέτει την επιστημονική σφραγίδα της Επιτροπής που το συνέταξε, με επικεφαλής τον καθηγητή και πρώην Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου τον κ. Σισιλιάνο».

Από την πλευρά του, ο κ. Σισιλιάνος σημείωσε, μεταξύ άλλων, ότι η έκθεση ακολουθεί «τη δομή της αντίστοιχης στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τους ΛΟΑΤΚΙ+, 2020 – 2025»

Είχε προηγηθεί ο ΣΥΡΙΖΑ

Πριν μερικές ημέρες ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ έθεσε σε δημόσια διαβούλευση πρόταση νόμου για πολιτικό γάμο και τεκνοθεσία για ομόφυλα ζευγάρια.

Στην ανακοίνωσή του, μάλιστα, απευθύνει έκκληση σε ΛΟΑΤΚΙ+ οργανώσεις, αλλά και σε όποιον πολίτη το επιθυμεί, να υποβάλλουν προτάσεις στη διαβούλευση.

Αναλυτικά η ανακοίνωση:

Ο ΣΥΡΙΖΑ –Π.Σ. με τις μέχρι τώρα νομοθετικές του πρωτοβουλίες έκανε τα πρώτα αποφασιστικά βήματα προς την κατεύθυνση της ισοτιμίας των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων, επεκτείνοντας το σύμφωνο συμβίωσης και για τα ομόφυλα ζευγάρια, δίνοντάς τους το δικαίωμα της συμμετοχής στις διαδικασίες αναδοχής και θεσπίζοντας τον νόμο για την νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου.

Συνεχίζοντας με αταλάντευτο, πάντοτε, γνώμονα την κατοχύρωση ενός ισότιμου status πολιτειότητας για τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα βάζουμε σε δημόσια διαβούλευση πρόταση νόμου για την επέκταση σύναψης πολιτικού γάμου και για τα ομόφυλα ζευγάρια με πλήρη δικαιώματα: θεσμοθέτηση του δικαιώματος τεκνοθεσίας και ελεύθερης πρόσβασης στις μεθόδους ΥΑ ανεξάρτητα από φύλο, σεξουαλικό προσανατολισμό και ταυτότητα φύλου.

Καλούμε τις ΛΟΑΤΚΙ+ οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, οργανώσεις που ασχολούνται με τα ανθρώπινα δικαιώματα, άλλες συλλογικότητες αλλά και όποιον, όποια, όποιο επιθυμεί ατομικά να υποβάλει στη διαβούλευση σχόλια και προτάσεις (syrizadikaiomata@gmail.com).»

Η πρόταση που επεξεργάστηκε ο κ. Σισιλιάνος και η επιτροπή στην οποία προϊσταται (ως επιλογή Μαξίμου) κινείται σε παρόμοια -αν όχι στην ίδια- κατεύθυνση. Η έκθεση αποτελεί οδικό χάρτη με κατευθυντήριες γραμμές για την καταπολέμηση των διακρίσεων και την εμπέδωση της ισότητας, αξιοποιώντας τη στρατηγική που έχει υιοθετήσει η Ευρωπαϊκή Ένωση καθώς και τις βέλτιστες πρακτικές που εφαρμόζονται στο εξωτερικό.

Ο ρόλος Πατέλη και Μπογδάνου με παρότρυνση Δημητριάδη

Ο σύμβουλος και στενός συνεργάτης του πρωθυπουργού Αλέξης Πατέλης φαίνεται πως είναι το πρόσωπο πίσω από την συγκεκριμένη πρωτοβουλία και αποσκοπεί να καλλιεργήσει ένα φιλελεύθερο προφίλ για την κυβέρνηση και στην διείσδυση σε κοινωνικά και εκλογικά ακροατήρια που κυριαρχεί ο ΣΥΡΙΖΑ. Συνεργάτες του Κυριάκου Μητσοτάκη επιχειρηματολογούν υπέρ μιας τέτοιας πολιτικής έναντι των κατηγοριών περί “ορμπανοποίησης” που δέχεται η κυβέρνηση (με αφορμή τους διωγμούς των ΛΟΑΤΚΙ+ στην Ουγγαρία και την Πολωνία) και στο πλαίσιο της προσαρμογής στην ευρωπαϊκή τάση.

Αντέχει, ωστόσο, η σκληρή δεξιά πτέρυγα της Ν.Δ μια τέτοια πρωτοβουλία; Οι πληροφορίες του libre αναφέρουν πως ο διευθυντής του πρωθυπουργικού γραφείου Γρηγόρης Δημητριάδης, αλλά και ο υπουργός Επικρατείας Γιώργος Γεραπετρίτης, έχουν αναλάβει σχετικές πρωτοβουλίες. Πρόσωπο αιχμής προς αυτή την κατεύθυνση είναι, κατά τις ίδιες πληροφορίες, ο βουλευτής Κωνσταντίνος Μπογδάνος που αξιοποιείται ενίοτε ως “λαγός” για την εξοικείωση του σκληρού δεξιού εκλογικού ακροατηρίου της Ν.Δ (όπου ο βουλευτής διατηρεί επιρροή) με κυβερνητικές στρατηγικές- πριν μερικές ημέρες, άλλωστε, ο βουλευτής επιτέθηκε δύο φορές κατά του Μιχάλη Χρυσοχοϊδη, γεγονός που συνδυάζεται με τις δημοσκοπήσεις που δείχνουν ότι καταρρέει το δόγμα περί “νόμου και τάξης”.

Ο κ. Μπογδάνος αρθρογράφησε για το θέμα του γάμου των ομόφυλων ζευγαριών, πριν καιρό, στην “Καθημερινή”, γεγονός που αρκετοί επικαλούνται τώρα για να ενισχύσουν την άποψη πως η σκληρή δεξιά πτέρυγα της Ν.Δ δεν θα αντιδράσει σε μια τέτοια πρωτοβουλία.

Συγκεκριμένα, υπέρ του πολιτικού γάμου μεταξύ ομόφυλων ζευγαριών τοποθετήθηκε ο βουλευτής της ΝΔ. τονίζοντας ότι πρόκειται για θέμα νομοκρατίας και ισονομίας ενώ επισημαίνει ότι η Πολιτεία μπορεί να προχωρήσει προς την κατεύθυνση αυτή, καθώς η κοινωνία είναι πια ώριμη.

Ο Κωνσταντίνος Μπογδάνος σημειώνοντας ότι δεν υπάρχει κανένας απολύτως λόγος ένα ομόφυλο ζευγάρι να μην κάνει για παράδειγμα κοινή φορολογική δήλωση, να μην μπορεί να διεκδικήσει ισότιμα κοινές ημέρες άδειας διακοπών, να μην είναι και κατά νόμο ζεύγος εγγυτέρων συγγενών στα κληρονομικά και τις κρίσιμες αποφάσεις ζωής και θανάτου.

Κάνοντας αναφορά στην πρόσφατη συνέντευξη του διευθυντή του οικονομικού γραφείου του Κυριάκου Μητσοτάκη, Αλέξη Πατέλη, που έδωσε στην «Κ» για τον σύζυγό του τονίζει ότι «ορισμένοι ίσως βιάστηκαν να προκαταλάβουν αδιακρίτως τη στάση όσων δεν δηλώνουν καλά και ντε προοδευτικοί».

Ο βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας προσθέτει ότι οι συντηρητικοί φιλελεύθεροι δεν φοβούνται να επιχειρηματολογούν από θέση αρχής και σε αντίθεση με τους δήθεν δικαιωματιστές του ρηχού νερού και της κακιάς ώρας, δεν μετράν το δίκιο ανάλογα με το αν απέναντί τους έχουμε δικούς τους ή όχι. «Είπαμε: μας αρέσουν οι αρχές – οι γενικές, αφηρημένες, καθολικής εφαρμογής αρχές της νομοκρατίας και της ισονομίας.»

«Αντιθέτως, αυτό που θα έπρεπε να μας σοκάρει και να μας εξοργίζει είναι ότι μια καθαρή υπόθεση νομοκρατίας και ισονομίας –των θεμελίων δηλαδή της φιλελεύθερης αστικής δημοκρατίας– την έχουμε παραδώσει βορά σε ακραίους και μισαλλόδοξους φανατικούς της αριστεράς (οι οποίοι βέβαια ως κυβέρνηση δεν τόλμησαν να αναγνωρίσουν τον πολιτικό γάμο μεταξύ ομοφύλων). Θα έπρεπε να μας σοκάρει και να μας εξοργίζει ότι χιλιάδες ομόφυλα ζευγάρια στην πατρίδα μας, άνθρωποι πολλοί από αυτούς φιλελεύθεροι και συντηρητικοί, νοικοκυραίοι και πατριώτες, αισθάνονται ότι τα αυτονόητα δικαιώματά τους σήμερα τολμά να τα προάγει –έστω και στα λόγια– ένα τσούρμο ακραίων.

Ιδού λοιπόν πεδίον δόξης λαμπρόν́ για τη Νέα Δημοκρατία του Κυριάκου Μητσοτάκη. Η παράταξή μας ποτέ δεν κρύφτηκε πίσω από το δάχτυλό της. Με τη νομική αναγνώριση του πολιτικού γάμου μεταξύ ομοφύλων, μπορούμε να διασφαλίσουμε στην πράξη την ισονομία. Και μπορούμε να ακυρώσουμε μια και καλή τους τζάμπα μάγκες του φωνακλάδικου δήθεν δικαιωματισμού της αριστεράς. Η κοινωνία μας είναι πια ώριμη για να κάνουμε αυτό το συμβολικό και ουσιαστικό βήμα νομοκρατίας. Ας το τολμήσουμε, καθώς μόνο εμείς το μπορούμε», καταλήγει στο άρθρο ο Κωνσταντίνος Μπογδάνος.

Μια τέτοια πρωτοβουλία, πάντως, είναι βέβαιο πως δεν θα “χωνευτεί” εύκολα από την alt right πτέρυγα του κόμματος, ενώ είναι βέβαιο πως καραδοκούν για να επιτεθούν στην κυβέρνηση μικρά κόμματα δεξιότερα της Ν.Δ (Φαήλος Κρανιδιώτης, Θάνος Τζήμερος), αλλά και η “Ελληνική Λύση” του Κυριάκου Βελόπουλου. Πρώτη τροχειοδεικτική βολή ήρθε από την υπερδεξιά “Εστία” με το σημερινό της πρωτοσέλιδο:

Η μεγάλη στροφή; Τι έλεγε η Ν.Δ το 2018- Για ¨αλλοίωση της παραδοσιακής μορφής της οικογένειας” μιλούσαν Γεωργιάδης, Κέλλας κ.ά

Η κατάσταση, εφόσον επιβεβαιωθούν οι πληροφορίες και δεν ανακρούσει πρύμναν ο πρωθυπουργός, συνιστά μια μεγάλη στροφή εάν λάβει κανείς υπ΄όψιν του τι έλεγε η Ν.Δ και στελέχη της το 2018, με αφορμή το σύμφωνο συμβίωσης που είχε δέρει στη Βουλή ο ΣΥΡΙΖΑ.

Η Colour Youth – Κοινότητα LGBTQ Νέων Αθήνας, με κείμενο της επισήμαινε τις σκοταδιστικές, αναχρονιστικές, αντιεπιστημονικές και άκρως ομοφοβικές απόψεις που τις τελευταίες μέρες παράγονται από στελέχη του κόμματος της αξιωματικής αντιπολίτευσης στη Βουλή και τα ΜΜΕ σχετικά με το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εργασίας που, ανάμεσα σε άλλα, επεκτείνει τη δυνατότητα αναδοχής και σε ομόφυλα ζευγάρια που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης.

Η άποψη της Νέας Δημοκρατίας κάθε άλλο παρά μας εκπλήσσει. Αντίθετα, είναι διαχρονική και σταθερή. Από απόψεις, όπως αυτή που εξέφρασε ο αντιπρόεδρός της Άδωνις Γεωργιάδης, ο οποίος δήλωσε πως θέλει “να μείνει προστατευμένη η παραδοσιακή μορφή της οικογένειας όπως την ξέρουμε”, ή αυτή του Χρήστου Κέλλα, ο οποίος δήλωσε στην Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής ότι η αναδοχή από ομόφυλα ζευγάρια αποτελεί “αλλοίωση συνειδήσεων” και ιδεοληπτική “κοινωνική κατασκευή”, μέχρι την φαινομενικά πιο ήπια άποψη της σχετικής εισηγήτριας της ΝΔ Αικατερίνης Μάρκου, σύμφωνα με την οποία “δεν αρκεί να είναι δεκτική η ανάδοχη οικογένεια, αλλά και να το χωνέψει η κοινωνία”, τα στελέχη της Νέας Δημοκρατίας δείχνουν προσηλωμένα στη διαχρονική αντιδικαιωματική πολιτική του κόμματός τους, απέναντι στα ΛΟΑΤΚΙ, αλλά και τα ευρύτερα, ανθρώπινα δικαιώματα.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, παρά την πρόσκληση για συνάντηση που απηύθυνε στις ΛΟΑΤΚΙ οργανώσεις, στα πλαίσια της τότε επικείμενης ψήφισης του σχεδίου νόμου για τη Νομική Αναγνώριση της Ταυτότητας Φύλου, και παρά τις δεσμεύσεις του -τις οποίες με επιβεβαιωμένη πλέον δυσπιστία ακούσαμε- για αλλαγή πλεύσης του κόμματός του με στόχο την ενίσχυση του σεβασμού στα ανθρώπινα δικαιώματα, συνεχίζει στη ίδια σκοταδιστική ρότα που χάραξαν οι προκάτοχοί του. Από την απειλή του προς την τρανς κοινότητα ότι θα επανιατρικοποιήσει τη διαδικασία της Νομικής Αναγνώρισης της Ταυτότητας Φύλου ακόμα και σε ενήλικες, μέχρι και τη στάση του στο υπό συζήτηση σχέδιο νόμου, οι δράσεις του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης δεν μπορούν παρά να μας συσπειρώνουν απέναντι στις πολιτικές του.

Οι παραπάνω δράσεις και πολιτικές, ακόμα και σε ένα υποκριτικό πλαίσιο, έρχονται να ξεσκεπάσουν το δήθεν του “ευρωπαϊκού” προσανατολισμού που ευαγγελίζεται με τόση σπουδή η ΝΔ, επιλέγοντας όπως φαίνεται να αγνοήσει ότι 17 από τις 28 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν θεσμοθετήσει χωρίς προβλήματα την παιδοθεσία για τα ομόφυλα ζευγάρια. Ο δε επιστημονικός λόγος και οι “έρευνες” που συνεχώς επικαλούνται τα στελέχη της ΝΔ προσπαθώντας να διατηρήσουν κάποια ψήγματα προοδευτικού προσωπείου, ήρθαν να διαψευστούν με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο από επιστολή 55 (!) ακαδημαϊκών οι οποίες/οι αναφέρουν σε επιστολή τους, ανάμεσα σε άλλα, πως: “Η ανασκόπηση της σχετικής επιστημονικής βιβλιογραφίας καταλήγει στο ξεκάθαρο συμπέρασμα ότι ο σεξουαλικός προσανατολισμός των γονέων δεν έχει μετρήσιμες επιπτώσεις στην ποιότητα των σχέσεων γονέα-παιδιού, στην ψυχική υγεία των παιδιών ή στην κοινωνική τους προσαρμογή.”

Η Νέα Δημοκρατία για άλλη μία φορά, ως αξιωματική αντιπολίτευση, κατάφερε να μετατοπίσει τη συζήτηση του σχεδίου νόμου από τον όποιο δικαιωματικό άξονα. Η Διαχειρίστρια του Σωματείου μας σχολίασε στα ΜΜΕ μόλις κατατέθηκε ο σχετικός νόμος στη Βουλή πως: “Τα ομόφυλα ζευγάρια κρίνονται, για πρώτη φορά και εκ του νόμου, ικανά να αναλάβουν τη φροντίδα ενός παιδιού. Δεν μπορούμε όμως παρά να σταθούμε στο ότι ο νέος νόμος μας αναγνωρίζει ως κατάλληλους γονείς μόνο σε προσωρινή βάση. Συνεχίζει να διαιωνίζεται το στερεότυπο, ότι για τη σωστή ανατροφή ενός παιδιού είναι απαραίτητη η εμπλοκή κι ενός ετερόφυλου ζευγαριού”. Με ευθύνη της αξιωματικής αντιπολίτευσης, αντί να συζητάμε τα παραπάνω κενά του νομοθετικού έργου της κυβέρνησης και του Συ.Ριζ.Α., ο οποίος μάλιστα υποτίθεται πως έχει δεσμευτεί σε όλα τα επίπεδα για την θεσμοθέτηση του πολιτικού γάμου για τα ομόφυλα ζευγάρια, γίναμε θεατές σε άλλη μία παράσταση που τον πρωταγωνιστικό ρόλο έχει η ρητορική μίσους.

Η Colour Youth επαναλαμβάνει τη διεκδίκησή της για πλήρη δικαιώματα παιδοθεσίας (και σαφώς αναδοχής) σε όλες τις οικογένειες, χωρίς διάκριση με βάση το σεξουαλικό προσανατολισμό και την ταυτότητα φύλου. Περιμένουμε από όλους τους βουλευτές και όλες τις βουλεύτριες των κομμάτων που ισχυρίζονται ότι υποστηρίζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα να υπερψηφίσουν το επίμαχο άρθρο. Παραμένουμε στη διάθεση κάθε φορέα για συζήτηση σχετικά με τις παραπάνω θέσεις.

Φωτό/ Η κοινότητα των ΛΟΑΤΚΙ+ ηλικιωμένων ατόμων αποτελεί την πλέον παραμελημένη κοινότητα της ελληνικής κοινωνίας. Φωτ.: Eurokinissi