Τα ευνοϊκά όρια συνταξιοδότησης πριν τα 62, αφορούν κυρίως τις μητέρες ανηλίκων στον ιδιωτικό τομέα , το δημόσιο και τα πρώην ειδικά ταμεία και τις γυναίκες ασφαλισμένες με το καθεστώς των Βαρέων και Ανθυγιεινών (ΒΑΕ) που μπορούν να αποχωρίσουν νωρίτερα τα επόμενα χρόνια αν έχουν ήδη θεμελιώσει συνταξιοδοτικό δικαίωμα τη διετία 2010-2012.

Οι μητέρες γεννημένες το 1966 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν σε ηλικία 60 ετών και δύο μηνών αν έχουν θεμελιώσει δικαίωμα συνταξιοδότησης (5.500 ένσημα στον ιδιωτικό τομέα, 25ετία στο δημόσιο) τη διετία 2010-2012. Επίσης ένα μικρό πλήθος γυναικών στα ΒΑΕ, μπορούν να αποχωρήσουν 55-57 ετών. Για τις γεννημένες από 1/1/1969 και μετά δεν ισχύουν πλέον τα μεταβατικά όρια. Αυτό σημαίνει ότι έχουν δικαίωμα συνταξιοδότησης στα 62 με 40 χρόνια δουλειάς ή στα 67 με 15-20 χρόνια ασφάλισης.

Αναλυτικά οι κατηγορίες που μπορούν να συνταξιοδοτηθούν νωρίτερα από τα γενικά όρια ηλικίας των 62 και 67 εντός του 2024 είναι οι εξής:

1. Δημόσιο 35ετία (κατοχύρωση το 2010)

Οι ασφαλισμένοι του Δημοσίου (άνδρες και γυναίκες) που επιθυμούν να συνταξιοδοτηθούν με 35ετία θα πρέπει να έχουν συμπληρώσει μέχρι την 31 Δεκεμβρίου του 2021 τόσο τα 35 έτη ασφάλισης ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών τέκνων ή και στρατού αλλά και τα 58. Έτσι μπορούν να αποχωρήσουν με όριο ηλικίας που ανάλογα με την περίπτωση φτάνει μέχρι τα 61 και 6 μήνες εφόσον αυτό το όριο έχει ήδη συμπληρωθεί ή συμπληρώνετε εντός του 2024.

2. Δημόσιο 36ετία (κατοχύρωση το 2011)

Οι ασφαλισμένοι του Δημοσίου (άνδρες και γυναίκες) που επιθυμούν να συνταξιοδοτηθούν με 36ετία με πλήρη σύνταξη, με κατοχύρωση το 2011 οπότε και επιτρέπονται οι εξαγορές πλασματικών ετών, θα πρέπει να έχουν συμπληρώσει μέχρι την 31 Δεκεμβρίου του 2021 τόσο τα 36 έτη ασφάλισης ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών σπουδών, τέκνων, στρατού κλπ αλλά και τα 58. Έτσι μπορούν να αποχωρήσουν με όριο ηλικίας που ανάλογα με την περίπτωση φτάνει μέχρι τα 61 και 6 μήνες εφόσον αυτό το όριο έχει ήδη συμπληρωθεί ή συμπληρώνεται εντός του 2024.

3. Δημόσιο 37ετία

Οι ασφαλισμένοι του Δημοσίου εφόσον είχε συμπληρωθεί 25ετία έως την 31/12/2010 είχαν τη δυνατότητα συνταξιοδότησης με 37ετία χωρίς όριο ηλικίας πλην όμως θα πρέπει η 37ετία να έχει συμπληρωθεί ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών (μόνο στρατού ή τέκνων) έως την 31/12/2021. Έτσι ο ασφαλισμένος κατοχυρώνει το αντίστοιχο όριο ηλικίας που έχει τεθεί με το ν. 4336/2015, δηλαδή το 61ο και 2 μήνες και μπορεί να αποχωρήσει με το εν λόγω όριο εφόσον το συμπλήρωσε ήδη ή θα το συμπληρώσει εντός του 2024.

4. Δημόσιο βαρέα ΟΤΑ

Οι ασφαλισμένοι του Δημοσίου (άνδρες και γυναίκες) που ανήκουν στο καθεστώς ασφάλισης των βαρέων του Δημοσίου και απασχολούνται ως μόνιμοι σε ΟΤΑ έχουν τη δυνατότητα να αποχωρήσουν εντός του 2024 εάν συμπληρώνουν τις σχετικές προϋποθέσεις. Συγκεκριμένα :

• Εάν έχουν συμπληρώσει συνολικά τουλάχιστον 12 έτη ασφάλισης στα βαρέα των ΟΤΑ μέχρι την 31/12/2012 τότε όριο ηλικίας συνταξιοδότησης παραμένει το 58ο έτος της ηλικίας.
• Εάν έχουν συμπληρώσει συνολικά τουλάχιστον 12 έτη ασφάλισης στα βαρέα των ΟΤΑ μετά την 1/1/2013 τότε όριο ηλικίας συνταξιοδότησης είναι το 60ο έτος της ηλικίας.

5. Πρόωρες συντάξεις στο Δημόσιο

Οι ασφαλισμένοι άνδρες και γυναίκες του Δημοσίου που επιθυμούν να συνταξιοδοτηθούν με πρόωρη / μειωμένη σύνταξη θα πρέπει να έχουν συμπληρώσει 25 έτη ασφάλισης ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών έως την 31/12/2012 και το όριο ηλικίας ως την 31/12/2022.
Έτσι:

• Οι γυναίκες (μόνο) που συμπλήρωσαν 25ετία το 2010 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 55 εάν έχουν συμπληρώσει το εν λόγω όριο ως την 31/12/2022.
• Οι γυναίκες και οι άνδρες που συμπλήρωσαν 25ετία το 2011 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 56 εάν έχουν συμπληρώσει το εν λόγω όριο ως την 31/12/2022.
• Οι γυναίκες και οι άνδρες που συμπλήρωσαν 25ετία το 2012 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 57 εάν έχουν συμπληρώσει το εν λόγω όριο ως την 31/12/2022.

Σε όλες τις περιπτώσεις που το εν λόγω όριο ηλικίας συμπληρώνετε ΜΕΤΑ την 1/1/2023 τότε για τη λήψη πρόωρης / μειωμένης σύνταξης θα πρέπει να συμπληρωθεί το 62ο έτος της ηλικίας.

6. IKA με 7.500 βαρέα ένσημα

Για τους ασφαλισμένους του ΙΚΑ πλέον η μοναδική περίπτωση εξόδου ΠΡΙΝ τα γενικά όρια ηλικίας είναι η ασφάλιση στα βαρέα και ανθυγιεινά.

Στο καθεστώς των ΒΑΕ η κατοχύρωση γίνεται με 7.500 ημέρες ασφάλισης στο καθεστώς των βαρέων και με συμπληρωμένες ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών τις 10.500 ημέρες ασφάλισης συνολικά.

Έτσι η δυνατότητα εξόδου δίνεται για το 60ο τους έτος για μειωμένη σύνταξη και το 62ο για πλήρη. Η μείωση στην επιλογή της μειωμένης στα 60 είναι 51 € σε σύγκριση με την αντίστοιχη πλήρη.

7. IKA με 3.600 βαρέα ένσημα

Για τους ασφαλισμένους του ΙΚΑ στα βαρέα που κατοχυρώνουν δικαίωμα με 3.600 ημέρες ασφάλισης στο καθεστώς των βαρέων και με συμπληρωμένες ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών τις 4.500 ημέρες ασφάλισης συνολικά η δυνατότητα εξόδου δίνεται για το 62ο τους έτος για πλήρη σύνταξη.

8. Γυναίκες στο πρ. IKA με 3.600 βαρέα ένσημα

Για τις γυναίκες ασφαλισμένες στο ΙΚΑ στα βαρέα που κατοχυρώνουν δικαίωμα με 3.600 ημέρες ασφάλισης στο καθεστώς των βαρέων και με συμπληρωμένες ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών τις 4.500 ημέρες ασφάλισης συνολικά η δυνατότητα εξόδου δίνεται με βάση το έτος θεμελίωσης:

• Οι γυναίκες που συμπλήρωσαν 4.500 ημέρες συνολικά και 3.600 ημέρες στα βαρέα το 2010 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 55 με πλήρη σύνταξη.
• Οι γυναίκες που συμπλήρωσαν 4.500 ημέρες συνολικά και 3.600 ημέρες στα βαρέα το 2011 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 56 με πλήρη σύνταξη.
• Οι γυναίκες που συμπλήρωσαν 4.500 ημέρες συνολικά και 3.600 ημέρες στα βαρέα το 2012 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 57 με πλήρη σύνταξη.
• Οι γυναίκες που συμπλήρωσαν 4.500 ημέρες συνολικά και 3.600 ημέρες στα βαρέα από την 1/1/2013 κι έπειτα μπορούν να συνταξιοδοτηθούν από τα 62 με πλήρη σύνταξη.

Γονείς ανηλίκων τέκνων

Μια μεγάλη κατηγορία εξόδου πριν από τα γενικά όρια ηλικίας είναι οι ασφαλισμένοι μισθωτοί που κατοχύρωσαν συνταξιοδοτικό δικαίωμα ως γονείς ανηλίκων στο Δημόσιο, τα ταμεία των ΔΕΚΟ – Τραπεζών και το ΙΚΑ.

Συγκεκριμένα:

9. Δημόσιο, ΔΕΚΟ, Τράπεζες με 25ετία

Οι γονείς ανηλίκων (άνδρες και γυναίκες) και οι τρίτεκνοι και άνω ασφαλισμένοι του Δημοσίου και οι μητέρες και οι χήροι πατέρες ασφαλισμένοι στα Ταμεία των ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν κατοχυρωμένο δικαίωμα συνταξιοδότησης και επιθυμούσαν να συνταξιοδοτηθούν ανάλογα με το έτος θεμελίωσης στα 50 ή τα 52 ή τα 55 μπορούν να συνταξιοδοτηθούν και μετά την 1/1/2024 εφόσον συμπληρώνουν το όριο ηλικίας όπως αυτό ρυθμίστηκε με βάση το ν. 4336/2015.

Στις κατηγορίες αυτές ανήκουν:

Μητέρες δημόσιοι υπάλληλοι (ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών από τα τέκνα) και υπάλληλοι ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2010 την απαραίτητη 25ετία και υπήρχε παράλληλα ανηλικότητα τέκνου και συμπλήρωσαν το 50ο έτος της ηλικίας τους έως το 2016 (γεννηθείσες το 1966).

Γονείς (άνδρες – γυναίκες) δημόσιοι υπάλληλοι και μητέρες (μόνο γυναίκες) υπάλληλοι ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2011 την απαραίτητη 25ετία ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών και υπήρχε παράλληλα ανηλικότητα τέκνου και συμπλήρωσαν το 52ο έτος της ηλικίας τους έως το 2016 (γεννηθέντες και γεννηθείσες το 1964).

Γονείς (άνδρες – γυναίκες) δημόσιοι υπάλληλοι και μητέρες υπάλληλοι ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2012 την απαραίτητη 25ετία ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών και υπήρχε παράλληλα ανηλικότητα τέκνου και υπήρχε παράλληλα ανηλικότητα τέκνου και συμπλήρωσαν το 55ο έτος της ηλικίας τους έως το 2018 (γεννηθέντες και γεννηθείσες το 1963).

10. Τρίτεκνοι σε Δημόσιο, ΔΕΚΟ, Τράπεζες με 20ετία

• Τρίτεκνες και άνω μητέρες δημόσιοι υπάλληλοι (ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών από τα τέκνα) και τρίτεκνες μητέρες υπάλληλοι ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2010 την απαραίτητη 20ετία μπορούν να αποχωρήσουν εντός του 2024 καθώς το δικαίωμα ασκείται χωρίς όριο ηλικίας.
• Τρίτεκνοι και άνω (άνδρες – γυναίκες) δημόσιοι υπάλληλοι (ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών από τα τέκνα) και τρίτεκνες μητέρες υπάλληλοι ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2011 την απαραίτητη 20ετία και συμπλήρωσαν το 52ο έτος της ηλικίας τους έως το 2016 (γεννηθέντες και γεννηθείσες το 1964).
• Τρίτεκνοι και άνω (άνδρες – γυναίκες) δημόσιοι υπάλληλοι και τρίτεκνες μητέρες υπάλληλοι ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν συμπληρώσει το 2012 την απαραίτητη 20ετία ακόμη και με εξαγορά πλασματικών ετών και συμπλήρωσαν το 55ο έτος της ηλικίας τους έως το 2018 (γεννηθέντες και γεννηθείσες το 1963).

11. IKA, ΔΕΚΟ, Τράπεζες με 5.500 ένσημα και ανήλικο

Οι μητέρες και οι χήροι πατέρες ανηλίκων τέκνων ανηλίκων του ΙΚΑ των Ταμείων των ΔΕΚΟ – Τραπεζών που είχαν κατοχυρωμένο δικαίωμα συνταξιοδότησης έχοντας συμπληρώσει 5.500 ημέρες ασφάλισης και ταυτόχρονα ανηλικότητα μπορούν να συνταξιοδοτηθούν και μετά την 1/1/2024 ανάλογα με το όριο ηλικίας όπως αυτό ρυθμίστηκε με βάση το ν. 4336/2015.

Στις κατηγορίες αυτές ανήκουν:

• Μητέρες που είχαν συμπληρώσει το 2010 συνολικά 5.500 ημέρες ασφάλισης και ανήλικο τέκνο και κατοχύρωσαν έτσι το 50ο έτος τους για μειωμένη σύνταξη και συμπλήρωσαν το 50ο έτος της ηλικίας τους έως το 2016 (γεννηθείσες το 1966).
• Μητέρες που είχαν συμπληρώσει το 2010 συνολικά 5.500 ημέρες ασφάλισης και ανήλικο τέκνο και κατοχύρωσαν έτσι το 55ο έτος τους για πλήρη σύνταξη και συμπλήρωσαν το 55ο έτος της ηλικίας τους έως το 2018 (γεννηθείσες το 1963).

Πηγή: dnews.gr

Γεωργία Κριεμπάρδη

Οι δημογραφικές εκτιμήσεις της Eurostat δείχνουν ότι το 2050  το γενικό όριο ηλικίας στη χώρα μας θα πρέπει να φτάσει στα 70.5 έτη και με πρόωρη σύνταξη στα 65.5 ενώ το 2070 τα όρια ηλικίας  θα πρέπει να αγγίξουν τα 72.5 και με πρόωρη σύνταξη τα 67.5. Η Eurostat,, μάλιστα για τις γυναίκες, λόγω του μεγαλύτερου προσδόκιμου ζωής, υποδεικνύει αύξηση του ορίου ηλικίας το 2030 κατά ένα μήνα περισσότερο, στα 68.6 και στα 63.6 για πρόωρη συνταξιοδότηση.

• Η Ελλάδα έχει το υψηλότερο όριο ηλικίας συνταξιοδότησης μαζί με τη Γαλλία (67 και 62 μετά τη μεταρρύθμιση Μακρόν)ν και την Ιταλία (67 και 64). Τα χαμηλότερα όρια ηλικίας έχουν η Τσεχία (63.9 και 60) , η Λιθουανία (63 και 61) , η Εσθονία (64.4 και 59.2) και η Μάλτα (63 και 61).

Αύξηση στα όρια ηλικία προαναγγέλλει και η έκθεση του ΟΟΣΑ που δημοσιεύτηκε τον Δεκέμβριο του 2023. Αναφέρει ότι σε αύξηση κατά τέσσερα έτη θα αναγκαστεί να προβεί η Ελλάδα για τους νέους εργαζόμενους που εισέρχονται τώρα στην αγορά εργασίας.

• Στην έκθεση του Οργανισμού για την Οικονομική Συνεργασία και Ανάπτυξη, που αξιοποιεί στοιχεία του 2022, τονίζεται ότι τα 62 έτη με 40 χρόνια ασφάλισης, που είναι το πρώτο όριο συνταξιοδότησης, είναι πιθανό να αυξηθούν στα 66 έτη για καταβολή πλήρους σύνταξης. Αν συμβεί κάτι τέτοιο, το γενικό όριο θα ανέλθει στα 71 έτη, από τα 67 που είναι σήμερα.

Η κυβέρνηση, ωστόσο, διαβεβαιώνει ότι για την επόμενη τριετία δεν τίθεται θέμα αύξησης των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης. Κάτι τέτοιο θα ξεσήκωνε αντιδράσεις. Θυμίζουμε πως η τελευταία αύξηση από τα 65 στα 67 έτη έγινε πολύ σταδιακά ανά μήνες. Ήδη λίγους μήνες πριν, όταν άρχισε να διακινείται πως ίσως ερχόταν αύξηση στα όρια συνταξιοδότησης, υπήραξαν αντιδράσεις. Ο υφυπουργός Εργασίας Πάνος Τσακλόγλου, ωστόσο, έσπευσε να διαψεύσει κάθε τέτοιο σενάριο τουλάχιστον για την επόμενη τριετία.

Ο Σάββας Γ. Ρομπόλης, Ομότιμος Καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, εξηγεί, μιλώντας στο libre, πώς προκύπτουν αυτοί οι υπολογισμοί και αν στο άμεσο μέλλον θα δούμε αλλαγές στα όρια συνταξιοδότησης.

• «Κάθε 10ετία γίνεται αξιολόγηση πόσο αυξήθηκε το προσδόκιμο ζωής κι ανάλογα αυξάνεται και το όριο συνταξιοδότησης. Η κυβέρνηση δεν είναι υποχρεωμένη να κάνει αυτή την αύξηση. Την προηγούμενη δεκαετία, στα τέλη του 2010, αυξήθηκε κατά ένα έτος το προσδόκιμο ζωής –πάνω κάτω το ίδιο αυξάνεται κάθε δεκαετία. Τώρα το προσδόκιμο είναι τα 82,5 έτη για τις γυναίκες και 78,5 για τους άνδρες».

Η κυβέρνηση έχοντας και ως πρόσφατο το παράδειγμα τα Γαλλίας όπου ο Μακρόν ξεσήκωσε μαζικές, συνεχείς και πρωτοφανούς έντασης αντιδράσεις με τα σχέδιά του για αύξηση του ορίου συνταξιοδότησης από τα 62 στα 64 έτη φαίνεται πως δε θα προχωρήσει σε αντίστοιχη κίνηση.

• «Η κυβέρνηση μετράει αν θα ωφεληθεί το σύστημα. Ζυγίζει τα δεδομένα. Γίνονται υπολογισμοί πόσους θανάτους αναμένεται να έχουμε και τι θα γίνει στα ασφαλιστικά ταμεία αν δώσουν σύνταξη στους εργαζόμενους έναν χρόνο αργότερα. Κοιτάζουν πόσα θα εξοικονομήσει το σύστημα. Εν προκειμένω, η κυβέρνηση κοιτάζει αν μπορεί να πάρει τα χρήματα αυτά από κάπου αλλού από τον προϋπολογισμό, ώστε να μη χρειαστεί να αυξήσει το όριο συνταξιοδότησης και ξεσηκώσει αντιδράσεις» υπογραμμίζει και ο κ. Ρομπόλης και καταλήγει αναφέροντας πως «Αυτή τη στιγμή οι δαπάνες για συντάξεις τον χρόνο είναι 30 δις ευρώ, δηλαδή 2,5 τον μήνα. 15 δις έρχονται από τις εισφορές των εργαζόμενων και 15 δις από τον κρατικό προϋπολογισμό. Γι’ αυτό δεν αλλάζουν τα όρια, γιατί το σύστημα είναι σε ισορροπία».

H επιδείνωση των δημογραφικών

Οι γεννήσεις και οι θάνατοι παίζουν καθοριστικό ρόλο στο πώς διαμορφώνεται το πεδίο στο ασφαλιστικό. Αυτό το επεσήμανε παραπάνω και ο κ. Ρομπόλης. Σε κοινή έκθεσή τους οι Σάββας Γ. Ρομπόλης και Βασίλειος Μπέτσης αναλύουν τις πρόσφατες δημογραφικές προβολές της Eurostat.

Η Eurostat προβλέπει ότι ο πληθυσμός της χώρας μας θα μειωθεί από 10,435 εκατ. κατοίκους το 2022 σε 7,8 εκατ. κατοίκους το 2070 (μείωση 31%). Μέχρι το 2030 ο αριθμός των γεννήσεων θα μειωθεί στις 72.000, το 2040 στις 68.000 και μέχρι το 2070 θα  μειωθεί στις 58.000 γεννήσεις.

Παράλληλα, στην ίδια έκθεση, αναφέρεται πως η οικονομική επίπτωση της γήρανσης του πληθυσμού στην Ελλάδα εκτιμάται, σύμφωνα με εργασία μας, σε 55 δις ευρώ. Για να καλυφθεί αυτή η οικονομική επιβάρυνση χωρίς να μειωθεί περαιτέρω το θεσμοθετημένο επίπεδο των παροχών (συντελεστές αναπλήρωσης) θα πρέπει το ΑΕΠ, να αυξάνεται κατά μέσο όρο τουλάχιστον κατά 1,1% σε πραγματικές τιμές την περίοδο 2023 – 2070.

• Τέλος, οι Σάββας Γ. Ρομπόλης και Βασίλειος Μπέτσης υπογραμμίζουν πως η συνεχιζόμενη μείωση των γεννήσεων θα έχει επιπτώσεις στο μέγεθος του εργατικού δυναμικού της χώρας  μας, το οποίο σύμφωνα με τις εκτιμήσεις  μας  θα μειωθεί στα 3,3 εκατ. άτομα μέχρι το 2070 από 4,650 εκατ. άτομα που ήταν το 2022.  Δηλαδή, το εργατικό δυναμικό εκτιμάται ότι θα  μειωθεί κατά 29% μέχρι το 2070. Η μείωση αυτή θα έχει, μεταξύ  άλλων, σημαντική επίπτωση στα έσοδα του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης.

Η απώλεια στα έσοδα του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης εκτιμάται ότι θα είναι της τάξης των 62 δις ευρώ σε βάθος 50 ετών, αφού τα ετήσια έσοδα από εισφορές για κοινωνική ασφάλιση, θα μειωθούν από τα 14,5 δις το 2021, στα 11,2 δις ευρώ το 2070.

Για να πληρούν τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης θα πρέπει να συνυπάρχουν πριν από το 2013 η ανηλικότητα του παιδιού και ο χρόνος ασφάλισης των 5.500 ημερών ανεξάρτητα από το Ταμείο στο οποίο ήταν ασφαλισμένες.

Αναλυτικά οι μητέρες θα πρέπει:

1.Να έχουν ανήλικο παιδί μέχρι το 2012.

2. Να είναι παλαιές ασφαλισμένες, δηλαδή να έχουν ασφαλιστεί για πρώτη φορά πριν από το 1993.
3. Να έχουν συμπληρώσει τις απαιτούμενες χρονικές προϋποθέσεις, δηλαδή τις 5.500 ημέρες ασφάλισης μέχρι το 2012.
4. Να κατοχυρώνουν το κατά περίπτωση νέο όριο ηλικίας εντός της μεταβατικής περιόδου 2015-2021, ανεξάρτητα από το εάν αυτό το συμπληρώνουν μετά την 1/1/2022.
   Διευκρινίζεται ότι:
   Στις μητέρες του ιδιωτικού τομέα και των ΔΕΚΟ, που ασφαλίστηκαν πριν από το 1992, ο χρόνος παιδιών δεν τους επιτρέπεται να αναγνωριστεί ως πλασματικός για τη συνταξιοδότησή τους με διατάξεις ανήλικου τέκνου, ενώ, αντίθετα, επιτρέπεται για γονείς ανηλίκων του δημόσιου τομέα.
   Οι μητέρες που ασφαλίστηκαν πριν από το 1993 στο ΙΚΑ και συμπλήρωσαν ως το 2012 τις 5.500 ημέρες ασφάλισης (18,3 έτη) με ανήλικο παιδί κατοχυρώνουν ηλικίες 55, 57 και 60 ετών για πλήρη σύνταξη και 50, 52 και 55 για μειωμένη.
   Οι γονείς δημόσιοι υπάλληλοι (άνδρες και γυναίκες) που συμπλήρωσαν 25ετία το 2011 ή το 2012 με ανήλικο τέκνο παίρνουν σύνταξη με το όριο ηλικίας που ισχύει όταν κλείσουν το 52ο ή το 55ο έτος αντίστοιχα.
   Οι μητέρες ασφαλισμένες σε Ταμεία ΔΕΚΟ – τραπεζών πριν από το 1993 που είχαν ανήλικο τέκνο και 25ετία ως το 2012 κατοχυρώνουν τις ηλικίες των 50, 52 και 55 ετών για πλήρη σύνταξη και των 50 και 53 για μειωμένη.Αν συμπληρώνουν τις ηλικίες αυτές από 19/8/2015 και μετά, αποχωρούν με τα νέα όρια συνταξιοδότησης. Για παράδειγμα, ασφαλισμένη με 25ετία και ανήλικο το 2011 που έκλεισε τα 52 το 2019, παίρνει πλήρη στα 61,10 και μειωμένη στα 58,5.
   Αν δεν έχει την 25ετία το 2011, μπορεί να αναγνωρίσει ως 4 έτη για να κατοχυρώσει σύνταξη με ανήλικο πριν από τα 67.

Όσον αφορά στην ευκαιρία πρόωρης συνταξιοδότησης που παρέχει ο νόμος Βρούτση, αυτή αφορά τις παλαιές ασφαλισμένες που προασφαλίστηκαν πριν από τις 31/12/1992 και μπορεί να αξιοποιηθεί από μητέρες που έως σήμερα έχουν περάσει το μεγαλύτερο μέρος της ασφάλισής τους σε φορείς ελεύθερων επαγγελματιών, όπως ΟΑΕΕ – ΤΕΒΕ, ΟΑΕΕ – ΤΣΑ, ΟΑΕΕ – ΤΑΕ, ΕΤΑΑ – ΤΣΜΕΔΕ.

Οι ασφαλισμένες αυτής της κατηγορίας θα πρέπει υποχρεωτικά κατά την ημερομηνία ενηλικίωσης του τελευταίου τέκνου τους, η οποία δεν μπορεί να είναι μετά τις 31/12/2012, να έχουν συμπληρώσει σε όλους τους φορείς ασφάλισης συνολικά 5.500 ένσημα ή 18,4 έτη ασφάλισης.