Όπως σημείωσε: «Μετά και τις πρόσφατες συμφωνίες με αμερικανικές εταιρείες για εξόρυξη υδρογονανθράκων στην Ελλάδα και την εισαγωγή αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου, η συνεργασία Ελλάδας-ΗΠΑ φαίνεται πως περνάει, πλέον, στις λιμενικές υποδομές. Η Αμερική εξορύσσει σχιστολιθικό αέριο, το οποίο θέλει να εξάγει μέσα από την Ελλάδα και τις υποδομές της σε φίλους και συμμάχους στην Ευρώπη.

Η Ελλάδα «διαθέτει τον ισχυρότερο στόλο στον κόσμο, ειδικά στα δεξαμενόπλοια μεταφοράς LNG, που μπορούν να το μεταφέρουν από τις Ηνωμένες Πολιτείες στα ελληνικά λιμάνια και μέσα από αγωγούς σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Παράλληλα, η χώρα μας προχωράει σε γεωτρήσεις νοτίως της Κρήτης και στο Ιόνιο, σε συνεργασία με ελληνικές και αμερικανικές εταιρείες για την εύρεση φυσικού αερίου και πετρελαίου. Έτσι, οι λιμενικές υποδομές, η ποντοπόρος ναυτιλία και η ενέργεια δημιουργούν ένα νέο πλαίσιο ασφάλειας στην περιοχή, που θα συνοδεύεται όμως και από την ενίσχυση της οικονομικής ανάπτυξης και της απασχόλησης για τη χώρα μας».

 «Μπορεί, λοιπόν, να αναπτυχθεί μια ακόμα “βαριά βιομηχανία” της χώρας» όπως είπε, χαρακτηρίζοντας το υγροποιημένο φυσικό αέριο ως «το καύσιμο του παρόντος, αλλά και του άμεσου μέλλοντος, δηλαδή το μεταβατικό καύσιμο, μέχρι η τεχνολογία να μπορέσει να μας δώσει την επόμενη ασφαλή μορφή ενέργειας. Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχουν εναλλακτικές, ούτε σε ποσότητες, ούτε από πλευράς ασφάλειας, ούτε σε ανταγωνιστικές τιμές».

 Ερωτηθείς για τη στάση της Ελλάδας ως προς τη συμφωνία για το νέο πλαίσιο μηδενικών ρύπων του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO), ο υπουργός διευκρίνισε ότι η εν λόγω συμφωνία αδικούσε κατάφωρα το μοναδικό σε ευρεία χρήση μεταβατικό καύσιμο LNG.

Επισήμανε ότι «η προοπτική να επιβάλλονται πρόστιμα, ύψους ακόμα και δισεκατομμυρίων, από το 2027 και μετά, θα οδηγούσε ουσιαστικά στην απαγόρευσή του, χωρίς να υπάρχει εναλλακτική επιλογή».

Τα πρόστιμα, όπως ανέφερε θα μεταφέρονταν τελικά «στους ναυλωτές και -μην έχετε αμφιβολία- από εκεί στην πραγματική οικονομία. Δηλαδή σε αύξηση πληθωρισμού, περαιτέρω άνοδο στις τιμές ενέργειας και των μεταφερομένων προϊόντων».

Και συνέχισε: «Αν σκεφτεί κανείς ότι πάνω από το 80% του παγκόσμιου εμπορίου γίνεται διά θαλάσσης, αντιλαμβάνεται τον δυνητικό αντίκτυπο στο κόστος ζωής για τον μέσο πολίτη. Έγιναν, λοιπόν, διαβουλεύσεις και συσκέψεις και με τον κλάδο της ναυτιλίας, διπλωμάτες και άλλων χωρών, προκειμένου να ληφθεί η σωστή απόφαση. Ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, προέκρινε πολύ σωστά η Ελλάδα να απέχει από την ψήφιση αυτής της συμφωνίας».

 Ο κ. Κικίλιας έκανε σαφές πως η χώρα μας διαδραμάτισε de facto πρωταγωνιστικό ρόλο στην αναβολή ψήφισης της συμφωνίας για το νέο ειδικό πλαίσιο εκπομπών άνθρακα. Όπως ανέφερε, «η δική μας ορθή θέση είναι να προχωρήσουμε σε νέες διαβουλεύσεις, προκειμένου να διαμορφωθούν οι συνθήκες μετάβασης σε πράσινα καύσιμα, κατά τρόπο ασφαλή και ομαλό. Η ευθυγράμμιση της θέσης της Ελλάδας με τη θέση των ΗΠΑ πράγματι ισχύει και πράγματι, το πλαίσιο των συμφωνιών για τα ενεργειακά Αμερικής και Ελλάδας θα είχε καταστεί σαφώς δυσχερέστερο αν δεν υπήρχε αυτή η συναντίληψη».

 Σε ό,τι αφορά στο ενδεχόμενο χρήσης της πυρηνικής ενέργειας στην ποντοπόρο ναυτιλία, ο υπουργός σημείωσε ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί στα επόμενα χρόνια.

«Θα είναι μια ρεαλιστική εναλλακτική λύση για έναν παγκόσμιο στόλο με μηδενικές εκπομπές. Θα απαιτηθούν, πρώτον, ένα πλαίσιο ασφάλειας, δεύτερον, το ρυθμιστικό πλαίσιο λειτουργίας και φυσικά, η κοινωνική αποδοχή. Η τεχνολογία των SMRs, των μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων, καθιστά το πυρηνικό καύσιμο ξανά επίκαιρο».

   Φαντάζει, λοιπόν, πλέον πιθανή η δημιουργία ενός ρυθμιστικού κανονιστικού πλαισίου ασφαλούς χρήσης πυρηνικής ενέργειας για την παγκόσμια ναυτιλία, που θα ορίζει με σαφήνεια τις προδιαγραφές ασφάλειας, τον ανταγωνισμό και τις άδειες μεταξύ των κρατών», είπε χαρακτηριστικά.

   Απαντώντας για την προοπτική αμερικανικού ενδιαφέροντος για λιμενικές υποδομές στην Αττική, ο κ. Κικίλιας, ανατρέχοντας στο πρόσφατο ταξίδι του στην Ουάσιγκτον και τις διαδοχικές επαφές που είχε σε Ελλάδα και ΗΠΑ με τον Αμερικανό υπουργό Εσωτερικών και επικεφαλής του Εθνικού Συμβουλίου Ενεργειακής Κυριαρχίας, Νταγκ Μπέργκαμ, επισήμανε πως στην ατζέντα περιλαμβάνεται η προοπτική επενδύσεων σε ελληνικά λιμάνια. Όπως επισήμανε, «με δεδομένο ότι ο πρωθυπουργός ενέκρινε την εκκίνηση των συνομιλιών για μια τέτοια αμοιβαία επωφελή προοπτική, εξετάζονται περιοχές με κομβικής σημασίας γεωστρατηγική θέση. Παραδείγματος χάρη, λιμάνια με δυνατότητα εξυπηρέτησης από κοντινό αεροδρόμιο και σιδηροδρομική γραμμή στην ευρύτερη περιοχή. Ένα λιμάνι με τέτοια χαρακτηριστικά θα μπορούσε να είναι αυτό της Ελευσίνας, όπου ήδη έχει προχωρήσει και η αναβάθμιση του ναυπηγείου της ΟΝΕΧ, με επενδύσεις της αμερικανικής κρατικής αναπτυξιακής τράπεζας US International Development Finance Corporation (DFC)».

Τέλος, ερωτηθείς για τις συνέπειες που έχουν επιφέρει η ακρίβεια και η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ στην κυβέρνηση, ο κ. Κικίλιας έκανε σαφές πως «η Νέα Δημοκρατία λογοδοτεί στην κοινωνία, στη μεσαία τάξη και στα λαϊκά στρώματα. Από εκεί αντλεί δύναμη και όχι από καμιά διακοσαριά παραγονταραίους, ενδιάμεσους και καιροσκόπους, όπου κι αν βρίσκονται αυτοί στην Ελλάδα. Δεν χωρούν αξιακά στην παράταξή μας, αμαυρώνουν μισό αιώνα αγώνων δίπλα στην κοινωνία και στους ανθρώπους του μόχθου και της εργασίας».

Σημείωσε πως «όταν απαλλαγούμε από αυτούς, αισθάνομαι ότι θα μας εμπιστευθούν ξανά εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες που στέκονται επιφυλακτικά απέναντί μας, περιμένοντας να δουν πώς θα χειριστούμε θέματα αξιοκρατίας, διαφάνειας και κοινωνίας δικαίου».

Και συνέχισε: «Έχοντας πει αυτό, θα ήθελα να προσθέσω πως οι κυβερνήσεις της ΝΔ έχουν χειριστεί τα τελευταία χρόνια αλλεπάλληλες παγκόσμιες κρίσεις, πανδημία, πολέμους, φυσικές καταστροφές, στηρίζοντας την κοινωνία, παίρνοντας κρίσιμες αποφάσεις για το μέλλον της χώρας και των πολιτών. Η πολιτική αποτελεσματικότητα κρίνεται από τη σκληρή δουλειά, τις μεταρρυθμίσεις και τις φιλολαϊκές, αλλά όχι λαϊκιστικές πολιτικές. Πρέπει να συνεχίσουμε να στηρίζουμε την κοινωνία, να μειώνουμε φόρους, να αυξάνουμε μισθούς και συντάξεις, να εφαρμόζουμε πολιτικές ευκαιριών για τους πολλούς και ελπίδας για τους νέους. Απ’ αυτά θα κριθούμε όταν έρθει η ώρα των εκλογών, σε σύγκριση με την κατ’ αποκοπή και ανά περίπτωση παροχολογία της αντιπολίτευσης».

Οι πρωθυπουργοί της Ιταλίας και του Βελγίου ήταν μεταξύ εκείνων που απογοητεύτηκαν από την άρνηση της Γερμανίας να δεχτεί πλαφόν στις τιμές του φυσικού αερίου καθώς οι 27 ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συναντήθηκαν για μια δεύτερη σύνοδο κορυφής μέσα σε μόλις δύο εβδομάδες για να προσπαθήσουν να μετριάσουν την οξεία ενεργειακή κρίση του μπλοκ.

Η ΕΕ παλεύει με τις υψηλές τιμές της ενέργειας που οδηγούν τον πληθωρισμό και αυξάνουν την προοπτική ύφεσης σε ολόκληρη την ήπειρο, μια κατάσταση που επιδεινώθηκε από τη μείωση των ροών φυσικού αερίου από τη Ρωσία μετά την εισβολή της στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο, θυμίζει το Reuters.

“Η ενότητά μας πρέπει να είναι πραγματική… Πρέπει να προχωρήσουμε ταχύτερα και βαθύτερα”, δήλωσε η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα σε ομιλία κατά την έναρξη της συνόδου κορυφής.

Οι 27 χώρες συμφώνησαν ήδη να γεμίσουν τις αποθήκες φυσικού αερίου και να ανακτήσουν έσοδα από ενεργειακές εταιρείες για να βοηθήσουν τους καταναλωτές που αντιμετωπίζουν εξοντωτικούς λογαριασμούς. Αναμένεται να εγκρίνουν τη δημιουργία ενός εναλλακτικού δείκτη αναφοράς για την τιμή για το υγροποιημένο φυσικό αέριο.

Αλλά η Γερμανία -η μεγαλύτερη οικονομία της ΕΕ- ηγείται ενός μικρού στρατοπέδου που αρνείται επίμονα τις εκκλήσεις από 15 άλλες χώρες της ΕΕ για πλαφόν στις τιμές του φυσικού αερίου, λέγοντας ότι δημιουργείται κίνδυνος για τον εφοδιασμό και μειώνεται το κίνητρο για εξοικονόμηση ενέργειας.

«Μας ζητείται να δείξουμε αλληλεγγύη στο μοίρασμα ενέργειας, αλλά δεν υπάρχει αλληλεγγύη στις εκκλήσεις μας για συγκράτηση των τιμών», είπε ο Ιταλός Μάριο Ντράγκι στους συνομηλίκους του, σύμφωνα με αξιωματούχο που γνωρίζει τις συζητήσεις κεκλεισμένων των θυρών. «Αυτός ο τρόπος σκέψης έχει ήδη προκαλέσει τεράστια ζημιά: χρηματοδοτήσαμε τον πόλεμο του (Ρώσου προέδρου Βλαντιμίρ) Πούτιν, προκαλέσαμε την ύφεση».

Ο πρωθυπουργός του Βελγίου, χώρας που εξάγει ηλεκτρική ενέργεια στη γειτονική Γερμανία, συμμερίστηκε την απογοήτευση. «Η αλληλεγγύη δεν πρέπει να είναι μόνο στην προσφορά – θα πρέπει να είναι και στις τιμές», δήλωσε σύμφωνα με τον αξιωματούχο.

Πέρα από τις διαφωνίες σχετικά με το αν και πώς να τεθεί ανώτατο όριο στις τιμές του φυσικού αερίου, οι ηγέτες της ΕΕ διαφωνούν επίσης σχετικά με τα σχέδια δαπανών από χώρες με δημοσιονομικά περιθώρια, τα οποία καταγγέλλουν ότι είναι άδικα και υπονομεύουν τον ανταγωνισμό στην ενιαία αγορά του μπλοκ.

Ως επιπλέον πηγή δυσφορίας λειτούργησε σύμφωνα με το Reuters και το πακέτο στήριξης 200 δισ. ευρώ που ανακοίνωσε η γερμανική κυβέρνηση.

Ενώ ο καγκελάριος Όλαφ Σολτς, υπερασπιζόμενος το πακέτο στήριξης των 200 δισεκατομμυρίων ευρώ της χώρας του, είπε ότι η Γερμανία ενήργησε αλληλέγγυα με άλλα μέλη της ΕΕ κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19 και υποστήριξε ότι και άλλες χώρες υποστηρίζουν τους καταναλωτές.

Το πιο επίμαχο ζήτημα που αντιμετωπίζουν οι ηγέτες στη Σύνοδο Κορυφής είναι εάν και πώς θα περιοριστούν οι τιμές του φυσικού αερίου. «Νομίζω ότι μπορεί να είναι μια μεγάλη νύχτα», είπε ο Ολλανδός πρωθυπουργός Μαρκ Ρούτε κατά την άφιξή του στις Βρυξέλλες.

Ενώ η Ολλανδία αντιτίθεται σε ένα ανώτατο όριο τιμής, ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ κατέστησε σαφές ότι «δεν φύγει χωρίς συμπεράσματα που θα στείλουν το σωστό μήνυμα» για τις τιμές, είπε ο αξιωματούχος. Αλλά ο Scholz «δεν το αγόραζε», πρόσθεσε το άτομο, το οποίο μίλησε υπό την προϋπόθεση της ανωνυμίας.

Το ηχηρό γερμανικό ‘nein’ στο ελληνικό αίτημα για έκδοση δήλωσης – καταδίκης των τουρκικών πρακτικών δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία, δεδομένου ότι το Βερολίνο είχε φροντίσει τις προηγούμενες ημέρες να αφήσει να φανεί η δυσαρέσκειά του για το ελληνο-αιγυπτιακό σύμφωνο. Πιθανώς όχι για αυτή καθαυτή τη συμφωνία, καθώς ζητούμενο παραμένουν οι διμερείς συμφωνίες στην περιοχή, και εν τέλει μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Εκείνο όμως που σφόδρα ενόχλησε την κυβέρνηση της Α. Μέρκελ ήταν το timing της συμφωνίας μας με το Κάιρο, δεδομένου ότι τίναζε στον «αέρα» το άτυπο μορατόριουμ ως τη στιγμή που Μητσοτάκης και Ερντογάν βρίσκονταν στο ίδιο τραπέζι, και μάλιστα στη γερμανική πρωτεύουσα. Συνάντηση που θα επιβεβαίωνε τον ηγεμονικό ρόλο της Γερμανίας, εν μέσω της Προεδρίας της οποίας θα γινόταν αυτή η συνάντηση άλλωστε.

Το δίλημμα Μητσοτάκη

Τα έχουμε πει ωστόσο. Η ελληνική κυβέρνηση τα ζύγισε και αποφάσισε. Ότι ήταν προτιμότερο να υπογράψει την κουτσουρεμένη, έστω, συμφωνία με την κυβέρνηση Σίσι -και επικίνδυνη για το μέλλον, σύμφωνα με την αντιπολίτευση και ανεξάρτητους αναλυτές: ενδεικτικώς ο επίτιμος Α/ΓΕΕΘΑ Χρήστος Χριστοδούλου στη συνέντευξή του στο libre.gr υπαινίσσεται για το θέμα, «παρακαλάμε ή υπογράφουμε συμφωνίες που αφορούν την επικράτεια μας στο ‘πόδι’».

Με άλλα λόγια, ότι η κυβέρνηση Μητσοτάκη προτίμησε να τα …χαλάσει με τη φίλη Μέρκελ, να επαναφέρει το «Ορούτς Ρέις» στις επίμαχες θαλάσσιες ζώνες προσθέτοντας ένταση με απρόβλεπτα ατυχήματα, όπως ήδη συνέβη. Και το προτίμησε για ένα λόγο: όταν έλθει η ώρα της ουσιαστικής συζήτησης Ελλάδας και Τουρκίας -δεν θα πρέπει να υπάρχει αμφιβολία ότι το Μέγαρο Μαξίμου αυτό επιθυμεί, υπό όρους ασφαλώς- η άλλη πλευρά θα έχει να επικαλεστεί ένα αδύναμο -σε κάθε περίπτωση, ανυπόστατο και παράνομο κατά την ελληνική πλευρά- τουρκο-λιβυκό μνημόνιο. Και τούτο γιατί θα το έχει επικαλύψει το νομικά ισχυρό ελληνο-αιγυπτιακό σύμφωνο.

Ανατροπή συσχετισμών στο Αιγαίο

Ως εκ τούτου η Αθήνα ζύγισε και έπαιξε. Και προκάλεσε τη δυσφορία της φίλης γερμανικής κυβέρνησης, με την οποία, πάντως, υπάρχει ένα μεγάλο, ανοιχτό ζήτημα: η συμπαραγωγή στη Σμύρνη επτά γερμανικών υπερσύγχρονων υποβρυχίων, που θα ανατρέψουν, προφανώς, τους ναυτικούς συσχετισμούς στο Αιγαίο. Αλλά, επειδή στο τέλος της ημέρας αυτό που μετράει, είναι τα συμβόλαια και τα κέρδη, χρήσιμο είναι να θυμόμαστε ότι η Άγκυρα παραμένει ο καλύτερος …πελάτης για τη γερμανική πολεμική βιομηχανία. Και, όπως πρόσφατα μετέδιδε ο ανταποκριτής του OPEN στο Βερολίνο, Παντελής Βαλασόπουλος, το 1/3 των εξαγωγών αμυντικού υλικού της Γερμανίας κατευθύνεται σε τουρκικά χέρια…

«Συμμαχία του Νότου» εναντίον μας

Υπάρχει όμως και κάτι ακόμη που μπορεί να εικάσει κανείς ότι βάζει σε ανησυχία το νεοκλασικό της Βασιλίσσης Σοφίας, ποιοι ήταν οι «πρόθυμοι» που έσπευσαν να στηρίξουν το Βερολίνο στο veto του στο Συμβούλιο των υπουργών Εξωτερικών: Η Ουγγαρία (καμία έκπληξη και για ιστορικούς λόγους), ο γείτονάς μας η Βουλγαρία (που ολοκάθαρα …γέρνει προς την πλευρά της Άγκυρας) καθώς και οι: Ισπανία, Ιταλία, Μάλτα. Ολόκληρος ο ευρωπαϊκός Νότος δηλαδή -εξαιρείται η Γαλλία για λόγους που θα αναλυθούν στη συνέχεια- γεγονός που υπογραμμίζει την παντελή απουσία διαύλων της χώρας μας με αυτό που κάποτε αποκαλούσαμε, «Συμμαχία του Νότου». Δεν τους πείσαμε, ή μάλλον δεν επιδιώξαμε καν να τους πείσουμε.

Ελλάς – Γαλλία – Συμμαχία

Και (από)μένει η Γαλλία, που προσπαθεί να παίξει ένα ρόλο από παλιά, γι’ αυτό και η επίσκεψη Μακρόν στη γαλλόφωνη Βηρυτό. Εκμεταλλευόμενη το προσωρινό ίσως, κενό που έχουν αφήσει οι ΗΠΑ στην περιοχή, το Παρίσι επιδιώκει να γίνει η μεγάλη περιφερειακή δύναμη της περιοχής, ρόλο που, πάντως, ονειρεύεται για τον εαυτό του και ο Ρ. Τ. Ερντογάν –και η στρατηγική αυτή σύγκρουση εξηγεί πολλά για τις κάκιστες σχέσεις των δύο χωρών. Συμπερασματικά, «Ελλάς – Γαλλία – Συμμαχία» για λόγους που υπερβαίνουν την απόκτηση των γαλλικών φρεγατών.

Έχει όμως κι ένα κρίσιμο ραντεβού μπροστά του ο Ε. Μακρόν: τη συνάντηση με τη Γερμανίδα καγκελάριο την Πέμπτη: οι δύο ηγέτες συνήθως τα βρίσκουν στο τέλος, απομένει συνεπώς να μάθουμε πού θα σταματήσει η μπίλια της γερμανο-γαλλικής συνεννόησης.

Οι αμερικανικές κάλπες και ο εβραϊκός παράγων

Και οι Αμερικανοί; Ο Μ. Πομπέο, μετά τη συνάντηση με τον Ν. Δένδια, σήμερα βλέπει τον Α. Τσαβούσογλου, προκειμένου να αποκομίσει πλήρη εικόνα και κάποιοι ήδη ποντάρουν ότι ο Ντ. Τραμπ θα μιλήσει στο τηλέφωνο με το φίλο του, Ρετζέπ, στην κατεύθυνση του κατευνασμού και της έναρξης διαλόγου. Οι επικείμενες Προεδρικές εκλογές σε συνδυασμό με το γεγονός ότι ο Τζ. Μπάιντεν κρατά ως τώρα στάση πιο φιλική στην ομογένειά μας, πιέζει τον Πρόεδρο των ΗΠΑ για κάτι πιο ουσιαστικό. Η τοποθέτηση, άλλωστε, του Χιώτη Μιχαήλ Κράτσιου-Κοτσακά στη θέση του υφυπουργού Άμυνας στην αμερικανική κυβέρνηση, αυτό το μήνυμα πιθανώς θέλει να στείλει, αλλά προφανώς δεν αρκεί…

Υπάρχει, τέλος, ο ισραηλινός παράγων, που για στρατηγικούς λόγους έχει πάρει καθαρή θέση υπέρ ημών –κι αυτό δύσκολα θα αλλάξει. Με την κυβέρνηση Μητσοτάκη να ποντάρει πολύ στη μεγάλη επιρροή του εβραϊκού λόμπι στην Αμερική, ιδίως δυόμιση μήνες πριν τις κάλπες.

Νίκος Παπαδημητρίου