«Βασική προτεραιότητα της εκπαιδευτικής πολιτικής είναι η καλλιέργεια της αγάπης για το διάβασμα, καθώς το βιβλίο ανοίγει ορίζοντες, ενισχύει τη φαντασία και καλλιεργεί τη σκέψη των παιδιών, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη διαμόρφωση ενεργών και σκεπτόμενων πολιτών», τόνισε η Σοφία Ζαχαράκη. 

Η κα Ζαχαράκη, η οποία συμμετείχε εξ αποστάσεως σε εκδήλωση του 1ου δημοτικού σχολείου Βριλησσίων, υπογράμμισε ότι στόχος του υπουργείου είναι να φέρει το βιβλίο πιο κοντά στους μαθητές και τις μαθήτριες, ενισχύοντας τη δημιουργικότητα, τη φαντασία και τη χαρά της ανάγνωσης.

Σύμφωνα με το υπουργείο, η συμμετοχή των μαθητών και μαθητριών αναδεικνύει τη σημασία της επαφής με το βιβλίο από τις πρώτες σχολικές ηλικίες, καθώς και τον καθοριστικό ρόλο της φιλαναγνωσίας στη διαμόρφωση της προσωπικότητας των παιδιών.

Από πλευράς υπουργείου, υπενθυμίστηκε ότι προχωρά η συγκρότηση ενός ενιαίου δικτύου σχολικών βιβλιοθηκών σε όλη τη χώρα, με στόχο την ουσιαστική ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και την αναβάθμιση των μορφωτικών υποδομών του δημόσιου σχολείου.

Στο πλαίσιο αυτό, δημιουργούνται νέες σχολικές βιβλιοθήκες κάθε χρόνο, αναβαθμίζονται οι υφιστάμενες και ενισχύονται περισσότερες από 8.000 σχολικές μονάδες με συλλογές βιβλίων, θεμελιώνοντας για πρώτη φορά ένα ολοκληρωμένο εθνικό πλαίσιο για τις σχολικές βιβλιοθήκες. Παράλληλα, δρομολογείται η ψηφιακή διασύνδεση των σχολικών βιβλιοθηκών με την Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος, προκειμένου να διασφαλιστεί η ευρύτερη και ισότιμη πρόσβαση των μαθητών και μαθητριών σε εκπαιδευτικό και πολιτιστικό υλικό.

Ταυτόχρονα, το υπουργείο ενισχύει τις σχολικές βιβλιοθήκες με βιβλιοθηκονόμους, ενώ προβλέπεται ο εμπλουτισμός των σχολικών βιβλιοθηκών με έως και 2.000 νέους τίτλους βιβλίων και σύγχρονο υλικό, ενισχύοντας τόσο τις νέες όσο και τις ήδη υπάρχουσες δομές.

Στόχος των παρεμβάσεων, σύμφωνα με το υπουργείο, είναι η μετατροπή των σχολικών βιβλιοθηκών «σε ζωντανούς, φιλόξενους και δημιουργικούς χώρους μάθησης, όπου η πρόσβαση στη γνώση και στα σύγχρονα εργαλεία εκπαίδευσης θα είναι ισότιμη για όλους τους μαθητές».

Το νέο θεσμικό πλαίσιο υλοποιείται μέσω του προγράμματος «Ενίσχυση και Εμπλουτισμός των Σχολικών Βιβλιοθηκών» του ΕΣΠΑ 2021-2027, συνολικού προϋπολογισμού 60 εκατομμυρίων ευρώ, και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τη δημιουργία και ενίσχυση συλλογών βιβλίων, τη στελέχωση με εξειδικευμένο προσωπικό, καθώς και τη λειτουργία ενός Εθνικού Δικτύου Σχολικών Βιβλιοθηκών με τη συμμετοχή της εκπαιδευτικής κοινότητας.

Επίσης, ιδιαίτερη έμφαση στη λογοτεχνία έχει δοθεί και στα νέα προγράμματα σπουδών.

Τέλος, το Υπουργείο Παιδείας, μέσω του ΙΤΥΕ «Διόφαντος», έχει αποστείλει ολοκληρωμένα λογοτεχνικά βιβλία (έντυπα και ψηφιακά) σε όλες τις βαθμίδες, από το Δημοτικό έως το Λύκειο. Τα βιβλία αυτά διανέμονται δωρεάν και διδάσκονται παράλληλα με το σχολικό εγχειρίδιο, με στόχο την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και της κριτικής σκέψης.  ϋπολογισμού 60 εκατομμυρίων ευρώ, και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τη δημιουργία και ενίσχυση συλλογών βιβλίων, τη στελέχωση με εξειδικευμένο προσωπικό, καθώς και τη λειτουργία ενός Εθνικού Δικτύου Σχολικών Βιβλιοθηκών με τη συμμετοχή της εκπαιδευτικής κοινότητας.

Επίσης, ιδιαίτερη έμφαση στη λογοτεχνία έχει δοθεί και στα νέα προγράμματα σπουδών.

Τέλος, το Υπουργείο Παιδείας, μέσω του ΙΤΥΕ «Διόφαντος», έχει αποστείλει ολοκληρωμένα λογοτεχνικά βιβλία (έντυπα και ψηφιακά) σε όλες τις βαθμίδες, από το Δημοτικό έως το Λύκειο. Τα βιβλία αυτά διανέμονται δωρεάν και διδάσκονται παράλληλα με το σχολικό εγχειρίδιο, με στόχο την ενίσχυση της φιλαναγνωσίας και της κριτικής σκέψης.

   Η υπουργός Παιδείας ανέφερε ότι «η οικογένεια δεν είχε ουδεμία οικονομική δυνατότητα πληρωμής για την προετοιμασία του παιδιού τους και ότι πέτυχε τον στόχο του χάρη στη δυνατότητα που προσφέρει το ψηφιακό φροντιστήριο». «Η αναφορά αυτής της μητέρας» -συνέχισε η κ. Ζαχαράκη- «για μένα είναι ένας οδοδείκτης ώστε να βελτιώσουμε ακόμη περισσότερο το περιεχόμενο αυτής της εναλλακτικής διδασκαλίας και ενίσχυσης των μαθητών σε όλες τις ειδικότητες, ακόμη και στα Επαγγελματικά Λύκεια».

   Παρέθεσε στατιστικά στοιχεία που δείχνουν αύξηση των παρακολουθήσεων παιδιών από τη Γ’ Λυκείου για το πρώτο τρίμηνο σε ποσοστό περίπου 30% κι αυτό, όπως είπε, «είναι ένας ενδιαφέρον δείκτης για το τι θα έχουμε στη συνέχεια».

   Δεσμεύθηκε ακόμη ότι για την επόμενη χρόνια «θα εξαντλήσω τη δυνατότητα ευρωπαϊκών και εθνικών πόρων ώστε το ψηφιακό φροντιστήριο να επεκταθεί στην Α’ και Β’ Λυκείου» κι ανέφερε ότι στο υπουργείο «έχουμε προσφορά από Microsoft, που δήλωσε ότι θα μας βοηθήσει με τη χρήση του ψηφιακού βοηθού σε αρκετά από τα ειδικά μαθήματα που διδάσκονται στα σχολεία μας».

   Αναφερόμενη στο θέμα του διορισμού εκπαιδευτικών, η κ. Ζαχαράκη δήλωσε ότι από το 2020 έγιναν αρκετοί σε όλοι την Ελλάδα και πολλοί περισσότεροι στη δυτική Μακεδονία. «Ο στόχος για την επομένη χρόνια είναι να έχουμε ακόμη πιο έγκαιρα τον εκπαιδευτικό στην τάξη», σημείωσε, τονίζοντας ότι «προσπαθούμε να οργανώσουμε ένα ψηφιακό σύστημα καταγραφής των αναγκών που θα λαμβάνει υπόψιν τις δημογραφικές εξελίξεις, αλλά και τις ειδικότητες που χρειάζονται για να λειτουργήσει το σχολείο».

   Σε ό,τι αφορά το θέμα του εξοπλισμού, ανακοίνωσε ότι ενισχύονται με διαδραστικούς πίνακες τα σχολεία από την πέμπτη Δημοτικού έως τη Γ’ Λυκείου και από ένα διεθνή διαγωνισμό που ήδη τρέχει «ελπίζουμε ότι θα γίνει πραγματικότητα το πρώτο εξάμηνο του 2026». Κατέληξε δε, λέγοντας πως «ευελπιστούμε ότι τα παιδιά που θα μπούνε του χρόνου στο προνήπιο θα αποφοιτήσουν το 2040 από ένα σχολείο που θα ‘ναι ακόμη πιο φροντισμένο από αυτό που είναι σήμερα».

   Τέλος, ανακοίνωσε ότι το «πρόγραμμα Μαριέττα Γιαννάκου» θα συνεχιστεί για τα επόμενα τέσσερα χρόνια, ευελπιστώντας «να καταφέρουμε να ανακαινίσουμε 2.000 σχολεία, στοχεύοντας παράλληλα στην παροχή νέου εξοπλισμό εργαστηρίων και αθλητικών οργάνων».

   Νωρίτερα, η κ. Ζαχαράκη επισκέφθηκε το Μουσικό Σχολείο Πτολεμαΐδας, όπου πολυμελής ορχήστρα μαθητών από πνευστά, βιολιά, κιθάρες, πιάνο και κρουστά, της έπαιξαν ένα Σμυρνέικο τραγούδι της Ρόζας Εσκενάζυ (Καναρίνι μου γλυκό).

   Η κ. Ζαχαράκη επισκέφτηκε τα δύο Ωνάσεια σχολεία της πόλης, πραγματοποίησε μια σύντομη συνάντηση με τους διευθυντές των σχολικών μονάδων στην Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης και έκλεισε την επίσκεψή της με συνάντηση που πραγματοποίησε με τον περιφερειάρχη Δυτικής Μακεδονίας Γιώργο Αμανατίδη.

Από τον εθνικό διάλογο για το σχολείο του μέλλοντος, το εθνικό απολυτήριο, το αυτοδιοίκητο των Πανεπιστημίων και τις χρόνιες εκκρεμότητες της ανώτατης εκπαίδευσης, έως τις πολιτικές εξελίξεις και τη συζήτηση για την ίδρυση νέων κομμάτων που φιλοδοξούν να αναδιαμορφώσουν τον κομματικό χάρτη, η υπουργός Παιδείας τοποθετείται με σαφήνεια και πολιτικό στίγμα.

Μιλά για μεταρρυθμίσεις με διάρκεια, για την ανάγκη σταθερότητας και αξιοπιστίας, αλλά και για τα όρια του λαϊκισμού σε μια κοινωνία που, όπως τονίζει, έχει πλέον «αντισώματα». Ως προς την τρέχουσα επικαιρότητα και την αναμενόμενη ίδρυση νέων κομμάτων, η υπουργός Παιδείας επισημαίνει με νόημα: “…οι πολίτες αξιολογούν την καθημερινότητά τους και έχουν υψηλές απαιτήσεις. Δεν ανταποκρίνονται με ενθουσιασμό στις διακηρύξεις αγαθών προθέσεων, στην τοξικότητα, στο μηδενισμό. Και θα έλεγα είναι μάλλον ιδιαίτερα επιφυλακτικοί σε πολιτικούς Μεσσίες ή «θαυματοποιούς»...”

Συνέντευξη

Χρόνης Διαμαντόπουλος

–Κυρία υπουργέ, ένας από τους στόχους σας για τα επόμενα χρόνια είναι η διαμόρφωση ενός σύγχρονου, αξιόπιστου και δίκαιου εθνικού απολυτηρίου, με σαφείς κανόνες, διαφάνεια και πραγματική ισοτιμία. Τι σημαίνει στην πράξη «εθνικό απολυτήριο», κατάργηση των εισαγωγικών εξετάσεων στο Πανεπιστήμιο και υπό ποιους όρους;

Η εκπαίδευση χρειάζεται ένα συνεκτικό, μακρόπνοο σχέδιο και όχι αποσπασματικές παρεμβάσεις. Ο εθνικός διάλογος που αρχίζει, εντός του μήνα, αποτελεί την αφετηρία για μια συνολική αναβάθμιση του σχολείου, από το νηπιαγωγείο έως το Λύκειο, με κοινό όραμα το σχολείο του 2040: σύγχρονο, συμπεριληπτικό, ποιοτικό και κοινωνικά δίκαιο.

Κεντρικός στόχος της Κυβέρνησης, είναι η διαμόρφωση ενός σταθερού πλαισίου εκπαιδευτικής πολιτικής, με διακομματική συναίνεση, ώστε βασικές επιλογές να μην ανατρέπονται σε κάθε κυβερνητικό κύκλο. Ζητούμενα είναι η διαρκής ενίσχυση της ποιότητας της διδασκαλίας, η αναβάθμιση των προγραμμάτων σπουδών, η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, ο ψηφιακός και υλικοτεχνικός εκσυγχρονισμός σχολικών μονάδων, η ουσιαστική στήριξη και ενδυνάμωση των μαθητών.

Τα ελληνικά Πανεπιστήμια είχαν καταγεγραμμένους χιλιάδες φοιτητές που στην πράξη δεν συμμετείχαν στη φοιτητική ζωή. Αυτό δημιουργούσε προβλήματα στον σωστό σχεδιασμό, αύξανε τη γραφειοκρατία, δυσκόλευε τη λειτουργία των Ιδρυμάτων, καθυστερούσε και την ομαλή ένταξη των νέων στην αγορά εργασίας

Θα τεθούν όλα τα θέματα και βεβαίως η είσοδος στο Πανεπιστήμιο. Στη διαδρομή αυτή, μείζονα προτεραιότητα είναι η μετεξέλιξη του Λυκείου σε έναν αυτόνομο μορφωτικό κύκλο, με έμφαση στη γνώση, στις δεξιότητες, στην κριτική σκέψη, στον επαγγελματικό προσανατολισμό, ώστε να πάψει να λειτουργεί αποκλειστικά ως μηχανισμός εξεταστικής προετοιμασίας. Στο πλαίσιο αυτού του εθνικού διαλόγου βεβαίως θα τεθεί και ο τρόπος εισαγωγής στα πανεπιστήμια.

Πιστεύουμε πως η αναβάθμιση του σχολείου συνδέεται άμεσα με τον εκσυγχρονισμό των διαδικασιών μετάβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, με άξονες την αξιοπιστία της αξιολόγησης, τη διαφάνεια και την αντικειμενικότητα, καθώς και τη θεσμική διασύνδεση των πανεπιστημίων με την οικονομία, την έρευνα και την αγορά εργασίας. Για την Κυβέρνηση μας, ένα εκπαιδευτικό σύστημα πιο δίκαιο, λιγότερο αγχωτικό και περισσότερο αποτελεσματικό, που διευρύνει τις ευκαιρίες για όλους τους μαθητές, μειώνει τις κοινωνικές ανισότητες και ενισχύει το ανθρώπινο δυναμικό της χώρας, αποτελεί εθνική επένδυση.

–Σύμφωνα με τον υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο η κυβέρνηση έδωσε «οριστικό τέλος και στην ελληνική ιδιαιτερότητα του “αιώνιου φοιτητή”» καθώς έγιναν «308.605 διαγραφές ολοκληρώθηκαν στις 31.12.25». Θα ήθελα να σας ρωτήσω ποιο ακριβώς πρόβλημα επιλύθηκε με τη διαγραφή των αιωνίων φοιτητών. Σας ρωτώ γιατί αυτό μου θυμίζει τους εκλογικούς καταλόγους, που παραμένουν εγγεγραμμένοι πολλοί ψηφοφόροι που δεν είναι καν στη ζωή αλλά δεν επηρεάζουν το εκλογικό αποτέλεσμα.

Το θέμα των λεγόμενων «αιώνιων φοιτητών» δεν είναι απλώς ζήτημα αριθμών ή εικόνας. Η ιδιότητα του φοιτητή επηρεάζει στην πραγματικότητα, τη λειτουργία των Πανεπιστημίων: ως προς τον προγραμματισμό των σπουδών, τη χρηματοδότηση, τις ανάγκες σε προσωπικό αλλά και τη συνολική ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχονται στους ενεργούς φοιτητές.

Για πολλά χρόνια, τα ελληνικά Πανεπιστήμια είχαν καταγεγραμμένους χιλιάδες φοιτητές που στην πράξη δεν παρακολουθούσαν, δεν εξετάζονταν και δεν συμμετείχαν στη φοιτητική ζωή. Αυτό δημιουργούσε προβλήματα στον σωστό σχεδιασμό, αύξανε τη γραφειοκρατία και δυσκόλευε τη λειτουργία των Ιδρυμάτων, ενώ καθυστερούσε και την ομαλή ένταξη των νέων στην αγορά εργασίας.

Με το νέο πλαίσιο, μπαίνει τάξη σε αυτή την κατάσταση. Δεν πρόκειται για τιμωρία κανενός, αλλά για έναν πιο δίκαιο και λειτουργικό τρόπο οργάνωσης των σπουδών, που σέβεται τους συνεπείς φοιτητές και δίνει ξεκάθαρες επιλογές σε όλους. Το σύστημα προβλέπει μεταβατικές ρυθμίσεις και εξαιρέσεις για όσους εργάζονται, αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας ή έχουν σοβαρές οικογενειακές υποχρεώσεις.

Τα Πανεπιστήμια έχουν ελευθερία να αποφασίζουν, αλλά έχουν και ευθύνη να εξηγούν πώς λειτουργούν και πώς αξιοποιούν τους πόρους τους

Ήδη, περίπου 35.000 φοιτητές αξιοποίησαν τη δυνατότητα να συνεχίσουν και να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους, ενώ διαγράφηκαν 308.605 φοιτητές που ήταν ανενεργοί για δεκαετίες. Το παλιό καθεστώς δεν ωφελούσε ούτε τα πανεπιστήμια, ούτε τους ενεργούς φοιτητές, ούτε τους ίδιους τους νέους που έμεναν εγκλωβισμένοι χωρίς προοπτική.

Σε κανένα σύγχρονο ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο η φοιτητική ιδιότητα δεν διαρκεί για πάντα. Στόχος της Κυβέρνησης, είναι πτυχία με αξία και κύρος, που αντιστοιχούν σε πραγματική προσπάθεια και γνώση. Ένα δημόσιο πανεπιστήμιο σύγχρονο, ανοιχτό και υποστηρικτικό, που βοηθά τον φοιτητή να προχωρήσει και να χτίσει το μέλλον του — όχι να μένει στάσιμος επ’ αόριστον. Δεν κλείνουμε πόρτες. Ανοίγουμε δρόμους για σπουδές με προοπτική και αξιοπιστία.

–Πότε θα παραχωρηθεί πλήρως το αυτοδιοίκητο στα Πανεπιστήμια; Αυτό δεν θα ήταν ουσιαστική και πραγματική μεταρρύθμιση;

Το αυτοδιοίκητο των Πανεπιστημίων δεν μπορεί σήμερα να χρησιμοποιείται ως ένα κλισέ ή ένα παλιό σύνθημα. Είναι κατά βάση ευθύνη. Τα ελληνικά Πανεπιστήμια είναι αυτοδιοικούμενα, όπως προβλέπει το Σύνταγμα. Αυτό που αλλάζει σήμερα είναι ότι η αυτονομία τους συνοδεύεται και από λογοδοσία, διαφάνεια και σωστό σχεδιασμό.

Δηλαδή, τα Πανεπιστήμια έχουν ελευθερία να αποφασίζουν, αλλά έχουν και ευθύνη να εξηγούν πώς λειτουργούν και πώς αξιοποιούν τους πόρους τους. Δεν μπορεί να υπάρχει πραγματική αυτονομία χωρίς κανόνες και σεβασμό προς τους φοιτητές, τις οικογένειες  και το σύνολο της κοινωνίας που τα στηρίζει.

Εργαζόμαστε συστηματικά, σε συνεργασία με τα αρμόδια Υπουργεία και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, ώστε οι λύσεις που θα δοθούν (για τα επαγγελματικά δικαιώματα) να είναι ξεκάθαρες, δίκαιες και να εφαρμόζονται στην πράξη

Με τις παρεμβάσεις μας, τα Πανεπιστήμια έχουν μεγαλύτερη δυνατότητα να διαμορφώνουν τα προγράμματα σπουδών τους, να αναπτύσσουν συνεργασίες με άλλα ιδρύματα και φορείς, να ενισχύουν τη διεθνή τους παρουσία και να διαχειρίζονται καλύτερα τα οικονομικά τους. Ταυτόχρονα, εφαρμόζουμε αξιολόγηση, στοχευμένη χρηματοδότηση και συμφωνίες στόχων, ώστε να βελτιώνεται η φοιτητική μέριμνα, οι υποδομές και η ποιότητα των σπουδών.

Αυτό είναι για εμάς η πεμπτουσία του αυτοδιοίκητου αλλά και μια σημαντική μεταρρύθμιση: ένα Πανεπιστήμιο ελεύθερο να εξελίσσεται και να καινοτομεί, αλλά και υπεύθυνο, με κανόνες που διασφαλίζουν την ποιότητα, την ασφάλεια και το δημόσιο συμφέρον.

–Κυρία υπουργέ, σύμφωνα με τον αρμόδιο υφυπουργό Ν. Παπαϊωάννου, έχει ολοκληρωθεί προσχέδιο ρυθμιστικού κειμένου για τα επαγγελματικά δικαιώματα 14 ειδικοτήτων πτυχιούχων ΤΕΙ. Τι είναι αυτό που… εμπόδισε την κυβέρνηση και τους προκατόχους σας εδώ και περίπου 7 χρόνια να επιλύσουν αυτό το ζήτημα που μεταξύ άλλων προκάλεσε και  πρόστιμα εκατομμυρίων ευρώ που πλήρωσαν οι φορολογούμενοι πολίτες;

Το θέμα των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων Μηχανικών ΤΕΙ είναι ένα παλιό πρόβλημα που ταλαιπώρησε χιλιάδες πτυχιούχους και εξέθεσε τη χώρα μας και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Δεν πρόκειται για μια απλή εκκρεμότητα που ξεχάστηκε, αλλά για ένα ζήτημα που για πολλά χρόνια δεν αντιμετωπίστηκε οργανωμένα και με σχέδιο.

Οι αλλαγές στην ανώτατη εκπαίδευση, όπως η κατάργηση των ΤΕΙ και η ένταξή τους στα Πανεπιστήμια, δημιούργησαν ασάφειες και μπερδεμένους κανόνες. Παράλληλα, υπήρξαν διαφωνίες μεταξύ των φορέων των μηχανικών, δικαστικές εκκρεμότητες και έλλειψη ουσιαστικού διαλόγου.

Η κοινωνία νομίζω ότι απέκτησε και διατηρεί ισχυρά αντισώματα στον λαϊκισμό, παλιάς και νέας κοπής

Όλα αυτά έκαναν το πρόβλημα πιο δύσκολο να λυθεί. Σήμερα, η Κυβέρνηση επέλεξε να μην το αφήσει άλλο σε εκκρεμότητα. Εργαζόμαστε συστηματικά, σε συνεργασία με τα αρμόδια Υπουργεία και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, ώστε οι λύσεις που θα δοθούν να είναι ξεκάθαρες, δίκαιες και να εφαρμόζονται στην πράξη.

Στόχος μας δεν είναι απλώς να κλείσουμε ένα θέμα, αλλά να διορθώσουμε μια αδικία που κρατά χρόνια, να δώσουμε σαφείς απαντήσεις στους πτυχιούχους και να προστατεύσουμε τη χώρα από νέα πρόστιμα που τελικά επιβαρύνουν τους πολίτες.

–Να πάμε και στα πολιτικά θέματα. Τα υπό ίδρυση κόμματα της κυρίας Καρυστιανού και του κυρίου Τσίπρα, πόσο θα αλλάζουν τον χάρτη του συστήματος των κομμάτων; Πιστεύετε ότι μπορεί να επηρεάσουν το πολιτικό σκηνικό;

Η Ελληνική Δημοκρατία είναι «ζωντανή» και δυναμική και κάθε νέο κόμμα αξιολογείται και τελικά κρίνεται από τους πολίτες στην κάλπη. Προς το παρόν υπάρχουν διακηρυγμένες προθέσεις περισσότερο ή λιγότερο ασαφείς. Θα πρέπει να περιμένουμε να δούμε τις συνοδές πολιτικές προτάσεις, τα πρόσωπα, τα σχέδια διακυβέρνησης.

Αυτό που βλέπουμε ωστόσο και στις δημοσκοπήσεις, είναι ότι οι πολίτες αξιολογούν την καθημερινότητά τους και έχουν υψηλές απαιτήσεις. Δεν ανταποκρίνονται με ενθουσιασμό στις διακηρύξεις αγαθών προθέσεων, στην τοξικότητα, στο μηδενισμό. Και θα έλεγα είναι μάλλον ιδιαίτερα επιφυλακτικοί σε πολιτικούς Μεσσίες ή «θαυματοποιούς».

Οι πολίτες θα αποφασίσουν τι θα γίνει το 2027, αν θέλουν αυτοδύναμη Κυβέρνηση ή κυβερνήσεις συνεργασίας

Η κοινωνία νομίζω ότι απέκτησε και διατηρεί ισχυρά αντισώματα στον λαϊκισμό, παλιάς και νέας κοπής. Και αντιλαμβάνεται ότι όπως ακριβώς στη ζωή μετράει η αξιοπιστία, η συνέπεια λόγων και πράξεων, η υπευθυνότητα.

Εμείς, ως Κυβέρνηση επιλέγουμε να κινούμαστε στον πολιτικό «μονόδρομο» της σταθερότητας, των κοστολογημένων μεταρρυθμίσεων και των μετρήσιμων αποτελεσμάτων. Από την παιδεία και την οικονομία, έως την υγεία και την κοινωνική δικαιοσύνη, η πολιτική της Νέας Δημοκρατίας ήδη αποδίδει και κρίνεται καθημερινά στην πράξη από τους πολίτες. Αυτό πιστεύω ότι θα είναι το ισχυρό μας πλεονέκτημα στις επόμενες εκλογές.

–Η Ν.Δ με ποιον μπορεί να συνεργαστεί – εφόσον χρειαστεί  – για τον σχηματισμό κυβέρνησης;

Θα επαναλάβω απλώς αυτό που με συνέπεια δηλώνει και ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης: Οι πολίτες θα αποφασίσουν τι θα γίνει το 2027, αν θέλουν αυτοδύναμη Κυβέρνηση ή κυβερνήσεις συνεργασίας. Η ΝΔ πιστεύει σε αυτοδύναμες Κυβερνήσεις και σταθερές θητείες, γιατί μόνο έτσι μπορεί να εφαρμοστεί με συνέπεια ένα πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων προς όφελος της κοινωνίας.

Δεν μπορεί να δοθεί (στους αγρότες) τίποτα έξω από το πλαίσιο των δημοσιονομικών αντοχών και κυρίως έξω από το πλαίσιο της ευρωπαϊκής νομοθεσίας

Πιστεύουμε όμως και κάτι ακόμη: ότι η συζήτηση αυτή δεν προσφέρει ούτε στη χώρα ούτε στους πολίτες. Ως Κυβέρνηση έχουμε υποχρέωση να τρέξουμε ακόμη πιο γρήγορα σε μία σειρά από ζητήματα που βελτιώνουν την καθημερινότητα των πολιτών και να συνεχίσουμε να υπηρετούμε το εθνικό συμφέρον και τις ανάγκες όλων. Με καθαρές επιλογές και πολιτική ειλικρίνεια.

Όταν έρθει η ώρα των εκλογών, θα κάνουμε τον απολογισμό του έργου μας, θα παραθέσουμε το νέο πρόγραμμά μας και προφανώς θα ζητήσουμε νέα ισχυρή εντολή διακυβέρνησης, ώστε να προχωρήσουμε μπροστά με σταθερότητα και ευθύνη.

–Το αγροτικό παραμένει σε εκκρεμότητα. Η πλειονότητα των αγροτών δεν έμεινε ικανοποιημένη, από τις αποφάσεις της κυβέρνησης. Τι μπορεί να γίνει μετά από αυτή την εξέλιξη;

Τελικά, βλέπετε ότι οι αγρότες ανταποκρίθηκαν έστω και με καθυστέρηση και μετά από πολλές παλινωδίες και ταλαιπωρία των πολιτών στην πρόσκληση του Πρωθυπουργού για θεσμικό διάλογο και την ειλικρινή διάθεση μας, να βρεθούν λύσεις στα υπαρκτά ζητήματα του πρωτογενούς τομέα. Είμαστε ειλικρινείς από την πρώτη στιγμή. Θα συνεχίσουμε να δουλεύουμε με σχέδιο, επιμονή και συνεργασία, ώστε να δοθούν λύσεις βιώσιμες και δίκαιες για τους αγρότες και για τη χώρα. Όμως, δεν μπορεί να δοθεί τίποτα έξω από το πλαίσιο των δημοσιονομικών αντοχών και κυρίως έξω από το πλαίσιο της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.

Το έργο, η χρηματοδότηση του οποίου θα γίνει μέσω του Τομεακού Προγράμματος Ανάπτυξης 2021-2025, αφορά σχολεία όπου υπάρχουν ανάγκες σε υποδομές και στοχεύει στη βελτίωση της σχολικής ζωής, προσφέροντας χώρο φύλαξης εκπαιδευτικού υλικού και προσωπικών αντικειμένων των μαθητών.

H Υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη, δήλωσε: «Η εγκατάσταση ατομικών σχολικών θυρίδων στα δημοτικά σχολεία αποτελεί ένα ακόμη βήμα για ένα σχολικό περιβάλλον σύγχρονο, ασφαλές και πραγματικά φιλικό προς τα παιδιά.

Στόχος μας είναι να βελτιώσουμε την καθημερινότητα των μαθητών, ελαφρύνοντας την τσάντα τους και ενισχύοντας την υπευθυνότητα και την αυτοοργάνωση από μικρή ηλικία. Η πρωτοβουλία συνεχίζει τη σταθερή προσπάθεια που ξεκινήσαμε από το 2019 για τη μείωση του βάρους της σχολικής τσάντας.

Οι θυρίδες προσφέρουν έναν καθαρό και ασφαλή χώρο για τα προσωπικά αντικείμενα των παιδιών, συμβάλλοντας σε ένα πιο οργανωμένο και λειτουργικό σχολικό περιβάλλον. Συνεχίζουμε με συνέπεια την αναβάθμιση των σχολείων μας, ώστε κάθε μαθητής και μαθήτρια να μαθαίνει και να μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον που τους στηρίζει και τους ενθαρρύνει».

Οι θυρίδες αναμένεται να στηρίξουν την προσπάθεια για ελάφρυνση της σχολικής τσάντας, καλύτερη οργάνωση των μαθητών και πιο ασφαλές περιβάλλον μέσα στις σχολικές μονάδες. Ο σχεδιασμός προβλέπει τον εξοπλισμό έως και 4.000 σχολείων σε όλη τη χώρα, μέσα από το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης 2021–2025.

Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία δίνεται έμφαση στην ενίσχυση των σχολικών υποδομών και στην κάλυψη πραγματικών αναγκών της εκπαιδευτικής κοινότητας, με το Υπουργείο να υποστηρίζει ότι η επένδυση αυτή θα έχει άμεσο και πρακτικό όφελος για μαθητές, γονείς και εκπαιδευτικούς.

Αναφέρεται αναλυτικά σε θέματα τα οποία το υπουργείο επανεξετάζει και μελετά, μεταξύ αυτών και την ελάχιστη βάση εισαγωγής στα Πανεπιστήμια.

Η κ. Ζαχαράκη μιλά επίσης για τον ρόλο των Πανεπιστημίων, την προσπάθεια δημιουργίας σύγχρονων και ελκυστικών βιβλίων, που θα ενισχύουν τη μάθηση και όχι τη μηχανική απομνημόνευση, αλλά και την εξάλειψη των κενών θέσεων των εκπαιδευτικών σε όλες τις σχολικές βαθμίδες.

Συνέντευξη

Χρόνης Διαμαντόπουλος

–Κυρία υπουργέ, ανακοινώνοντας το εθνικό απολυτήριο δηλώσατε ότι η εφαρμογή του δεν είναι απλά μία μεταρρύθμιση. Είναι στρατηγική επιλογή με ορίζοντα και συνέχεια. Ποιος είναι ο στόχος της εφαρμογής του;

Πράγματι, η εφαρμογή του Εθνικού Απολυτηρίου αποτελεί μια στρατηγική επιλογή που στοχεύει στον πυρήνα της εκπαιδευτικής διαδικασίας, και δεν είναι άλλη από την αναβάθμιση του ρόλου του Λυκείου και την ενίσχυση της εμπιστοσύνης της μαθητικής κοινότητας προς το σχολείο. Θέλουμε τα παιδιά μας να αγαπήσουν ακόμη περισσότερο το σχολείο και να μην βλέπουν την μορφωτική διαδικασία ως μία εξεταστική διεκπεραίωση για την επόμενη μέρα, αλλά ως το «σκαλοπάτι» για την επιτυχία.

Στόχος μας είναι το Εθνικό Απολυτήριο να αποτελέσει ένα αξιόπιστο, αντικειμενικό και αδιάβλητο πιστοποιητικό γνώσεων και δεξιοτήτων, το οποίο θα αποτυπώνει την πραγματική προσπάθεια και πρόοδο του μαθητή καθ’ όλη τη διάρκεια των τριών τάξεων του Λυκείου και που δεν θα προσθέτει επιπλέον «βάρη» στα παιδιά.

Το νέο σύστημα εισαγωγής που σχεδιάζουμε, στοχεύει σε μια πιο δίκαιη, αξιοκρατική και ευέλικτη πρόσβαση στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Αντιθέτως, θα διαπνέεται από δικαιοσύνη και αξιοκρατία, και θα αποσυνδέει σε μεγάλο βαθμό μία ψυχοφθόρο τρίωρη εξέταση, από το μέλλον ενός νέου ανθρώπου. Δίνουμε επιπλέον ιδιαίτερη έμφαση στην ενίσχυση και διαρκή αναβάθμιση της Τράπεζας Θεμάτων, καθώς στο νέο Σύστημα με το Εθνικό Απολυτήριο, η Τράπεζα Θεμάτων θα αποτελεί ένα βασικό εργαλείο, ίσως από τα βασικότερα, προς όφελος τελικά των μαθητών. 

Επιδιώκουμε, δηλαδή, ένα σύστημα όπου οι μαθητές δεν θα βλέπουν το Λύκειο ως προθάλαμο των Πανελλαδικών, αλλά ως μια δημιουργική εκπαιδευτική εμπειρία που διαμορφώνει προσωπικότητες, όχι απλώς βαθμούς.

–Σ’ ό,τι αφορά το νέο σύστημα εισαγωγής τι ακριβώς σχεδιάζετε;

Το νέο σύστημα εισαγωγής που σχεδιάζουμε, στοχεύει σε μια πιο δίκαιη, αξιοκρατική και ευέλικτη πρόσβαση στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, με βασικό γνώμονα το συμφέρον των μαθητών, την ποιότητα των σπουδών, τις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας, αλλά και της αγοράς εργασίας.

Ήδη εργαζόμαστε πάνω σε έναν κεντρικό σχεδιασμό για την ενίσχυση της αξιοπιστίας των εξετάσεων, μέσα από ένα σύστημα πιο σταθερό και απλό, με σαφείς κανόνες, που θα μειώνει την αβεβαιότητα για τους μαθητές και τις οικογένειες.

Εξετάζουμε εκ νέου το θέμα της ελάχιστης βάσης εισαγωγής, με αναγκαίες βελτιώσεις

Βασική παράμετρος αυτού του συστήματος είναι αυτό που πιστεύω πολύ και αφορά το δόγμα των περισσότερων επιλογών για τους υποψηφίους, μέσω της δυνατότητας πρόσβασης σε περισσότερα πανεπιστημιακά τμήματα, χωρίς υπερβολικούς περιορισμούς, αλλά με βασικά ακαδημαϊκά κριτήρια.

Επιπλέον, εξετάζουμε εκ νέου το θέμα της ελάχιστης βάσης εισαγωγής, με αναγκαίες βελτιώσεις, ενώ εξαιρετικής σημασίας, είναι η αναβάθμιση του θεσμού του επαγγελματικού προσανατολισμού για τα παιδιά, ώστε πριν την τελική επιλογή σπουδών και με την ορθή καθοδήγηση, να επιλέγουν τις σχολές τους με γνώμονα την γνώση και τις ανάγκες της σύγχρονης αγοράς εργασίας.

Βασική επιδίωξή μία ισορροπία στις επιλογές και τις αποφάσεις από τα Πανεπιστήμια και την διατήρηση κεντρικού ελέγχου σε κρίσιμες παραμέτρους από την Πολιτεία

Όπως γίνεται αντιληπτό, επενδύουμε πολλά στην ποιότητα της εκπαιδευτικής διαδρομής και όχι απλώς στην «είσοδο» στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Όλα αυτά, θα τεθούν ασφαλώς σε δημόσια διαβούλευση με τους εκπαιδευτικούς φορείς, τους μαθητές και την πανεπιστημιακή κοινότητα, προκειμένου οι τελικές αποφάσεις να είναι πλήρως αξιόπιστες και επωφελείς για όλους.

–Γιατί να μην αποφασίζουν τα ίδια τα Πανεπιστήμια για τον τρόπο εισαγωγής τα Ανώτατα Ιδρύματα καθώς και για τον αριθμό των φοιτητών που θα δέχονται;

Η κυβέρνηση θέτει τα δημόσια Πανεπιστήμια στο κέντρο της εθνικής της στρατηγικής για ανάπτυξη, διεθνοποίηση, και διασύνδεση με την αγορά εργασίας, με ξεκάθαρους κανόνες και ευθύνες, προκειμένου να διατηρηθούν ψηλά σε ποιότητα, ανταγωνιστικότητα και κοινωνική συνοχή.

Πρέπει να γίνει κατανοητό, ότι βασική επιδίωξή μας είναι να υπάρξει μία ισορροπία ανάμεσα στις επιλογές και τις αποφάσεις από τα ίδια τα Πανεπιστήμια και την διατήρηση του κεντρικού ελέγχου σε κρίσιμες παραμέτρους από την Πολιτεία.

Στόχος είναι η δημιουργία πιο κατανοητών, σύγχρονων και ελκυστικών βιβλίων, που θα ενισχύουν τη μάθηση και όχι τη μηχανική απομνημόνευση

Γι’ αυτό και η κουλτούρα που έχουμε καλλιεργήσει όλους αυτούς τους μήνες με τις Πρυτανικές Αρχές, διαπνέεται από συνεργασία και συναντίληψη σε πολλά σημαντικά ζητήματα.

Η πολιτική που εμείς προκρίνουμε, προϋποθέτει ένα κεντρικό, διαφανές πλαίσιο με ξεκάθαρους κανόνες για όλους, όπου αφενός θα υπάρχει η αυτονομία των πανεπιστημίων, όσον αφορά συγκεκριμένες επιλογές εισαγωγής και λειτουργικά ζητήματα, και αφετέρου το Υπουργείο Παιδείας, θα είναι ο βασικός εγγυητής ενός ποιοτικού πανεπιστημιακού περιβάλλοντος, μέσω ελέγχου ενεργών φοιτητών, εμπέδωσης του κλίματος ασφάλειας και μίας σειράς άλλων θεσμικών παρεμβάσεων.

–Υπάρχει ένα πρόβλημα που αφορά στα σχολικά βιβλία. Πολλά από αυτά είναι κακογραμμένα με αποτέλεσμα τα παιδιά να δυσκολεύονται να τα κατανοήσουν. Θα ήθελα να σας ρωτήσω ποιος ελέγχει τα βιβλία πριν καταλήξουν στα χέρια των μαθητών; Μήπως πρέπει να γίνει επαναξιολόγησή τους;

Η ποιότητα και η αξιοπιστία των σχολικών βιβλίων, αποτελεί σταθερή προτεραιότητα του Υπουργείου Παιδείας. Τα σχολικά βιβλία που χρησιμοποιούνται στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ελέγχονται και εγκρίνονται από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ).

Έναν θεσμοθετημένο ανεξάρτητο φορέα επιστημονικής και παιδαγωγικής υποστήριξης της εκπαιδευτικής πολιτικής. Οι συγγραφικές ομάδες συγκροτούνται μετά από ανοικτές προσκλήσεις και οι προτάσεις τους αξιολογούνται με βάση αυστηρά κριτήρια επιστημονικής εγκυρότητας, παιδαγωγικής καταλληλότητας και ευθυγράμμισης με τα ισχύοντα προγράμματα σπουδών. 

Η ύπαρξη δεκάδων χιλιάδων ανενεργών φοιτητών στρεβλώνει την πραγματική εικόνα του φοιτητικού πληθυσμού

Ήδη, σε συνεργασία με το ΙΕΠ, έχουμε ξεκινήσει μια μεγάλη και συστηματική προσπάθεια αναθεώρησης των Προγραμμάτων Σπουδών και ανανέωσης του εκπαιδευτικού υλικού, με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης. Στόχος είναι η δημιουργία πιο κατανοητών, σύγχρονων και ελκυστικών βιβλίων, που θα ενισχύουν τη μάθηση και όχι τη μηχανική απομνημόνευση.

Παράλληλα, προβλέπεται η δυνατότητα του πολλαπλού βιβλίου, ώστε να δίνεται στους εκπαιδευτικούς περισσότερη ελευθερία επιλογής παιδαγωγικών εργαλείων, ενώ προχωρούμε και στη ψηφιοποίηση του εκπαιδευτικού υλικού, ώστε να υποστηρίζεται η διαφοροποιημένη και εξατομικευμένη μάθηση.

–Πρόσφατα ανακοινώσατε κάποια «μέτρα» για τους λεγόμενους «αιώνιους» φοιτητές. Αυτό για ποιον λόγο συμβαίνει; Και γιατί δεν αφήνετε τα ίδια τα Πανεπιστήμια να βρουν τη λύση που αυτά θεωρούν καλύτερη, εάν υπάρχει πραγματικά κάποιο πρόβλημα; Ποιους επηρεάζουν οι εγγεγραμμένοι για πολλά χρόνια φοιτητές στα Πανεπιστήμια;

Επαναλαμβάνω, ότι τηρούμε την ισορροπία που επιτάσσουν οι κανόνες, ανάμεσα στην Πολιτεία και τα ΑΕΙ, για μία σειρά από κρίσιμα θέματα. Με στόχο την θεσμική αξιοπιστία των ιδρυμάτων μας, προχωρούμε σε μία κρίσιμη νομοθετική πρωτοβουλία.

Η αντιμετώπιση του φαινομένου των φοιτητών που παραμένουν για πολλά χρόνια εγγεγραμμένοι στα Πανεπιστήμια χωρίς να συμμετέχουν ουσιαστικά στις σπουδές τους δεν είναι μια τιμωρητική πολιτική, αλλά μια αναγκαία θεσμική παρέμβαση που ενισχύει τη σοβαρότητα και τη λειτουργικότητα του δημόσιου πανεπιστημίου. Μέσω αυτής της απόφασης, που τις επόμενες μέρες θα είναι νόμος του κράτους, ενισχύουμε την θεσμική ευθύνη και την λογοδοσία: Ένα δημόσιο πανεπιστήμιο οφείλει να λειτουργεί με διαφάνεια και αποτελεσματικότητα.

Για τη νέα σχολική χρονιά στοχεύουμε στην έγκαιρη πρόσληψη αναπληρωτών, αλλά και σε νέους μόνιμους διορισμούς

Η ύπαρξη δεκάδων χιλιάδων ανενεργών φοιτητών στρεβλώνει την πραγματική εικόνα του φοιτητικού πληθυσμού, επηρεάζει στατιστικά δεδομένα, χρηματοδοτικούς μηχανισμούς και διεθνείς αξιολογήσεις. Δεν είναι τυχαίο ότι σε κανένα προηγμένο διεθνές πανεπιστημιακό σύστημα, δεν υφίσταται η έννοια της απεριόριστης φοίτησης.

Το δημόσιο πανεπιστήμιο οφείλει να εστιάζει στην ποιότητα και την ουσία των σπουδών, ενώ τα νέα μέτρα προβλέπουν μεταβατικές διατάξεις, ευελιξία για ειδικές κατηγορίες (εργαζόμενους, φοιτητές με προβλήματα υγείας, μητέρες κ.λπ.), και θεσπίζουν πλαίσιο που δεν αιφνιδιάζει, αλλά αντίθετα δίνει σαφές χρονοδιάγραμμα.

Στόχος μας δεν είναι να αποκόψουμε φοιτητές από τη γνώση, αλλά να ενισχύσουμε την υπευθυνότητα που αρμόζει στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Σε κάθε περίπτωση, είμαστε ανοιχτοί στον διάλογο και αναγνωρίζουμε τις διαφορετικές συνθήκες και προκλήσεις κάθε Ιδρύματος. Η πολιτική μας έχει στόχο να στηρίξει τα ΑΕΙ και να αναβαθμίσει το ελληνικό πτυχίο, ώστε να ανταποκρίνεται στις προσδοκίες της νέας γενιάς και στις ανάγκες της χώρας.

–Ένα από τα τεράστια προβλήματα της δημόσιας εκπαίδευσης είναι τα κενά που υπάρχουν στα σχολεία. Υπάρχει κάποια πρόβλεψη για να λυθούν ενόψει της νέας σχολικής χρονιάς;

Έχουμε ζητήσει ήδη την έγκαιρη καταγραφή των εκπαιδευτικών αναγκών και των κενών που υπάρχουν, προκειμένου η νέα σχολική χρονιά να ξεκινήσει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

Δεν περιμένουμε τον Σεπτέμβριο, αλλά δουλεύουμε ήδη με τις Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, με στόχο να μην υπάρχουν ελλείψεις με το «πρώτο» κουδούνι.

Παράλληλα, στοχεύουμε στην έγκαιρη πρόσληψη αναπληρωτών, αλλά και σε νέους μόνιμους διορισμούς.

Στο τέλος Αυγούστου, θα προστεθούν επιπλέον 10.000 μόνιμοι διορισμοί στις 38.000 προσλήψεις εκπαιδευτικών που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια.

Θέλουμε να δώσουμε μία οριστική λύση για τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων των ΤΕΙ. εργαζόμαστε για την επίλυση αυτής της εκκρεμότητας, με τεκμηριωμένο τρόπο

Επίσης, για το 2025 προβλέπονται 45.000 προσλήψεις αναπληρωτών, με προτεραιότητα στις απομακρυσμένες περιοχές και την παράλληλη στήριξη. Πρόθεσή μου είναι να υπάρξουν περισσότεροι διορισμοί Νηπιαγωγών, δημιουργώντας νέες οργανικές θέσεις, αλλά και επιπλέον προσλήψεις Ψυχολόγων και Κοινωνιολόγων στα σχολεία μας.

Με έμφαση λοιπόν στην έγκαιρη στελέχωση με αναπληρωτές, τους 10.000 μόνιμους διορισμούς, την ενίσχυση της ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, και την λειτουργική ανακατανομή μέσω αποσπάσεων, στοχεύουμε σε σημαντική μείωση των κενών, προς όφελος τελικά των μαθητών και των μαθητριών μας.

–Θα ήθελα να σας ρωτήσω και κάτι τελευταίο για το οποίο μερίδιο ευθύνης φέρει και το υπουργείο του οποίου ηγείστε και αφορά τα επαγγελματικά δικαιώματα αποφοίτων ΤΕΙ. Πολλοί από αυτούς ενώ είχαν γραπτές διαβεβαιώσεις ότι μετά την αποφοίτησή τους θα έχουν επαγγελματικά δικαιώματα (Π.Δ. 95/2013 -ΦΕΚ  Φύλλο 133/5-6-2013). Ωστόσο το κράτος τους εξαπάτησε. Αυτό το θέμα γιατί δεν μπορεί να λυθεί;

Κατανοώ πλήρως την απογοήτευση που εκφράζουν πολλοί απόφοιτοι των πρώην ΤΕΙ αναφορικά με την εκκρεμότητα των επαγγελματικών τους δικαιωμάτων. Πράγματι, η ύπαρξη διατάξεων όπως το Π.Δ. 95/2013 και άλλες συναφείς ρυθμίσεις, δημιούργησαν την εύλογη προσδοκία σε εκείνους, ότι με την ολοκλήρωση των σπουδών τους, θα είχαν πλήρη και σαφώς καθορισμένα επαγγελματικά δικαιώματα.

Το πρόβλημα είναι υπαρκτό, είναι δίκαιο το αίτημα των αποφοίτων, και η ευθύνη —πολιτική και θεσμική— είναι διαχρονική. Δεν αφορά όμως μόνο μία κυβέρνηση, αλλά αβελτηρίες, καθυστερήσεις για πάνω από μία δεκαετία, για ένα ζήτημα αρκετά σύνθετο, καθώς η κατάργηση των ΤΕΙ και η απορρόφησή τους από Πανεπιστήμια δημιούργησε νομικά και θεσμικά κενά, κυρίως ως προς την αντιστοίχιση των πτυχίων και των προγραμμάτων σπουδών, ενώ για πολλά επαγγέλματα – ιδίως τεχνικά – εμπλέκονται επαγγελματικές οργανώσεις και επιμελητήρια, τα οποία κάποιες φορές αντιδρούν στην αναγνώριση ισοδυναμίας με πανεπιστημιακού τύπου πτυχία.

Στο τέλος Αυγούστου, θα προστεθούν επιπλέον 10.000 μόνιμοι διορισμοί στις 38.000 προσλήψεις εκπαιδευτικών που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια

Επίσης, απαιτείται στοχευμένη συνεργασία με τα συναρμόδια Υπουργεία, για την έκδοση ή αναθεώρηση των απαραίτητων Προεδρικών Διαταγμάτων ανά ειδικότητα. Στο Υπουργείο Παιδείας εργαζόμαστε για την επίλυση αυτής της εκκρεμότητας, με τεκμηριωμένο τρόπο, με αναγνώριση των σπουδών και των προσόντων των αποφοίτων και με σεβασμό στις ευρωπαϊκές και εθνικές νομοθετικές επιταγές.

Οι αποσπασματικές λύσεις δεν οδηγούν πουθενά. Εδώ θέλουμε να δώσουμε μία οριστική λύση. Το χρωστάμε σε μια γενιά νέων ανθρώπων που επένδυσαν στις σπουδές τους με εμπιστοσύνη στο κράτος και θέλω να πιστεύω ότι σύντομα θα έχουμε καλά νέα.

«Το πως θα διαχειριστούμε τις τάξεις μας, την κίνηση του πληθυσμού, το πως οι συνεχώς μεταβαλλόμενες συνθήκες θα επηρεάσουν την καθημερινότητα της σχολικής τάξης, είναι πράγματα που μας προβληματίζουν έντονα στο υπουργείο Παιδείας» υποστήριξε η υπουργός μιλώντας από το βήμα της εκδήλωσης.

Στη συνέχεια η κα Ζαχαράκη αναφέρθηκε στους Έλληνες εκπαιδευτικούς, οι οποίοι παρά τις αντιξοότητες εξακολουθούν και προσφέρουν τα μέγιστα στην εκπαίδευση.  «Είναι φορές που ο Έλληνας εκπαιδευτικός αισθάνεται ξεχασμένος, και επιβραβεύσεις σαν κι αυτές αναδεικνύουν τους εκπαιδευτικούς όταν είναι στην ενεργό δράση και νιώθουν ότι κάποιος πρόσεξε το έργο τους.

Τα δέκα χρόνια που περάσαν δεν είναι χρόνια κενών προκλήσεων» είπε η υπουργός για να συμπληρώσει στη συνέχεια πως στο υπουργείο υπάρχουν οι σκέψεις για το πως μπορούν  να επιβραβευτούν οι άνθρωποι που επιδιώκουν την εξέλιξη και την καινοτομία στον εκπαιδευτικό χώρο. «Εμείς έχουμε πολλά να κάνουμε στο υπουργείο να ενισχύσουμε να επιμορφώσουμε τους εκπαιδευτικούς , να τους δώσουμε ένα οικονομικό όφελος, αλλά κυρίως να τους δώσουμε τα εργαλεία τον εξοπλισμό για να μπορέσουν οι εκπαιδευτικοί να νιώσουν ότι αυτό που έχουν μέσα τους, την αγάπη και τη ζέση για την εκπαίδευση μπορούν να βρουν την απαραίτητη βοήθεια από το κράτος» τόνισε η υπουργός.  

Τα έργα, η χρηματοδότηση των οποίων εντάχθηκε στο Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού (ΕΠΑ 2021-2025), αφορούν την άμεση αντιμετώπιση τεχνικών και κτηριακών αναγκών, με στόχο την αναβάθμιση του επιπέδου σπουδών αλλά και την βελτίωση της καθημερινότητας των φοιτητών και του προσωπικού των ΑΕΙ.

«Η αναβάθμιση των κτιριακών υποδομών του ελληνικού δημοσίου πανεπιστημίου, αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ποιότητα των σπουδών, την ασφαλή καθημερινότητα φοιτητών και καθηγητών, αλλά και τη συνολική αναπτυξιακή προοπτική της ανώτατης εκπαίδευσης στη χώρα μας», δήλωσε σχετικά η κ. Ζαχαράκη.

«Με τις αποφάσεις που υπογράψαμε, ως μία επένδυση στη νέα γενιά, προχωράμε στην άμεση υλοποίηση σημαντικών έργων – συνολικού προϋπολογισμού άνω των 7 εκατομμυρίων ευρώ – σε έξι εμβληματικά πανεπιστήμια. Στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών και στο Πολυτεχνείο Κρήτης», πρόσθεσε.

Όπως ανακοίνωσε το υπουργείο Παιδείας, οι εργασίες που θα υλοποιηθούν, αποσκοπούν στην αναβάθμιση της λειτουργικότητας και ασφάλειας των κτηριακών εγκαταστάσεων και στην ενίσχυση της αναπτυξιακής προοπτικής των ΑΕΙ στο πλαίσιο της Εθνικής Στρατηγικής για την Ανώτατη Εκπαίδευση.

Η κ. Ζαχαράκη ανέφερε ότι οι παρεμβάσεις που θα γίνουν, «αντιμετωπίζουν χρονίζουσες τεχνικές και κτιριακές ανάγκες, ενισχύουν τη λειτουργικότητα των υποδομών και στηρίζουν την εκπαιδευτική και ερευνητική αποστολή των ιδρυμάτων μας, ενώ εντάσσονται στο Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού για την περίοδο 2021-2025, αποτυπώνοντας τη σταθερή δέσμευσή μας να στηρίξουμε τα πανεπιστήμια και να σχεδιάσουμε ένα βιώσιμο ακαδημαϊκό περιβάλλον για το μέλλον».

Αναλυτικότερα, ακολουθούν οι χρηματοδοτήσεις και οι παρεμβάσεις για στις οποίες θα αναφερθούν, ανά πανεπιστήμιο:

1. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης – 2.580.727 ευρώ

Η πράξη καλύπτει ένα ιδιαίτερα εκτεταμένο φάσμα τεχνικών και κτηριακών παρεμβάσεων, μεταξύ των οποίων:

– Συντηρήσεις και πιστοποιήσεις Η/Μ εγκαταστάσεων (πίνακες χαμηλής τάσης, λέβητες, ανελκυστήρες),

– Επεμβάσεις σε αποχετευτικά και αποστραγγιστικά συστήματα,

– Τεχνική υποστήριξη εξοπλισμού επιστημονικών εργαστηρίων (π.χ. TEM Jeol, STEM, NMR),

– Καθαρισμοί φρεατίων, επεμβάσεις πρασίνου και υποδομές ΑμεΑ,

– Τοπικές επισκευές σε κτήρια της Φιλοσοφικής Σχολής, της Πολυτεχνικής, της Γεωπονίας και του Κτηρίου Γ (MOMA).

– Το έργο ενισχύει τη συνολική επιχειρησιακή δυνατότητα του ΑΠΘ, υποστηρίζοντας την εκπαιδευτική, ερευνητική και τεχνική λειτουργία του.

2. Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης – 1.500.000 ευρώ

Το έργο περιλαμβάνει παρεμβάσεις συντήρησης, επισκευών και μικρής κλίμακας μελετών σε τέσσερις πόλεις:

– Ξάνθη: εργασίες στο Τμήμα Αρχιτεκτόνων Μηχανικών (επισκευές, Η/Μ εγκαταστάσεις, βαφές, αντικαταστάσεις),

– Κομοτηνή: επεμβάσεις στη Νομική Σχολή (εσωτερικά/εξωτερικά οικοδομικά και Η/Μ),

– Διδυμότειχο: τεχνική αποκατάσταση κτηρίων για τη στέγαση των Τμημάτων Νοσηλευτικής και Ψυχολογίας,

– Καβάλα: ηλεκτρολογικές και κτηριακές εργασίες στις φοιτητικές εστίες.

Περιλαμβάνονται επίσης ειδικές μελέτες (τοπογραφικά, στατικά, πυρασφάλεια) και γεωτεχνική μελέτη για την αποκατάσταση πρανούς στην Αλεξανδρούπολη. Το έργο ενισχύει την επιχειρησιακή ετοιμότητα του ΔΠΘ, με ιδιαίτερη έμφαση σε περιφερειακές και απομακρυσμένες δομές.

3. Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων – 1.000.000 ευρώ

Η πράξη καλύπτει επεμβάσεις σε πέντε βασικά κτήρια της Πανεπιστημιούπολης Α, και περιλαμβάνει:

– Εργασίες αποκατάστασης φθορών σε επιχρίσματα και χρωματισμούς,

– Στατικές ενισχύσεις σε σημεία με ρηγματώσεις και φθορές σκυροδέματος,

– Αντικατάσταση φθαρμένων υδρορροών και επισκευές στεγανότητας,

– Καθαίρεση επικίνδυνων ή ασταθών δομικών στοιχείων,

– Διαμορφώσεις εξωτερικών επιφανειών και αποστραγγιστικά έργα για την αντιμετώπιση πλημμυρικών φαινομένων.

– Περιλαμβάνονται επίσης ηλεκτρομηχανολογικές επεμβάσεις:

Τοποθέτηση ηλεκτρικού πίνακα 30ΚHz,

Τοποθέτηση ηλιακών θερμοσιφώνων 300Lt.

Η πράξη διασφαλίζει την ασφάλεια και τη συνέχεια της λειτουργίας του Ιδρύματος σε πολλαπλά επίπεδα.

4. Πανεπιστήμιο Κρήτης – 998.700 ευρώ

Το έργο περιλαμβάνει εκτεταμένες παρεμβάσεις τεχνικής φύσεως στους χώρους του Πανεπιστημίου, και καλύπτει:

– Ηλεκτρολογικές και θερμικές εγκαταστάσεις,

– Συντηρήσεις και πιστοποιήσεις ανελκυστήρων,

– Τεχνική υποστήριξη κρίσιμων εγκαταστάσεων,

– Μικρής κλίμακας διαμορφώσεις και επισκευές σε κοινόχρηστους και διδακτικούς χώρους,

– Αντικαταστάσεις ή επισκευές στοιχείων υποδομής που σχετίζονται με την ασφάλεια, τη λειτουργικότητα και τη συνέχιση της διδασκαλίας.

– Το έργο αποσκοπεί στην ενίσχυση της καθημερινής λειτουργίας του Ιδρύματος και στην πρόληψη μελλοντικών τεχνικών βλαβών.

5. Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών – 500.000 ευρώ

Η πράξη αφορά τη συντήρηση του κτηρίου Αντωνιάδου, ενός εκ των βασικών κτηριακών συγκροτημάτων του ΟΠΑ, και καλύπτει ένα ευρύ φάσμα τεχνικών και λειτουργικών παρεμβάσεων. Περιλαμβάνονται:

– Εργασίες επισκευής και συντήρησης υδραυλικών και ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων,

– Επεμβάσεις στο δίκτυο πυρασφάλειας, στον εσωτερικό φωτισμό και τις εγκαταστάσεις προσβασιμότητας,

– Συντήρηση του δικτύου δεδομένων και τηλεπικοινωνιών,

– Τεχνική υποστήριξη και επισκευές επιστημονικού εξοπλισμού.

– Το έργο εξυπηρετεί τις ανάγκες φοιτητών και προσωπικού, διασφαλίζοντας τη λειτουργικότητα και την ασφάλεια της ακαδημαϊκής δραστηριότητας.

6. Πολυτεχνείο Κρήτης – 500.000 ευρώ

Η πράξη αφορά κρίσιμες παρεμβάσεις σε συστήματα τεχνικής υποστήριξης και κτηριακών υποδομών, με σκοπό τη διατήρηση της καθημερινής λειτουργίας των εγκαταστάσεων του Ιδρύματος. Συγκεκριμένα περιλαμβάνονται:

– Συντήρηση και αναβάθμιση του DATA CENTER,

– Εργασίες στο τηλεφωνικό κέντρο και στις υποδομές UPS,

– Τεχνική υποστήριξη για δίκτυα, μηχανολογικές εγκαταστάσεις και ενεργειακά συστήματα,

– Μικροεπισκευές και περιοδικές πιστοποιήσεις εγκαταστάσεων.

Το έργο ενισχύει τον ψηφιακό και τεχνικό εξοπλισμό, απαραίτητο για τις ερευνητικές και εκπαιδευτικές λειτουργίες του Πολυτεχνείου.

ΑθΚ

Η διαδικασία της βαθμολόγησης των γραπτών βρίσκεται σε εξέλιξη, με την πρόοδο να φτάνει περίπου στο 30-35%, ανάλογα με το βαθμολογικό κέντρο. Η υπουργός εκτίμησε ότι θα υπάρχουν σίγουρα διακυμάνσεις στις επιδόσεις των παιδιών, αφού κάποιοι αντιμετώπισαν περισσότερες δυσκολίες στη Βιολογία, ενώ άλλοι χρειάστηκαν μεγαλύτερη προσπάθεια στη Φυσική. Αντιθέτως, τα θέματα της Νεοελληνικής Γλώσσας για τη δημιουργική σκέψη χαρακτηρίστηκαν από πολλούς ενδιαφέροντα, σημείωσε η ίδια.

Σε ό,τι αφορά τις βάσεις εισαγωγής, αυτές προβλέπεται να ανακοινωθούν έναν μήνα μετά, στις 26-27 Ιουλίου. Στο μεσοδιάστημα, και συγκεκριμένα από τις αρχές έως τα μέσα Ιουλίου, οι υποψήφιοι θα συμπληρώσουν τα μηχανογραφικά τους δελτία.

Αναφερόμενη σε ενδεχόμενες αλλαγές στο σύστημα εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση ή στην πιθανότητα κατάργησης των Πανελλαδικών, η κ. Ζαχαράκη ξεκαθάρισε πως δεν υπάρχει προς το παρόν σχετικός σχεδιασμός. Ωστόσο, τόνισε πως είναι ανοιχτή σε συνέχιση του διαλόγου «μακριά από ξεπερασμένες λογικές και στεγανά» γύρω από νέες επιλογές για το Εθνικό Απολυτήριο και εναλλακτικούς τρόπους πρόσβασης στα ΑΕΙ.

«Είμαι κάθετη στο να μην γίνονται πειράματα πάνω στα παιδιά», υπογράμμισε η υπουργός, εξηγώντας πως οποιαδήποτε συζήτηση για αλλαγές πρέπει να γίνει με υπευθυνότητα και αφού διαπιστωθεί εάν οι συνθήκες είναι ώριμες. 

Επιπλέον, ανακοίνωσε ότι έως το τέλος του έτους θα τοποθετηθούν συστήματα ελεγχόμενης εισόδου, όπως μπάρες και κάρτες, στις σχολές που έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη, με προτεραιότητα στα αστικά κέντρα.

Η κ. Ζαχαράκη δεσμεύτηκε ότι το υπουργείο είναι έτοιμο να διαθέσει έκτακτη χρηματοδότηση στα πανεπιστήμια για την υλοποίηση των μέτρων ασφαλείας.

Επιπλέον, η Υπουργός προανήγγειλε αυστηροποίηση του νομικού πλαισίου για την αντιμετώπιση της βίας στα πανεπιστήμια, με ταχύτερη εκδίκαση των υποθέσεων και αυτοδίκαιη παύση της φοιτητικής ιδιότητας για όσους συλλαμβάνονται για αξιόποινες πράξεις. Η παύση της ιδιότητας θα μπορεί να διαρκεί έως 24 μήνες.

Ακόμη, τόνισε ότι τα πειθαρχικά συμβούλια των πανεπιστημίων θα συνεχίσουν να λειτουργούν, αποφασίζοντας ακόμα και τη διαγραφή φοιτητών που έχουν καταδικαστεί αμετάκλητα για αξιόποινες πράξεις.

Όσον αφορά στους αιώνιους φοιτητές, τόνισε ότι ο νόμος θα εφαρμοστεί και προανήγγειλε νομοθετική ρύθμιση που θα διακρίνει τον ενεργό από τον ανενεργό φοιτητή. 

Όπως είπε, πρέπει να υπάρχει μια δεύτερη ευκαιρία, αλλά όχι χωρίς προϋποθέσεις, για εργαζομένους φοιτητές, αθλητές ή σε περιπτώσεις ασθένειας.    

Τι ζητούν οι πρυτάνεις

Η ενίσχυση των οικονομικών πόρων των ελληνικών πανεπιστημίων, μέσω του τακτικού προϋπολογισμού και του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης, ήταν το πρωταρχικό αίτημα των πρυτάνεων προς την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Παιδείας, στη 108η Σύνοδο της Ολομέλειάς τους που ολοκληρώθηκε το απόγευμα της Παρασκευής (9/5) στη Χαλκιδική.

Στο κείμενο των συμπερασμάτων που εξέδωσε η Σύνοδος των Πρυτάνεων αναφέρεται συγκεκριμένα:

«Επισημάνθηκε ότι ο τακτικός προϋπολογισμός όλων των ΑΕΙ εμφανίζει μείωση πλέον του 50% σε σύγκριση με την περίοδο πριν από την κρίση και ότι η χρηματοδότηση ανά φοιτητή ανέρχεται μόλις στο 1/3 του μέσου όρου των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Επιπρόσθετα, δεν δόθηκε η έκτακτη επιχορήγηση που κάλυπτε, τα τελευταία χρόνια, μέρος των ανελαστικών λειτουργικών δαπανών.

Οι Πρυτάνεις διαπίστωσαν ότι ο τακτικός προϋπολογισμός δεν επαρκεί για την κάλυψη των λειτουργικών δαπανών και δυσχεραίνει την προοπτική ανάπτυξης.

Εξαιρετικά σημαντικό είναι εξάλλου το πρόβλημα με το ύψος της χρηματοδότησης για τις κτηριακές υποδομές οι οποίες, ιδιαίτερα σε παλαιά πανεπιστήμια, εμφανίζουν σημαντικές φθορές.

Το 2025 η επιχορήγηση για συντηρήσεις εμφάνισε μείωση 50% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Η Σύνοδος ζήτησε την καταβολή της έκτακτης επιχορήγησης και την αύξηση χρηματοδότησης στο ΕΠΑ και τον τακτικό προϋπολογισμό».

Περαιτέρω η Σύνοδος Πρυτάνεων επανέφερε «το πάγιο πρόβλημα της υποστελέχωσης ιδιαίτερα σε διοικητικό προσωπικό», πρόβλημα που όπως επισημαίνεται στο κείμενο των συμπερασμάτων «επιδεινώνεται από την κινητικότητα των δημοσίων υπαλλήλων και τις αργές διαδικασίες του ΑΣΕΠ», ενώ «σοβαρές είναι οι ελλείψεις, εξάλλου, σε μέλη ΔΕΠ και σε όλες τις κατηγορίες διδακτικού προσωπικού, παρά την πρόσφατη αύξηση των θέσεων που κατανεμήθηκαν στα Πανεπιστήμια».

Ζητήθηκε επίσης να συνεχιστεί ο διάλογος με την πολιτική ηγεσία σχετικά με θεσμικά ζητήματα, βελτιώσεις του νομοθετικού πλαισίου και μέτρα για την εξάλειψη της γραφειοκρατίας.

Σχετικά με το κρίσιμο ζήτημα των διαγραφών φοιτητών, η Σύνοδος Πρυτάνεων επανέλαβε τη θέση της για διάκριση των φοιτητών σε ενεργούς και μη ενεργούς και ζήτησε από την ηγεσία του ΥΠΑΙΘΑ «να εισαγάγει εγκαίρως νομοθετική ρύθμιση που θα επιλύει το πρόβλημα με μόνιμη πρόβλεψη ώστε να περικλείει τους ενεργούς φοιτητές και τις φοιτήτριες για τους οποίους προβλέπεται διαγραφή κατά τα επόμενα ακαδημαϊκά έτη».

Τέλος, η Σύνοδος Πρυτάνεων υπογράμμισε «τη μεγάλη εμπιστοσύνη της οποίας χαίρει το ελληνικό δημόσιο Πανεπιστήμιο από την ελληνική κοινωνία και διεθνώς και ζήτησε την έμπρακτη στήριξή του από την πολιτεία».

Η Σύνοδος «θεωρεί ότι τα ζητήματα ασφάλειας διαφοροποιούνται μεταξύ των ελληνικών πανεπιστημίων και για τον λόγο αυτό τα όποια μέτρα δεν θα πρέπει να έχουν οριζόντια εφαρμογή αλλά να εξειδικευτούν ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες και τις ανάγκες του κάθε Πανεπιστημίου» και «τα πανεπιστήμια ζητούν από την Πολιτεία να συνδράμει για την αντιμετώπιση σοβαρών περιστατικών, σύμφωνα με τη δική της αρμοδιότητα και επιχειρησιακή εξειδίκευση». Επίσης, ζητείται η οικονομική τους ενίσχυση ώστε να εφαρμόσουν αποτελεσματικά μέτρα πολιτικής προστασίας, που θα θωρακίζουν τα πανεπιστήμια απέναντι σε κάθε κίνδυνο.

Η 108η Σύνοδος Πρυτάνεων των Ελληνικών Πανεπιστημίων πραγματοποιήθηκε στη Χαλκιδική από τις 6 έως και τις 9 Μαΐου 2025, υπό την προεδρία του πρύτανη του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, καθηγητή Στυλιανού Κατρανίδη, και των άλλων μελών του προεδρείου της Συνόδου, της πρυτάνεως του Παντείου Πανεπιστημίου Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, καθηγήτριας Χριστίνας Κουλούρη και του πρύτανη του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, καθηγητή Αθανάσιου Κατσή.

«Το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για το Δημογραφικό, που παρουσιάσαμε τον Σεπτέμβριο και θα θέσουμε σύντομα σε δημόσια διαβούλευση, έχει δεκαετή χρονικό ορίζοντα για να εφαρμοστούν οι περισσότερες από 100 δράσεις, που έχουμε προϋπολογίσει με 20 δισ. ευρώ. Θα μπορέσει να βάλει ένα φρένο στο αρνητικό ισοζύγιο γεννήσεων-θανάτων και παράλληλα να αναβαθμίσει την οικονομία, δίνοντας ξανά πνοή στην ελληνική επαρχία, κίνητρα στη νέα γενιά να επενδύσει στον τόπο της και ενεργή συμμετοχή της τρίτης ηλικίας», ανέφερε η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας σημειώνοντας εμφατικά ότι για την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, «η κοινωνική πολιτική δεν έχει έναν συμπληρωματικό χαρακτήρα αλλά είναι κεντρική επιλογή». Γι΄αυτό άλλωστε, όπως είπε η Σοφία Ζαχαράκη, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ίδρυσε το υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Το υπουργείο αυτό ιδρύθηκε γιατί «η καρδιά της πολιτικής της κυβέρνησης είναι η στήριξη της κοινωνίας και η οικογένεια δεν είναι απλώς ένα μέρος της κοινωνίας – είναι η ψυχή της».

«Σήμερα, με σεβασμό σε αυτή την ισχυρή παράδοση αλλά και βλέποντας καθαρά τις ανάγκες του αύριο, το υπουργείο μας έχει ως αποστολή να σχεδιάσει πολιτικές που αγκαλιάζουν την οικογένεια, στηρίζουν την κοινωνία και προετοιμάζουν το μέλλον της νέας γενιάς» τόνισε η κ. Ζαχαράκη.

Η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας αναφέρθηκε κατά την ομιλία της στη συζήτηση επί του προϋπολογισμού στη Βουλή στις δράσεις του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας για το 2025 οι οποίες χρηματοδοτούνται τόσο από τον αυξημένο του προϋπολογισμό όσο και από άλλες πηγές, όπως ΕΣΠΑ και ΤΑΑ.

Ο προϋπολογισμός του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας ενισχύεται με 70 εκατ. ευρώ περίπου σε σχέση με πέρυσι φθάνοντας τα 3.786.533.000 ευρώ έναντι 3.718.039.000 ευρώ που ήταν πέρυσι. Μέχρι το τέλος του 2024 το ποσοστό απορρόφησης κονδυλίων μέσω Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας θα φτάσει στο 40%, δηλαδή στα 128 εκατ. ευρώ έναντι 2% που ήταν πέρυσι. Ταυτόχρονα στο ΕΣΠΑ έχουν ενταχθεί δράσεις συνολικού ύψους 178,1 εκατ. ευρώ που αφορούν στην κοινωνική ενσωμάτωση των ευάλωτων πολιτών.

Επίσης, η υπουργός επεσήμανε ότι είναι αυξημένο στον προϋπολογισμό το επίδομα αναπηρίας κατά 60 εκατ. ευρώ. Ένα επίδομα που είχε ήδη αυξηθεί από πέρυσι κατά 130 εκατ. ευρώ ξεπερνώντας πλέον το 1 δισ. ευρώ, αλλά και το επίδομα ανασφάλιστων υπερηλίκων κατά 33 εκατ. ευρώ σε σχέση με πέρυσι.

«Απαντούμε στα πραγματικά προβλήματα της κοινωνίας. Τα τελευταία χρόνια, δυστυχώς και η Ελλάδα αντιμετωπίζει πρόβλημα επαρκούς και οικονομικής προσιτής στέγης, κινούμενη στο ρεύμα της πλειονότητας των ευρωπαϊκών χωρών. Μετά από μια δεκαετία αδράνειας, είναι σημαντικό ότι καταφέραμε οι πόροι που διατίθενται για τα διάφορα προγράμματα στεγαστικής αρωγής να ξεπεράσουν τα 5 δισ. ευρώ», σημείωσε η Σοφία Ζαχαράκη και πρόσθεσε ότι για το 2025, η στέγαση έχει αναχθεί σε πρωταρχικό στόχο του υπουργείου.

Στην προμετωπίδα των προγραμμάτων βρίσκεται «το Σπίτι μου ΙΙ», με διπλάσιο προϋπολογισμό από το «Σπίτι μου Ι» στα 2 δις, και το οποίο θα προσφέρει 20.000 φτηνά επιδοτούμενα δάνεια σε νέα ζευγάρια και οικογένειες, όπως είπε η κ. Ζαχαράκη, η οποία ενημέρωσε ότι οι ενδιαφερόμενοι θα μπορούν να αποκτήσουν ένα σπίτι αξίας μέχρι 250.000 ευρώ και το δάνειο από την τράπεζα να φτάνει μέχρι το ποσό των 190.000 ευρώ. Η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας υπενθύμισε ότι ανέβηκε το ηλικιακό όριο από τα 39 έτη του προγράμματος «Σπίτι μου Ι» στα 50 έτη, προκειμένου να καλυφθεί η γενιά που δεν είχε λόγω της κρίσης, ευκαιρία για την απόκτηση σπιτιού.

«Είναι ένα πρόγραμμα που θα μας βοηθήσει να ξεκινήσουμε με το δεξί το 2025, αφού το πρώτο δεκαπενθήμερο του Ιανουαρίου, όσοι ενδιαφέρονται να ενταχθούν στο πρόγραμμα θα μπορούν να κάνουν την αίτησή τους. Παράλληλα, δεν αφήνουμε εκτός της ομπρέλας των πολιτικών μας όσους συνανθρώπους μας βρίσκονται σε επισφάλεια στέγης ή σε καθεστώς αστεγίας. Το «Στέγαση και Εργασία» αποτέλεσε ασπίδα προστασίας για όσους συμπολίτες μας κατέφυγαν σε αυτό. 862 συμπολίτες μας εντάχθηκαν στο πρόγραμμα της προηγούμενης πρόσκλησης και οι 862 βρήκαν στέγη. 114 από αυτούς βρήκαν και εργασία, μια νέα ευκαιρία», είπε η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και ενημέρωσε την εθνική αντιπροσωπεία ότι με την αλλαγή του νομοθετικού πλαισίου του συγκεκριμένου προγράμματος, διαπιστώθηκε μεγάλη ζήτηση στη νέα Πρόσκληση που εκδόθηκε. «Ήδη έχουν κατατεθεί 41 αιτήσεις χρηματοδότησης σχεδίων από συνολικά 93 Δικαιούχους Φορείς. 88 δήμοι ανάμεσα σε αυτούς από 42 που συμμετείχαν στο προηγούμενο πρόγραμμα. Λόγω του αυξημένου ενδιαφέροντος, αυξάνουμε μέσα σε ένα χρόνο τον προϋπολογισμό κατά 10 εκατ. ευρώ και φτάνουμε στα 20 εκατ.», υπογράμμισε η κ. Ζαχαράκη.

Όπως εξάλλου ανέφερε, «η στήριξη των πραγματικά ευάλωτων συμπολιτών μας θα επέλθει και με την αναμόρφωση των επιδομάτων μέσα στο 2025».

Μεταξύ άλλων:

-Αυξάνεται το Ελάχιστο Εγγυηµένο Εισόδηµα από 216 ευρώ σε 250 ευρώ και η προσαύξηση σε κάθε παιδί από 54 ευρώ σε 75 ευρώ. Η αύξηση θα βασίζεται σε στοχευµένα κριτήρια και γίνεται δικαιότερη κατανομή.

-Αυξάνεται το Επίδοµα Στέγασης από τα 70 ευρώ σε 125 ευρώ και 75 ευρώ αναλόγως της εισοδηµατικής κλίµακας.

-Ενοποιείται η 2η και η 3η εισοδηµατική κλίµακα του Επιδόµατος Παιδιού σε µια, και έτσι αυξάνεται το Επίδοµα Παιδιού της 3ης εισοδηµατικής κλίµακας από τα 28 ευρώ ανά παιδί σε 45 ευρώ ανά παιδί και 90 ευρώ για τρίτο παιδί και κάθε επόµενο.

-Αυξάνεται στον προϋπολογισμό του υπουργείου το επίδομα αναπηρίας κατά 60 εκατ. ευρώ. «Ένα επίδομα που είχαμε ήδη αυξήσει πέρυσι κατά 130 εκατ. ευρώ ξεπερνώντας πλέον το 1 δις ευρώ», όπως επισήμανε η κ. Ζαχαράκη.

-Αυξάνεται και το επίδομα ανασφάλιστων υπερηλίκων κατά 33 εκατ. ευρώ σε σχέση με πέρυσι.

Και επειδή «μια ισχυρή κοινωνική πολιτική του κράτους αρχίζει από τις δομές της», όπως ανέφερε η υπουργός, τα 13 Κέντρα Κοινωνικής Πρόνοιας αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της πολιτικής του υπουργείου, μέσα από τις πολλές δράσεις και τις πρωτοβουλίες που παράγουν προς όφελος χιλιάδων ευάλωτων πολιτών.

«Είχαμε εξαρχής θετική διάθεση και γνωρίζοντας τις αυξημένες απαιτήσεις για την παροχή σύγχρονων και ποιοτικών υπηρεσιών, αυξάνουμε τις λειτουργικές δαπάνες των 13 Κέντρων μας για το 2025 στα 18 εκατ. ευρώ από τα 14 εκατ. ευρώ το 2024, προκειμένου να δοθεί μεγαλύτερη ασφάλεια στις διοικήσεις να ανταποκριθούν στις ανάγκες των ωφελουμένων. Αν συνυπολογίσουμε και τα χρήματα που θα δώσουμε για τις κατασκηνώσεις και τις υπερωρίες, συν τα χρήματα από το Κρατικό Λαχείο, στο σύνολο των φορέων που εποπτεύουμε θα δώσουμε 25 εκατ. ευρώ, δηλαδή 4,6 εκατ. περισσότερα από το 2024», είπε η κ. Ζαχαράκη.

Η κοινοβουλευτική εκπρόσωπος της Νέας Αριστεράς Θεανώ Φωτίου, σχολιάζοντας όσα ανέφερε η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, ανέφερε ότι η κ. Ζαχαράκη δεν είπε σήμερα καμία κουβέντα για τη φτώχεια και ξέχασε να αναφέρει ότι αυξήθηκε κατά 1% η φτώχεια από το 2019. Η βουλευτής της Νέας Αριστεράς σχολίασε επίσης ότι παρά τα όσα λέει η κυβέρνηση για τα προνοιακά επιδόματα, έχει μειώσει τις προνοιακές δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ, από το 2019. Η Θεανώ Φωτίου είπε επίσης ότι η κυβέρνηση μειώνει ως και το επίδομα στέγης κατά 60 εκατ., σε σχέση με το 2019 και αυτό ενώ ο μισός πληθυσμός της Ελλάδας βρίσκεται σε στεγαστική κρίση, τη μεγαλύτερη από τη Μικρασιατική καταστροφή.

Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Πλεύσης Ελευθερίας Αλέξανδρος Καζαμίας είπε ότι η κυβέρνηση δίνει ψευδείς εντυπώσεις ότι υπάρχουν αυξήσεις στα επιδόματα αλλά ο προϋπολογισμός του υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας είναι μειωμένος κατά 3% αν συνυπολογισθεί ο πληθωρισμός. Σχολίασε επίσης για το 10 ετές εθνικό σχέδιο για το δημογραφικό ότι εμπειρογνώμονες το έχουν χαρακτηρίσει ασκήσεις επί χάρτου.

«Νιώθω ότι μένουμε σε διαφορετική χώρα», σχολίασε η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας και επισήμανε ότι όλοι για να είναι σοβαροί απέναντι στους πολίτες πρέπει να δίνουν στοιχεία. «Τα στοιχεία είναι εδώ. Αυξημένος προϋπολογισμός και όχι μειωμένος. Διαβάστε! Μετρήστε!», είπε η Σοφία Ζαχαράκη και πρόσθεσε ότι έχει παρουσιαστεί πρόγραμμα για την αστεγία το οποίο δεν υπήρχε. Κάλεσε δε την κ. Φωτίου, επειδή χαρακτήρισε «γελοιότητες» το σχέδιο δράσης για το δημογραφικό να δώσει το σχέδιο για το δημογραφικό που είχε εκπονήσει η κυβέρνηση στην οποία ήταν υπουργός.

Πηγή: ΑΠΕ