Ο κ. Μητσοτάκης επιχειρεί να ξαναπιάσει το νήμα μιας δυναμικής προσέγγισης που είχε επιλέγει τα τελευταία χρόνια, με την αναθέρμανση περιφερειακών συμμαχικών μετώπων. Μαζί με τον κ. Μητσοτάκη θα βρεθούν και οι υπουργοί Εξωτερικών και Άμυνας Γιώργος Γεραπετρίτης και Νίκος Δένδιας.

Όπως μεταδίδουν κυβερνητικές πηγές, κύριος στόχος είναι η επισκόπηση των διμερών σχέσεων, τη στιγμή που Αθήνα και Κάιρο αποτελούν πυλώνες σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο και κομβικούς παίκτες στον ενεργειακό χάρτη της περιοχής. Ο κ. Μητσοτάκης έχει να βρεθεί στην Αίγυπτο από τον Ιούνιο του 2021, όταν είχε συναντηθεί με τον κ. Αλ Σίσι στο Κάιρο.

Ως προς τα ενεργειακά που θα είναι και η «ταμπακιέρα» της συζήτησης, οι δύο άνδρες θέλουν να συζητήσουν για την πρόοδο του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης μεταξύ των δύο χωρών που βρίσκεται παράλληλα και στο μικροσκόπιο της Ε.Ε., η οποία μπορεί να το εντάξει στα έργα αμοιβαίου ενδιαφέροντος, με δεδομένο ότι αναζητεί ενεργειακές εναλλακτικές μετά την πρόσφατη ενεργειακή κρίση και τον ρωσικό εκβιασμό με τη στρόφιγγα του φυσικού αερίου.

• Η ελληνοαιγυπτιακή συμπόρευση σε ενεργειακά projects που έχουν και τη «σφραγίδα» των ΗΠΑ έρχεται σε μια περίοδο που η Τουρκία επιχειρεί να μπει σφήνα στην περιοχή και να επαναπροσεγγίσει την Αίγυπτο.

Το ενδιαφέρον είναι ότι ο κ. Αλ Σίσι ακύρωσε προ ημερών τη μετάβαση του στην Τουρκία, όπου θα συναντούσε τον κ. Ερντογάν, με δεδομένη τη συμμετοχή του στη Σύνοδο της Ρωσίας με τις χώρες της Αφρικής. Παρά τις προσπάθειες που έχουν γίνει στον τουρκοαιγυπτιακό άξονα, όμως, η δυσπιστία μεταξύ των δύο χωρών παραμένει.

Αυτό το χρονικό «παράθυρο» δίνει την ευκαιρία στον κ. Μητσοτάκη να συζητήσει πρώτος με τον κ. Αλ Σίσι για τις ευρύτερες ισορροπίες στην περιοχή, με δεδομένη τη σπουδή της Τουρκίας να «κλείσει μέτωπα» που είχε ανοίξει τα προηγούμενα χρόνια. Η Ελλάδα, όμως, όπως είναι φυσικό, δεν θέλει η αποκατάσταση των σχέσεων της Τουρκίας με χώρες της ευρύτερης περιοχής να γίνει εις βάρος των ελληνικών συμφερόντων. Εξ ου και το επόμενο διάστημα θα υπάρξει επαφή του κ. Μητσοτάκη και με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό κ. Νετανιάχου, με τον οποίο επίσης η Άγκυρα επιχειρεί να ανοίξει εκ νέου δίαυλο.

Ο κ. Μητσοτάκης με τον κ. Αλ Σίσι, παράλληλα, θα συζητήσουν και τις ευρύτερες περιφερειακές προκλήσεις που είναι σε μεγάλο βαθμό κοινές για τις δύο χώρες, όπως για παράδειγμα τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή, αλλά και τις μεταναστευτικές πιέσεις που απορρέουν από κρίσεις στην υποσαχάρια Αφρική και την αστάθεια στη Λιβύη.

Σημειωτέον, η αύξηση στις μεταναστευτικές ροές κυρίως μέσω του διαδρόμου του Αιγαίου τέθηκε επί τάπητος στη χθεσινή συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ, όπου επισημάνθηκε η ανάγκη της αυξημένης επιχειρισιακής επιτήρησης από μέρους των ελληνικών αρχών.

• Ο πρωθυπουργός θα επισκεφτεί το Μνημείο Ελλήνων Πεσόντων στη Μάχη του Ελ Αλαμέιν.
• Το απόγευμα ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα παραστεί και θα μιλήσει στην εκδήλωση για την παρουσίαση της υποψηφιότητας του Δημήτρη Πτωχού για τη θέση του Περιφερειάρχη Πελοποννήσου, στο δημαρχείο Μεσσήνης.

Η Ελλάδα κινείται με τρόπο ώστε να καταδείξει διεθνώς ότι οι προκλήσεις του Ταγίπ Ερντογάν δεν έχουν ως παραλήπτη μόνο τη χώρα μας, αλλά αποτελούν πρόκληση απέναντι στο Διεθνές Δίκαιο.

Άλλωστε προς αυτήν την κατεύθυνση αξιοποιείται από την ελληνική διπλωματία και το τουρκολιβυκό μνημόνιο, το οποίο θεωρείται άκυρο και παράνομο από σχεδόν το σύνολο της διεθνούς κοινότητας -και πάντως από ΗΠΑ, ΕΕ και Αίγυπτο.

• Το τουρκολιβυκό μνημόνιο, έχει προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στις σχέσεις της Τουρκίας με την Αίγυπτο. Το Κάιρο έχει εξ αρχής απορρίψει τη νομιμότητα της Συμφωνίας, συντασσόμενη με την Αθήνα, και πλέον φαίνεται να καταρρέει η πολυπόθητη διπλωματική «γέφυρα» που επιδίωκε εδώ και καιρό να «χτίσει» η Τουρκία με την Αίγυπτο.

Ενδεικτικό είναι ότι ο υπουργός Εξωτερικών της Αιγύπτου Σάμεχ Σούκρι έχει τονίσει:

• «Παρόλο που η Τουρκία έχει εκφράσει ανοιχτά την πρόθεσή της για εξομάλυνση, οι σχέσεις της με τον αραβικό κόσμο δεν διαφέρουν πολύ από αυτές που ήταν πριν από μερικά χρόνια».

Την ίδια ώρα, οι σχέσεις Ελλάδας–Αιγύπτου βρίσκονται στο καλύτερο σημείο των τελευταίων ετών -κάτι που αναμένεται να επιβεβαιωθεί κατά την επίσκεψη του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη τη Δευτέρα 7 Νοεμβρίου. Ο πρωθυπουργός είναι πιθανό να έχει συνάντηση με τον Αιγύπτιο πρόεδρο Αμπντέλ Φατάχ αλ Σίσι.

Ο Αιγύπτιος πρεσβευτής Όμαρ Άμερ Γιούσεφ κατά τη διάρκεια ενημέρωσης δημοσιογράφων στην Αθήνα χαρακτήρισε στρατηγικές τις σχέσεις μεταξύ της Ελλάδας και Αιγύπτου. Υπογράμμισε πως οι στρατηγικές διμερείς σχέσεις υποστηρίζονται από τις ηγεσίες της Αθήνας και του Καΐρου και ανέδειξε τις διάφορες πτυχές τους, κάνοντας ειδική αναφορά στην ηλεκτρική διασύνδεση των δύο χωρών και στο σχέδιο συμφωνίας για τη ρύθμιση της εποχικής εργασίας για Αιγύπτιους στον γεωργικό τομέα.

• Περαιτέρω, ο Όμαρ Άμερ Γιούσεφ τόνισε ότι οι δύο χώρες έχουν τη δυνατότητα να επεκτείνουν τη συνεργασία τους και σε άλλους τομείς, συμπεριλαμβανομένων των τομέων του πολιτισμού, του εμπορίου και του τουρισμού.

Επίσης, σημείωσε πως η επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη στην Αίγυπτου έρχεται ως συνέχεια μιας πρακτικής τακτικών διαβουλεύσεων και συνεργασίας μεταξύ των δύο πλευρών, μέσω διμερών και τριμερών συναντήσεων, η τελευταία από τις οποίες ήταν η συνάντηση του υπουργού Εξωτερικών Νίκου Δένδια με τον Αιγύπτιο ομόλογό του Σάμεχ Σούκρι στο Κάιρο τον περασμένο μήνα.

Ο πρωθυπουργός αναμένεται να αξιοποιήσει τη διεθνή Διάσκεψη στο Σαρμ ελ Σέιχ, προκειμένου να συσφίξει τις διπλωματικές σχέσεις με μια σειρά κρατών που αποτελούν «κλειδιά» στο πλέγμα συμμαχιών. Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η περαιτέρω σύσφιξη των σχέσεων της Ελλάδας με το Ισραήλ μετά την επιστροφή στην εξουσία του Μπενιαμίν Νετανιάχου.

• Το γεγονός της επιστροφής Νετανιάχου αποτελεί καταλύτη για τις διμερείς σχέσεις με την Ελλάδα και την Τουρκία, αλλά και για τις ισορροπίες στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δεν χαίρει της εκτίμησης του Μπέντζαμιν Νετανιάχου ωστόσο, πηγές της ελληνικής διπλωματίας εκτιμούν ότι η διαδικασία αναθέρμανσης των τουρκοισραηλινών σχέσεων θα συνεχιστεί, όχι όμως με την ίδια δυναμική.

Άλλωστε, πολλοί στην Αθήνα δεν έκρυβαν τον προβληματισμό τους για την «άκομψη» ματαίωση της επίσκεψης του Ισραηλινού υπουργού Άμυνας Μπένι Γκαντζ, ο οποίος κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή ακύρωσε το ταξίδι του στην Ελλάδα και αντί αυτού, μετέβη στην Άγκυρα όπου συναντήθηκε με τον Τούρκο ομόλογό του, Χουλουσί Ακάρ.

Η νέα πολιτική πραγματικότητα στο Ισραήλ φαίνεται ότι εξυπηρετεί περισσότερο την ατζέντα της Αθήνας τόσο στο πεδίο των γεωπολιτικών όσο και στα ενεργειακά.

Μάλιστα, πληροφορίες αναφέρουν ότι στις πρώτες προτεραιότητες της νέας κυβέρνησης θα είναι η συνάντηση της τριμερούς Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ αλλά και του σχήματος 3+1 με την προσθήκη των Ηνωμένων Πολιτειών.

• Την ίδια ώρα, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, εμφανίζεται θετικό στο ενδεχόμενο να υπάρξει ενεργειακή διασύνδεση μεταξύ της Ελλάδας και της Λιβύης.

Όπως σημείωσε εκπρόσωπος του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών, οι ΗΠΑ γενικά συνεχίζουν να υποστηρίζουν έργα που προωθούν την ενεργειακή διασύνδεση της Ανατολικής Μεσογείου και της Βόρειας Αφρικής με την Ευρώπη.

Το αμερικανικό υπουργείο διευκρινίζει ότι δίνει ιδιαίτερα έμφαση στις συνδέσεις ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς εκτιμά ότι βοηθούν στην διαδικασία της ενεργειακής μετάβασης και ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια.

Ο επικεφαλής της Εθνικής Επιχείρησης Πετρελαίου της Λιβύης Φαρχάτ Μπενγκντάρα δήλωσε ότι η χώρα εξετάζει την δημιουργία δύο αγωγών φυσικού αερίου προς την Ελλάδα και την αιγυπτιακή πόλη Νταμιέτα.