Ρούλα Σκουρογιάννη

Αμφισβητήσεις από τους υγειονομικούς για τους κυβερνητικούς ισχυρισμούς περί «ιστορικής ενίσχυσης» της Υγείας

Το Ενωτικό Κίνημα για την Ανατροπή, κίνημα γιατρών του ΕΣΥ, θέτει σοβαρά ερωτήματα για την ακρίβεια αυτών των δηλώσεων, υποστηρίζοντας ότι η εικόνα που προκύπτει από τα επίσημα στοιχεία διαφέρει αισθητά από την κυβερνητική αφήγηση.«Τόσο ψεύτικα στοιχεία έχουν να μαγειρευτούν από την εποχή των greekstatistics», αναφέρουν χαρακτηριστικά. Την ανακοίνωση δημοσιεύει η Ομοσπονδία Ενώσεων Νοσοκομειακών Γιατρών Ελλάδος (ΟΕΝΓΕ).

Αφορμή αποτελεί πίνακας (βλ. πίνακα 1) που δημοσιοποίησε ο υπουργός Υγείας στο προφίλ του στο facebook και βασίζεται –σύμφωνα με την ίδια την ανάρτηση– στα δεδομένα του φετινού προϋπολογισμού.

Η σημασία των «σταθερών τιμών» σε μια περίοδο υψηλού πληθωρισμού

Όπως επισημαίνεται, οι συγκρίσεις δημοσίων δαπανών σε βάθος χρόνου δεν μπορούν να γίνονται χωρίς να λαμβάνεται υπόψη ο πληθωρισμός. Σε μια οικονομία, όπου ο Δείκτης Τιμών Καταναλωτή (ΔΤΚ) έχει καταγράψει σημαντικές αυξήσεις, η αποτίμηση σε τρέχουσες τιμές ενδέχεται να δημιουργεί παραπλανητική εικόνα.

Με βάση τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τον ΔΤΚ, το Ενωτικό Κίνημα για την Ανατροπή προχώρησε σε αναγωγή των ποσών σε σταθερές τιμές (έτος βάσης 2020). Η προσαρμογή αυτή οδηγεί σε διαφορετικά συμπεράσματα (πίνακας 2) για την πραγματική εξέλιξη των κρατικών δαπανών Υγείας.

Ο ρόλος του Ταμείου Ανάκαμψης στις συνολικές δαπάνες

Ένα ακόμη σημείο κριτικής αφορά τη συνυπολόγιση των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ) στις κρατικές δαπάνες Υγείας. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχει παρουσιάσει το ίδιο το υπουργείο, τα ποσά αυτά ανέρχονται σε:

• 410 εκατ. ευρώ για το 2024
• 439 εκατ. ευρώ για το 2025
• εκτιμώμενα 800 εκατ. ευρώ για το 2026

Όπως τονίζεται, οι συγκεκριμένοι πόροι αφορούν κυρίως κτιριακές παρεμβάσεις και έργα υποδομών και δεν συνδέονται άμεσα με τη λειτουργική ενίσχυση των δημόσιων νοσοκομείων, το προσωπικό ή την καθημερινή παροχή υπηρεσιών υγείας. Εξαιρώντας τα ποσά αυτά, προκύπτει διαφορετική αποτύπωση των καθαρών κρατικών δαπανών (βλ. πίνακα 3).

Τι δείχνουν τα στοιχεία για το ΕΣΥ την περίοδο της πανδημίας

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και σε πρόσφατη έρευνα του Κέντρου Πολιτικών Έρευνας (ΚΕΠΥ), η οποία βασίζεται σε επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ. Σύμφωνα με τη μελέτη, την περίοδο 2020–2023 –δηλαδή στα χρόνια της πανδημίας– η συνολική χρηματοδότηση των νοσοκομείων του ΕΣΥ, σε σταθερές τιμές, μειώθηκε κατά περίπου 3%.

Το εύρημα αυτό εμφανίζεται αντιφατικό, δεδομένου ότι την ίδια περίοδο η συνολική δημόσια δαπάνη υγείας αυξήθηκε κατά περίπου 10%. Η ερμηνεία που δίνεται είναι ότι σημαντικό μέρος της δημόσιας χρηματοδότησης κατευθύνθηκε προς τον ιδιωτικό κερδοσκοπικό τομέα, μέσω αγοράς υπηρεσιών υγείας.

Ενδεικτικά, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, την τετραετία 2020–2023 δαπανήθηκαν συνολικά περίπου 660 εκατ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές) για αγορά υπηρεσιών από ιδιωτικές κλινικές, όταν την προ πανδημίας δεκαετία η αντίστοιχη ετήσια δαπάνη δεν ξεπερνούσε κατά μέσο όρο τα 3 εκατ. ευρώ.

Με βάση έναν μέσο ετήσιο υπολογισμό, αυτό αντιστοιχεί σε περίπου 165 εκατ. ευρώ ανά έτος.

Ερωτήματα για τη διαθεσιμότητα και την εγκυρότητα των στοιχείων

Σημειώνεται ότι η ΕΛΣΤΑΤ διαθέτει επίσημα και πλήρως επεξεργασμένα στοιχεία έως και το 2023. Για το 2024 δεν έχουν ακόμη δημοσιευθεί επικυρωμένα δεδομένα ούτε από την ΕΛΣΤΑΤ ούτε από τη Eurostat, τον ΟΟΣΑ ή τον ΠΟΥ, ενώ οι αριθμοί για το 2025 και το 2026 βασίζονται σε κυβερνητικές προβλέψεις.

Σύμφωνα με την ανάλυση του κινήματος, ακόμη και με τα πιο ευνοϊκά σενάρια, η καθαρή αύξηση των κρατικών δαπανών για την Υγεία από το 2019 παραμένει περιορισμένη και σαφώς χαμηλότερη από όσα υποστηρίζονται σε δημόσιες δηλώσεις.

Δημόσια Υγεία υπό πίεση σε ένα μεταβαλλόμενο ευρωπαϊκό περιβάλλον

Το Ενωτικό Κίνημα για την Ανατροπή εκτιμά ότι ο προϋπολογισμός Υγείας για το 2025, όπως και οι προηγούμενοι των τελευταίων ετών, κινείται σε πλαίσιο δημοσιονομικής συγκράτησης, με περιορισμένη ουσιαστική ενίσχυση της δημόσιας περίθαλψης.

Όπως υπογραμμίζεται, μετά την οικονομική κρίση, τα μνημόνια και την πανδημία, τα συστήματα δημόσιας υγείας στην Ευρώπη αντιμετωπίζουν νέες πιέσεις, σε ένα περιβάλλον όπου αυξάνονται οι αμυντικές δαπάνες και αλλάζουν οι δημοσιονομικές προτεραιότητες.

Η συζήτηση για τον προϋπολογισμό της Υγείας, καταλήγει το κείμενο, παραμένει κρίσιμη για το μέλλον του ΕΣΥ και για την ισότιμη πρόσβαση των πολιτών σε ποιοτικές δημόσιες υπηρεσίες υγείας.

«Θα πέσετε με κρότο. Είστε μια κυβέρνηση απερχόμενη και τρομοκρατημένη, τρίζει η καρέκλα του κυρίου Μητσοτάκη», ανέφερε αρχικώς κατά τη «μάχη» των πολιτικών αρχηγών επί του κρατικού προϋπολογισμού και πρόσθεσε: «Αποδεικνύεται κόλαφος η εξεταστική για τη ΝΔ. Ο Μαγειρίας είναι ο καθρέφτης σας. Κολλητοί και φίλοι, όλοι μαζί μια κλίκα που λυμαίνονται το δημόσιο χρήμα, την ώρα που οι απλοί άνθρωποι λιμοκτονούν».

Η Ζωή Κωνσταντοπούλου απάντησε στη βουλευτή της ΝΔ και αντιπρόεδρο της εξεταστικής επιτροπής Μαρία Συρεγγέλλα, η οποία προτίθεται να της υποβάλει μήνυση.

«Ο πρωθυπουργός έχει εξαπολύσει την αγέλη των λύκων, προσπαθεί να με καταστείλει μέσω αγωγών. Εγώ επικαλέστηκα τις δικές της πομπές, σας δείχνω τη φωτογραφία της με την Πόπη Σεμερτζίδου», ανέφερε προειδοποιώντας πως για κάθε αγωγή που θα της καταθέτει γαλάζιο στέλεχος, εκείνη θα απαντά με... «τρεις αντίστοιχες».

Αναφερόμενη στην εκλογή του Κυριάκου Πιερρακάκη στην προεδρία του Eurogroup, σχολίασε πως η εμπειρία που αποκόμισε ως βουλευτής και πρόεδρος της Βουλής από το «μη θεσμοθετημένο όργανο» είναι πως «παραβίασε τις αρχές της Δημοκρατίας και της λαϊκής κυριαρχίας, εκβιάζοντας όσους ήταν πρόθυμους να εκβιαστούν».

Αναφερόμενη στον κρατικό προϋπολογισμό, υποστήριξε πως «δεν έχει καμία αξία και σημασία γιατί δεν τηρούνται οι δεσμεύσεις του και δεν εφαρμόζονται οι προβλέψεις του», ενώ μίλησε για «αδικαιολόγητες εξοπλιστικές δαπάνες».

«Είδα ότι ερεθίστηκαν και πολλά μιντιακά κέντρα επειδή είπαμε ότι πρέπει να υπάρξει δημόσια τράπεζα. Και αυτό μας κάνει εντύπωση. Είναι μήπως λόγω των ενοχών για το ξεπούλημα των μετοχών των τραπεζών; Ή είναι μήπως επειδή θέλετε να αποστειρώσετε τη δημόσια συζήτηση γύρω από την αναγκαία συμμετοχή του δημοσίου σε μια τράπεζα, για να πιεστεί ο ανταγωνισμός προς τα κάτω;», σχολίασε ο Νίκος Παππάς.

«Επανέρχεται και επανήλθε, και ευλόγως, το ζήτημα των τραπεζών. Θα σας παρακαλούσαμε να μην επιτίθεστε στην αριστερά, για ζητήματα δημοσιονομικά, διότι δεν υπάρχει πιο ανεύθυνη δημοσιονομικά επιλογή από την πώληση των μετοχών των τραπεζών, την οποία επιλέξατε εσείς και εν κρυπτώ και προσπαθώντας να την αποσιωπήσετε από την εθνική αντιπροσωπεία», είπε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ και πρόσθεσε: «Ιδιωτικοποιήσατε τις τράπεζες και το Δημόσιο έχασε 40 δισ. ευρώ. Πόσους προϋπολογισμούς χρειαζόμαστε λοιπόν για να καλύψει το Δημόσιο αυτή την τρύπα; Πόσα πλεονάσματα χρειάζεται να χτιστούν για να μπαλωθούν τα κενά που αφήνει αυτή σας η επιλογή; Και έρχεται τώρα ο κ. Μητσοτάκης να μας πει ότι κάτι θα κάνουν με τα κέρδη των τραπεζών. Οι τράπεζες εισέπραξαν 6,5 δισ. τα τελευταία χρόνια, από το 2021 και μετά, μόνο από τα χρεώσεις».

Όμως ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ σχολίασε και τις θέσεις του ΠΑΣΟΚ. «Παρακολουθούμε με ενδιαφέρον τη θέση που παίρνει το ΠΑΣΟΚ. Λυπούμαστε που το λέμε αλλά έχει μετατοπιστεί και διαρκώς χαμηλώνει τον πήχη των προσδοκιών για τη φορολόγηση των τραπεζών. Ξεκίνησε ο κ. Ανδρουλάκης στις 28 του μήνα και είπε ότι έχει μια πρόταση η οποία μπορεί να φέρει 800 εκατ. κατ΄ έτος. Αυτό στις 5 Δεκεμβρίου έγινε 250 εκατ. κατ΄ έτος και έρχεται και καινούργια πρόταση η οποία δεν ξέρουμε πόσο υπολογίζετε ότι θα φέρει στα δημόσια ταμεία. Η λύση λοιπόν είναι αυτό που προτείνει ο ΣΥΡΙΖΑ. Ορισμός των υπερκερδών με βάση τους ορισμούς της Κομισιόν, υπολογισμός των υπερκερδών με βάση τους ορισμούς της Κομισιόν και φορολόγηση 90%. Γιατί σας φαίνεται εκτός των δυνατοτήτων; Είναι εντός των δυνατοτήτων και λογικό να γράφουν 5 δισ. κέρδη οι τράπεζες και είναι παράλογο να φορολογούμε τα υπερκέρδη;», είπε ο Νίκος Παππάς και πρόσθεσε: «Η Νέα Δημοκρατία στη φθορά της αναζητά παρτενέρ για ταγκό. Δεν θα τον βρει στον ΣΥΡΙΖΑ. Ο ΣΥΡΙΖΑ θα αγωνιστεί για να χτιστεί αυτή η συμμαχία που θα διώξει αυτή την κυβέρνηση». Συμπλήρωσε επίσης ότι ο πρωθυπουργός «αναζητά παρτενέρ για ταγκό και για τα ζητήματα της συνταγματικής αναθεώρησης. Δεν ξέρουμε τι θέλει να προκρίνει, οι θέσεις του το 2019 δεν αφήνουν περιθώριο συγκλίσεων σε ό,τι μας αφορά. Αναζητά συνολικά παρτενέρ και κυβερνητικό εταίρο και για την μελλοντική αδυναμία του να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση».

Στο κλίμα αυτό, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ είπε ότι «δεν έχει ανάγκη η χώρα ένα συνασπισμό εξουσίας που θα ιδιωτικοποιήσει το νερό, δεν έχει ανάγκη ένα συνασπισμό εξουσίας που θα ιδιωτικοποιήσει την τριτοβάθμια εκπαίδευση. Δεν έχει ανάγκη ένα συνασπισμό εξουσίας που θα αφήσει τις δημόσιες δομές της υγείας και της παιδείας να καταρρεύσουν. Έχει ανάγκη για μια προοδευτική αλλαγή που θα υπερασπιστεί την κοινωνία και σε αυτή τη διαφορετική στρατηγική είναι η απάντηση. Αυτή η προοδευτική αλλαγή θα επέλθει, με μια νέα ενότητα δυνάμεων και πολιτών, με τον ΣΥΡΙΖΑ στη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης, όπως η λαϊκή εντολή όρισε, παρά την υποκινούμενη νόθευσή της, διότι ο ΣΥΡΙΖΑ θα είναι ο καταλύτης της προοδευτικής αλλαγής και ο λαός ο ίδιος ο φυσικός αυτουργός της».

Σημειώνεται ότι μέρος της διαφοράς στις εισπράξεις των φορολογικών εσόδων ύψους 647 εκατ. ευρώ προσμετράται στο δημοσιονομικό αποτέλεσμα του 2023, ενώ ποσό που αφορά σε ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς ΟΚΑ ύψους 1,811 δισ. ευρώ και των δαπανών για εξοπλιστικά προγράμματα ύψους 1,076 δισ. ευρώ (ήτοι συνολικά 2,887 δισ. ευρώ), δεν επηρεάζει το αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους. Επιπρόσθετα επισημαίνεται ότι από το εισπραχθέν ποσό των 3,241 δισ. ευρώ τον Οκτώβριο 2024 από το αντίτιμο της νέας σύμβασης παραχώρησης της Αττικής Οδού για 25 έτη, προσμετράται στο δημοσιονομικό αποτέλεσμα του 2024 το ποσό των 22 εκατ. ευρώ.

Εξαιρουμένων των ανωτέρω ποσών, η υπέρβαση του στόχου στο πρωτογενές πλεόνασμα του κρατικού προϋπολογισμού για την περίοδο Ιανουαρίου- Οκτωβρίου ανέρχεται σε 2,070 δισ. ευρώ. Επομένως το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επισημαίνεται ότι τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.

Επιπλέον, τα ανωτέρω αφορούν τη σύγκριση σε σχέση με τους στόχους της εισηγητικής έκθεσης του προϋπολογισμού 2024. Κατά την κατάρτιση του προσχεδίου του κρατικού προϋπολογισμού τον Οκτώβριο 2024, έχει ληφθεί υπόψη ότι ποσό ύψους 2,816 δισ. ευρώ σε δημοσιονομική βάση που προέρχεται από επικαιροποιημένη πρόβλεψη των καθαρών φορολογικών εσόδων του 2024, (δηλαδή αφαιρουμένων των επιστροφών) κατευθύνεται σε αυξημένες δαπάνες του τακτικού προϋπολογισμού των φορέων Γενικής Κυβέρνησης, καθώς και του Εθνικού σκέλους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.

Την περίοδο Ιανουαρίου- Οκτωβρίου 2024, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 61,263 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 3,522 δισ. ευρώ ή 6,1% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2024, καθώς εισπράχθηκε ποσό 3,241 δισ. ευρώ τον Οκτώβριο από τη νέα σύμβαση παραχώρησης της Αττικής Οδού, το οποίο είχε προβλεφθεί στη στοχοθεσία να εισπραχθεί τον Δεκέμβριο 2024.

Σημειώνεται ότι στην στοχοθεσία της εισηγητικής έκθεσης για το δεκάμηνο Ιανουαρίου- Οκτωβρίου 2024 είχαν συμπεριληφθεί :

α) η είσπραξη τον Μάρτιο ποσού ύψους 1,797 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), το οποίο στο μεγαλύτερο μέρος του, ήτοι ποσό 1,687 δισ. ευρώ, είχε εισπραχθεί τον Δεκέμβριο 2023 και επιπλέον ποσό 159 εκατ. ευρώ εισπράχθηκε τον Ιανουάριο 2024, και

β) η είσπραξη τον Ιούνιο τιμήματος ύψους 1,350 δισ. ευρώ από τη σύμβαση παραχώρησης υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών κάθετων οδικών αξόνων, η οποία υπογράφηκε στις 29/3/2024. Τα επόμενα βήματα της διαδικασίας έως την καταβολή του τιμήματος αναμένονται να ολοκληρωθούν τους επόμενους μήνες.

Εξαιρουμένων των ανωτέρω ποσών, τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 4,121 δισ. ευρώ ή 7,81% έναντι του στόχου. Η αύξηση αυτή οφείλεται κυρίως: α) στα αυξημένα φορολογικά έσοδα κατά 2,419 δισ. ευρώ μετά την αφαίρεση των επιστροφών, β) στα αυξημένα έσοδα ΠΔΕ κατά 664 εκατ. ευρώ, γ) στα αυξημένα έσοδα από επιστροφές δαπανών κατά 418 εκατ. ευρώ και δ) στην αυξημένη είσπραξη των τόκων καταθέσεων στην Τράπεζα της Ελλάδος κατά 309 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 55,319 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 3,025 δισ. ευρώ ή 5,8% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2024. Η υπερεκτέλεση αυτή προέρχεται τόσο από την καλύτερη απόδοση των φόρων εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων του προηγούμενου έτους που εισπράχθηκαν σε δόσεις έως και το τέλος του Φεβρουαρίου 2024 (σημειώνεται ότι εκτιμώμενο ποσό ύψους 647 εκατ. ευρώ προσμετράται στο δημοσιονομικό αποτέλεσμα του 2023), όσο και την καλύτερη απόδοση στην είσπραξη των φόρων του τρέχοντος έτους. Συνεπώς, η υπέρβαση των φορολογικών εσόδων που προσμετράται δημοσιονομικά στο 2024 ανέρχεται σε 2,378 δισ. ευρώ.

Σημειώνεται ότι τα ανωτέρω αφορούν τη σύγκριση σε σχέση με τους στόχους του προϋπολογισμού 2024, ενώ κατά την κατάρτιση του προσχεδίου του κρατικού προϋπολογισμού 2025 επικαιροποιήθηκαν οι σχετικές εκτιμήσεις, λαμβάνοντας υπόψη την εκτέλεση των εσόδων.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 6,082 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 607 εκατ. ευρώ από τον στόχο (5,475 δισ. ευρώ).

Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 3,616 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 664 εκατ. ευρώ από τον στόχο (2,952 δισ. ευρώ), όπως προαναφέρθηκε.

Η ακριβής κατανομή μεταξύ των κατηγοριών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού θα πραγματοποιηθεί με την έκδοση του οριστικού δελτίου.

Ειδικότερα, τον Οκτώβριο 2024 το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 10,365 δισ. ευρώ, αυξημένο κατά 4,758 διστ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου εξαιτίας κυρίως της ετεροχρονισμένης είσπραξης τον Οκτώβριο :

α) της 4ης δόσης επιχορηγήσεων από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας ύψους 999 εκατ. ευρώ, η οποία είχε προβλεφθεί να εισπραχθεί τον Σεπτέμβριο,

β) ποσού ύψους 3,241 δισ. ευρώ ως αντίτιμο για τη νέα σύμβαση παραχώρησης της Αττικής Οδού για 25 έτη, που είχε προβλεφθεί ότι θα εισπραχθεί κατά τον Δεκέμβριο.

Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 6,452 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 531 εκατ. ευρώ ή 9% έναντι του στόχου του προϋπολογισμού 2024.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 611 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 55 εκατ. ευρώ από τον στόχο (557 εκατ. ευρώ).

Τα έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 19 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 33 εκατ. ευρώ από τον στόχο (52 εκατ. ευρώ).

Οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου- Οκτωβρίου 2024 ανήλθαν στα 55,186 δισ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 4,769 δισ. ευρώ έναντι του στόχου (59,954 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2024. Επίσης είναι αυξημένες, σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2023, κατά 779 εκατ. ευρώ, κυρίως λόγω της αύξησης των πληρωμών τόκων και των δαπανών του ΤΑΑ.

Στο σκέλος του τακτικού προϋπολογισμού, οι πληρωμές παρουσιάζονται μειωμένες έναντι του στόχου κατά 3,865 δισ. ευρώ. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται κυρίως στον ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς ΟΚΑ κατά 1,811 δισ. ευρώ, όπως επίσης και των δαπανών που αφορούν τα εξοπλιστικά προγράμματα κατά 1,076 δισ. ευρώ, οι οποίες δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους. Αντίρροπα, δηλαδή αυξητικά σε σχέση με τον στόχο, κινήθηκαν οι πληρωμές τόκων για την εξυπηρέτηση του δημοσίου χρέους κατά 572 εκατ. ευρώ.

Ως αξιοσημείωτες μεταβιβαστικές πληρωμές μπορούν να αναφερθούν: η καταβολή 170 εκατ. ευρώ από το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων στον ΕΛΓΑ για την αποζημίωση των πληγεισών αγροτικών εκμεταλλεύσεων από πλημμυρικά φαινόμενα εξαιτίας των θεομηνιών DANIEL- ELIAS περιόδου Σεπτεμβρίου 2023 καθώς και για σχετικά εγγειοβελτιωτικά έργα, η επιχορήγηση 273 εκατ. ευρώ από το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών σε συγκοινωνιακούς φορείς (ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ), η επιχορήγηση 311 εκατ. ευρώ από το υπουργείο Υγείας στην Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (ΕΚΑΠΥ) για την κάλυψη της δαπάνης προμήθειας φαρμάκων για τις ανάγκες των νοσοκομείων του ΕΣΥ και του Γ.Ν. Παπαγεωργίου και η επιχορήγηση 136 εκατ. ευρώ στα ΑΕΙ για την κάλυψη των λειτουργικών δαπανών τους.

Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 8,383 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας υστέρηση ύψους 904 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο.

Στο Γενικό Λογιστήριο του Κράτους απεστάλησαν από τους φορείς και τα υπουργεία οι προτάσεις τους με τις εκτιμήσεις σχετικά με τις δαπάνες και τα έσοδα για το τρέχον έτος και το 2025, και μετά τον Δεκαπενταύγουστο αναμένεται να πυκνώσουν οι σχετικές συσκέψεις στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

Σύμφωνα με τους νέους κανόνες του Συμφώνου Σταθερότητας, το βασικό εργαλείο για τη δημοσιονομική πειθαρχία αποτελούν οι πρωτογενείς δαπάνες, οι οποίες πλέον δεν θα μπορούν να αυξηθούν περισσότερο από το όριο του 3%. Ήτοι, η Ελλάδα δεν θα μπορεί να υπερβεί το επόμενο έτος το όριο των 115 δισ. ευρώ, από περίπου 111,6 δισ. ευρώ εφέτος. Στο ασφυκτικό αυτό πλαίσιο, θα πρέπει να «χωρέσει» το σύνολο των μέτρων της κοινωνικής πολιτικής, από τις φορολογικές ελαφρύνσεις και τα επιδόματα, έως τις νέες προσλήψεις στο Δημόσιο και τις αυξήσεις στις συντάξεις.

Παράλληλα, η χώρα θα πρέπει να εκπληρώνει τον στόχο για πρωτογενές πλεόνασμα 2,1% του ΑΕΠ, ενώ, με τα έως σήμερα δεδομένα, προβλέπεται ανάπτυξη της τάξης του 2,6%, αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στο 2% και περαιτέρω μείωση του δημοσίου χρέους, στο 146,3% του ΑΕΠ το 2025 από 152,7% του ΑΕΠ εφέτος.

Ωστόσο, στον νέο προϋπολογισμό θα συμπεριληφθούν οι νέες παρεμβάσεις και οι ελαφρύνσεις συνολικού ύψους περίπου 880 εκατ. ευρώ, όπως έχει δεσμευθεί η κυβέρνηση.

Θα πρόκειται για τη νέα αύξηση των συντάξεων σύμφωνα με την άνοδο του ΑΕΠ και τον πληθωρισμό (κόστος περίπου 400 εκατ. ευρώ), τη μείωση κατά 0,5% των ασφαλιστικών εισφορών (κόστος 225 εκατ. ευρώ), την κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος (κόστος 120 εκατ. ευρώ), τη μονιμοποίηση της επιστροφής του ΕΦΚ στο αγροτικό πετρέλαιο με τη νέα μέθοδο (εκτιμώμενο κόστος περίπου 100 εκατ. ευρώ), την παράταση της αναστολής του ΦΠΑ στις νέες οικοδομές (κόστος 20 εκατ. ευρώ) και την αύξηση του φοιτητικού στεγαστικού επιδόματος (κόστος 15 εκατ. ευρώ).

Ταυτόχρονα, τα Χριστούγεννα αναμένεται να υπάρξει και το επίδομα στους συνταξιούχους με προσωπική διαφορά, το οποίο θα καλυφθεί από τη φορολόγηση των υπερκερδών των διυλιστηρίων με συντελεστή 33%, κονδύλι που υπολογίζεται σε 300 εκατ. ευρώ. Με βάση το μοντέλο ενίσχυσης των συνταξιούχων που εφαρμόστηκε πέρυσι, το επίδομα θα κυμανθεί κλιμακωτά από 100 ευρώ έως 250 ευρώ για συνταξιούχους με προσωπική διαφορά και άθροισμα κύριων και επικουρικών συντάξεων έως 1.600 ευρώ τον μήνα, και θα αφορά σε περίπου 770.000 συνταξιούχους.

Σημειώνεται ότι στόχος των κυβερνητικών παραγόντων είναι να υπάρξει τα Χριστούγεννα και επιπλέον επίδομα σε περίπου 230.000 μακροχρόνια ανέργους, άτομα με αναπηρία και άλλους ευάλωτους πολίτες. Ουσιαστικά θα πρόκειται για το τελευταίο έκτακτο μέτρο που θα έχει τη δυνατότητα να δώσει η κυβέρνηση, μετά το «στοπ» που μπαίνει από το 2025 με το Πρόγραμμα Σταθερότητας. Οι οριστικές αποφάσεις για το ύψος της ενίσχυσης, τα κριτήρια και τους δικαιούχους, θα ληφθούν στις αρχές του Σεπτεμβρίου, όταν και θα υπάρχει ασφαλής εικόνα για τα ακριβή δημοσιονομικά περιθώρια, σύμφωνα με την εκτέλεση του προϋπολογισμού εφέτος και το ύψος της ανάπτυξης.

Ο Σεπτέμβριος, εξάλλου, θα είναι ο μήνας και του Μεσοπρόθεσμου Προγράμματος, που θα υποβληθεί στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή μετά από διαπραγματεύσεις με τις Βρυξέλλες, και το οποίο, σύμφωνα με παράγοντες της οικονομίας, θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη και τις όποιες γεωπολιτικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τις επιπτώσεις τους στις τιμές της ενέργειας.

Ο κ. Καραναθανασόπουλος αναφέρθηκε ειδικά στην αύξηση των έμμεσων φόρων που προβλέπει ο νέος προϋπολογισμός, σημειώνοντας πως ο «δείκτης αντιλαϊκότητας ενός φορολογικού συστήματος είναι το επίπεδο των έμμεσων φόρων, γιατί είναι ο ίδιος φορολογικός συντελεστής σε άνισα εισοδήματα».

Όπως είπε, ο δείκτης της αναλογίας των έμμεσων φόρων σε σχέση με τους άμεσους ξεπέρασε το 60% τρεις φορές τα τελευταία 30 χρόνια: Το 1997 επί κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ για να ξεκινήσει η διαδικασία της ένταξης στην ΟΝΕ, το 2017 επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ για την επίτευξη «δημοσιονομικής εξυγίανσης» και τώρα από την κυβέρνηση της ΝΔ για τα ματωμένα κρατικά πλεονάσματα, όπως ανέφερε.

Επιπλέον, οι δαπάνες παραμένουν παγωμένες, καθώς η όποια αύξηση είναι κάτω από τον πληθωρισμό, άρα έχουμε μείωση, προσέθεσε.

Ο εισηγητής του ΚΚΕ, σημείωσε ότι είναι κάλπικη η αντιπαράθεση ανάμεσα στην κυβέρνηση και τα άλλα κόμματα, ιδιαίτερα αυτή της σοσιαλδημοκρατίας (ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ, Νέα Αριστερά») για δήθεν πιο δίκαιη διανομή της πίτας, σημειώνοντας πως η δήθεν «προστασία» για την οποία μιλάνε «δεν είναι τίποτα άλλο παρά να γίνει με διαφορετικά μέσα ο σφαγιασμός των αναγκών και των δικαιωμάτων του λαού».

«Πρέπει να αποδώσουμε το Όσκαρ κωμικού ρόλου στον κ. Κασσελάκη όταν είπε ότι το κεφάλαιο αποτελεί παράγοντα αντιμετώπισης των ανισοτήτων. Μάλλον θα πρέπει να τον προτείνει ο ΣΥΡΙΖΑ για το νέο Νόμπελ Οικονομίας για το 2014», είπε σε σκωπτικό τόνο, ξεκαθαρίζοντας ότι συγκρούονται δύο στρατηγικές: Αυτή που υπηρετεί τις ανάγκες του κεφαλαίου και αυτή της εργατικής τάξης και των άλλων λαϊκών στρωμάτων που έχουν συμφέρον να συγκρουστούν με την στρατηγική του κεφαλαίου.

Υπογράμμισε πως η κυβέρνηση καλλιεργεί μια επίπλαστη ευφορία για δήθεν καλύτερες μέρες, όμως, αυτές δεν ήρθαν ούτε τα προηγούμενα χρόνια που υπήρχαν υψηλότεροι ρυθμοί ανάπτυξης. Όπως τόνισε, το ευνοϊκό επενδυτικό περιβάλλον, στο οποίο βασίζει η κυβέρνηση αυτό το κλίμα ευφορίας, προϋποθέτει την επιδείνωση των θέσης των εργαζομένων κι επικαλέστηκε τον τελευταίο «αντεργατικό νόμο-έκτρωμα» όπως χαρακτήρισε το τελευταίο εργασιακό νομοσχέδιο που -όπως ισχυρίστηκε- «γυρίζει αιώνες πίσω την εργατική τάξη».

Ο κ. Καραθανασόπουλος, αναφέρθηκε στην ακρίβεια και εκτίμησε ότι οφείλεται στην μονοπώληση της καπιταλιστικής αγοράς, στις στρατηγικές επιλογές της ΕΕ για την απελευθέρωση των αγορών και την «πράσινη μετάβαση», στο «μοντέλο» της «εξωστρέφειας» που εκτοξεύει τις τιμές των ακινήτων και των προϊόντων στις τουριστικές περιοχές, στο επεκτατικό μείγμα διαχείρισης, στον εμπορικό πόλεμο ανάμεσα σε ΗΠΑ και Κίνα και στους έμμεσους φόρους, που όλες οι κυβερνήσεις εφάρμοσαν, σε συνδυασμό με τους καθηλωμένους μισθούς.

Για όλους αυτούς τους λόγους, δήλωσε ότι το ΚΚΕ καταψηφίζει τον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2024, ο οποίος είπε ότι «όπως και οι προηγούμενοι, αποτελεί εργαλείο αναδιανομής σε βάρος των πολλών και υπέρ των λίγων».

ΑΠΕ

«Χθες η Επιτροπή Προϋπολογισμού της Bundestag πραγματοποίησε ακρόαση εμπειρογνωμόνων σχετικά με τις επιπτώσεις της απόφασης του Ομοσπονδιακού Συνταγματικού Δικαστηρίου για τον συμπληρωματικό προϋπολογισμό για το 2021.

Ως επικεφαλής των κοινοβουλευτικών ομάδων των κομμάτων του κυβερνητικού συνασπισμού, πιστεύουμε ότι είναι απαραίτητο να λάβουμε προσεκτικά υπ’ όψιν αυτή την αξιολόγηση κατά την κατάρτιση του προϋπολογισμού του 2024.

Ως εκ τούτου, δεν θα πραγματοποιηθεί την επόμενη εβδομάδα η συζήτηση, όπως είχε αρχικά προγραμματιστεί. Σκοπός μας είναι να συζητήσουμε γρήγορα τον προϋπολογισμό, αλλά και με την απαραίτητη προσοχή ώστε να υπάρχει ασφάλεια σχεδιασμού», αναφέρουν σε ανακοίνωσή τους οι επικεφαλής των Κ.Ο. του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (SPD), των Πρασίνων και του Κόμματος των Φιλελευθέρων (FDP), χωρίς να διευκρινίζουν εάν η ψήφιση του προϋπολογισμού θα ολοκληρωθεί εντός του έτους.

Σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό, η επόμενη εβδομάδα θα ήταν «εβδομάδα Προϋπολογισμού» και η απόφαση για την ακύρωσή της θεωρείται εξαιρετικά ασυνήθιστη.

Η απόφαση ωστόσο του Συνταγματικού Δικαστηρίου, σημαίνει ότι 37 δισ. ευρώ τα οποία έχουν ήδη καταβληθεί, στην πραγματικότητα δεν ήταν διαθέσιμα. Εάν στην αρχή του 2024 δεν υπάρχει επισήμως προϋπολογισμός, οι μόνες δαπάνες που είναι εφικτές είναι οι απαραίτητες για τη διατήρηση της διοίκησης και την εκπλήρωση των νομικών της υποχρεώσεων.

Στην πράξη πάντως το υπουργείο Οικονομικών μπορεί να εξουσιοδοτήσει τα υπουργεία να χρησιμοποιούν κάθε μήνα συγκεκριμένο ποσοστό των κονδυλίων από τον μη εγκεκριμένο ακόμη προϋπολογισμό.

Την απόφαση για αναβολή θεωρεί ορθή και η Χριστιανική Ένωση (CDU/CSU). Ο αντιπρόεδρος της Κ.Ο. της, Ματίας Μίντελμπεργκ, δήλωσε ότι απαιτήθηκε πολύς χρόνος, «αλλά τώρα η κυβέρνηση αντελήφθη επιτέλους πόσο εκτεταμένες είναι στην πράξη οι συνέπειες της ετυμηγορίας» του Συνταγματικού Δικαστηρίου.

«Η κυβέρνηση επρόκειτο να ψηφίσει άλλον έναν αντισυνταγματικό προϋπολογισμό», πρόσθεσε ο κ. Μίντελμπεργκ, τονίζοντας πάντως ότι ο προϋπολογισμός θα πρέπει παρόλα αυτά να έχει ψηφιστεί πριν από το τέλος του έτους.

Συγκεκριμένα, προβλέπονται παρεμβάσεις στο τομέα των Εσόδων ύψους 1,1 δισ. ευρω, όπως η κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης, η αύξηση του αφορολογήτου σε οικογένειες με παιδιά , η μείωση ΕΝΦΙΑ για όσους ασφάλισαν κατοικίες κ.ά. Στο σκέλος των Δαπανών προβλέπονται παρεμβάσεις 1,4 δισ. ευρώ με παροχές, όπως η αύξηση των μισθών στο δημόσιο, η επιστροφή των τριετιών, αυξήσεις σε επιχώματα κ.ά.

Σύμφωνα με το τελικό κείμενο του προϋπολογισμού από το πρώτο εξάμηνο του 2023, υιοθετήθηκαν νέα μέτρα, όπως:

• η αναμόρφωση του ειδικού μισθολογίου των ιατρών του ΕΣΥ με μεσοσταθμική αύξηση 10% και κόστος 92 εκατ. ευρώ για το 2023 και 65 εκατ. ευρώ για το 2024 και εφεξής,

• η κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης στους δημοσίους υπαλλήλους με κόστος 202 εκατ. ευρώ ετησίως και στους συνταξιούχους με ετήσιο κόστος 274 εκατ. ευρώ, οι οποίες θεσπίστηκαν σε συνέχεια της μονιμοποίησης της κατάργησης της εισφοράς αλληλεγγύης στον ιδιωτικό τομέα,

• η διευθέτηση μισθολογικών αιτημάτων των Ενόπλων Δυνάμεων με κόστος 58,5 εκατ. ευρώ ετησίως,

• η κατάργηση της ειδικής εισφοράς 1% υπέρ του ΤΠΔΥ με ετήσιο κόστος 80 εκατ. ευρώ,

• η καταβολή τον Μάρτιο 2023 εφάπαξ οικονομικής ενίσχυσης από 200 έως 300 ευρώ σε συνταξιούχους που δεν έλαβαν αύξηση στις συντάξεις τους το 2023 λόγω προσωπικής διαφοράς, με κόστος 280 εκατ. ευρώ,

• η αύξηση της διάρκειας του επιδόματος μητρότητας σε εννέα μήνες για γυναίκες απασχολούμενες στον ιδιωτικό τομέα με κόστος 64 εκατ. ευρώ ετησίως και

• η αύξηση των επιδομάτων αναπηρίας του ΟΠΕΚΑ και του ΕΦΚΑ κατά 8% από 1ης Μαΐου 2023 με κόστος 63 εκατ. ευρώ για το 2023 και 95 εκατ. ευρώ για το 2024 και εφεξής.

Επιπλέον, τον Απρίλιο 2023 αυξήθηκε ο κατώτατος μισθός στα 780 ευρώ από το ποσό των 713 ευρώ.

Μετά τις διπλές εκλογές του Μαΐου – Ιουνίου 2023, τον σχηματισμό κυβέρνησης τον Ιούνιο 2023 και τις προγραμματικές δηλώσεις, εξαγγέλθηκε πλέγμα παρεμβάσεων, που αφορούσε στο δεύτερο εξάμηνο του έτους 2023 και το 2024, για την τόνωση του διαθέσιμου εισοδήματος και τη μείωση των ανισοτήτων. Ειδικότερα, προβλέφθηκαν τα παρακάτω μέτρα:

• αναμορφώνεται το μισθολόγιο του δημόσιου τομέα για την ενίσχυση των εισοδημάτων στον δημόσιο τομέα, τη στήριξη σε μεγαλύτερο βαθμό των χαμηλόμισθων δημοσίων υπαλλήλων, των οικογενειών με παιδιά και όσων κατέχουν θέση ευθύνης στο Δημόσιο (συνολικό δημοσιονομικό κόστος 25 εκατ. ευρώ για το 2023 και 931 εκατ. ευρώ για το 2024). Οι βασικές παρεμβάσεις αφορούν στην οριζόντια αύξηση κατά 70 ευρώ στον βασικό μισθό, στην αύξηση της οικογενειακής παροχής από 20 έως 50 ευρώ μηνιαίως, στην αύξηση των επιδομάτων θέσης ευθύνης κατά 30% και στην αύξηση του επιδόματος παραμεθορίου και ειδικών συνθηκών εργασίας στα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Παράλληλα, αυξάνεται το μισθολόγιο των μελών ΔΕΠ καθώς και τα έξοδα μετακίνησης και διανυκτέρευσης του πολιτικού και ένστολου προσωπικού,

• θεσμοθετήθηκαν αυξήσεις με ετήσιο κόστος 7 εκατ. ευρώ για την αναπροσαρμογή των συντάξεων ειδικών κατηγοριών οι οποίες υπάγονται στη δικαιοδοσία του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών – ΓΛΚ. Λόγω της αναδρομικής ισχύος της ρύθμισης, ανάλογα με την κατηγορία των συνταξιούχων, το δημοσιονομικό κόστος εκτιμάται σε 5 εκατ. ευρώ για το 2023 και 56 εκατ. ευρώ το 2024,

• θεσμοθετείται μόνιμη παροχή ύψους 150 ευρώ για την πραγματοποίηση αγορών από επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στους τομείς του πολιτισμού, του τουρισμού και των μεταφορών, στο πλαίσιο της οικονομικής ενίσχυσης περίπου 200.000 νέων ηλικίας 18 και 19 ετών (συνολικό δημοσιονομικό κόστος 31 εκατ. ευρώ για καθένα από τα έτη 2023 και 2024),

• παρέχεται τον Δεκέμβριο 2023 έκτακτη ενίσχυση από 100 έως 200 ευρώ, με δημοσιονομικό κόστος 107 εκατ. ευρώ, για την οικονομική στήριξη περίπου 750.000 συνταξιούχων με συντάξεις έως 1.600 ευρώ που έχουν προσωπική διαφορά άνω των 10 ευρώ,

• μονιμοποιείται η πλήρης απαλλαγή περίπου 200.000 πρώην δικαιούχων ΕΚΑΣ από τη συμμετοχή τους στη φαρμακευτική δαπάνη (δημοσιονομικό κόστος 38 εκατ. ευρώ κατ’ έτος),

• αυξάνεται από τον Δεκέμβριο 2023 κατά 8% το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα για την εισοδηματική ενίσχυση περίπου 225.000 ευάλωτων νοικοκυριών (δημοσιονομικό κόστος 4 εκατ. ευρώ για το 2023 και 43 εκατ. ευρώ για το 2024),

• επεκτείνεται το επίδομα μητρότητας από το 2024 στους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αγρότες στους εννέα μήνες, για την αντιμετώπιση της υπογεννητικότητας και τη στήριξη της οικογένειας, σε συνέχεια και της ήδη θεσμοθετημένης αύξησης σε εννέα μήνες για τους μισθωτούς του ιδιωτικού τομέα (δημοσιονομικό κόστος 40 εκατ. ευρώ για το 2024),

• προβλέπεται ο διπλασιασμός του επιτυχημένου προγράμματος «ΣΠΙΤΙ ΜΟΥ» με επιπλέον 375 εκατ. ευρώ υπό μορφή δανείων, για την αντιμετώπιση του ιδιαίτερα έντονου στεγαστικού προβλήματος, ιδίως των νέων ατόμων και τη στήριξη του οικογενειακού προγραμματισμού. Σημειώνεται ότι ο συνολικός προϋπολογισμός του προγράμματος ανήλθε στο 1 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 750 εκατ. ευρώ προέρχονται από τα ταμειακά διαθέσιμα της ΔΥΠΑ και το υπόλοιπο από τις τράπεζες,

• αυξάνεται αναδρομικά από την 1η Ιουλίου 2023 το πτητικό επίδομα για τους πιλότους και τα πληρώματα των πυροσβεστικών αεροσκαφών, με δημοσιονομικό κόστος 700 χιλ. ευρώ ετησίως και

• παρέχεται οικονομική στήριξη κατά τον μήνα Δεκέμβριο 2023 σε ευάλωτα νοικοκυριά, που περιλαμβάνει τους δικαιούχους του επιδόματος παιδιού του ΟΠΕΚΑ (μιάμιση μηνιαία δόση), τους δικαιούχους των αναπηρικών επιδομάτων του ΟΠΕΚΑ και του e-ΕΦΚΑ (200 ευρώ), τους δικαιούχους του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος (50% της μηνιαίας δόσης), χαμηλοσυνταξιούχους χωρίς προσωπική διαφορά με κύριες συντάξεις έως 700 ευρώ και ανασφάλιστους υπερήλικες (150 ευρώ). Το σύνολο των δικαιούχων εκτιμάται σε 2,3 εκατομμύρια, με δημοσιονομικό κόστος 352 εκατ. ευρώ.

Επιπλέον των ανωτέρω δημοσιονομικών μέτρων εφαρμόζονται οι ακόλουθες παρεμβάσεις στην αγορά εργασίας και στο συνταξιοδοτικό σύστημα:

• από τον Ιανουάριο 2024 αίρεται το πάγωμα των τριετιών στους μισθωτούς,

• καταργείται η μείωση 30% επί των συντάξεων για τους απασχολούμενους συνταξιούχους και αντικαθίσταται με εισφορά 10% επί των πρόσθετων αμοιβών που λαμβάνουν από την εργασία τους και

• αυξάνονται εκ νέου από την 1η Ιανουαρίου 2024 οι συντάξεις κατά τον μέσο όρο της αύξησης του ΑΕΠ και του πληθωρισμού 2023, με υπολογιζόμενο κόστος 430 εκατ. ευρώ.

Επιπλέον, οι παρεμβάσεις φορολογικής φύσης αφορούν:

• στην αύξηση του αφορολόγητου κατά 1.000 ευρώ στους φορολογούμενους με ένα ή περισσότερα εξαρτώμενα τέκνα (δημοσιονομικό κόστος 135 εκατ. ευρώ για το 2024),

• στη μείωση του ΕΝΦΙΑ κατά 10% για κατοικίες που ασφαλίζονται για φυσικές καταστροφές (δημοσιονομικό κόστος 26 εκατ. ευρώ για το 2024) και

• στην αναμόρφωση του πλαισίου λειτουργίας της κεφαλαιαγοράς με σημαντικά επενδυτικά και φορολογικά κίνητρα:
α) μείωση του φόρου συγκέντρωσης κεφαλαίων από 0,5% σε 0,2% (ετήσιο δημοσιονομικό κόστος 22 εκατ. ευρώ),
β) μείωση κατά 50% του φόρου χρηματιστηριακών συναλλαγών (ετήσιο δημοσιονομικό κόστος 21 εκατ. ευρώ) και
γ) κατάργηση του φόρου τόκων ομολόγων σε κρατικά και επιχειρηματικά ομόλογα (ετήσιο δημοσιονομικό κόστος 7 εκατ. ευρώ).

Επιπλέον, από τον Ιανουάριο 2024 αναμένεται να μονιμοποιηθεί ο μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ που εφαρμόστηκε από την περίοδο της πανδημίας του Covid-19 στις μεταφορές, στα γυμναστήρια και σχολές χορού, στους κινηματογράφους και σε μία σειρά αγαθών σχετιζόμενα με τη δημόσια υγεία, με εκτιμώμενο κόστος 305 εκατ. ευρώ κατ’ έτος. Οι εν λόγω κατηγορίες αφορούν στις αστικές, προαστιακές, χερσαίες και σιδηροδρομικές μεταφορές, στις θαλάσσιες και αεροπορικές μεταφορές, στα γυμναστήρια και σχολές χορού, στους κινηματογράφους και ζωολογικούς κήπους και σε μία σειρά αγαθών σχετιζόμενα με τη δημόσια υγεία, που περιλαμβάνουν μέσα ατομικής υγιεινής και προστασίας, φίλτρα και γραμμές αιμοκάθαρσης, αιμοδιήθησης, αιμοδιαδιήθησης και πλασμαφαίρεσης καθώς και απινιδωτές. Επιπροσθέτως, ο μειωμένος συντελεστής ΦΠΑ στον καφέ και στα ταξί αναμένεται να επεκταθεί για το πρώτο εξάμηνο του έτους 2024, με εκτιμώμενο κόστος 77 εκατ. ευρώ για έξι μήνες. Ο μειωμένος συντελεστής δεν αναμένεται να επεκταθεί στα σερβιριζόμενα μη αλκοολούχα ποτά, με εκτιμώμενη εξοικονόμηση 37 εκατ. ευρώ ετησίως. Το συνολικό δημοσιονομικό κόστος των ανωτέρω επεκτάσεων εκτιμάται σε 382 εκατ. ευρώ για το 2024.

Επιπρόσθετα, με στόχο τη ρύθμιση της αγοράς των βραχυχρόνιων μισθώσεων και την αντιμετώπιση των δευτερογενών αρνητικών συνεπειών στην κτηματαγορά και τα ενοίκια, εισάγεται η υποχρέωση για τα φυσικά πρόσωπα που διαθέτουν τρία ή περισσότερα ακίνητα σε βραχυχρόνια μίσθωση να κάνουν έναρξη επιχειρηματικής δραστηριότητας, ενώ το εισόδημα που αποκτάται από τα νομικά πρόσωπα και τα ανωτέρω φυσικά πρόσωπα από τη βραχυχρόνια μίσθωση ακινήτου, θεωρείται εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα και υπόκειται σε ΦΠΑ και τέλος παρεπιδημούντων. Επιπλέον, αυστηροποιούνται ο ορισμός της βραχυχρόνιας μίσθωσης καθώς και τα πρόστιμα για μη εγγραφή στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής.

«Ο νέος προϋπολογισμός σηματοδοτεί τη στροφή της οικονομικής πολιτικής της ΕΕ σε περισσότερο περιοριστικό μίγμα σε μια ακόμα -εξίσου απέλπιδα- προσπάθειά της να αντιμετωπίσει τις διογκούμενες αντιφάσεις και τα αδιέξοδα του καπιταλιστικού δρόμου ανάπτυξης».

«Μοναδικός κερδισμένος απ’ το νέο προϋπολογισμό είναι οι μονοπωλιακοί όμιλοι, για τους οποίους προβλέπονται νέες παχυλές επιδοτήσεις, διατήρηση των προκλητικών φοροαπαλλαγών, φθηνό εργατικό δυναμικό και στήριξη των προσοδοφόρων επενδύσεων» τονίζει, καταλήγοντας, το σχόλιο του κόμματος.

Ασκώντας δριμεία κριτική, μίλησε για έναν προϋπολογισμό που στον πυρήνα του κυριαρχούν «η ακρίβεια, η οριζόντια φορολόγηση και το ανεξέλεγκτο ιδιωτικό χρέος».

«Οι κύριοι Μητσοτάκης και Χατζηδάκης, παρόλο που υπάρχει ο δημοσιονομικός χώρος, δεν θεσπίζουν αφορολόγητο για όλους στις 10 χιλιάδες ευρώ, αλλά προχωρούν στην οριζόντια και άδικη φορολόγηση», τόνισε ο εκπρόσωπος της αξιωματικής αντιπολίτευσης.

Αντιθέτως, «Η ελληνική οικονομία, η ελληνική κοινωνία χρειάζονται έναν προϋπολογισμό που καταπολεμά την ακρίβεια και το μεγάλο πρόβλημα του ιδιωτικού χρέους. Έναν προϋπολογισμό που στηρίζει μισθωτούς, συνταξιούχους, αυτοαπασχολούμενους και μικρές επιχειρήσεις», σημείωσε ο κ. Παππάς.