Άννα Καραβοκύρη,

Σύμφωνα με πληροφορίες, έχει πέσει στο τραπέζι η πρόταση να προκηρυχτούν πρόωρες εκλογές κατά την ψήφιση του νέου κρατικού προϋπολογισμού και ειδικότερα στην τελευταία «πανηγυρική» συνεδρίαση της Βουλής που θα διεξαχθεί στις 17 Δεκεμβρίου και η οποία λαμβάνει την μορφή ψήφου εμπιστοσύνης προς την κυβέρνηση.

• Με βάση αυτό το σενάριο η πρώτη εκλογική αναμέτρηση αναμένεται να διεξαχθεί στα τέλη Ιανουαρίου, με το νόμο της απλής αναλογικής.

Το βασικό επιχείρημα των υποστηρικτών του εκλογικού αιφνιδιασμού εν μέσω του χειμώνα είναι πως εντός του Ιανουαρίου θα έχουν πιστωθεί στους λογαριασμούς των χαμηλοσυνταξιούχων οι νέες αυξήσεις των συντάξεων και παράλληλα θα έχει τεθεί σε εφαρμογή η κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης.

• Οι συνταξιούχοι το επόμενο έτος θα μοιραστούν κονδύλια 909 εκατ. ευρώ τα οποία έχουν εγγραφεί στον προϋπολογισμό για αυξήσεις των αποδοχών τους ενώ θα έχουν επιπλέον όφελος 250 εκατ. ευρώ από την κατάργηση της εισφοράς αλληλεγγύης.

Επίσης, οι υποστηρικτές αυτής της επιλογής υποστηρίζουν πως με αυτή την κίνηση θα ανακοπεί η φθορά της κυβέρνησης και δεν θα επέλθει περαιτέρω κόπωση του εκλογικού μηχανισμού της κυβέρνησης που βρίσκεται σε ετοιμότητα εδώ και πολύ καιρό.

Ωστόσο σε πολύ μεγάλο βαθμό το χρόνο των πρόωρων εκλογών θα καθορίσει η ενεργειακή κρίση και οι επιπτώσεις που θα έχει στην ελληνική οικονομία.

Στο νέο κρατικό προϋπολογισμό που κατέθεσε χθες στην Βουλή, ο Υπουργός Οικονομίας Χρ. Σταικούρας, διαφαίνεται πως το 2023 δεν θα είναι μια εύκολη χρονιά καθώς η οικονομία θα κινείται σε ρυθμούς αβεβαιότητας.

Μάλιστα, όσοι εισηγούνται την άμεση προσφυγή στις κάλπες εκτιμούν πως εντός του 2023 θα ενταθεί η ύφεση στην Ευρωζώνη, οι αυξήσεις των επιτοκίων και οι πληθωριστικές πιέσεις με αποτέλεσμα να στερεύουν τα περιθώρια της ελληνικής οικονομίας για έκτακτα μέτρα ενίσχυσης των ευάλωτων πολιτών.

Όπως αναφέρει το υπουργείο Οικονομικών, είναι σαφές ότι οι κίνδυνοι που περιβάλλουν τις μακροοικονομικές προβλέψεις τόσο σε εθνικό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο για το 2023, είναι αυξημένοι και συνδέονται κατά κύριο λόγο με τις γεωπολιτικές προκλήσεις, την εξέλιξη του πολέμου στην Ουκρανία, τις συνθήκες εφοδιασμού της Ευρώπης με φυσικό αέριο, τις τιμές της ενέργειας και των καυσίμων και την ευρωπαϊκή νομισματική πολιτική. Ωστόσο, η ελληνική οικονομία έχει επιδείξει σημαντική ανθεκτικότητα, υποστηριζόμενη από τα δημοσιονομικά μέτρα της πολιτείας.

• Παρόλαυτα  δεν είναι η πρώτη φορά στην «ιστορία» της κυβέρνησης που ο πρωθυπουργός δέχεται εισηγήσεις για πρόωρη προσφυγή στις κάλπες.

Ήδη από τους πρώτους μήνες κυκλοφορούσαν στα δημοσιογραφικά γραφεία φήμες για πρόωρες εκλογές υπο το σκεπτικό να «καεί» νωρίς ο νόμος της απλής αναλογικής και να έχει μπροστά της η κυβέρνηση μια «καθαρή» τετραετία. Η φημολογία περί πρόωρων εκλογών συνοδεύει την κυβερνητική θητεία μέχρι σήμερα.

Της Άννας Καραβοκύρη

Στην Πειραιώς έχουν ήδη αρχίσει κι επεξεργάζονται διάφορα σενάρια για να δικαιολογήσουν την αλλαγή της στάσης τους από την εξάντληση της τετραετίας στην πρόωρη προσφυγή στις κάλπες. Μέχρι σήμερα πάντως κινούνται στην γραμμή του «ναι μεν θέλουμε εξάντληση της τετραετίας αλλά…».

• Μέχρι στιγμής το αφήγημα της κυβέρνησης είναι πως πρόθεση του πρωθυπουργού παραμένει η εξάντληση της τετραετίας αλλά… η αξιωματική αντιπολίτευση με την τοξική στάση της αναγκάζει την κυβέρνηση να πάει σε πρόωρες εκλογές.

Πρώτος έδωσε αυτό το στίγμα ο  Κυριάκος Μητσοτάκης όπου σε πρόσφατη συνέντευξη του υποστήριξε πως «θέλω να πάω στο τέλος της τετραετίας», αλλά συνέχισε λέγοντας πως δεν πρέπει να οξυνθεί η κατάσταση ώστε «να έχουμε μία πολύ παρατεταμένη προεκλογική περίοδο μεγάλης έντασης».

Χθες, ακολούθησε την ίδια τακτική και ο υπουργός Επικρατείας, Γιώργος Γεραπετρίτης όπου απαντώντας στη φημολογία περί πρόωρων εκλογών δήλωσε ότι «υπάρχουν, πολύ περισσότεροι λόγοι να μη γίνουν πρόωρες εκλογές» αλλά είναι προνόμιο του πρωθυπουργού να αποφασίσει πότε θα γίνουν εκλογές.

1. «Κατά το Σύνταγμα  εκείνος που αποφασίζει, για πρόωρες εκλογές είναι ο πρωθυπουργός, εφ’ όσον υπάρχει ένας λόγος εθνικού συμφέροντος”, σημείωσε και πρόσθεσε: «εμείς συνεχίζουμε τη δουλειά μας. Η κυβέρνηση δεν έχει αποδοθεί σε ένα προεκλογικό αγώνα, δεν υφίσταται αυτό, σας διαβεβαιώ».

«Υπάρχουν λόγοι να πάμε σε εκλογές, για παράδειγμα να υπάρχει μια καθαρή θητεία μπροστά μας. Υπάρχουν και πολύ περισσότεροι να μη γίνουν εκλογές. Διότι σήμερα έχουμε μια πολύ σταθερή κυβέρνηση, που έχει την εμπιστοσύνη του Κοινοβουλίου και του ελληνικού λαού».

• Υψηλόβαθμο γαλάζιο κοινοβουλευτικό στέλεχος υποστήριζε την άποψη πως «σε περίπου δεκαπέντε ημέρες ολοκληρώνουμε την τριετία κι αισίως μπαίνουμε στο τέταρτο έτος διακυβέρνησης. Η προκήρυξη εθνικών εκλογών σε τρία χρόνια και μια ημέρα δεν είναι πρόωρες».

Εν κατακλείδι, παρά το γεγονός ότι η απόφαση για πρόωρες εκλογές δεν έχει «κλειδώσει» ακόμα, καθώς υπάρχουν μια σειρά από αστάθμητους παράγοντες που μπορούν να ανατρέψουν όλα τα δεδομένα, εντούτοις στα υπουργικά και τα βουλευτικά γραφεία αρχίζουν να κυκλοφορούν ημερομηνίες. Οι περισσότεροι υποστηρίζουν το σενάριο πως ο πρωθυπουργός θα ανακοινώσει την απόφασή του για τη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών αμέσως μετά τον Δεκαπενταύγουστο και οι κάλπες θα στηθούν στις 18 ή 25 Σεπτεμβρίου ή το αργότερο στις 2 Οκτωβρίου.

«Ό,τι ήταν να ειπωθεί για τον χρόνο των εκλογών, έχει ειπωθεί σε όλους τους τόνους και από τα πιο επίσημα χείλη και δεν έχουμε να προσθέσουμε κάτι παραπάνω σε αυτό. Αντιλαμβάνομαι ότι, όταν μια κυβέρνηση είναι στο τρίτο έτος της θητείας της, η συζήτηση πυκνώνει, έτσι κι αλλιώς», δήλωσε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Γιάννης Οικονόμου.

Της Στεφανίας Μουρελάτου

«Δεν βιάζεται και δεν φοβάται το αίτημα των πρόωρων εκλογών που υπέβαλε ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Εξάλλου φάνηκε …η πρεμούρα του κ.Τσίπρα να στηθούν οι κάλπες αναβάλλοντας πάλι για αργότερα το συνέδριο του κόμματος του» προσέθεταν δηκτικά οι ίδιοι συνομιλητές.

Ωστόσο, δεν περνά απαρατήρητο ότι θα συνιστούσε μια ευνοϊκή συγκυρία αν συνδυάζονταν οι εξής παράγοντες:

• Αύξηση διαθέσιμου εισοδήματος με τη νέα αύξηση στον κατώτατο μισθό και η ολοκλήρωση ενός συνεπούς κύκλου φοροελαφρύνσεων
• Σταθερή υποστήριξη των ευάλωτων νοικοκυριών όλο τον χειμώνα απέναντι στις ανατιμήσεις της ενέργειας και τις αυξήσεις σε καταναλωτικά αγαθά
• Προαναγγελία του τέλους της δημοσιονομικής εποπτείας νωρίτερα δηλαδή τον Ιούνιο
• Αν ευοδωθούν τα θετικά σενάρια για την εξέλιξη της πανδημίας, το προσεχές καλοκαίρι ίσως είναι το πρώτο «ελεύθερο» καλοκαίρι για τον ελληνικό τουρισμό ανοίγοντας τον δρόμο για αυξημένα έσοδα στα κρατικά ταμεία. Συνυπολογίζοντας τα 18 δισεκατομμύρια ευρώ που προβλέπεται να πέσουν φέτος στην οικονομία από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και περίπου 3,9 δισεκατομμύρια ευρώ που αναμένονται στα τέλη Μαρτίου από το Ταμείο Ανάκαμψης.

Όλα τα παραπάνω θα συνέθεταν έστω και στα τρία χρόνια διακυβέρνησης μια ολοκληρωμένη εικόνα διακυβέρνησης και πάντως σύμφωνη με τα στάνταρ που περιγράφει ο πρωθυπουργός, δηλαδή εκπληρωμένες τις πολιτικές στοχεύσεις στην οικονομία και στις μεταρρυθμίσεις εν μέσω πολλαπλών κρίσεων.

«Έχει εμπιστοσύνη ο Πρωθυπουργός, στην ποιότητα της διακυβέρνησής μας, στη δουλειά μας, στις πράξεις με τις οποίες απαντάμε στις προκλήσεις των καιρών και στις ανησυχίες του κόσμου», έλεγε χαρακτηριστικά κυβερνητικός αξιωματούχος.

Η δυναμική επιστροφή του κοροναϊού που κατέστησε επιβεβλημένη τη λήψη μέτρων από το πρόσφατο παρελθόν, αλλά και η οικονομική κατάσταση με την ευρεία έννοια, χτυπούν «κόκκινο» πια.

Η «παγωμένη» εθνική οικονομία (αλλά και μικρο-οικονομία), το ισχνό τουριστικό κύμα, η κατάρρευση των εσόδων σε όλους τους επιμέρους τομείς με πρώτο από όλους τον ΦΠΑ, σε συνδυασμό μάλιστα με τα υπόλοιπα «καμπανάκια» (π.χ. έλλειμμα), οι πλειστηριασμοί πρώτης κατοικίας και πολλά ακόμη συνθέτουν ένα εκρηκτικό μείγμα, που αναμένεται να επιδεινωθεί αλλά και να εκδηλωθεί το φθινόπωρο, αρχής γενομένης στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης.

Τούτων δοθέντων -και όσο διαρκεί το μορατόριουμ στις σχέσεις με την Άγκυρα- επανέρχονται στο προσκήνιο τα εκλογικά σενάρια.

Για την ακρίβεια τα σενάρια για πρόωρη προσφυγή στις κάλπες δεν έφυγαν ποτέ, όσο υπάρχουν υπουργοί με ειδικό βάρος που συνεχίζουν να εισηγούνται στον Κυριάκο Μητσοτάκη τον εκλογικό αιφνιδιασμό.

Τα σενάρια αυτά που έχουν επανέλθει με δριμύτητα στα πολιτικά και δημοσιογραφικά γραφεία τα τελευταία 24ωρα, απασχολούν και το διευθυντή της «Εστίας» Μανώλη Κοττάκη στο σημερινό του σημείωμα, στο υστερόγραφο αυτού πιο σωστά:

«Ακούγεται ότι το μορατόριουμ ενός μηνός και πλέον που συμφωνήσαμε με τους Τούρκους θα αξιοποιηθεί για τη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών με την επίκληση ‘σπουδαίου εθνικού θέματος’ ανεξαρτήτως ανασχηματισμού. Καταγράφω», σημειώνει ο Μ. Κοττάκης, «την πληροφορία δεδομένου ότι το ζήτημα των εκλογών παρέμενε ανοιχτό ενώ οι τελευταίες κινήσεις της Κυβέρνησης (αναδρομικά, συντάξεις σε αγωνιστές της Κύπρου, επανασύνδεση ρεύματος σε αδύναμους, σκανδαλολογία κατά ΣΥΡΙΖΑ) έχουν ένα τέτοιο άρωμα».

Σενάρια που ευνοούνται από δύο επιπλέον γεγονότα: η αξιωματική αντιπολίτευση δεν έχει βρει πλήρως τα πατήματά της (απόρροια και των υποθέσεων Novartis, Μιωνή, Καλογρίτσα κ.ο.κ.) αφενός, η κυβέρνηση διατηρεί επικοινωνιακή υπεροπλία αφετέρου (κι αυτό δεν έχει να κάνει με τις άοκνες προσπάθειες του επικοινωνιακού επιτελείου της Κουμουνδούρου).

Συνεπώς, όσο δεν αποφασίζει ο Αλέξης Τσίπρας να βάλει στο περιθώριο στελέχη που είτε δεν απέδωσαν είτε προκαλούν συζητήσεις με αρνητικό πρόσημο, μπορεί η κάλπη να το κάνει για εκείνον…

(Επί του πιεστηρίου, πάντως, ακούγεται ότι ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ ετοιμάζεται για αλλαγές εδώ και τώρα).

Το αν, τελικώς, ο Κ. Μητσοτάκης πατήσει ή όχι το κουμπί, εξαρτάται βεβαίως από δύο απρόβλεπτους ως τώρα παράγοντες, την πορεία της πανδημίας και των ελληνο-τουρκικών σχέσεων. Σε κάθε περίπτωση, το μεγάλο ζήτημα των επόμενων μηνών είναι το εθνικό σχέδιο για την ανάκαμψη της εθνικής οικονομίας, με τη χάραξη νέων προτεραιοτήτων στην παραγωγική δομή της χώρας.

Το σχέδιο της επιτροπής Πισσαρίδη -που το Μέγαρο Μαξίμου αρνείται να δημοσιοποιήσει, παρότι επιμόνως το ζητά η αξιωματική αντιπολίτευση, κυρίως δια του Νίκου Παππά- είναι το πρώτο σταυροδρόμι, αλλά το επόμενο έχει να κάνει με το ποιος υπουργός θα κάνει «υπόθεση της ζωής του» τους, κουτσουρεμένους αλλά πάντως σημαντικούς, Κοινοτικούς πόρους.

Αυτό είναι, άλλωστε, και το βασικό επίδικο του πολυαναμενόμενου ανασχηματισμού: κάποιοι στοιχημάτιζαν ότι ακόμη και σήμερα μπορεί αυτός να γίνει, συνδυάζοντάς το με την ανακοίνωση ότι την Παρασκευή θα πραγματοποιηθεί Υπουργικό Συμβούλιο… Ως τώρα, ένας παλιός γνωστός της οικογένειας Μητσοτάκη, ο Θόδωρος Σκυλακάκης είναι εκείνος που έχει το προβάδισμα για τη θέση του υπουργού ο οποίος θα ηγηθεί της κυβερνητικής προσπάθειας για την αξιοποίηση της Κοινοτικής βοήθειας.

Και μέχρι να βρέξει ο ουρανός ευρώ, η κυβέρνηση ποντάρει, για το τρέχον έτος, στο φθηνό δανεισμό: ένεκα της αξιοπιστίας της εθνικής οικονομίας, σημειώνουν κυβερνητικά στελέχη, θα καταφύγουμε ξανά και ξανά στο δανεισμό με μικρά επιτόκια και σε μια προσπάθεια να καλυφθούν εν μέρει οι ταχύτατα διευρυνόμενες «μαύρες τρύπες». Επειδή, πάντως, αυτοί που μας δανείζουν, έχουν ανέκαθεν άριστη πληροφόρηση και κάνουν σωστές εκτιμήσεις, μένει να αποδειχθεί αν τα επιτόκια θα παραμείνουν το ίδιο χαμηλά και στο άμεσο μέλλον…

Την ίδια ώρα σημειωτέον, οι κίτρινες κάρτες -πόσες πια;- προς τους υπουργούς που δεν θα περάσουν τον πήχη ως φαίνεται, συνεχίζουν να πέφτουν βροχή, ακόμη και από το φιλοκυβερνητικό Τύπο: σήμερα η «Καθημερινή» και η στήλη «Θεωρείο» που υπογράφει ο Σταύρος Παπαντωνίου, δίνει άλλη μία στον Χάρη Θεοχάρη, η αγωνία του οποίου να παραμείνει στο υπουργείο Τουρισμού, γράφει η εφημερίδα, «τον οδηγεί από γκάφα σε γκάφα. Τελευταίο παράδειγμα, η δήλωση για το άνοιγμα της κρουαζιέρας. Σε μια στιγμή που οι κρουαζιέρες έχουν ‘παγώσει’ παγκοσμίως, γιατί θεωρούνται ένας πολύ κλασικός τρόπος μετάδοσης του ιού, ο υπουργός επέλεξε να κάνει τη σχετική ανακοίνωση. Ρώτησε, άραγε, κανέναν;», διερωτάται -μάλλον ρητορικώς- η στήλη των παραπολιτικών σχολίων της «Κ». Για να καταλήξει, «και ποιος θα πάρει την ευθύνη αν συμβεί κάτι πολύ δυσάρεστο; Ο ίδιος ή μήπως το Μαξίμου;».

Ετούτος ο Αύγουστος θα έχει ειδήσεις…

Νίκος Παπαδημητρίου