Στόχος, μεταξύ άλλων, είναι να αντιμετωπιστούν και φαινόμενα σπατάλης τροφίμων (food waste) ή καταστροφής αποθεμάτων που θα μπορούσαν να διατεθούν σε ιδιαίτερα χαμηλές τιμές στους ενδιαφερόμενους καταναλωτές. «Με αυτήν την τροποποίηση επιτυγχάνεται αμοιβαίο όφελος για επιχειρήσεις και καταναλωτές, ενώ προωθείται και η υιοθέτηση νέων περιβαλλοντικά βιώσιμων συμπεριφορών από τους πολίτες και την εφοδιαστική αλυσίδα» όπως υπογραμμίζεται από το υπουργείο Ανάπτυξης.

Ο κατάλογος περιλαμβάνει τα παρακάτω προϊόντα που εξαιρούνται και την χρονική απόσταση από την ημερομηνία λήξης για την οποία επιτρέπεται αυτή η εξαίρεση:

• Αρτοσκευάσματα 1 ημέρα
• Νωπό χοιρινό 1 ημέρα
• Νωπό κοτόπουλο και μέρη κοτόπουλου 1 ημέρα
• Νωπό μοσχάρι 1 ημέρα
• Γάλα φρέσκο πλήρες και με χαμηλά λιπαρά 1 ημέρα
• Σοκολατούχο γάλα 1 ημέρα
• Φυτικά ροφήματα 1 ημέρα
• Γιαούρτι και επιδόρπια γιαουρτιού 3 ημέρες
• Κρέμες και ρυζόγαλο 3 ημέρες
• Ψωμί και ψωμί για τοστ 3 ημέρες
• Γάλα υψηλής παστερίωσης (μακράς διάρκειας) πλήρες και με χαμηλά λιπαρά 5 ημέρες
• Χυμοί 5 ημέρες
• Αυγά 5 ημέρες
• Αλλαντικά 5 ημέρες
• Αναψυκτικά 10 ημέρες
• Μπύρα 10 ημέρες
• Νερό 10 ημέρες
• Σοκολάτα (στερεή και ροφήματα) 10 ημέρες
• Τυρί 10 ημέρες
• Σπορέλαια 10 ημέρες
• Ρύζι 10 ημέρες
• Βούτυρα και μαργαρίνες 15 ημέρες
• Μαρμελάδες και είδη επάλειψης 15 ημέρες
• Καφές συσκευασμένος 15 ημέρες
• Χαλβάς 15 ημέρες
• Όσπρια 20 ημέρες
• Φρυγανιές 20 ημέρες
• Ζυμαρικά 20 ημέρες
• Κονσέρβες 20 ημέρες
• Κατεψυγμένα ψάρια 20 ημέρες
• Γάλα εβαπορέ 20 ημέρες
• Χυμός τομάτας 20 ημέρες
• Σάλτσες και κύβοι ζωμών 20 ημέρες
• Μαγιονέζες 20 ημέρες
• Κέτσαπ 20 ημέρες
• Ελαιόλαδο 20 ημέρες
• Κατεψυγμένα λαχανικά 20 ημέρες
• Κατεψυγμένες ζύμες 20 ημέρες
• Ζάχαρη και Γλυκαντικές ουσίες 20 ημέρες
• Προϊόντα βρώμης 20 ημέρες
• Κρέμα βρεφικής ηλικίας 20 ημέρες
• Τροφές για σκύλους σε κονσέρβα 30 ημέρες
• Τροφές για γάτες σε κονσέρβα 30 ημέρες.

Γενικά, σε ό,τι αφορά στα προϊόντα για τα οποία εφαρμόζεται η απαγόρευση προωθητικών ενεργειών για 3 μήνες όταν έχει προηγηθεί αύξηση τιμής, είναι οι εξής κατηγορίες:

• Ρύζι
• Ψωμί και ψωμί για τοστ
• Αρτοσκευάσματα
• Φρυγανιές
• Ζυμαρικά
• Αλεύρι
• Όσπρια
• Αλλαντικά
• Κονσέρβες
• Κατεψυγμένα ψάρια
• Νωπό χοιρινό
• Νωπό κοτόπουλο και μέρη κοτόπουλου
• Νωπό μοσχάρι
• Γάλα φρέσκο πλήρες και με χαμηλά λιπαρά
• Γάλα υψηλής παστερίωσης (μακράς διάρκειας) πλήρες και με χαμηλά λιπαρά
• Σοκολατούχο γάλα
• Φυτικά ροφήματα
• Γάλα εβαπορέ
• Γιαούρτι και επιδόρπια γιαουρτιού
• Κρέμες και ρυζόγαλο
• Τυρί
• Χυμός τομάτας
• Σάλτσες και κύβοι ζωμών
• Μαγιονέζες
• Κέτσαπ
• Αυγά
• Βούτυρα και μαργαρίνες
• Μαρμελάδες και είδη επάλειψης
• Ελαιόλαδο
• Σπορέλαια
• Κατεψυγμένα λαχανικά
• Κατεψυγμένες ζύμες
• Ζάχαρη και Γλυκαντικές ουσίες
• Προϊόντα βρώμης
• Κρέμα βρεφικής ηλικίας
• Γάλα βρεφικής ηλικίας
• Καφές συσκευασμένος
• Χυμοί
• Αναψυκτικά
• Μπύρα
• Νερό
• Σοκολάτα (στερεή και ροφήματα)
• Κρασί
• Καύσιμες ύλες (καυσόξυλα, pellets, μπρικέτες)
• Απορρυπαντικά παντός είδους
• Χαρτί κουζίνας
• Χαρτί υγείας
• Προϊόντα στοματικής υγιεινής
• Προϊόντα ξυρίσματος
• Προϊόντα εμμήνου ρύσεως
• Σαμπουάν και προϊόντα περιποίησης μαλλιών
• Αφρόλουτρο ή αντίστοιχα
• Σαπούνια σε υγρή και στερεή κατάσταση
• Πάνες ακράτειας
• Πάνες για μωρά
• Μωρομάντηλα
• Σαμπουάν για μωρά
• Τροφές για σκύλους
• Τροφές για γάτες
• Χαλβάς

Παράλληλα τα ίδια προϊόντα ακριβότερα στην Αθήνα από ό,τι στη Ρόδο, αν και με βάση την κοινή λογική θα έπρεπε να είναι πιο ακριβά στα νησιά, λόγω του μεταφορικού κόστους.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, μάλιστα, σύμφωνα με το ρεπορτάζ του OPEN, οι τιμές στην Αθήνα είναι σχεδόν διπλάσιες. Ας δούμε αναλυτικά:

• 1 κιλό αλεύρι για όλες τις χρήσεις στη Ρόδο κοστίζει 1,18 €τη στιγμή που στην Αθήνα κοστίζει 1,87 €
• 1 τεμάχιο ρύζι που στη Ρόδο κοστίζει 3,17 € στην Αθήνα κοστίζει 4,35 €
• 1 τεμάχιο χλωρίνη στη Ρόδο κοστίζει 1,77 € τη στιγμή που η τιμή του στην Αθήνα ανέρχεται στα 2,11 €
• Έτοιμα φασολάκια σε συσκευασία στην Αθήνα κοστίζουν 5,75 € ενώ στη Ρόδο μόλις 3,68€

Να σημειωθεί, δε, ότι πολίτες δεν αναμένεται άμεση αποκλιμάκωση των τιμών. Αντίθετα, λόγω της εν εξέλιξή κρίσης στην Ερυθρά Θάλασσα με τις επιθέσεις των ανταρτών Χούθι σε εμπορικά πλοία θα δούμε την προσεχή περίοδο νέες ανατιμήσεις σε ορισμένα προϊόντα, όπως το ρύζι, τα κατεψυγμένα θαλασσινά και το τσάι.

Ακόμη, σύμφωνα με την εταιρεία έρευνας αγοράς Circana, οι τιμές των FMCG (ταχυκίνητα καταναλωτικά προϊόντα) θα αυξηθούν μεσοσταθμικά κατά 4,5% το 2024, από 7,3% το 2023. Ειδικά στα τρόφιμα προβλέπονται αυξήσεις 4,6% τη νέα χρονιά, από 7,2% το 2023. Την παραπάνω πρόβλεψη παρουσίασε στο ετήσιο συνέδριο του Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτών (ΙΕΛΚΑ) η διευθύντρια πωλήσεων της Circana Δήμητρα Κατσίπη, εκτιμώντας ότι η επόμενη χρονιά θα είναι πληθωριστική, αλλά τουλάχιστον όχι με την ίδια δυναμική του 2023.

Ανεβαίνουν κι άλλο οι τιμές σε τυροκομικά, δημητριακά και όσπρια από το νέο έτος

Ανατιμήσεις έχουν αναφερθεί έως τώρα σε περίπου 100 κωδικούς, μεταξύ άλλων από 20% έως 55%, στα κρασιά ως 19%, κονσέρβες έως 14%, κριτσίνια έως 10%, όσπρια και ρύζι έως 10%, μπάρες δημητριακών 9%, δημητριακά για πρωινό έως 8%, πατατάκια έως 8%, κατεψυγμένα λαχανικά περίπου 8%, αλλαντικά έως 8%, σοκολατοειδή έως 8%, προϊόντα προσωπικής υγιεινής έως 5% και γαλακτοκομικά 3,7%.

Με τη λογική του μικρότερου κακού θεωρείται παρήγορο το γεγονός ότι πρόκειται κυρίως για δευτερεύοντα αγαθά και όχι τόσο για είδη πρώτης ανάγκης και ότι οι νέες ανατιμήσεις είναι χαμηλότερες από αυτές που επιβλήθηκαν στις αρχές του 2023, ανέφερε το ρεπορτάζ του Alpha.

Επίσης, έως 14% θα είναι η αύξηση στους μικρούς ατομικούς συσκευασμένους χυμούς που χρησιμοποιούν τα παιδιά στο σχολείο. Ακόμη, μέσα στον Ιανουάριο αναμένεται να αυξηθούν οι τιμές σε τυροκομικά, δημητριακά και όσπρια, σύμφωνα με το ίδιο ρεπορτάζ.

Πρόκειται για ένα «καλάθι» που θα έχει τον ίδιο ρόλο με το «καλάθι της Σαρακοστής» και το οποίο δημιουργείται για να καλύψει τις ανάγκες των καταναλωτών στις αγορές τροφίμων για το πασχαλινό τους τραπέζι. Το «καλάθι του Πάσχα» θα περιλαμβάνει αρνί, τσουρέκια και άλλα πασχαλινά προϊόντα.

• Το «καλάθι των νονών» περιλαμβάνει μεταξύ άλλων λαμπάδες, παιχνίδια και σοκολατένια αυγά. Κάθε κατάστημα μπορεί να επιλέξει να εντάξει στο καλάθι των νονών μια ή περισσότερες κατηγορίες προϊόντων ώστε να εφαρμοστεί το μέτρο και από μικρά καταστήματα.

Το «καλάθι των νονών» στα καταστήματα παιχνιδιών δημιουργείται στα πρότυπα του «καλαθιού του Άϊ Βασίλη», που είχε τεθεί σε ισχύ την περίοδο των Χριστουγέννων. Θα περιλαμβάνει 12 συνολικά κατηγορίες παιχνιδιών, ως εξής:

Η λίστα με τα προϊόντα στο «καλάθι του νονού»:

• Πασχαλινές λαμπάδες – παιχνίδια
• Επιτραπέζια / παζλ, παιχνίδια με κούκλες
• Κουκλόσπιτα και άλλα αξεσουάρ (παιχνίδια μίμησης)
• Βρεφικά παιχνίδια
• Φιγούρες δράσης
• Παιχνίδια κατασκευών και δημιουργίας (π.χ. παιχνίδια με τουβλάκια)
• Οχήματα – τηλεκατευθυνόμενα
• Ηλεκτρονικά παιχνίδια
• Αθλητικά παιχνίδια (π.χ. μπάλες, παιδικές μπασκέτες και τέρματα)
• Λούτρινα
• Μουσικά παιχνίδια
• Σοκολατένια αυγά και αντίστοιχα (προαιρετικά)

Να αναφερθεί ότι στο «καλάθι των νονών» συμμετάσχουν υποχρεωτικά οι επιχειρήσεις παιχνιδιών με ετήσιο τζίρο άνω του 1.000.000 ευρώ, αλλά και εθελοντικά όσες, με μικρότερο τζίρο, το επιθυμούν.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής για τον Νοέμβριο, σε διάστημα ενός έτους, καταγράφηκε αύξηση 15,0% στην ομάδα «Διατροφή και μη αλκοολούχα ποτά».

Την «κούρσα» των ανατιμήσεων σε ετήσια βάση, οδηγούν η κατηγορία «γαλακτοκομικά και αυγά» με αύξηση 25,3% τον Νοέμβριο του 2022 σε σχέση με έναν χρόνο πριν, «έλαια και λίπη» με 20,4%, «ψωμί και δημητριακά» με 18,7%.

Ακολουθούν τα «κρέατα» με 16,7%, «λοιπά τρόφιμα» με 12,6% και «λαχανικά» με 12,6%.

Στη σύγκριση των τιμών του Νοεμβρίου 2022 με τον Οκτώβριο του 2022 στην ομάδα Διατροφή και μη αλκοολούχα ποτά καταγράφεται αύξηση της τάξεως του 0,9%.

Σε διάστημα ενός μηνός καταγράφηκαν ανατιμήσεις: 4,5% στους χυμούς φρούτων, 4,4% στο γιαούρτι, 4% στα κατεψυγμένα λαχανικά, 3,4% στα νωπά φρούτα, 3,2% στο ελαιόλαδο.

Μείωση 7,2% καταγράφηκε ωστόσο στην κατηγορία των ζυμαρικών και 4,4% στα νωπά λαχανικά.

Του υπερμειωμένου συντελεστή ΦΠΑ, 6% για τα φίλτρα και τις γραμμές αιμοκάθαρσης, αιμοδιήθησης, αιμοδιαδιήθησης και πλασμαφαίρεσης.

Του υπερμειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 6%, για τα μέσα ατομικής υγιεινής και προστασίας (μάσκες προστασίας και γάντια για την ιατρική, σαπούνι και άλλα παρασκευάσματα για την ατομική υγιεινή, αντισηπτικά διαλύματα, μαντηλάκια και άλλα παρασκευάσματα.

Του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 13% για τα μη αλκοολούχα ποτά και τα αεριούχα νερά.

Του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 13% στην εισαγωγή αντικειμένων τέχνης, συλλογών ή αρχαιοτήτων και την παράδοση αντικειμένων καλλιτεχνικής αξίας. protection-917439_960_720

Του υπερμειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 6% για τους απινιδωτές.

Του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 13%, για τις υπηρεσίες μεταφοράς προσώπων και των αποσκευών.

Του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 13%, για τις υπηρεσίες εστίασης.

Του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 13% στα εισιτήρια κινηματογράφων.

Του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 13% στα εισιτήρια για ζωολογικούς κήπους.

Του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ 13% για τις υπηρεσίες που παρέχονται από γυμναστήρια και σχολές εκμάθησης χορού, εφόσον οι υπηρεσίες από τις σχολές αυτές δεν απαλλάσσοντα.

Όπως ανέφερε σε δηλώσεις του ο υπουργός Άδωνις Γεωργιάδης, από τα 664 ίδια προϊόντα που είχε το «καλάθι του νοικοκυριού» την περασμένη εβδομάδα, τα 541 προϊόντα διατήρησαν την ίδια τιμή και αυτή την εβδομάδα, τα 101 μείωσαν την τιμή και μόνο δύο αύξησαν την τιμή.

Μειωμένες οι τιμές σε σύγκριση με την πρώτη εβδομάδα εφαρμογής

Επίσης 150 προϊόντα είναι διαφορετικά από την προηγούμενη εβδομάδα ενώ η συνολική αξία για το «καλάθι του νοικοκυριού» ανά σούπερ μάρκετ σε σύγκριση με την προηγούμενη εβδομάδα, είναι μικρότερη.

Σύμφωνα με όσα επισημαίνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Γιάννης Δοξαράς, ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Warply που χειρίζεται το e-katanalotis.gr, την περασμένη Τετάρτη 9 Νοεμβρίου συμπληρώθηκε μία εβδομάδα από την ημέρα που έκανε πρεμιέρα το καλάθι του νοικοκυριού και οι προκλήσεις σε επίπεδο λειτουργίας ήταν αρκετές.

Αφορούσαν κυρίως την ποιότητα των δεδομένων που προσκόμιζαν οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ (αποτέλεσμα του πιεσμένου χρόνου εφαρμογής του μέτρου), την σήμανση των προϊόντων και την επάρκειά τους στα ράφια. Όλα τα παραπάνω προβλήματα αντιμετωπίστηκαν με συντονισμένες προσπάθειες και διάθεση συνεργασίας, τόσο από τις επιχειρήσεις που συμμετέχουν στη δράση για το «καλάθι του νοικοκυριού» όσο και από το αρμόδιο υπουργείο.

e-katanalotis.gr: Μείωση 10% στις τιμές συγκριτικά με την πρώτη εβδομάδα

Σύμφωνα με τα δεδομένα που έχει στη διάθεσή του το e-katanalotis.gr, σε ό,τι αφορά στη σύνθεση του καλαθιού από την πρώτη ανάλυση προέκυψε ότι υπάρχει μια αισθητή μείωση της τάξης του 10% στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας (PL) σε σχέση με τα επώνυμα. Αυτά τα ποσοστά αλλάζουν καθημερινά (μέχρι το πρωί του Σαββάτου έχουν γίνει μειώσεις σε πάνω από 30 προϊόντα από την Τετάρτη) και σύμφωνα με τον κ. Δοξαρά στο καλάθι προστίθενται συνεχώς περισσότερα επώνυμα.

Από την ανάλυση της Warply, προκύπτει ότι το φθηνότερο σταθμισμένο καλάθι κοστίζει λίγο κάτω από 100 ευρώ, ενώ το ακριβότερο βρίσκεται στα 155 ευρώ. Παρατηρείται λοιπόν μια διακύμανση κοντά στα 55 ευρώ, κάτι που δίνει στον καταναλωτή την δυνατότητα επιλογής ανάμεσα σε διαφορετικές ποιότητες προϊόντων.

Οι επιχειρήσεις που συμμετέχουν στο «καλάθι του νοικοκυριού

Σημειώνεται ότι στο «καλάθι του νοικοκυριού» συμμετέχουν οι επιχειρήσεις: Σκλαβενίτης, ΑΒ Βασιλόπουλος, Lidl, Μy Market, Μασούτης, Γαλαξίας, Κρητικός, Bazaar, Market In, ΣΥΝΚΑ, Χαλκιαδάκης, Discount Markt και e-fresh.gr. Στην δράση συμμετέχει, από τη δεύτερη εβδομάδα εφαρμογής του μέτρου, με δικό του καλάθι και το efood.

Όπως αναφέρει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Χάρης Τάκας, GM – Quick Commerce & Integrated Verticals, «το efood, θέλοντας να συμβάλλει ουσιαστικά στην άμβλυνση των επιπτώσεων της οικονομικής πίεσης στα νοικοκυριά, προχώρησε στη δημιουργία μιας ειδικής κατηγορίας στο efood market, με 90 δημοφιλή προϊόντα πρώτης ανάγκης, σε μειωμένες τιμές».

Ειδικότερα, ορισμένα προϊόντα άλλαξαν τιμή προς τα κάτω, μειώνοντας τις τιμές τους. 

Για παράδειγμα: 

• Σούπερ μάρκετ πωλούσε χθες το ρύζι «καρολίνα» προς 1,85 ευρώ το κιλό και σήμερα έριξε την τιμή στα 1,50 ευρώ το κιλό.
• Σούπερ μάρκετ πωλούσε χθες το κοτόπουλο 3,98 ευρώ το κιλό και σήμερα 2,99 ευρώ το κιλό.
• Σούπερ μάρκετ πωλούσε χθες τη φρατζόλα το ψωμί (350γρ) 3,03 το κιλό και σήμερα 2,49 ευρώ το κιλό 

Παράλληλα άλλο σούπερ – μάρκετ που δεν είχε χθες συμπεριλάβει στη λίστα του ρύζι, πρόσθεσε σήμερα το προϊόν καθώς περιλαμβάνεται στη λίστα με τα 51 υποχρεωτικά προϊόντα του υπουργείου ανάπτυξης.

Υπενθυμίζεται ότι στην ιστοσελίδα του υπουργείου Ανάπτυξης & Επενδύσεων e-katanalotis έχουν αναρτηθεί οι τιμοκατάλογοι από 13 αλυσίδες σούπερ μάρκετ, ενώ τα προϊόντα που συμμετέχουν στο «καλάθι» επισημαίνονται με σχετική σήμανση στο ράφι και τις διαφημιστικές προβολές των αλυσίδων.

Η σύνθεση του καλαθιού θα αλλάζει κάθε Τετάρτη, άσχετα με τις παραπάνω αλλαγές που αναμένονται άμεσα.

Με άλλα λόγια οι αλλαγές που αναμένονται θα είναι οι τελευταίες πριν την αλλαγή της επόμενες Τετάρτης, διαμηνύουν αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Ανάπτυξης, καθώς οι σημερινές αλλαγές σχετίζονται με τις… παιδικές ασθένειες του μέτρου που έκανε χθες τα πρώτα του βήματα.

Πόσα προϊόντα έχει κάθε καλάθι

Επιμέρους διορθώσεις έγιναν και από άλλα σούπερ μάρκετ, που μείωσαν τα προϊόντα στο καλάθι αποσύροντας μη υποχρεωτικούς κωδικούς ή διπλοεγγραφές σε υποχρεωτικές κατηγορίες, καθώς το ίδιο προϊόν εμφανιζόταν δύο και τρεις φορές στη λίστα.

Το τελικό πλήθος των προϊόντων στο κάθε καλάθι έχει ως εξής: 

• Μασούτης: 52 προϊόντα
• Α-Β: 74 προϊόντα 
• Bazaar: 56 προϊόντα
• Galaxias: 96 προϊόντα
• Efresh: 51 προϊόντα
• Discount Markt: 50 προϊόντα
• Κρητικός: 58 προϊόντα 
• Lidl: 51 προϊόντα 
• Market In: 97 προϊόντα
• Mymarket: 52 προϊόντα
• Σκλαβενίτης: 68 προϊόντα
• Synka: 65 προϊόντα
• Χαλκιαδάκης: 65 προϊόντα

Συνεχίζονται οι ανατιμήσεις στα επώνυμα προϊόντα

Την ώρα που τα βλέμματα έχουν επικεντρωθεί στις 51 κατηγορίες προϊόντων τα οποία συμπεριλαμβάνονται στο καλάθι του νοικοκυριού, με στόχο να συγκρατηθούν οι τιμές τους, οι ανατιμήσεις καλά κρατούν σε πολλά επώνυμα προϊόντα που έμειναν εκτός καλαθιού.

Μέσα από την πλατφόρμα e-katanalotis εύκολα διαπιστώνει κανείς ότι ενώ γίνεται προσπάθεια συγκράτησης των τιμών σε κάποια βασικά αγαθά του «φθηνού» καλαθιού, που γέμισε κυρίως από προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, στα ράφια συνεχίζεται το ράλι ανόδου των τιμών στα επώνυμα.

Η προτίμηση των καταναλωτών στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας προκύπτει και από τα στοιχεία της εταιρείας ερευνών IRI, σύμφωνα με τα οποία, το μερίδιο των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας συνεχίζει να διατηρείται σε υψηλά επίπεδα και συγκεκριμένα στο 15,9% στο εννεάμηνο του 2022, με τη συγκεκριμένη κατηγορία να «τρέχει» με 12,8%

Παραδείγματα επώνυμων προϊόντων που αυξήθηκαν οι τιμές τους τα τελευταία 24ωρα:

Ρύζι μακρύκοκκο (συσκευασία 4Χ125 γρ.) χθες 1 Νοεμβρίου είχε μέση τιμή 2,75 ευρώ . Μία μέρα πριν, στις 31 Οκτωβρίου, η μέση τιμή ήταν στα 2,71 ευρώ, ενώ στις 26 Οκτωβρίου, πωλείτο στα 2,61 ευρώ.

Πασίγνωστη σοκολάτα την 1η Νοεμβρίου είχε μέση τιμή 1,44 ευρώ, όταν λίγες ημέρες πριν, στις 26 Οκτωβρίου πωλείτο στα 1,37.

Κριτσίνια ολικής άλεσης την 1η Νοεμβρίου είχαν τιμή 1,73 ευρώ, όταν στις 28 Οκτωβρίου πωλείτο στα 1,64 ευρώ.

Κονσέρβα σαρδέλες (100 γρ.) την 1η Νοεμβρίου είχε μέση τιμή 1,68 ευρώ, όταν λίγα 24ωρα πριν, στις 29 Οκτωβρίου πωλείτο έναντι 1,62 ευρώ.

Σερβιετάκια cotton (24 τεμάχια) την 1η Νοεμβρίου είχαν τιμή 2,8 ευρώ, όταν μία μέρα μέρα ήταν στα 2,68 ευρώ και στις 28 Οκτωβρίου στα 2,62 ευρώ.

Λαυράκια ελληνικά (400-600 γρ.) την 1η Νοεμβρίου είχαν μέση τιμή 9,8 ευρώ, μία μέρα πριν (31 Οκτωβρίου) 9,32 ευρώ και στις 29/10 8,65 ευρώ.

Κατεψυγμένες μπάμπιες (450 γρ.) την 1η Νοεμβρίου είχαν μέση τιμή 4,85 ευρώ, όταν στις 29 Οκτωβρίου η ίδια συσκευασία πωλείτο στα 4,68 ευρώ.

Υγρό καθαριστικό για άλατα (500 ml) την 1η Νοεμβρίου είχε μέση τιμή 1,97 και μία μέρα πριν 1,83 ευρώ.

Υγρό πάτιων (1500 ml) την 1η Νοεμβρίου είχε μέση τιμή 5,29 ευρώ, μία μόλις μέρα πριν 4,87 ευρώ και στις 26 Οκτωβρίου 4,51 ευρώ.

Μακαρόνια Σπαγγέτι Ν5 500γρ, την 1η Νοεμβρίου είχαν μέση τιμή 1,41 ευρώ και μία μέρα πριν 1,39 ευρώ.

Tα προϊόντα με τις μεγαλύτερες ανατιμήσεις το τελευταίο 9μηνο

Στις επιμέρους κατηγορίες προϊόντων η μεγαλύτερη αύξηση τιμών εμφανίζεται στα μαγειρικά είδη – συμπληρώματα με 10,8%, στα προϊόντα ατομικής υγιεινής με 10,5%, στα γαλακτοκομικά με 9,3%, στα προϊόντα για τον καθαρισμό σπιτιού με 7%, στα προϊόντα φροντίδας σπιτιού με 6,9%, τα κατεψυγμένα τρόφιμα με 6,8% και τα τυποποιημένα τρόφιμα με 5,1%.

Αντίστοιχα πάντως στα προϊόντα με την μεγαλύτερη μείωση πωλήσεων ανά τεμάχιο παρατηρείται πτώση 6,3% σε καθαριστικά και απορρυπαντικά, 5,6% σε αλκοολούχα ποτά, 5,5% στα υπόλοιπα προϊόντα φροντίδας σπιτιού, 4,9% στα κατεψυγμένα τρόφιμα, 4,8% σε προϊόντα ατομικής περιποίησης και ομορφιάς. Παράλληλα μείωση 4,6% εμφανίζουν οι πωλήσεις των γαλακτοκομικών και 4,5% των προϊόντων ατομικής υγιεινής.

Οι μοναδικές κατηγορίες που δεν εμφάνισαν μείωση πωλήσεων ήταν εκείνες των συσκευασμένων τροφίμων, των σνακ και των μη αλκοολούχων ποτών.

Συνολικά οι πωλήσεις των σούπερ μάρκετ διαμορφώθηκαν στα 6,27 δισ. ευρώ στο εννεάμηνο του 2022 από 6 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περσινή περίοδο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι τον Σεπτέμβριο καταγράφηκε το μεγαλύτερο χάσμα των τελευταίων μηνών μεταξύ των πωλήσεων σε αξία και των πωλήσεων σε όγκο ενώ ο τζίρος μόνο για τον Σεπτέμβριο αυξήθηκε κατά 11,1%.

Τα Σούπερ Μάρκετ πούλησαν λιγότερα αλλά κέρδισαν περισσότερα…

Εμφανής είναι η επίδραση που έχει ο πληθωρισμός στην κατανάλωση των προϊόντων στα ελληνικά σούπερ μάρκετ, σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας ερευνών IRI. Το διάστημα Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου του 2022 ο τζίρος των ταχυκίνητων καταναλωτικών αγαθών αυξήθηκε 4,5%, γεγονός που οφείλεται στις ανατιμήσεις και όχι στην αύξηση της ζήτησης. Συγκεκριμένα, διαμορφώθηκε στα 6,2 δισ. ευρώ στο εννεάμηνο του 2022 από 6 δισ. ευρώ στο εννεάμηνο του 2021. Την ίδια χρονική περίοδο ο όγκος πωλήσεων υποχώρησε κατά 1,4% στο εννεάμηνο του 2022 σε σύγκριση με το αντίστοιχο περυσινό διάστημα.

Αυτό που φαίνεται από τα στοιχεία της IRI στις συγκρίσεις ανά μήνα είναι ότι μεγαλώνει το χάσμα μεταξύ του ρυθμού αύξησης της αξίας πωλήσεων και του όγκου πωλήσεων. Συγκεκριμένα, τον Σεπτέμβριο η αξία πωλήσεων αυξήθηκε κατά 11,1% σε σχέση με τον περυσινό Σεπτέμβριο. Αντίστοιχα, ο όγκος πωλήσεων τον Σεπτέμβριο ήταν οριακά αυξημένος κατά 0,3%. 

Την ίδια στιγμή, το μερίδιο των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας συνεχίζει να διατηρείται σε υψηλά επίπεδα και συγκεκριμένα στο 15,9% στο εννεάμηνο του 2022, με τη συγκεκριμένη κατηγορία να «τρέχει» με 12,8%.

Χάσμα μεταξύ αξίας πωλήσεων και όγκου πωλήσεων

Αναφορικά με τις τρεις μεγάλες κατηγορίες ταχυκίνητων καταναλωτικών αγαθών, από τα στοιχεία της IRI προκύπτει ότι στα συσκευασμένα τρόφιμα η αξία πωλήσεων στο εννεάμηνο αυξήθηκε 4,9%, στα είδη ατομικής υγιεινής και ομορφιάς 2,4% και στα απορρυπαντικά/καθαριστικά 0,5%.

Ωστόσο, ο όγκος πωλήσεων στα συσκευασμένα τρόφιμα είναι μειωμένος κατά 0,6%, στα είδη ατομικής υγιεινής και ομορφιάς μειωμένος 4,7% και στα απορρυπαντικά/καθαριστικά μειωμένος κατά 5,9%.

Πού αυξήθηκαν και πού μειώθηκαν οι πωλήσεις

Σε ό,τι αφορά στις 11 κυριότερες κατηγορίες προϊόντων, καταγράφηκε αύξηση του όγκου πωλήσεων σε τρεις και συγκεκριμένα στα συσκευασμένα τρόφιμα (1,7%), στα σνακς (1,4%) και στα μη αλκοολούχα ποτά (0,5%).

Στον αντίποδα, μείωση του όγκου πωλήσεων σημειώθηκε στα γαλακτοκομικά (4,6%), στα κατεψυγμένα τρόφιμα ( 4,9%), στα υλικά μαγειρικής (0,7%), στα αλκοολούχα (5,6%), στα είδη ατομικής φροντίδας και ομορφιάς (4,8%), στα είδη ατομικής υγιεινής (4,5%), στα καθαριστικά σπιτιού/απορρυπαντικά (6,3%) και στα άλλα είδη νοικοκυριού (5,5%).

Οι μεγαλύτερες αυξήσεις τιμών

Σημειώνεται ότι οι μεγαλύτερες αυξήσεις τιμών από τις αρχές του έτους μέχρι και τον Σεπτέμβριο καταγράφηκαν στα υλικά μαγειρικής (10,8%), στα είδη ατομικής υγιεινής (10,5%) και στα γαλακτοκομικά (9,3%).

Στο “καλάθι του νοικοκυριού” περιλαμβάνονται επίσης τα αναψυκτικά καθώς και τρεις κατηγορίες καφέ, όπως είχαμε αποκαλύψει απ’ το πρωί, αφήνοντας εκτός τις συσκευασίες espresso.

Η λίστα αναμένεται να κοινοποιηθεί τις επόμενες ώρες στα Σούπερ Μάρκετ, τα οποία με τη σειρά τους θα πρέπει να προσπαθήσουν να διατηρήσουν όσο το δυνατόν σταθερές τις τιμές σε συνεργασία με τις Βιομηχανίες.

Εκπρόσωποι των τελευταίων εξάλλου αναμένεται να κληθούν τις επόμενες μέρες για σύσκεψη με την ηγεσία του υπ. Ανάπτυξης υπό τον κ. Αδ. Γεωργιάδη προκειμένου να δεσμευθούν ότι θα καταβάλλουν κάθε προσπάθεια ώστε να παραμείνουν σταθερές οι τιμές των βασικών προϊόντων και να προφυλαχθούν κατά κύριο λόγο τα φτωχά νοικοκυριά.

Η λίστα των προϊόντων είναι η εξής:

1 PYZI

• Ρύζι τύπου «Καρολίνα» μακρύκοκκο

2 ΨΩΜΙ

• Ψωμί για τοστ

• Ψωμί φραντζόλα

• Φρυγανιές

3 ΖΥΜΑΡΙΚΑ

• Μακαρόνια Νο 6

4 XOIPINO

• Συσκευασμένα

5 ΠΟΥΛΕΡΙΚΑ

• Συσκευασμένα

6 ΑΛΛΑΝΤΙΚΑ

• Γαλοπούλα ή/και πάριζα

7 ΨAPIA KATEΨΥΓΜΕΝΑ

• Ένα τουλάχιστον προϊόν

8 ΓΑΛΑ ΝΩΠΟ ΠΛΗΡΕΣ

• Γάλα φρέσκο πλήρες

9 ΓΑΛΑ ΝΩΠΟ ΜΕ ΜΕΙΩΜΕΝΑ ΛΙΠΑΡΑ

• Γάλα φρέσκο χαμηλά λιπαρά <2%

10 ΓΑΛΑ ΔΙΑΤΗΡΗΜΕΝΟ

• Γάλα εβαπορέ

11 ΓIAOYPTI

• Γιαούρτι από γάλα αγελάδος χωρίς γεύσεις

• Γιαούρτι από γάλα αγελάδος χωρίς γεύσεις (Χαμηλά λιπαρά <2%)

12 TYPIA

• Φέτα

• Γκούντα

• Τυρί με Χαμηλά Λιπαρά

13 ΑΛΛΑ ΕΙΔΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ

• Χυμός τομάτας διατηρημένος

14 AYΓA

• Κλωβοστοιχίας και Αχυρώνα

15 ΜΑΡΓΑΡΙΝΗ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΦΥΤΙΚΑ ΛΙΠΗ

• Μαργαρίνες

16 ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ

• Παρθένο ελαιόλαδο

17 ΑΛΛΑ ΒΡΩΣΙΜΑ ΕΛΑΙΑ

• Ηλιέλαιο

18 ΛAXANIKA KATEΨΥΓΜΕΝΑ

• Τουλάχιστον ένα από αρακάς, μπάμιες, φασολάκια κατεψυγμένα

19 ZAXAPH

• Λευκή ζάχαρη

20 ΠΑΙΔΙΚΕΣ ΤΡΟΦΕΣ

• Παιδικές τροφές (φόρμουλα μωρών)

• Παιδικές τροφές (γάλα βρεφικής ηλικίας)

21 ΚΑΦΕΣ

• Ελληνικός καφές

• Στιγμιαίος καφές

• Γαλλικός καφές

22 ΤΣΑΪ-ΧΑΜΟΜΗΛΙ

• Τσάι ή Χαμομήλι

23 KAKAO ΚΑΙ ΣΟΚΟΛΑΤΑ ΣΕ ΣΚΟΝΗ

• Κακάο σε σκόνη

24 ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΟ ΝΕΡΟ (ΜΕΤΑΛΛΙΚΟ)

• Εμφιαλωμένο μεταλλικό νερό (500 ml ή 1lt)

25 ΧΥΜΟΙ ΦΡΟΥΤΩΝ

• Χυμός πορτοκάλι

26 ΕΙΔΗ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ

• Απολυμαντικά χεριών και αντισηπτικά

• Απορρυπαντικά πλυντηρίου (υγρά και σε σκόνη – όχι ταμπλέτες)

• Απορρυπαντικά για σφουγγάρισμα και καθαρισμού επιφανειών – χλωρίνες

• Απορρυπαντικά πιάτων για πλύσιμο στο χέρι

• Χαρτί κουζίνας

27 ΕΙΔΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΥΓΙΕΙΝΗΣ

• Οδοντόκρεμες

• Χαρτί υγείας

• Σερβιέτες

• Ταμπόν

• Σαμπουάν

• Σαπούνια σε στερεή κατάσταση

• Πάνες ακράτειας

28 ΕΙΔΗ ΓΙΑ ΜΩΡΑ

• Πάνες για μωρά

• Είδη ατομικής υγιεινής για μωρά (μωρομάντηλα)

• Είδη ατομικής υγιεινής για μωρά (σαμπουάν)

29 ΤΡΟΦΕΣ ΓΙΑ ΚΑΤΟΙΚΙΔΙΑ ΖΩΑ

• Τροφή για σκύλους

• Τροφή για γάτες

30 ΑΝΑΨΥΚΤΙΚΑ

• Ένα τουλάχιστον είδος αναψυκτικού

Η υπηρεσία BNPL, ανταποκρινόμενη στις νέες αγοραστικές συνήθειες των καταναλωτών, έχει ξεκινήσει να παρέχεται και στην ελληνική αγορά μέσω fintech εταιρειών που υπόσχονται διευκολύνσεις στην αγορά προϊόντων σε συνεργασία με μεγάλους ομίλους λιανικής.

Τον περασμένο Ιούνιο η σουηδική fintech Klarna επεκτάθηκε στην Ελλάδα με την υπηρεσία «Pay in 3». Με την «Πληρωμή σε 3 δόσεις» οι καταναλωτές που επιλέγουν την Klarna στο ταμείο ενός συνεργάτη λιανικής μπορούν να χωρίσουν τις αγορές τους σε τρεις άτοκες δόσεις οι οποίες εξοφλούνται κάθε 30 ημέρες από τη στιγμή της αγοράς. Με αυτόν τον τρόπο, οι καταναλωτές μπορούν να κατανείμουν το κόστος των αγορών τους ομοιόμορφα και να παραλάβουν το προϊόν πριν πληρώσουν ολόκληρο το ποσό. Οι μηνιαίες πληρωμές απλώς χρεώνονται στην κανονική χρεωστική κάρτα του καταναλωτή ενώ δεν υπάρχουν «κρυφές» χρεώσεις.

To Public είναι ο πρώτος omni-retailer στην Ελλάδα που προσφέρει την ευέλικτη επιλογή πληρωμής της Klarna στην Ελλάδα, μαζί με άλλους γνωστούς διεθνείς και Έλληνες λιανέμπορους όπως η H&M, η Cosmos Sport, το Spitishop κ.ά. Επιπλέον, η Public Group εντάχθηκε στον τελευταίο γύρο χρηματοδότησης 800 εκατ. δολ. της Klarna ως στρατηγικός επενδυτής, προωθώντας περαιτέρω την επέκταση της Klarna στην ελληνική αγορά.

Παράλληλα, η Klarna προχώρησε σε συνεργασία με τη Viva Wallet που δίνει τη δυνατότητα ενσωμάτωσης των ευέλικτων μεθόδων πληρωμής της Klarna στα ηλεκτρονικά καταστήματα αλλά και στα POS των φυσικών καταστημάτων στις λιανεμπορικές επιχειρήσεις  σε Ελλάδα, ΕΕ και Ηνωμένο Βασίλειο.

Αντίστοιχες υπηρεσίες BNPL προσφέρει στην ελληνική αγορά η βουλγαρική ΤΒΙ Bank, η οποία έχει ήδη προχωρήσει σε συνεργασία με ένα ευρύ δίκτυο φυσικών καταστημάτων, e-shops και marketplaces  προσφέροντας στον καταναλωτή τη δυνατότητα πληρωμής σε 4 δόσεις, χωρίς πιστωτική κάρτα και χωρίς επιπλέον χρεώσεις. Συγκεκριμένα, συνεργάζεται με την Electronet, την Hellas Direct το Spotawheel κ.ά . Σημειώνεται ότι η Skroutz μέσω συνεργασίας με την ΤΒΙ Bank,  παρέχει στους καταναλωτές τη δυνατότητα να αποκτήσουν άμεσα τα προϊόντα που επιθυμούν, αξίας από 20 έως 300 ευρώ και να αποπληρώσουν αργότερα με 4 δόσεις και 0% επιτόκιο, χωρίς πιστωτική κάρτα και μέσα από μία digital και γρήγορη διαδικασία.

Στο ίδιο πλαίσιο, η ελληνική startup Finloup δίνει την δυνατότητα στους καταναλωτές να πραγματοποιούν τις αγορές τους με δόσεις χωρίς να απαιτείται η χρήση πιστωτικής κάρτας και χωρίς κρυφές χρεώσεις, εύκολα, γρήγορα, ψηφιακά και με ασφάλεια. Η Finloup έχει λανσάρει ήδη από πέρυσι υπηρεσίες BNPL στην ελληνική αγορά παρέχοντας τη δυνατότητα πληρωμής σε 4 άτοκες δόσεις και έχοντας κλείσει συμφωνίες με περισσότερες από 80 αλυσίδες και επιχειρήσεις, μεταξύ των οποίων οι αλυσίδες Admiral Sports και Funky Buddha.

Το νέο προφίλ του Έλληνα καταναλωτή

Πώς έχει αλλάξει όμως ο Έλληνας καταναλωτής και οι αγοραστικές του συνήθειες τα δύο τελευταία χρόνια;  Όπως εξηγεί μιλώντας στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Θάνος Μαύρος, Εταίρος, Συμβουλευτικές Υπηρεσίες ΕΥ Ελλάδος, Επικεφαλής Τομέα Καταναλωτικών Προϊόντων και Λιανεμπορίου της EY στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, την τελευταία διετία, βιώσαμε, σε ολόκληρο τον κόσμο, δύο αλλεπάλληλα «σοκ»: Αρχικά την πανδημία, με τα πολύμηνα lockdowns και την κοινωνική αποστασιοποίηση που επέβαλε και στη συνέχεια, την αβεβαιότητα που προκάλεσε ο πόλεμος της Ουκρανίας, σε συνδυασμό με τη ραγδαία αύξηση του πληθωρισμού. Την ίδια ώρα, οι επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης δεν αποτελούν προβλέψεις για το μέλλον, αλλά ορατή πραγματικότητα. Ο εξελίξεις αυτές αλλάζουν δραστικά τις συνήθειες, τις προτεραιότητες, αλλά και τις αξίες και τις προσδοκίες των καταναλωτών, πράγμα που καταγράφεται με σαφήνεια στην έρευνα της EY «Future Consumer Index Ελλάδα 2022».

«Από τις πολλές, διαφορετικές τάσεις που αναδεικνύει η έρευνα, σημειώνω τις πιο σημαντικές: Η πρωτόγνωρη εμπειρία του COVID, οδηγεί πολλούς καταναλωτές σε έναν πιο υγιεινό τρόπο ζωής. Παράλληλα, η ανησυχία για το μέλλον του πλανήτη δίνει ώθηση σε πιο βιώσιμες επιλογές, αλλά και σε πιο υπεύθυνη καταναλωτική συμπεριφορά. Ωστόσο, η εκτίναξη του κόστους ζωής, οδηγεί σε μια αβεβαιότητα για το μέλλον και στην ανάγκη περιορισμού των δαπανών. Προσθέστε σε αυτά τη μαζική στροφή στο ηλεκτρονικό εμπόριο και την αποστασιοποίηση των καταναλωτών από τα brands και καταλαβαίνετε ότι είμαστε αντιμέτωποι με την τέλεια καταιγίδα» τονίζει ο κ. Μαύρος.

Όπως αναφέρει ο ίδιος, η αύξηση των τιμών, κυρίως της ενέργειας και των τροφίμων, οδηγούν τους καταναλωτές σε περιστολή των δαπανών τους. Για τους Έλληνες, οι οποίοι, εξάλλου, μόλις άφησαν πίσω τους μια δεκαετία λιτότητας, η τάση αυτή είναι έντονη. Ποσοστό 70% των ερωτώμενων, από 60% πέρυσι, αναφέρουν ότι ξοδεύουν λιγότερα χρήματα σε προϊόντα που δεν είναι πρώτης ανάγκης και 51%, από 43% πέρυσι, ότι αγοράζουν μόνο τα απαραίτητα. Την ίδια ώρα, 78% των Ελλήνων καταναλωτών, αναφέρουν ότι η τιμή είναι σήμερα πιο σημαντικό κριτήριο, σε σχέση με την περίοδο πριν την πανδημία. Η τάση προς μειωμένες τιμές είναι εντονότερη στα είδη πολυτελείας και τη διασκέδαση εκτός σπιτιού, έχει επεκταθεί, όμως, και σε είδη για τα οποία οι δαπάνες θεωρούνται πιο ανελαστικές, όπως τρόφιμα, είδη σπιτιού και ατομικής υγιεινής, αλκοολούχα ποτά και καπνικά προϊόντα. Για το μεσοπρόθεσμο μέλλον, η εικόνα διαμορφώνεται κάπως πιο αισιόδοξη, με το ποσοστό όσων προβλέπουν βελτίωση της οικονομικής τους κατάστασης (29%) να συμπίπτει με αυτούς που αναμένουν επιδείνωση.

«Ο Έλληνας καταναλωτής, όπως και οι περισσότεροι καταναλωτές διεθνώς, φαίνεται να υιοθετεί μία συνολική στάση “αναμονής” και “αυτοπεριορισμού”, επιλέγοντας να μειώσει την κατανάλωση, τουλάχιστον προσωρινά, μέχρι να ξεκαθαρίσει το θολό τοπίο και να λήξει η φάση της παγκόσμιας αβεβαιότητας που βιώνει» επισημαίνει ο κ. Μαύρος.

Οι online αγορές ήρθαν για να μείνουν

Εστιάζοντας στο ηλεκτρονικό εμπόριο και τη δυναμική που παρουσιάζει, ο κ. Μαύρος επισημαίνει ότι παρότι υπάρχει μία σταδιακή επιστροφή στα φυσικά καταστήματα (το ποσοστό όσων επισκέπτονται λιγότερο συχνά τα φυσικά καταστήματα μειώθηκε στο 36% από 59% το 2021), είναι σαφές ότι οι online αγορές ήρθαν για να μείνουν. Στη φετινή έρευνα, πάνω από τους μισούς (57%) τοποθετούνται θετικά απέναντι στις διαδικτυακές αγορές, και είναι σημαντικό ότι το ποσοστό αυτό δεν αφορά μόνο τους νέους, αλλά όλες τις ηλικιακές ομάδες και κοινωνικές τάξεις. Όταν ρωτήθηκαν πώς θα κάνουν τις αγορές τους ή θα αναζητήσουν προσφορές κατά το επόμενο μεγάλο εκπτωτικό γεγονός, μόλις 7% απάντησαν «κυρίως ή μόνο σε φυσικά καταστήματα». Ωστόσο, μια ισχυρή μειοψηφία παραμένει επιφυλακτική απέναντι στις διαδικτυακές αγορές, περισσότερο στα τρόφιμα και είδη σουπερμάρκετ και σε μικρότερο βαθμό, στα αγαθά διαρκείας. Είναι θετικό ότι, μετά την απότομη προσαρμογή του 2020-2021, η αγορά φαίνεται να ξεπερνά πολλά από τα αρχικά προβλήματα που προβλημάτιζαν τους καταναλωτές σε σχέση με τις online αγορές. Ιδιαίτερα, οι αργοί χρόνοι παράδοσης και η ασφάλεια των προσωπικών δεδομένων που προβλημάτιζαν πέρσι το 49% και 37% των καταναλωτών αντίστοιχα, ανησυχούν σήμερα μόλις έναν στους πέντε. Εξακολουθούν, όμως, να λειτουργούν αποτρεπτικά το υψηλό κόστος παράδοσης (42%) και η δυσκολία στην αλλαγή προϊόντων (29%).

Από την ίδια έρευνα προκύπτει ότι το 55% των καταναλωτών δηλώνουν ότι περνούν περισσότερο χρόνο στο σπίτι. Τα ζητήματα της υγείας εξακολουθούν να προβληματίζουν τους Έλληνες καταναλωτές, οι ανησυχίες, όμως, έχουν υποχωρήσει σε σχέση με πέρσι, καθώς επισκιάζονται σε μεγάλο βαθμό από τα οικονομικά προβλήματα. Οι ανησυχίες για την υγεία βρίσκονται πλέον στην τρίτη θέση, μετά το κόστος διαβίωσης και τα οικονομικά, ενώ, είναι ενδιαφέρον, ότι η ψυχική υγεία ανησυχεί εξίσου με τη σωματική.

Επίσης, η στάση των Ελλήνων απέναντι στα ζητήματα βιώσιμης ανάπτυξης είναι πιο περίπλοκη. Ένας στους τρεις ερωτώμενους (38%) θεωρεί τη βιώσιμη ανάπτυξη σημαντικό παράγοντα κατά τη λήψη αγοραστικών αποφάσεων σήμερα, ενώ, μακροπρόθεσμα, μέσω των επιλογών τους, δύο στους τρεις (64%) δείχνουν να τους απασχολεί ο περιβαλλοντικός αντίκτυπος των αγορών τους. Δηλώνουν, επίσης, ότι προσπαθούν να εφαρμόσουν οι ίδιοι έναν πιο βιώσιμο τρόπο ζωής, σε αντίστοιχα ποσοστά με το παγκόσμιο δείγμα, αν και αρκετές από τις απαντήσεις τους δε φαίνεται να επιβεβαιώνονται από τα διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία. Προβληματίζονται, όμως, για μια σειρά από παράγοντες που τους αποτρέπουν από την αγορά βιώσιμων προϊόντων, όπως – κυρίως – η υψηλή τιμή (74%), αλλά και η αξιοπιστία των πληροφοριών και ισχυρισμών που προβάλλουν σχετικά οι επιχειρήσεις.

Την ίδια στιγμή, η έλλειψη εμπιστοσύνης προς τους ισχυρισμούς των επιχειρήσεων για τη βιωσιμότητα των προϊόντων τους είναι μία μόνο εκδήλωση της γενικότερης αποδυνάμωσης της σχέσης των καταναλωτών με τις μάρκες, στην οποία οι επιχειρήσεις οφείλουν να δώσουν ιδιαίτερη προσοχή. Σχεδόν οι μισοί συμμετέχοντες στην έρευνα (47%) δηλώνουν, ότι οι μάρκες αποτελούν σήμερα λιγότερο σημαντικό κριτήριο κατά τις αγοραστικές τους αποφάσεις, ενώ το 56% των ερωτώμενων, από 41% πριν έναν χρόνο, αναφέρουν ότι έχουν αλλάξει τα brands που αγοράζουν, είτε για να μειώσουν τα έξοδά τους, είτε γιατί επιλέγουν προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, είτε για να υποστηρίξουν την τοπική οικονομία ή καταστήματα της γειτονιάς τους. Παράλληλα, αλλάζουν δραστικά οι προσδοκίες από τα brands. Οι καταναλωτές δεν απαιτούν, πλέον, μόνο προσιτή τιμή, καλή ποιότητα και εξυπηρέτηση, αλλά και κοινωνικά και περιβαλλοντικά υπεύθυνη συμπεριφορά. Χαρακτηριστικά, το 72% των ερωτώμενων πιστεύουν ότι τα brands πρέπει να συμπεριφέρονται με ηθικό τρόπο και σύμφωνα με τις προσδοκίες της κοινωνίας, ενώ, το 69% θεωρούν ότι η συμπεριφορά μίας επιχείρησης είναι τόσο σημαντική, όσο και τα προϊόντα και οι υπηρεσίες που προσφέρει. Επιπλέον, οι καταναλωτές εμφανίζονται έτοιμοι να «τιμωρήσουν» τα brands που δεν ανταποκρίνονται στις προσδοκίες τους, διακόπτοντας ή μειώνοντας τις αγορές τους, ή δημοσιοποιώντας το παράπονό τους, στους φίλους τους, τα social media ή τα ΜΜΕ.