Πρόκειται όπως είπε για ένα πρόγραμμα πρωτοποριακό για τα ευρωπαϊκά δεδομένα, καθώς δεν προβλέπει απλά την ενεργειακή αναβάθμιση, αλλά και την ανακαίνιση κατοικιών.  Η όλη προσπάθεια, διευκρίνισε, εντάσσεται στο πλαίσιο της επιδίωξης της κυβέρνησης να ανοίξει τα κλειστά σπίτια και να τα «επιστρέψει» στο κτηριακό απόθεμα της χώρας, αλλά ταυτόχρονα είναι εναρμονισμένη με τις ευρωπαϊκές προτεραιότητες για τη στέγαση, την ενεργειακή αναβάθμιση και την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. 

Τέσσερα νέα προγράμματα για επιχειρήσεις μέσα στο καλοκαίρι

Μιλώντας σε εκδήλωση του τηλεοπτικού σταθμού «Βεργίνα», με τίτλο «ΑΙ και πόλεις που σκέφτονται», ο κ.Παπαθανάσης γνωστοποίησε ακόμη πως μέσα στο καλοκαίρι πρόκειται να «ανοίξουν» τέσσερα νέα προγράμματα για υφιστάμενες και νέες επιχειρήσεις, αλλά και για επιχειρήσεις στο φάσμα του Γενικού Απαλλακτικού Μηχανισμού, «οι οποίες δεν περιλαμβάνονται στο de minimis των 300.000 ευρώ». 

Τα προγράμματα αυτά αφορούν τη χρηματοδότηση επενδυτικών σχεδίων έως 5 εκατ. ευρώ, με επιδοτήσεις μέχρι 200.000 ευρώ για δραστηριότητες που σχετίζονται με τη διττή χρήση τεχνολογιών. «Παρακολουθούμε από το ΓΕΜΗ (Γενικό Εμπορικό Μητρώο) ότι κάθε χρόνο ιδρύεται μεγάλος αριθμός επιχειρήσεων και μάλιστα επιχειρήσεις που έχουν νέα παιδιά ως μετόχους και επιθυμούμε να συνεχίσουμε τη στήριξη αυτή» τόνισε.

Ανοιχτό παραμένει το πρόγραμμα για τους νέους πτυχιούχους

Υπενθύμισε δε ότι εξακολουθεί να «τρέχει» το πρόγραμμα για τους νέους πτυχιούχους: «Ένας νέος πτυχιούχος, ο οποίος ξεκίνησε τη δραστηριότητά του από 1ης Ιανουαρίου 2025 και συνεχίζει να λειτουργεί θα πάρει σε τρεις δόσεις 13.000 ευρώ κι αν είναι δύο πτυχιούχοι που συνεταιρίζονται θα λάβουν 21.000 ευρώ. Αν θέλουν δε να έχουν και έναν εργαζόμενο θα πάρουν άλλες 15.000 ευρώ με απλές διαδικασίες» σημείωσε.

Αναφέρθηκε ακόμη στο πρόγραμμα για την μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, στο πλαίσιο του οποίου η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα καλυπτει με επιδότηση επιτοκίου το 40% του κόστους δανεισμού των δικαιούχων. 

Ο κ.Παπαθανάσης πρόσθεσε ότι η πολιτική της κυβέρνησης για τη στήριξη της επιχειρηματικότητας σχετίζεται και με την πεποίθησή της ότι το αναπτυξιακό μέρισμα που παράγεται στη χώρα πρέπει να επιστρέφει στην οικονομία και την κοινωνία. Γι’ αυτό βασική της προτεραιότητα είναι να ενισχύσει τις επιχειρήσεις, με εργαλεία που απευθύνονται τόσο στη μικρομεσαία όσο και στη μεγάλη επιχειρηματικότητα. Συμπλήρωσε πως το δανειακό σκέλος του Ταμείου Ανάκαμψης, ύψους 17,7 δισ. ευρώ, «έκλεισε» με σημαντική ωφέλεια για επιχειρήσεις όλων των μεγεθών. 

«Τι κάναμε για να μπορέσουμε να στηρίξουμε την επόμενη μέρα και να δημιουργήσουμε “γέφυρα”, ώστε να μη σταματήσει ο φθηνός δανεισμός στη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα; Κατ’ ουσίαν μεταφέραμε 2 δισεκατομμύρια στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα, ώστε από τον Οκτώβριο η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα να δανείζεται (με επιτόκιο 0,35%) και να μοχλευτούν  5 δισεκατομμύρια σε δάνεια» υπογράμμισε και υπενθύμισε ότι προκειμένου να αυξηθεί η «περίμετρος» των επιχειρήσεων που έχουν πρόσβαση στον τραπεζικό τομέα μετά την πολυετή κρίση, παραμένει ανοιχτό πρόγραμμα εγγύησης κατά 80% των δανείων τους από την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα.

Η Ελλάδα χρειάστηκε να μάθει να «τρέχει» ψηφιακά

Ο κ.Παπαθανάσης επισήμανε ακόμη ότι η κυβέρνηση προέβλεψε ότι η Ελλάδα «χρειαζόταν να μάθει να «τρέχει» ψηφιακά, γιατί δεν είχε πραγματικά περπατήσει σαν Πολιτεία». Στο πλαίσιο αυτό, ήδη από το 2019, το 20% των πόρων όλων των προγραμμάτων έπρεπε να κατευθύνεται στην ψηφιακή μετάβαση, είτε αυτά ήταν το Εθνικό Σχέδιο Ανάπτυξης του Νομπελίστα Πισσαρίδη είτε το Ταμείο Ανάκαμψης και το ΕΣΠΑ είτε το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης. «Η Ελλάδα έπρεπε να καλύψει σημαντικό έδαφος στον ψηφιακό μετασχηματισμό, αλλά σήμερα βρισκόμαστε στη θέση να ενσωματώνουμε την ΤΝ σε ολοένα περισσότερα έργα και πολιτικές», σημείωσε.

«Τα έργα δεν γίνονται με λεφτόδεντρα»

Ο υπουργός τόνισε ακόμη πως η ύπαρξη ισχυρής δημοσιονομικής βάσης αποτελεί βασική προϋπόθεση για την υλοποίηση μεγάλων έργων. «Τα έργα δεν γίνονται με λεφτόδεντρα. Απαιτούν πόρους και οι πόροι προκύπτουν μέσα από σταθερή δημοσιονομική πορεία» επισήμανε και έκανε ιδιαίτερη μνεία στη δυνατότητα της Ελλάδας να διεκδικεί κοινοτικούς πόρους, συμπληρώνοντας ότι ο Ελληνας πρωθυπουργός «μπορεί και διαπραγματεύεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο», κάτι που φάνηκε κατά την περίοδο της πανδημίας. 

Αναφερόμενος τέλος στα έργα στην Κεντρική Μακεδονία, ο κ.Παπαθανάσης επισήμανε ότι η Περιφέρεια απολαμβάνει πόρους ύψους 1,5 δισ. ευρώ μέσω του ΕΣΠΑ 2021-2027, συν επιπλέον 550 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, ενώ σημαντικές είναι οι χρηματοδοτήσεις και από το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης.

Οι χαιρετισμοί

Κατά τον χαιρετισμό του στην εκδήλωση, ο υφυπουργός Εσωτερικών (τομέας Μακεδονίας-Θράκης), Κωνσταντίνος Γκιουλέκας επισήμανε ότι η ΤΝ δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται με φοβικά σύνδρομα απ΄τον άνθρωπο, καθώς είναι δημιούργημά του και στο χέρι του έγκειται να την αξιοποιήσει επ’ ωφελεία του. Πρόσθεσε πως όπως λίγα χρόνια πριν μιλούσαμε για την ανάγκη ψηφιακής μετάβασης και σήμερα έχουν πλέον όλα αυτοματοποιηθεί και ξεχάσαμε την «οδύσσεια» της αναμονής σε ουρές για εξυπηρέτηση, το ίδιο θα γίνει και με την ΤΝ.  

Το γεγονός ότι η ΤΝ δεν πρέπει και μπορεί να αντικαταστήσει τον άνθρωπο, καθώς δεν έχει συνείδηση, ούτε συναισθήματα, υπογράμμισε ο πρόεδρος της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδος (ΚΕΔΕ), Λάζαρος Κυρίζογλου, δήμαρχος Αμπελοκήπων-Μενεμένης. «Δεν είμαστε εχθροί της τεχνολογίας, αλλά τη θέλουμε να υπηρετεί τον άνθρωπο και όχι το αντίστροφο» σημείωσε και πρόσθεσε ότι η χρήση της ΤΝ αλλάζει ραγδαία τη ζωή των πολιτών επί τα βελτίω και στην Ελλάδα, όπου έγιναν σημαντικά βήματα σε αυτό το πεδίο από την κυβέρνηση.

Βασικό αναπτυξιακό πυλώνα και «όχι επικοινωνιακό σύνθημα» αποτελεί για την Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας η καινοτομία, όπως επισήμανε η περιφερειάρχης, Αθηνά Αθανασιάδου- Αηδονά. Υπενθύμισε ότι η στρατηγική αυτή επιλογή της Περιφέρειας έχει μετρήσιμο αποτέλεσμα για τους πολίτες, οι οποίοι έχουν στη διάθεσή τους περισσότερες από 600 ψηφιακές υπηρεσίες, με αποτέλεσμα λιγότερη γραφειοκρατία και μετακινήσεις. 

Ισχυρά αποτυπώματα στον τρόπο με τον οποίο θα εξελίσσεται από εδώ και πέρα η ανθρώπινη κοινότητα ήρθε για να αφήσει η ΤΝ, όπως επισήμανε ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Στέλιος Αγγελούδης.

Παράλληλα, ενδυναμώνεται ο εκπαιδευτικός και κοινωνικός ρόλος του οργανισμού, η εδραίωση της δικτύωσης με φορείς της Ελλάδας και του εξωτερικού μέσα από ισότιμες συμπράξεις και συμπαραγωγές, η ουσιαστική σκηνική έρευνα και η διακαλλιτεχνική πρακτική, με στόχο τη διαρκή τροφοδότηση της θεατρικής γλώσσας.

«Πέρασε κιόλας ένας χρόνος από τότε που ανέλαβα την καλλιτεχνική διεύθυνση του Εθνικού Θεάτρου. Και πέρσι τον Μάιο, μιλούσαμε για ένα θέατρο που διευρύνει τα όριά του, που ανοίγεται, για ένα θέατρο πολυφωνικό, βαθιά συνδεδεμένο με την κοινωνία, με σαφή καλλιτεχνική ταυτότητα και ουσιαστικό αποτύπωμα. Επιχειρήσαμε να καταστήσουμε το Εθνικό έναν ζωντανό πυρήνα δημιουργίας, έρευνας και κοινωνικού προβληματισμού. Πιστέψαμε σε ένα πολυσυλλεκτικό ρεπερτόριο, με στοχευμένες κινήσεις εξωστρέφειας, ισχυρές σκηνικές γραφές, διακριτές προτάσεις σε κλασικά κείμενα, υψηλής αισθητικής εγχειρήματα και απρόβλεπτες καλλιτεχνικές συναντήσεις. Το γεγονός ότι στη συντριπτική πλειοψηφία τους τόσο οι παραστάσεις όσο και οι παράλληλες δράσεις μας σημείωσαν καθολική πληρότητα, και συγκέντρωσαν το ενδιαφέρον θεατών που ήρθαν στο Εθνικό για πρώτη ή για πολλοστή φορά, μας γεμίζει δύναμη για τη συνέχεια», ανέφερε η καλλιτεχνική διευθύντρια του Εθνικού Θεάτρου, Αργυρώ Χιώτη κατά τη χθεσινή παρουσίαση του καλλιτεχνικού προγράμματος.

Διπλή παρουσία στην Επίδαυρο, μία παράσταση στο Μεσολόγγι και ένα τριήμερο δημόσιων δράσεων στην Ομόνοια, περιλαμβάνει ο προγραμματισμός της πρώτης κρατικής σκηνής για το καλοκαίρι, ενώ με τη νέα σεζόν 2026-2027 θα φιλοξενήσει 14 νέες παραγωγές, επαναλήψεις σημαντικών παραστάσεων και ένα διευρυμένο δίκτυο παράλληλων καλλιτεχνικών και εκπαιδευτικών πρωτοβουλιών.

«Οδεύοντας προς το καλοκαίρι»

Το Εθνικό Θέατρο ανοίγει το καλοκαιρινό του πρόγραμμα με το τριήμερο δημόσιων δράσεων «Είναι αμαρτωλή; 3 μερόνυχτα στην Ομόνοια» του Πρόδρομου Τσινικόρη (22-24/5), μια σειρά από περφόρμανς, συζητήσεις, προβολές και παρεμβάσεις στην περιοχή της Ομόνοιας, που προσεγγίζουν τη γειτονιά ως τόπο διαρκούς μετάβασης και κοινωνικών αντιθέσεων. Στο Μεσολόγγι παρουσιάζεται η παράσταση «Η Γυναίκα της Ζάκυθος | Διάλογος στα ερείπια του Μεσολογγίου» σε σκηνοθεσία Μάνου Καρατζογιάννη (πρεμιέρα 5/7), εμπνευσμένη από έργα του Διονυσίου Σολωμού και τα διαχρονικά ζητήματα της γλώσσας, της ελευθερίας και της συλλογικής ταυτότητας.

Στην Επίδαυρο, ο Δημήτρης Καραντζάς σκηνοθετεί την «Άλκηστις» του Ευριπίδη (17 & 18/7) ως μια σύγχρονη πολιτική παραβολή γύρω από τη θυσία και τη γυναικοκτονία, ενώ η Ελένη Ευθυμίου παρουσιάζει τις «Τρωάδες» (31/7& 1/8) με ένα συμπεριληπτικό ensemble ερμηνευτών με και χωρίς αναπηρία, σε μια παράσταση για τον πόλεμο, την απώλεια και την αλληλεγγύη. Παράλληλα, το 9ο Διεθνές Εργαστήριο Αρχαίου Δράματος στην Επίδαυρο (5-20/7) συνεχίζει να εμβαθύνει στη μελέτη και τη διερεύνηση των μηχανισμών του αρχαίου δράματος.

Νέες παραγωγές

Κτήριο Τσίλλερ- Κεντρική Σκηνή

Μετά την επιτυχημένη οπερατική διαδρομή της, η «Φόνισσα» του Γιώργου Κουμεντάκη ανεβαίνει στην Κεντρική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου (23-25/10), αυτή τη φορά με τη μορφή του μελοδράματος, σε νέα συνεπτυγμένη εκδοχή για σύνολο δωματίου και δραματουργική επεξεργασία και μουσική διεύθυνση του Μάρκελλου Χρυσικόπουλου. Το έργο αναμετριέται ξανά με τη γλωσσική και ηθική ένταση του Παπαδιαμάντη, μέσα από έναν ιδιότυπο, απαιτητικό μονόλογο της Καρυοφυλλιάς Καραμπέτη, η οποία ερμηνεύει όλους τους ρόλους.

Το κλασικό αριστούργημα του Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα, «Το Σπίτι της Μπερνάρντα Άλμπα» επιστρέφει έπειτα από τρεις δεκαετίες στην Κεντρική Σκηνή (από 20/1), σε σκηνοθεσία Ιώς Βουλγαράκη με ένα αποκλειστικά γυναικείο ensemble ερμηνευτριών, φωτίζοντας ένα ασφυκτικό σύστημα εξουσίας και καταστολής, όπου η απουσία ελευθερίας, η επιβολή και η επιθυμία συνθέτουν ένα διαρκές πεδίο έντασης.

Τον Απρίλιο, το Εθνικό Θέατρο υποδέχεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα τον διεθνώς καταξιωμένο σκηνοθέτη, σκηνογράφο, ζωγράφο και παιδαγωγό Dmitry Krymov και τη ριζοσπαστική του εκδοχή στην «Τρικυμία» του Ουίλλιαμ Σαίξπηρ. Ο Krymov ανασυνθέτει το αποκαλούμενο «αποχαιρετιστήριο» σαιξπηρικό έργο – με ελληνική διανομή και τη μουσική υπογραφή του Θοδωρή Οικονόμου- ως μια πολιτική και υπαρξιακή έκρηξη, που θέτει στο επίκεντρο την εκδίκηση, τη συγχώρεση και την ηθική ευθύνη (από 14/4).

Νέα Σκηνή Νίκος Κούρκουλος

Ο Κωνσταντίνος Ντέλλας σκηνοθετεί τον «Δράκουλα» του Μπραμ Στόκερ (από 16/12), σε μετάφραση Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη και μαζί με μια ξεχωριστή ομάδα ηθοποιών δημιουργεί ένα χωροχρονικό σύμπαν, με εργαλεία τη μουσική και τον ρυθμό, την πολυφωνία και τη ρευστότητα ανάμεσα σε σώματα, ρόλους και λειτουργίες.

Έργο με χαρακτηριστική «διπλή ζωή» – έχοντας γνωρίσει επιτυχία τόσο στο θέατρο όσο και στον κινηματογράφο- η «Δεσποινίς Διευθυντής» των Κώστα Πρετεντέρη και Ασημάκη Γιαλαμά, σε σκηνοθεσία Αικατερίνης Παπαγεωργίου, επανέρχεται μέσα από μια σύγχρονη δραματουργική προσέγγιση, για να φωτίσει εκ νέου τα ζητήματα ταυτότητας, εξουσίας και κοινωνικών ρόλων (από 17/3).

Θέατρο REX

Στη Σκηνή «Ελένη Παπαδάκη», το «Ρόμπεν, η καρδιά του δάσους» (από 30/10) του Δημήτρη Κουρούμπαλη, σε σκηνοθεσία του ίδιου και της Φρόσως Κορρού, αφηγείται την ιστορία ενός δασοφύλακα που αντιστέκεται στην καταστροφή της φύσης και οδηγεί στη δημιουργία μιας νέας κοινότητας στο δάσος.

Στη Σκηνή «Μαρίκα Κοτοπούλη», ο Κωνσταντίνος Ρήγος σκηνοθετεί το «Πολύ κακό για το τίποτα» του Σαίξπηρ (από 9/12) και μας καλεί σ’ ένα αστραφτερό πάρτι: λάτιν ρυθμοί, ένταση και αποπλάνηση σε μια σκηνική εμπειρία, όπου ο έρωτας γίνεται παιχνίδι στρατηγικής, οι λέξεις όπλα και κάθε βλέμμα υπόσχεση ή παγίδα. Την άνοιξη του 2027 θα παρουσιαστεί το διεθνές πρότζεκτ «Το Κοινοβούλιο της οργής», σε συνεργασία με ευρωπαϊκούς θεσμούς όπως το Odéon Théâtre de l’Europe και το Théâtre National Wallonie Bruxelles, με τη συμμετοχή νέων 16-23 ετών σε μια παράσταση για τη δημοκρατία και τη συλλογική έκφραση.

Με μικτό θίασο ηθοποιών και χορευτ(ρι)ών, το «Μπανάλ. Μια μέρα που δεν έγινε τίποτα» της Χαράς Κότσαλη εστιάζει στις ασήμαντες μέρες, για το πώς ζούμε, πώς αναπνέουμε και πώς αφηγούμαστε τις ζωές μας μέσα στον ασφυκτικό χώρο του σύγχρονου καπιταλισμού, όλες εκείνες τις ημέρες που «δεν γίνεται τίποτα» (από 8/5).

Πειραματική Σκηνή- Σκηνή «Κατίνα Παξινού»

Η Πειραματική Σκηνή, με υπεύθυνους τον Ακύλλα Καραζήση και τη Νεφέλη Μαϊστράλη, εξελίσσει τη φετινή της διαδρομή (Διαρκής Ανοιχτή Πρόβα & Παραστάσεις – Σκίτσα), αναπτύσσοντας την ερευνητική της πορεία πάνω στη συνύπαρξη καλλιτεχν(ιδ)ών και την επιμονή στη διαδικασία έναντι του αποτελέσματος.

Στο «PROJECT MACBETH / PROSPERO» μια κολεκτίβα καλλιτεχν(ιδ)ών διερευνά το δίπολο εξουσίας και ουτοπίας μέσα από δυο εμβληματικά σαιξπηρικά έργα (Μάκβεθ και Τρικυμία), συνδέοντας την Αναγέννηση με το σήμερα σε ένα ζωντανό σκηνικό «πίνακα» που δοκιμάζει τα όρια θεάτρου, εικόνας και αφήγησης (από 5/11). Τη νέα χρονιά, στο επίκεντρο τίθεται η δραματουργία και η συνεργασία θεατρικών συγγραφέων, με στόχο τη δημιουργία ενός πολυσυλλεκτικού έργου που θα παρουσιαστεί το νέο έτος (από 27/1), με κεντρικό θέμα τις «Πρώτες ιστορίες των ανθρώπων» και πηγή έμπνευσης μερικά από τα αρχαιότερα κείμενα της ανθρωπότητας. Οι συνεργαζόμενοι συγγραφείς θα επιλεγούν κατόπιν ανοιχτού καλέσματος, ενώ θα ακολουθήσει ακρόαση για τη στελέχωση του θιάσου. Τον Απρίλιο του 2027 προγραμματίζεται η φιλοξενία τρίτης παραγωγής, σε σκηνοθεσία Κωστή Γλύκαντζη, με σύγχρονο ευρωπαϊκό έργο που θα ανακοινωθεί προσεχώς.

Θέατρο Δίπυλον

Από 21 Οκτωβρίου το Θέατρο Δίπυλον φιλοξενεί την «Ομόνοια» των Ανέστη Αζά και Πρόδρομου Τσινικόρη, οι οποίοι με αφετηρία πραγματικές μαρτυρίες και περιστατικά από την περιοχή, δημιουργούν μία παράσταση που κινείται ανάμεσα στο ντοκιμαντέρ, τη μαύρη κωμωδία και το αστικό θρίλερ. Τον Φεβρουάριο, ο Χάρης Φραγκούλης, με ορισμένους από τους στενούς συνεργάτες της ομάδας kursk, αναμετριέται με τον μύθο του Οιδίποδα σε μια σκηνική ανάγνωση («Οιδίπους Τύραννος / Ο Βασιλιάς Οιδίπους») που προσεγγίζει το εμβληματικό έργο ως μια βαθιά υπαρξιακή και σκοτεινά ποιητική διαδρομή αυτογνωσίας (από 10/2).

Οι παραστάσεις που επιστρέφουν

Το Εθνικό Θέατρο επαναφέρει στο ρεπερτόριό του τρεις επιτυχημένες παραστάσεις της προηγούμενης περιόδου: στη Νέα Σκηνή «Νίκος Κούρκουλος» επιστρέφει η παράσταση «Ιεροτελεστία» του Γκιγιόμ Πουά (από 1/10), σε σκηνοθεσία Χρήστου Θεοδωρίδη, ενώ στην Κεντρική Σκηνή του Κτηρίου Τσίλλερ επανέρχονται το «Kontakthof» της Πίνα Μπάους (από 7/10) και ο «Βυσσινόκηπος» του Αντόν Τσέχωφ, σε σκηνοθεσία Έκτορα Λυγίζου (από 28/11).

Παράλληλες δράσεις

Η επιτυχημένη δράση «ΠΡΟΘΑΛΑΜΟΣ Δ’» επιστρέφει στο Κτήριο Τσίλλερ με διαλόγους τέχνης και επιστήμης, ενώ ο κύκλος γνωριμίας με τη σύγχρονη ελληνική γραφή για το θέατρο, με τίτλο «Σαλόνια Γλώσσας», συνεχίζει με παρουσιάσεις νέων ελληνικών έργων και ανοιχτές συζητήσεις. Ακόμη, το Μικρό Εθνικό επανασυστήνεται ως ανοιχτός εκπαιδευτικός και καλλιτεχνικός χώρος, με υπεύθυνη την Εύη Νάκου, και ένα πλέγμα δράσεων στις γειτονιές της πόλης, σε βιβλιοθήκες, σε δομές υγείας, σε καταστήματα κράτησης, σε νηπιαγωγεία, σχολεία και στον δημόσιο χώρο. Το Web Radio του Εθνικού Θεάτρου εμπλουτίζει το περιεχόμενό του φέρνοντας το κοινό ακόμη πιο κοντά στην καρδιά της καλλιτεχνικής δημιουργίας, ενώ το πρόγραμμα «SYSTEMA – For the Greek Performing Arts» ενώνει το Εθνικό Θέατρο με το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου και το Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας σε μία νέα, διευρυμένη πλατφόρμα για την εξωστρέφεια της ελληνικής δημιουργίας. Τέλος, οι παραστάσεις του Εθνικού Θεάτρου θα ταξιδέψουν μέσω live streaming σε απομακρυσμένους τόπους και σε νησιά άγονης γραμμής.

Η φετινή διοργάνωση, που θα διεξαχθεί από τις 12 έως και τις 23 Μαΐου, δίνει προτεραιότητα στο διεθνές σινεμά δημιουργών, ενώ η παρουσία της αμερικανικής κινηματογραφικής βιομηχανίας είναι αισθητά πιο περιορισμένη σε σχέση με άλλες χρονιές.

Είκοσι μία ταινίες θα διεκδικήσουν φέτος τον Χρυσό Φοίνικα, με το επίσημο διαγωνιστικό πρόγραμμα του φεστιβάλ να φιλοξενεί ορισμένα από τα μεγαλύτερα ονόματα του σύγχρονου παγκόσμιου κινηματογράφου, μεταξύ των οποίων, τους Ασγκάρ Φαραντί, Πέδρο Αλμοδόβαρ, Πάβελ Παβλικόφσκι, ‘Αιρα Σακς, Χιροκάζου Κόρε-Έντα, Λάζλο Νέμες, Αντρέι Ζβιάγκιντσεφ και Ριγιουσούκε Χαμαγκούτσι.

Ανάμεσα στις ταινίες του διαγωνιστικού ξεχωρίζουν το αγγλόφωνο ντεμπούτο του Κριστιάν Μουνγκίου «Fjord», με τους Ρενάτε Ράινσβε και Σεμπάστιαν Σταν στον ρόλο ενός ζευγαριού που μετακομίζει σε μια απομονωμένη νορβηγική πόλη, το θρίλερ δράσης «Hope» του Να Χονγκ-τζιν με τους Μάικλ Φασμπέντερ και Αλίσια Βικάντερ που μας μεταφέρει στα περίχωρα μιας απομονωμένης παράκτιας κωμόπολης, όπου οι κάτοικοι επιδίδονται σε έναν απελπισμένο αγώνα επιβίωσης ενάντια σε κάτι εξωπραγματικό που τους απειλεί με αφανισμό, το γαλλόφωνο «Parallel Tales» του Ασγκάρ Φαραντί με τους Ιζαμπέλ Ιπέρ, Κατρίν Ντενέβ και Βενσάν Κασέλ, το δράμα εποχής «Fatherland» του Πάβελ Παβλικόφσκι με τη Σάντρα Ούλερ, το «Sheep in the Box» του Κορε-Έντα που εκτυλίσσεται σε ένα κοντινό μέλλον και ακολουθεί ένα ζευγάρι που φέρνει στο σπίτι του ένα ανθρωποειδές παιδί, καθώς και το «The Beloved» του Ροδρίγο Σορογκόγιεν με τον Χαβιέρ Μπαρδέμ στον ρόλο ενός καταξιωμένου σκηνοθέτη που συναντά μετά από χρόνια την αποξενωμένη κόρη του.

Ο Πέδρο Αλμοδόβαρ επιστρέφει επίσης στο φεστιβάλ με την ισπανόφωνη δραμεντί «Bitter Christmas», η οποία έχει ήδη κάνει πρεμιέρα στην Ισπανία με θετικές κριτικές, ενώ ο ‘Αιρα Σακς είναι ο μοναδικός Αμερικανός σκηνοθέτης που συμμετέχει στο διαγωνιστικό, με την ταινία «The Man I Love», που εστιάζει στην κρίση του AIDS στη Νέα Υόρκη της δεκαετίας του ’80 με πρωταγωνιστή τον Ράμι Μάλεκ.

Παράλληλα, σημαντικοί δημιουργοί συμμετέχουν στα εκτός διαγωνιστικού τμήματα του φεστιβάλ, όπως ο Νίκολας Βίντινγκ Ρεφν που επιστρέφει στη διοργάνωση με το «Her Private Hell». Ακόμη, τα ντοκιμαντέρ του βραβευμένου με Χρυσό Φοίνικα Στίβεν Σόντερμπεργκ για τον Τζον Λένον («John Lennon: The Last Interview») και του Ρον Χάουαρντ για τον Ρίτσαρντ ‘Αβεδον («Avedon») θα προβληθούν στις Ειδικές Προβολές, ενώ το σκηνοθετικό ντεμπούτο του Τζον Τραβόλτα, «Propeller One-Way Night Coach» θα παρουσιαστεί στο τμήμα Cannes Première.

Ανοίγοντας την παρουσίαση, η Ίρις Κνόμπλοχ τόνισε ότι «οι ειδήσεις που φτάνουν από όλο τον κόσμο είναι κάθε άλλο παρά καθησυχαστικές», και αναρωτήθηκε ποια είναι η σημασία της διοργάνωσης ενός κινηματογραφικού φεστιβάλ σε μια «εποχή τόσο μεγάλης αβεβαιότητας». Όπως σημείωσε, το φεστιβάλ των Καννών γεννήθηκε το 1939 σε μια αντίστοιχη περίοδο αβεβαιότητας, υπογραμμίζοντας ότι τότε – όπως και σήμερα – «δεν αποτελεί πολυτέλεια αλλά αναγκαιότητα», ως χώρος ελευθερίας, έκφρασης και ανάδειξης σημαντικών ζητημάτων.

Αναφερόμενη στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης και των παγκόσμιων συγκρούσεων, χαρακτήρισε τις Κάννες «ορόσημο μέσα στην καταιγίδα», υπογραμμίζοντας ότι δεν πρόκειται για έναν κλειστό χώρο, αλλά για έναν τόπο όπου «οι αξίες δεν μεταβάλλονται ανάλογα με τις συνθήκες». Σχετικά με την τεχνητή νοημοσύνη, τόνισε: «Υπερασπιζόμαστε την ελευθερία της δημιουργίας για όλους τους ανθρώπους – αλλά μόνο για τους ανθρώπους».

Όπως εξήγησε, η τεχνητή νοημοσύνη έχει ήδη εισέλθει στη διαδικασία παραγωγής, ωστόσο «δεν θα της επιτρέψουμε να επιβάλει τους δικούς της κανόνες στον κινηματογράφο». «Πίσω από κάθε εικόνα υπάρχει ένας δημιουργός, αλλά και δεκάδες, μερικές φορές εκατοντάδες άνθρωποι, που καταθέτουν το ταλέντο τους, τις δεξιότητές τους, την ενέργειά τους, την ψυχή τους, σε ένα κοινό εγχείρημα. Μια ταινία δεν είναι απλώς ένα συνονθύλευμα δεδομένων, είναι ένα προσωπικό όραμα. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να μιμείται εξαιρετικά, αλλά δεν θα μάθει ποτέ να αισθάνεται» επεσήμανε.

Από την πλευρά του, ο Τιερί Φρεμό υπογράμμισε ότι «η γλώσσα του κινηματογράφου έχει νικήσει», σημειώνοντας πως, παρά τις ανησυχίες για το μέλλον του, το σινεμά παραμένει ζωντανό και ακμαίο ακόμα και στην εποχή των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Όπως ανέφερε, φέτος υποβλήθηκαν για το επίσημο πρόγραμμα 2.541 ταινίες από 141 χώρες, αριθμός αυξημένος κατά 1.000 σε σύγκριση με μία δεκαετία πριν. «Όταν μιλώ για ζωντάνια, αναφέρομαι και σε μια ποσοτική διάσταση: με συμμετοχές από 141 χώρες, πλησιάζουμε αριθμούς Ολυμπιακών Αγώνων», σημείωσε. Μάλιστα, ο καλλιτεχνικός διευθυντής της διοργάνωσης είπε πως μετά τη σημερινή ανακοίνωση, έχει αποκαλυφθεί το 95% του προγράμματος, ενώ κάποιοι επιπλέον τίτλοι αναμένεται να προστεθούν τις επόμενες εβδομάδες.

Η φετινή διοργάνωση θ’ ανοίξει με τη φιλόδοξη κωμωδία εποχής του Πιερ Σαλβαδόρι «La Vénus électrique». Πρόεδρος της κριτικής επιτροπής θα είναι ο Νοτιοκορεάτης δημιουργός Παρκ Τσαν-γουκ, ενώ τιμητικούς χρυσούς φοίνικες για το σύνολο της καριέρας τους θα λάβουν ο Πίτερ Τζάκσον και η Μπάρμπρα Στρέιζαντ.

Τον Ιούνιο, το εμβληματικό μνημείο μετατρέπεται σε σκηνή αποχαιρετισμού, φιλοξενώντας ένα πυκνό πρόγραμμα εκδηλώσεων του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου, το οποίο περιλαμβάνει σημαντικά διεθνή ονόματα, όπως ο Ισλανδός πιανίστας Βίκινγκουρ Όλαφσον, η πολυβραβευμένη Σουηδή ερμηνεύτρια Lykke Li και το γερμανικό σύνολο Einstürzende Neubauten, κορυφαίες μορφές της ελληνικής μουσικής όπως οι Σταύρος Ξαρχάκος, Μαρία Φαραντούρη και Λένα Πλάτωνος, αφιερώματα σε μεγάλους δημιουργούς, αλλά και θεατρικές παραγωγές όπως η «Λυσιστράτη», σε μουσική, διασκευή και σκηνοθεσία Σταμάτη Κραουνάκη και η «Εκάβη», σε σκηνοθεσία Στάθη Λιβαθινού.

«Δίνεται έτσι η δυνατότητα να λάβει χώρα μια ευρεία σειρά γεγονότων Τέχνης ως Εορτές Αποχαιρετισμού. Θα έλεγε κανείς ότι όλες οι εκδηλώσεις που θα παρουσιαστούν εφέτος στη σκηνή του Ηρωδείου -κάθε μοναδική νύχτα, κάθε είδους “Αφιέρωμα”- συνιστά μια ξεχωριστή εορτή Αποχαιρετισμού του» αναφέρει ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου, Μιχαήλ Μαρμαρινός.

Η αυλαία των εκδηλώσεων ανοίγει στις 3 Ιουνίου με το πολυαναμενόμενο ντεμπούτο του Βίκινγκουρ Όλαφσον στην Ελλάδα. Από τους πιο αναγνωρισμένους καλλιτέχνες της εποχής μας, έχοντας υπογράψει εδώ και χρόνια αποκλειστικό συμβόλαιο με την Deutsche Grammophon, ο Ισλανδός πιανίστας, θα παρουσιάσει έργα των Μπαχ, Μπετόβεν και Σούμπερτ, χτίζοντας ένα πρόγραμμα με τίτλο «Opus 109», όπως ακριβώς επιγράφεται και η τελευταία δισκογραφική του δουλειά τον Νοέμβριο του 2025.

Ο τίτλος αναφέρεται στη Σονάτα για πιάνο αρ. 30 σε μι μείζονα, έργο 109 του Μπετόβεν, την οποία ο καλλιτέχνης τοποθετεί δίπλα (ή και απέναντι) σε άλλα έργα του ίδιου του Μπετόβεν και του Σούμπερτ, χωρίς, βέβαια, να παραλείπει τον αγαπημένο του Μπαχ – άλλωστε, όπως λέει ο ίδιος, οι δύο συνθέτες του δέκατου ένατου αιώνα έρχονται αντιμέτωποι με τον γίγαντα του δέκατου όγδοου αιώνα «όπως οφείλει να κάνει κάθε μεγάλος συνθέτης».

Στις 4 Ιουνίου, μια πύλη προς το άγνωστο θα ανοίξει πάνω στη σκηνή του Ηρωδείου. Το final cut της ιστορικής ταινίας του Ρίντλεϊ Σκοτ, «Blade Runner», προβάλλεται σε μια μνημειακών διαστάσεων HD οθόνη, ενώ η εμβληματική μουσική του Vangelis εκτελείται ζωντανά από το ενδεκαμελές The Avex Ensemble, σε απόλυτο συγχρονισμό με την ταινία.

Στις 5 και 6 Ιουνίου, ο Σταύρος Ξαρχάκος ανεβαίνει στη σκηνή του Ηρωδείου με την παράσταση «Στο παρόν», μαζί με τη Λίνα Νικολακοπούλου, την Ηρώ Σαΐα, τον Δημήτρη Μπάση, δεκαμελή ορχήστρα και παιδιά από τη σχολή «Εν Χορδαίς και Οργάνοις» της Σύρου, με τον τίτλο της συναυλίας ν’ αποκτά το πιο ουσιαστικό του νόημα: «το παρόν της μουσικής είναι εκεί όπου η μνήμη, η εμπειρία και η νέα δημιουργία γίνονται ένα».

Στις 9 Ιουνίου το Επίλεκτο Ηπειρωτικό Ensemble υπό την καλλιτεχνική διεύθυνση του λαουτίστα, λέκτορα στο Hellenic College Holy Cross των ΗΠΑ και υποψηφίου για βραβείο Grammy, Βασίλη Κώστα, παρουσιάζει το αφιέρωμα «Ήπειρος» που αποτελεί μια μουσική συνάντηση μνήμης και συνέχειας, αφιερωμένη στη βαθιά παράδοση της ηπειρώτικης μουσικής και στην αταλάντευτη πορεία της μέσα στον χρόνο. Στο κέντρο της παράστασης βρίσκεται η παρακαταθήκη του αείμνηστου Πετρολούκα Χαλκιά, ως σημείο αναφοράς για τον τρόπο με τον οποίο η μουσική της Ηπείρου μεταδίδεται, εξελίσσεται και αποκτά νέα πνοή μέσα από τις επόμενες γενιές.

Τιμώντας τη συμπλήρωση ενός αιώνα από τη γέννησή του Μάνου Χατζιδάκι, το Ηρώδειο θα φιλοξενήσει ένα μεγάλο μουσικό αφιέρωμα στο έργο του, σε δύο βραδιές υπό τον κοινό τίτλο «Αμερική του Μάνου Χ». Στις 10 Ιουνίου, η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών υπό τη διεύθυνση του Λουκά Καρυτινού θα ερμηνεύσει το συγκλονιστικό «Χαμόγελο της Τζοκόντας» του 1965 καθώς και το soundtrack της ταινίας γουέστερν «Blue» του 1968 σε σκηνοθεσία του Καναδού Σίλβιο Ναριτσάνο. Στο δεύτερο μέρος του αφιερώματος, στις 17 Ιουνίου θα ακολουθήσουν ο διεθνής πιανίστας Γιώργος – Εμμανουήλ Λαζαρίδης για να ερμηνεύσει τη «Ρυθμολογία» και στη συνέχεια οι Raining Pleasure το «Reflections».

Στις 12 και 13 Ιουνίου ο Σταμάτης Κραουνάκης έρχεται στο Ηρώδειο με τη «Λυσιστράτη», μια πολυφωνική οπερέτα που φιλοξενεί ισότιμα μουσική και λόγο, όλα κουρδισμένα στο κλειδί της ανελέητης σάτιρας του Αριστοφάνη. Στη σκηνή του θεάτρου, συναντιούνται τριάντα σημαντικοί ερμηνευτές και μουσικοί, με ξεχωριστή την παρουσία της Δήμητρας Γαλάνη στον ρόλο της θεάς Αθηνάς. Ακολουθούν στις 15 Ιουνίου η Φιλαρμονική Χορωδία Δωματίου της Εσθονίας και η Ορχήστρα Δωματίου του Ταλίν υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Tõnu Kaljuste, οι οποίοι ερμηνεύουν εμβληματικά έργα της φωνητικής μουσικής του Εσθονού συνθέτη, ‘Αρβο Περτ (γεν. 1935) τόσο της σόλο όσο και της χορωδιακής.

«Μια ωδή στην Avant Garde» παρουσιάζει στις 18 Ιουνίου το γερμανικό σύνολο Einstürzende Neubauten (Καταρρέοντα Νεόχτιστα) που είναι ταυτισμένο με την ηχητική πρωτοπορία για περίπου πέντε δεκαετίες. Όσοι ανέβουν στο αρχαίο θέατρο το βράδυ του Ιουνίου, θα βρεθούν μπροστά σε ένα ιστορικό παράδοξο: ένα συνεργείο κατεδαφίσεων των μουσικών συμβάσεων μεταμφιεσμένο σε συγκρότημα θα έχει καταλάβει τη σκηνή του Ηρωδείου, μετατρέποντάς το σε μια εξαίσια βιομηχανική παιδική χαρά.

Στις 19 Ιουνίου, η Λένα Πλάτωνος και ο Θάνος Τσακνάκης ανασύρουν από τη λήθη την πλατωνική ιδέα περί αθανασίας της ψυχής και την ανασυνθέτουν ποιητικά με τις «Μοίρες», το νέο έργο της συνθέτριας που δημιουργείται ειδικά για το φετινό Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου και θα ερμηνεύσει ο διεθνής σολίστ του φλάουτου, Στάθης Καραπάνος. Τα κείμενα αφηγείται η Μαρία Φαραντούρη. Στις 21/6, Παγκόσμια Μέρα Μουσικής, η Εθνική Συμφωνική Ορχήστρα ΕΡΤ θα δώσει στο Ηρώδειο την καθιερωμένη της συναυλία.

Στις 22 Ιουνίου, η Lykke Li, η ανεξίτηλη φωνή πίσω από το «I Follow Rivers» και κομμάτια όπως τα «No Rest for the Wicked» και «I Never Learn» έρχεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα, για να συναντήσει τους πολυάριθμους ακροατές της και να σβήσει έτσι ένα συναυλιακό απωθημένο ετών. Με πάνω από δεκαπέντε χρόνια πορείας, η πολυβραβευμένη Σουηδή ερμηνεύτρια, τραγουδοποιός, μοντέλο και ηθοποιός έχει χτίσει έναν κόσμο όπου η ποπ αφήνει πίσω της τη γυαλιστερή επιφάνεια των σύγχρονων παραγωγών και απογυμνώνεται, για να αγγίξει μια πιο ωμή και πηγαία έκφραση. Στις 25 και 26 Ιουνίου, ο Στάθης Λιβαθινός παρουσιάζει την «Εκάβη» του Ευριπίδη σε μια παράσταση που εντάσσεται στον εορτασμό των 100 χρόνων της Ακαδημίας Αθηνών.

Στις 29 Ιουνίου ο διεθνούς φήμης Πολωνός αρχιμουσικός Μιχάλ Νεστερόβιτς ηγείται της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών, μιας πλειάδας εκλεκτών λυρικών τραγουδιστών και εκτεταμένων χορωδιακών δυνάμεων, προσφέροντας στο κοινό του Φεστιβάλ μια από τις σπάνιες ευκαιρίες να απολαύσει ζωντανά την Όγδοη συμφωνία του Γκούσταφ Μάλερ. Το πρόγραμμα για τις 30 Ιουνίου θα ανακοινωθεί προσεχώς.

Η ταινία καταγράφει τη συνεργασία της με τον διάσημο χορευτή και χορογράφο Ακραμ Καν και θα προβληθεί ως ειδική προβολή. Παράλληλα, η Μπινός θα παραστεί και ως πρόεδρος της Ευρωπαϊκή Ακαδημία Κινηματογράφου, ενόψει της τελετής απονομής των Βραβεία Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου που θα πραγματοποιηθεί το 2027 στην Αθήνα.

Λιγότερο από δύο εβδομάδες πριν από την έναρξη,  (5-15 Mαρτίου) ο καλλιτεχνικός διευθυντής Ορέστης Ανδρεαδάκης τόνισε πως το φεστιβάλ διεξάγεται σε περίοδο παγκόσμιας αβεβαιότητας και πολεμικών συγκρούσεων, επισημαίνοντας τη δύναμη του ντοκιμαντέρ ως φορέα μνήμης και αλήθειας, με επίκεντρο τις αξίες της δημοκρατίας, της ελευθερίας και της συμπερίληψης.

Στο 28ο ΦΝΘ θα προβληθούν 252 ντοκιμαντέρ μικρού και μεγάλου μήκους. Ανάμεσά τους και 80 παγκόσμιες πρεμιέρες, αριθμός-ρεκόρ για την ιστορία του Φεστιβάλ, αλλά και 32 διεθνείς και 11 ευρωπαϊκές πρεμιέρες.

Η διοργάνωση θα διεξαχθεί στην ιστορική έδρα του, στις αίθουσες Ολύμπιον και Παύλος Ζάννας, στις αίθουσες του Λιμανιού, Φρίντα Λιάππα, Τώνια Μαρκετάκη, Τζον Κασσαβέτης, Σταύρος Τορνές, καθώς και στον κινηματογράφο Μακεδονικόν. Παράλληλα, παρακολουθούμε ταινίες και διαδικτυακά, μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας του Φεστιβάλ online.filmfestival.gr.

Το στίγμα του φετινού Φεστιβάλ

«Όλα τα τελευταία φεστιβάλ έχουν γίνει μέσα σε ένα κλίμα αβεβαιότητας για όλο τον κόσμο. Και αυτό εδώ το Φεστιβάλ που ετοιμάζεται να ξεκινήσει σε λίγες μέρες, δεν θα αποτελέσει εξαίρεση. Από την Ουκρανία και τη Γάζα, μέχρι το Σουδάν, το Ιράν αλλά και όπου αλλού η δημοκρατία, η δικαιοσύνη και τα ανθρώπινα δικαιώματα δοκιμάζονται, η ανησυχία για την επόμενη μέρα παραμένει μεγάλη. Η ελπίδα να τερματιστούν οι συγκρούσεις και να πρυτανεύσουν η ειρήνη, η σταθερότητα και η κοινωνική γαλήνη δεν μπορεί να πραγματωθεί όσο η βία, ο ρατσισμός, η ρητορική μίσους και οι απολυταρχικές πολιτικές πρακτικές κανονικοποιούνται. Όσο οι μηχανές του πολέμου εξακολουθούν να είναι σε λειτουργία, απειλώντας ανοιχτά την παγκόσμια σταθερότητα, κανείς δεν μπορεί να παραμένει εφησυχασμένος. Εμείς εδώ στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης έχουμε την τύχη, τη χαρά, αλλά κυρίως την ευθύνη να υπογραμμίσουμε τη σπουδαιότητα και την πραγματική δύναμη της τέχνης του ντοκιμαντέρ. Την ανεξίτηλη δύναμη, δηλαδή, της μνήμης και της αλήθειας. Με αφετηρία την πίστη μας στις πανανθρώπινες αξίες της ελευθερίας, της δημοκρατίας, της ισότητας, της συμπερίληψης, της αξιοπρέπειας, έχουμε προετοιμάσει ένα Φεστιβάλ που θα αναδείξει όλα όσα συμβαίνουν στον κόσμο. Όλα όσα μας απασχολούν. Χωρίς αστερίσκους. Αυτός είναι ο προσανατολισμός μας προκειμένου να προσφέρουμε ασφαλές πλαίσιο σε ταλαντούχους κι ακούραστους δημιουργούς ντοκιμαντέρ από όλο τον κόσμο να παρουσιάσουν τη δουλειά τους. Η οποία κάποιες φορές, ενέχει ρίσκο και προσωπικό κόστος μεγαλύτερο από αυτό που αφήνει η κάμερα να φανεί. Για αυτό και η συνάντηση των ίδιων και του πολύτιμου έργου τους με το κοινό του Φεστιβάλ, η γόνιμη αλληλεπίδρασή τους επί 11 ημέρες στη Θεσσαλονίκη, αποτελεί για εμάς μια αποστολή υψίστης σημασίας».

Ταινία έναρξης

Η έναρξη του 28ου ΦNΘ θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 5 Μαρτίου 2026, με την ταινία Ρώτα την Ι Τζιν της Άιβι Μίροπολ για τη δημοσιογράφο και συγγραφέα Τζιν Κάρολ, η οποία άσκησε μήνυση στον Ντόναλντ Τραμπ για σεξουαλική κακοποίηση και συκοφαντική δυσφήμιση και έγινε η μοναδική γυναίκα που τον κέρδισε δύο φορές σε δικαστική αίθουσα. Η ταινία πραγματοποιεί διεθνή πρεμιέρα στη Θεσσαλονίκη.

Λήξη με όσκαρ

Η αυλαία της διοργάνωσης θα πέσει την Κυριακή 15 Μαρτίου 2026, με την προβολή του συγκλονιστικού, υποψήφιου για βραβείο Όσκαρ ντοκιμαντέρ Ο κ. Κανένας εναντίον του Πούτιν του Ντέιβιντ Μπόρενσταϊν, σε συν-σκηνοθεσία Πάβελ «Πάσα» Ταλάνκιν. Το Φεστιβάλ γιορτάζει το σινεμά με τη ζωντανή μετάδοση της τελετής απονομής των βραβείων OSCARS® και ένα ολονύχτιο πάρτι στο Ολύμπιον.

Αφιέρωμα στα αρχεία

Το 28ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης παρουσιάζει ένα μεγάλο αφιέρωμα με τίτλο Όλη η μνήμη του κόσμου, το οποίο θα διατρέχει διαφορετικές πτυχές της φετινής διοργάνωσης, από τις ταινίες και τις συζητήσεις, έως το spot και τις εκδόσεις. Το αφιέρωμα περιλαμβάνει:

Ταινίες που δεν ανακυκλώνουν απλώς το παρελθόν, αλλά το επανερμηνεύουν κριτικά, ανοίγοντας διάλογο ανάμεσα στη μνήμη, την Ιστορία και το παρόν.

Ανάθεση καλλιτεχνικού έργου: Στο πλαίσιο της συνεργασίας του με τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, το Φεστιβάλ ανέθεσε ένα πρωτότυπο καλλιτεχνικό έργο στον σκηνοθέτη Αριστοτέλη Μαραγκό, o οποίος δημιούργησε τη μικρού μήκους ταινία Πραγματαγνωσία, που αποτελεί συγχρόνως και το καταληκτικό σκέλος του τρίπτυχου προγράμματος αρχειακών ταινιών Rewind.

Μια ανοιχτή συζήτηση με τίτλο «Γενεαλογία του μέλλοντος», που θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 9 Μαρτίου (Παύλος Ζάννας, 11:00).

Την ειδική έκδοση, τον ΑΚατάλογο και το περιοδικό Πρώτο Πλάνο που σχηματίζουν ένα ιδιότυπο τρίπτυχο αρχείο.

Συμμετοχή σε έκθεση: Το Φεστιβάλ συμμετέχει σε έκθεση στο MOMus-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών με την εγκατάσταση THIRD PERSON (PLURAL) της εικαστικού Αικατερίνης Γεγησιάν, η οποία στηρίζεται σε αρχειακό υλικό. Η κινηματογραφική εκδοχή του έργου θα προβληθεί στο 28ο ΦΝΘ.

Χρυσός Αλέξανδρος

Η 28η διοργάνωση στρέφει το βλέμμα της στην ξεχωριστή δημιουργό Βουβούλα Σκούρα, η οποία μέσα από το έργο της επαναπροσδιορίζει τη σχέση μας με τη μνήμη, την Ιστορία και τον χρόνο. Στο πλαίσιο του αφιερώματος θα προβληθούν 20 ταινίες, ενώ η σκηνοθέτις θα τιμηθεί από το Φεστιβάλ με Χρυσό Αλέξανδρο για τη συμβολή της στον ελληνικό κινηματογράφο και πολιτισμό.    

Το 28ο ΦΝΘ θα απονείμει τιμητικό Χρυσό Αλέξανδρο στον αμερικανό πολυμεσικό καλλιτέχνη, Μπιλ Μόρισον, ο οποίος θα βρεθεί στη Θεσσαλονίκη για να παρουσιάσει το έργο του και να παραδώσει masterclass ανοιχτό στο κοινό. Στο Φεστιβάλ θα προβληθούν έξι ταινίες του δημιουργού, ο οποίος έχει χαρακτηριστεί από τους New York Times ως «ο κατεξοχήν ποιητής των χαμένων ταινιών».

Το Φεστιβάλ θα απονείμει, επίσης τιμητικό Χρυσό Αλέξανδρο στον εμβληματικό παραγωγό Γιώργο Παπαλιό, ο οποίος έχει συνδέσει το όνομά του με την αναγέννηση του ελληνικού σινεμά, ενώ στήριξε νέους δημιουργούς στα πρώτα τους βήματα. Στο πλαίσιο του Φεστιβάλ θα προβληθεί το ντοκιμαντέρ Τρέχοντας τα κύματα του Γιάννη Καραπιπερίδη για τον Γιώργο Παπαλιό, ενώ ο παραγωγός θα διατελέσει μέλος της κριτικής επιτροπής του Διεθνούς Διαγωνιστικού τμήματος.

Ελληνικές συμμετοχές

Υποδεχόμαστε στο 28ο ΦΝΘ 57 ελληνικές ταινίες στο διεθνές πρόγραμμα (Διεθνές Διαγωνιστικό, Διαγωνιστικό Newcomers, Διαγωνιστικό Film Forward, Ανοιχτοί Ορίζοντες) και στο τμήμα Πλατφόρμα+. Τα ντοκιμαντέρ που συμμετέχουν στο διευρυμένο τμήμα Πλατφόρμα+ θα προβληθούν στην ψηφιακή πλατφόρμα του Φεστιβάλ και θα είναι διαθέσιμα από τις 6 έως τις 20 Μαρτίου, προκειμένου να έχουν μεγαλύτερο εύρος προβολής στο κοινό. Μεταξύ των ελληνικών ντοκιμαντέρ παρουσιάζουμε:

Την ειδική προβολή της COSMOTE TV Γιατί είναι μαύρα τα βουνά: Τελετές του Φοίβου Κοντογιάννη.

Την ειδική προβολή της ΕΡΤ …Ένας δρόμος θάλασσα της Βούλας Κωστάκη.

Διεθνές πρόγραμμα

Το 28ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης φιλοξενεί 4 διεθνή διαγωνιστικά τμήματα:

*Συνολικά 14 ταινίες, ανάμεσά τους και τρεις ελληνικές, συμμετέχουν στο Διεθνές Διαγωνιστικό τμήμα, διεκδικώντας τον Χρυσό Αλέξανδρο, που συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο ύψους 12.000 ευρώ, καθώς και τον Αργυρό Αλέξανδρο, που συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο ύψους 5.000 ευρώ.

*Στο διαγωνιστικό τμήμα Newcomers, με πρώτες και δεύτερες ταινίες νέων δημιουργών, συναντούμε 14 ταινίες, ανάμεσά τους και τρεις ελληνικές, που διαγωνίζονται για τον «Χρυσό Αλέξανδρο – Δημήτρης Εϊπίδης» που συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο ύψους 10.000 ευρώ και τον Αργυρό Αλέξανδρο που συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο ύψους 4.000 ευρώ.

*Το διαγωνιστικό τμήμα Film Forward, που αμφισβητεί τις κινηματογραφικές συμβάσεις και προτείνει ριζοσπαστικές ταινίες, φιλοξενεί 10 ταινίες, ανάμεσά τους και τρεις ελληνικές. Τα βραβεία που απονέμονται στο πλαίσιο του τμήματος είναι ο Χρυσός Αλέξανδρος >>Film Forward που συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 6.000 ευρώ και ο Αργυρός Αλέξανδρος που συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 3.000 ευρώ.

*Στο διαγωνιστικό τμήμα Immersive: All around Cinema, 8 πρωτοποριακές δημιουργίες διεκδικούν τον Χρυσό Αλέξανδρο Immersive, που συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 2.000 ευρώ. Επίσης, το κοινό θα έχει την ευκαιρία να παρακολουθήσει τη διαδραστική εγκατάσταση HeartBeat: Η καρδιά βρίσκει τον ρυθμό της στη σιωπή της συνάντησης από τη Γαλλίδα εικαστική καλλιτέχνιδα Φανί Φορτάζ, γνωστή και ως Bonnie Lisbon.

*Ανακαλύπτουμε δυναμικά και ευρηματικά ντοκιμαντέρ στους Ανοιχτούς Ορίζοντες.

*Παρουσιάζουμε τα κορυφαία ντοκιμαντέρ στο τμήμα Top Docs.

*Προσφέρουμε συναρπαστικές στιγμές στις νεαρότερες ηλικίες μέσα από το τμήμα NextGen.

Το Υπουργείο Πολιτισμού θα διοργανώσει και φέτος τις εκδηλώσεις της Αυγουστιάτικης Πανσελήνου, υπό τον συντονισμό της Γενικής Διεύθυνσης Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς, προσφέροντας ελεύθερη είσοδο σε επιλεγμένους αρχαιολογικούς χώρους, μνημεία, ιστορικούς τόπους και μουσεία, τη νύχτα της Πανσελήνου, την Δευτέρα 19 Αυγούστου 2024.

Περισσότεροι από εκατό αρχαιολογικοί χώροι, ιστορικοί τόποι, μουσεία και μνημεία, σε ολόκληρη τη χώρα, θα υποδεχθούν το κοινό κάτω από το φως του φεγγαριού. Εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν σε πάνω από πενήντα αρχαιολογικούς χώρους και μουσεία, ενώ άλλοι τόσοι θα παραμείνουν ανοιχτοί για το κοινό με ελεύθερη είσοδο.

Η φετινή διοργάνωση, θα πλαισιωθεί από εκδηλώσεις έως και τις 25 Αυγούστου, σύμφωνα με το αναρτημένο πρόγραμμα, το οποίο περιλαμβάνει θεατρομουσικές παραστάσεις, αστροπαρατήρηση, αφηγήσεις παραμυθιών και ξεναγήσεις, που διοργανώνουν οι Υπηρεσίες της Γενικής Διεύθυνσης Αρχαιοτήτων και Πολιτιστικής Κληρονομιάς και της Γενικής Διεύθυνσης Αναστήλωσης, Μουσείων και Τεχνικών Έργων, πολλές εκ των οποίων σε συνεργασία με την τοπική αυτοδιοίκηση και τοπικούς συλλόγους.

Εκδηλώσεις στο πλαίσιο της διοργάνωσης θα πραγματοποιήσουν επίσης το Αρχαιολογικό Μουσείο και το Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού στη Θεσσαλονίκη, αλλά και το Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου.

ΔΕΙΤΕ ΟΛΟΚΛΗΡΟ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ

Η πανσέληνος του Αυγούστου 2024 θα είναι τεχνικά μια «μπλε» πανσέληνος, ωστόσο αυτό δεν περιγράφει την απόχρωση του φεγγαριού.

Υπάρχουν δύο είδη «μπλε πανσελήνου»: η εποχιακή και η μηνιαία. Όταν έχουμε δύο πανσελήνους μέσα σε έναν ημερολογιακό μήνα, τότε μιλάμε για «μπλε» πανσέληνο. Στην προκειμένη, όμως, περίπτωση, έχουμε ένα εποχιακό «μπλε» φεγγάρι. Ο όρος αυτός περιγράφει την τρίτη κατά σειρά από τις 4 πανσελήνους που πρόκειται να λάβουν χώρα σε διάστημα 3 μηνών (μιας εποχής δηλαδή).

Πρόκειται για ένα αρκετά σπάνιο αστρονομικό φαινόμενο, με το επόμενο εποχιακό μπλε φεγγάρι να αναμένεται το Μάιο του 2027.

Ωστόσο, ο χαρακτηρισμός «μπλε» είναι μεταφορικός και δεν αναφέρεται στην απόχρωση που παίρνει το φεγγάρι.

Στην πραγματικότητα, κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, και ιδίως κατά τη διάρκεια του Αυγούστου, η Σελήνη φαίνεται μεγαλύτερη από ό,τι τους υπόλοιπους και συχνά παίρνει μια πιο βαθιά, σκούρα πορτοκαλί – κόκκινη απόχρωση.

Αυτό συμβαίνει διότι αυτή την περίοδο, η θέση της Σελήνης είναι χαμηλά στον ορίζοντας και έτσι το φως διαθλάται, με αποτέλεσμα να έχει μια σκούρα απόχρωση. Το φαινόμενο αυτό είναι ακόμα πιο έντονο κατά την ανατολή του φεγγαριού, η οποία συμβαίνει περίπου την ίδια στιγμή με τη Δύση του Ηλίου.

Αυτός είναι και ο λόγος που πολλοί ονομάζουν την πανσέληνο του Αυγούστου ως «Κόκκινο Φεγγάρι».

Η πανσέληνος του Αυγούστου είναι επίσης γνωστή και ως «Φεγγάρι του οξυρρύγχου». Το όνομά της, το πήρε από τους ιθαγενείς της Αμερικής, οι οποίοι κατά τη διάρκεια του συγκεκριμένου μήνα ψάρευαν τον οξύρρυγχο, ένα ψάρι γνωστό ως μουρούνα.

Από το αεροδρόμιο η πομπή θα μπει στην Αττική οδό, από εκεί στη λεωφόρο Μεσογείων και μέσω της Βασιλίσσης Σοφίας θα φτάσει στην Ηρώδου Αττικού και το προεδρικό Μέγαρο. Η διαδρομή θα πρέπει να γίνει σε λιγότερο από 20 λεπτά.

Ο Τούρκος πρόεδρος μαζί με την ομάδα του θα μετακινηθεί με τρεις θωρακισμένες λιμουζίνες, που αντέχουν ακόμη και σε επίθεση με χημικά, αφού αναπτύσσεται ένα ειδικό κύκλωμα που εμποδίζει την είσοδο εξωτερικών αερίων. Το κόστος τους ξεπερνά τα 3 εκατ. τουρκικές λίρες, ενώ λέγεται πως θα φέρει στην Ελλάδα το πρώτο τουρκικό SUV TOGG.

Στις 11:30 ο Ερντογάν θα φτάσει στο Προεδρικό Μέγαρο όπου θα συναντηθεί με την πρόεδρο της Δημοκρατίας, Κατερίνα Σακελλαροπούλου, μία συνάντηση η οποία θα διαρκέσει 45 λεπτά. Στις 12:15, θα μεταβεί στο Μέγαρο Μαξίμου. Εκεί, οι δυο ηγέτες θα έχουν συνάντηση παρουσία των υπουργών Εξωτερικών και των συμβούλων τους.

Στη 13.00 Κυριάκος Μητσοτάκης και Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θα κάνουν δηλώσεις και μισή ώρα αργότερα (13.30) θα αρχίσει η συνεδρίαση του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας. Ο Τούρκος πρόεδρος θα αναχωρήσει στις 16.00.

Κυκλοφοριακές ρυθμίσεις και κλειστοί δρόμοι

Κατά τη διάρκεια της επίσκεψης θα πραγματοποιηθούν έκτακτες κυκλοφοριακές ρυθμίσεις (σταδιακή και προσωρινή διακοπή της κυκλοφορίας, καθώς και απαγόρευση στάσης και στάθμευσης), σε διάφορα σημεία του οδικού δικτύου της ευρύτερης περιοχής του Κέντρου της Αθήνας.

Οι κυκλοφοριακές ρυθμίσεις θα πραγματοποιούνται σταδιακά και ανάλογα με τις παρουσιαζόμενες κυκλοφοριακές συνθήκες, ενδεικτικά, σε τμήματα των εξής δρόμων:

•Λ. Κατεχάκη

•Λ. Μεσογείων

•Λ. Βασ. Σοφίας

•Λ. Κηφισίας

•Λ. Βασ. Κωνσταντίνου

•Λ. Βασ. Αμαλίας

•Λ. Αλεξάνδρας

•Μιχαλακοπούλου

•Σταδίου

•Πανεπιστημίου 

•Ακαδημίας.

1) Παρασκευή 20/10/23

12 μ.μ.(τοπική ώρα) Επίσκεψη στο σχολείο και στον Ι.Ν. του Αγίου Δημητρίου Τάξεις 4-12 και στην Εκκλησία

2 μ.μ. (τοπική ώρα) Επίσκεψη στον I. N. του Αγίου Νικολάου

7 μ.μ. (τοπική ώρα) Εκδήλωση-Συνάντηση μελών ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ στις ΗΠΑ με τον πρόεδρο Σ. Κασσελάκη. (“Terroir Tribeca” Διεύθυνση: 24 Harrison St, New York)

2) Σάββατο 21/10/23

5 μ.μ. – 7 μ.μ. Κεντρική Εκδήλωση του προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. “ΑΝΑΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΤΩΡΑ – ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΑΡΙΣΤΕΡΑ” (“Κεφαλλονίτικο σπίτι- Κέφαλο”. Διεύθυνση: 20-41 Steinway Street , Astoria, NY), Οργάνωση Μελών ΣΥΡΙΖΑ- Προοδευτικής Συμμαχίας Νέας Υόρκης.

Να σημειώσουμε πως η Super League έχει πάρει την απόφαση να υπάρχει και βραδινό ματς, με ώρα έναρξης στις 22:00 για τις πρώτες αγωνιστικές και λόγω των υψηλών θερμοκρασιών τουλάχιστον μέχρι την πρώτη διακοπή για εθνικές ομάδες.

Παρασκευή 18 Αυγούστου

21:00 Βόλος – Λαμία

Σάββατο 19 Αυγούστου

20:00 ΠΑΣ Γιάννινα – Κηφισιά

20:45 ΑΕΚ – Παναιτωλικός

22:00 Παναθηναϊκός – Ατρόμητος

Κυριακή 20 Αυγούστου

19:30 ΟΦΗ – Άρης

20:00 ΠΑΟΚ – Αστέρας

22:00 Ολυμπιακός – Πανσερραϊκός

Ειδικότερα, η ιδέα αυτή «γεννήθηκε» τον περασμένο Φεβρουάριο, όταν συμπληρώθηκε ένας χρόνος από την δολοφονία του 19χρονου Άλκη. Όλα ξεκίνησαν όταν ένας δάσκαλος σε δημοτικό σχολείο της Τούμπας έφτιαξε ένα PowerPoint με εικόνες και τραγούδια στη μνήμη του Άλκη, το οποίο παρουσίασε στις σχολικές αίθουσες.

Η θερμή ανταπόκριση των περίπου 100 μαθητών του συγκεκριμένου δημοτικού σχολείου ενέπνευσε τους εθελοντές της δομής να το εμπλουτίσουν με περισσότερες εικόνες, animation, μουσική, τρεις από τις πέντε βραβευθέντες μονόλεπτες ταινίες του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης για την οπαδική βία, ενώ στο υλικό προστέθηκαν οι ερωτο-απαντήσεις των μαθητών του σχολείου της Τούμπας.

Με αυτό τον τρόπο, φτιάχτηκε ένα δίωρο εκπαιδευτικό πρόγραμμα για μαθητές της Γ’, της Δ’, της Ε’ και ΣΤ’ δημοτικού.

«Στόχος του προγράμματος είναι να σπείρει στους μαθητές τους σπόρους της συνύπαρξης, της ενσυναίσθησης και του δικαιώματος στα πολλά χρώματα. Θεωρούμε ότι εάν οι δολοφόνοι του Άλκη το είχαν παρακολουθήσει, όποιο κι αν ήταν το οικογενειακό περιβάλλον στο οποίο μεγάλωσαν, ο Άλκης αυτή τη στιγμή θα ζούσε», δήλωσε στον ραδιοφωνικό σταθμό του ΑΠΕ-ΜΠΕ «Πρακτορείο 104,9Fm» ο πρόεδρος της δομής «Εις το όνομα του Άλκη» Λευτέρης Παπάς.

Μετά το σχολείο της Τούμπας, το πρόγραμμα «μεταπήδησε» στον δήμο Καλαμαριάς, που λειτουργεί ως «πιλότος». Για το πρόγραμμα ενημερώθηκαν οι διευθυντές των δεκαεπτά δημοτικών σχολείων του δήμου και ακολούθως οι μαθητές παρακολούθησαν όλο το υλικό, εκτός σχολικών αιθουσών, στους χώρους των δημοτικών βιβλιοθηκών Καλαμαριάς.

Συμμετοχή για τη νέα σχολική χρονιά στο πρόγραμμα έχουν δηλώσει, όπως είπε ο κ. Παπάς, οι δήμοι Θεσσαλονίκης, Θέρμης, Πυλαίας – Χορτιάτη, Κορδελιού – Ευόσμου, Θερμαϊκού, Βέροιας, Σερρών, Καβάλας, Παγγαίου, Καισαριανής, Βύρωνα, Ασπροπύργου και Αθηναίων, που έχουν ήδη παραλάβει το υλικό για να ξεκινήσουν από τον Σεπτέμβριο.