Ο Πούτιν είχε ανακοινώσει την Τρίτη ότι η Ρωσία θα είναι έτοιμη να αναπτύξει έως το τέλος του έτους τον νέο διηπειρωτικό πύραυλο Sarmat, ο οποίος έχει σχεδιαστεί για να μεταφέρει πυρηνικές κεφαλές και να πλήττει στόχους σε μεγάλες αποστάσεις, στις Ηνωμένες Πολιτείες ή την Ευρώπη.

Σε κάθε περίπτωση όμως, οι ειδικοί συμφωνούν σε ένα πράγμα: Ο Πούτιν ανησυχεί για την προσωπική του ασφάλεια και οι εντάσεις εντός της ίδιας της ρωσικής ελίτ αυξάνονται. Οι λόγοι γι’ αυτό είναι πολλοί: οικονομικά προβλήματα, πίεση των υπηρεσιών ασφαλείας στους τεχνοκράτες και εσωτερικές συγκρούσεις στους μηχανισμούς εξουσίας, σύμφωνα με την DW.

Σύμφωνα με δημοσίευμα του CNN, που επικαλείται έκθεση ευρωπαϊκής υπηρεσίας πληροφοριών, το Κρεμλίνο έχει ενισχύσει δραστικά τα μέτρα ασφαλείας γύρω από τον Ρώσο πρόεδρο, υπό τον φόβο εσωτερικής αποσταθεροποίησης, πιθανών διαρροών και ακόμα και απόπειρας πραξικοπήματος ή δολοφονίας. Το αμερικανικό δίκτυο αναφέρει ότι οι ανησυχίες εντάθηκαν μετά τις δολοφονίες Ρώσων στρατιωτικών αξιωματούχων και τις επιθέσεις με drones εντός της Ρωσίας, ενώ η έκθεση κατονομάζει τον Σεργκέι Σοϊγκού ως πιθανό «κίνδυνο πραξικοπήματος»,  λόγω της επιρροής του σε τμήματα της στρατιωτικής ηγεσίας. Ο ιδρυτής του ανεξάρτητου ρωσικού μέσου Important Stories, με έδρα τη Ρίγα της Λετονίας, Ρομάν Ανίν, εκτιμά ότι στη Ρωσία εντείνονται οι συγκρούσεις μεταξύ ελίτ και υπηρεσιών ασφαλείας, ενώ ο ρόλος του Πούτιν ως διαιτητή αποδυναμώνεται.

«Για πολλά χρόνια, ο Σοϊγκού ήταν επικεφαλής μιας εξαιρετικά ισχυρής φατρίας (...) Ως υπ. Άμυνας και επικεφαλής του υπουργείου Εκτάκτων Αναγκών κατάφερε να ενώσει μεγάλο αριθμό ανθρώπων υπό τις διαταγές του και να τους εντάξει σε δίκτυα διαφθοράς. Πρόκειται πρακτικά για κάτι σαν μία μαφιόζικη “ομερτά“», εξηγεί ο Ανίν.

Ο ίδιος θεωρεί ότι ο Σοϊγκού φοβάται πως μπορεί να έχει την ίδια τύχη με πρώην αναπληρωτές του, οι οποίοι συνελήφθησαν ή καταδικάστηκαν για υποθέσεις διαφθοράς. Η πιο πρόσφατη σύλληψη ήταν εκείνη του Ρουσλάν Τσαλίκοφ, ενώ είχαν προηγηθεί οι υποθέσεις των Τιμούρ Ιβάνοφ, Πάβελ Πόποφ και Ντμίτρι Μπουλγκάκοφ.

Ενισχύονται τα μέτρα ασφαλείας στη Μόσχα

Ήδη από τον Απρίλιο, το ανώνυμο ρωσικό κανάλι Telegram VCHK-OGPU είχε αναφέρει φόβους του Κρεμλίνου για εσωτερικές απειλές και πιθανές επιθέσεις με drones. Μεταξύ άλλων, γινόταν λόγος για πιθανές επιθέσεις με drones απευθείας στη Μόσχα. Η παραδοσιακή στρατιωτική παρέλαση στην Κόκκινη Πλατεία για την «Ημέρα της Νίκης» και τη λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου παραλίγο να ακυρωθεί. Παράλληλα, τα μέτρα ασφαλείας στην πρωτεύουσα ενισχύονται.

Ο Bρετανός πολιτικός επιστήμονας και ειδικός στη Ρωσία, Μαρκ Γκαλεότι, θεωρεί ωστόσο τις αναφορές περί σχεδίου ανατροπής του Πούτιν «σκόπιμη παραπληροφόρηση», και όχι ένδειξη κάποιας πραγματικής απειλής. Σε σχόλιό του στο The Spectator κάνει λόγο για «ξαφνικό κύμα δημοσιευμάτων» που «θυμίζει ύποπτα μία ψυχολογική επιχείρηση». Στόχος, κατά τον ίδιο, είναι «να καλλιεργηθουν παρανοϊκές σκέψεις στη ρωσική ελίτ», και όχι να ανοίξει ένας ουσιαστικός διάλογος για το θέμα. Σύμφωνα με τον Γκαλεότι, ο Σεργκέι Σοϊγκού δεν διαθέτει επίσης ούτε την απαραίτητη εξουσία ούτε την απαραίτητη στήριξη για να οργανώσει πραξικόπημα.

Η πολιτικός επιστήμονας Γεκατερίνα Σούλμαν, από την άλλη, εκτιμά ότι ο Πούτιν μπορεί πράγματι να ανησυχεί για την ασφάλειά του και συνδέει με αυτόν τον φόβο τη μείωση των δημόσιων εμφανίσεών του. «Όταν η ασφάλεια είναι η απόλυτη προτεραιότητα, το ασφαλέστερο είναι να μην κάνεις καμία απολύτως δημόσια εμφάνιση», γράφει χαρακτηριστικά.

Ένας φόβος γνώριμος από το παρελθόν

Ο φόβος για μία συνωμοσία εκ των έσω κατά του Βλάντιμιρ Πούτιν δεν είναι πάντως καινούργιος. Ήδη από το 2022, ο Βρετανός βιογράφος του Ρώσου προέδρου και δημοσιογράφος του BBC, Τζον Σουίνι, υποστήριζε ότι οι Ρώσοι ολιγάρχες κοντά στον Πούτιν «τον μισούσαν πάντα» και αναζητούσαν τρόπο να τον σταματήσουν, ακόμα και μέσω συνωμοσίας στο Κρεμλίνο. Σε συνέντευξή του στη γερμανική εφημερίδα «Tagesspiegel», ο Σουίνι εκτιμούσε τότε ότι ο Πούτιν είχε ήδη αποδυναμωθεί σημαντικά από τον πόλεμο στην Ουκρανία, αφήνοντας ανοιχτό ακόμα και το ενδεχόμενο να ανατραπεί από ανθρώπους του στενού του κύκλου».

«Πολύ πρόσφατα συζητήσαμε αυτό το θέμα σε τηλεφωνική συνομιλία με τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών. Θυμηθήκαμε ότι πολεμήσαμε μαζί εναντίον του ναζισμού και νικήσαμε μαζί», ανέφερε χαρακτηριστικά, αναφερόμενος στη δράση των χωρών της αντιχιτλερικής συμμαχίας.

Σύμφωνα με τον Ζελένσκι, μόνο από το πρωί της ίδιας ημέρας ο ρωσικός στρατός πραγματοποίησε σχεδόν 30 επιθετικές ενέργειες σε καίρια σημεία του μετώπου. Παράλληλα, καταγράφηκαν πάνω από 20 αεροπορικές επιδρομές, με τη χρήση περισσότερων από 70 βομβών.

Κατά τη διάρκεια της νύχτας, οι ουκρανικές δυνάμεις αντιμετώπισαν μαζικές επιθέσεις με drones, εξουδετερώνοντας σχεδόν 90 επιθετικά UAV, ενώ σημειώθηκαν και νέες πυραυλικές επιθέσεις. Μέχρι τις 10 το πρωί, η Ουκρανία είχε καταγράψει συνολικά 1.820 παραβιάσεις της εκεχειρίας από τη ρωσική πλευρά.

Ο Ουκρανός πρόεδρος υπογράμμισε ότι η χώρα του είχε ξεκαθαρίσει πως θα ανταποκριθεί ανάλογα, εφόσον η Ρωσία δεν τηρήσει τις δεσμεύσεις της. «Είναι προφανές σε κάθε λογικό άνθρωπο ότι ένας πόλεμος πλήρους κλίμακας και οι καθημερινές δολοφονίες ανθρώπων δεν είναι στιγμή για δημόσιες “γιορτές”», σημείωσε, αναφερόμενος στις ρωσικές εκδηλώσεις στη Μόσχα.

Ο Ζελένσκι τόνισε ότι η Μόσχα έχει στα χέρια της τις ουκρανικές διπλωματικές προτάσεις για ειρήνη και ότι το μόνο που απαιτείται είναι «η βούληση της Ρωσίας να κινηθεί προς μια πραγματική ειρήνη».

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας δήλωσε ότι, με βάση τις απογευματινές αναφορές από τον στρατό και τις υπηρεσίες πληροφοριών, το Κίεβο θα αποφασίσει τις επόμενες κινήσεις του. «Η ρωσική πλευρά έχει διαταράξει το καθεστώς εκεχειρίας. Θα καθορίσουμε τα περαιτέρω βήματά μας», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Κλείνοντας, εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του προς τους Ουκρανούς στρατιώτες που «υπερασπίζονται τις θέσεις της χώρας» και επανέλαβε το σύνθημα: «Δόξα στην Ουκρανία».

Ο Τραμπ δήλωσε χθες ότι συζήτησε με τον Πούτιν ενδεχόμενη κατάπαυση του πυρός στον τετραετή πόλεμο της Μόσχας κατά της Ουκρανίας.

«Φυσικά όταν βλέπουμε αυτά τα τηλεφωνήματα ανάμεσα στον πρόεδρο Τραμπ και τον πρόεδρο Πούτιν, τότε πάντα, ξέρετε, πολλά ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα, δεδομένου ότι η Ρωσία εξυμνεί ανοικτά την ηρωική μάχη που δίνει το Ιράν κατά της Αμερικής», δήλωσε σε δημοσιογράφους στην Εσθονία η Κάγια Κάλας.

Η τηλεφωνική επικοινωνία των δυο ηγετών διήρκεσε 1,5 ώρα. 

«Ο Βλαντιμίρ Πούτιν και ο Ντόναλντ Τραμπ είχαν τηλεφωνική επικοινωνία την Τετάρτη, κατά την οποία ο Ρώσος ηγέτης παρουσίασε ιδέες για την επίλυση της σύγκρουσης σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και πρότεινε προσωρινή εκεχειρία στην Ουκρανία για να σηματοδοτηθεί η επέτειος του τέλους του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου τον επόμενο μήνα», ανακοίνωσε αξιωματούχος του Κρεμλίνου.

«Πρότεινα μια μικρή εκεχειρία στην Ουκρανία. Είχαμε μια πολύ καλή συζήτηση, τον γνωρίζω εδώ και πολύ καιρό», δήλωσε από την πλευρά του ο Τραμπ.

Για την κρίση στη Μέση Ανατολή, ο πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε ότι «ο Πούτιν θα ήθελε να βοήθησει»

Q: What role does he (Putin) want to have in the Iran situation?

TRUMP: He told me he would like to be involved with the enrichment, if he can help us get it. I said, 'I'd much rather you be involved with ending the war in Ukraine.' To me that's more important. pic.twitter.com/CeMLZn7j1Q

— Moshe Schwartz (@YWNReporter) April 29, 2026

Κατά τη διάρκεια της συνομιλίας τους, ο ισχυρός άνδρας του Κρεμλίνου εξέφρασε την ελπίδα ότι ο λαός της χώρας θα καταφέρει να αφήσει πίσω του τη «δύσκολη περίοδο» και ευχήθηκε να αποκατασταθεί σύντομα η ειρήνη. Όπως μετέδωσε το ρωσικό πρακτορείο RIA, η Μόσχα προτίθεται να αναλάβει ενεργό ρόλο στις εξελίξεις.

Συγκεκριμένα, ο Ρώσος πρόεδρος υπογράμμισε:

• Τη βούληση της Ρωσίας να πράξει ό,τι είναι δυνατόν «προς όφελος του Ιράν».
• Την επιθυμία για σταθερότητα και για τα υπόλοιπα κράτη της ευρύτερης περιοχής.
• Τη σημασία της διμερούς συνεργασίας σε μια κρίσιμη συγκυρία.

Ο Ντόναλντ Τουσκ, ο οποίος είχε διατελέσει και πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, ανέφερε ότι «όλα μοιάζουν με το ονειρικό σχέδιο του Πούτιν», με την Ευρώπη να αντιμετωπίζει μια μεγάλη ενεργειακή κρίση λόγω του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ.

«Η απειλή διάλυσης του ΝΑΤΟ, η χαλάρωση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, μια τεράστια ενεργειακή κρίση στην Ευρώπη, η διακοπή της βοήθειας προς την Ουκρανία και το μπλοκάρισμα του δανείου προς το Κίεβο από τον Όρμπαν», έγραψε ο Τουσκ στα social media, απαριθμώντας όσα, κατά τον ίδιο, ωφελούν τον Πούτιν.

Αν και ο Τουσκ δεν ανέφερε ρητά τις ΗΠΑ στην ανάρτησή του, τα σχόλιά του έγιναν μετά την απειλή του Τραμπ να αποχωρήσει από το ΝΑΤΟ, επειδή οι σύμμαχοι δεν στήριξαν τον πόλεμό του κατά του Ιράν.

«Η ένταξη σε μια τελωνειακή ένωση τόσο με την ΕΕ όσο και με την Ευρασιατική Οικονομική Ένωση είναι αδύνατη. Είναι απλούστατα αδύνατη εξ ορισμού», τόνισε ο Πούτιν στον πρωθυπουργό της Αρμενίας Νικόλ Πασινιάν κατά τη συνάντησή τους στο Κρεμλίνο.

«Κατανοούμε πως κάθε χώρα επιδιώκει να αποκομίσει τα μέγιστα δυνατά οφέλη από τη συνεργασία της με άλλες χώρες. Ωστόσο, αυτό θα πρέπει να είναι σαφές, ειλικρινές και συμφωνημένο εξαρχής», συμπλήρωσε.

Η Αρμενία, πρώην σοβιετική δημοκρατία του Καυκάσου με περίπου 2,7 εκατομμύρια κατοίκους, εντάχθηκε το 2015 στην Ευρασιατική Οικονομική Ένωση, μια συμμαχία όπου η Ρωσία έχει ηγετικό ρόλο.

Την τελευταία διετία, όμως, το Γερεβάν δείχνει έλλειψη εμπιστοσύνης στη Μόσχα, ιστορική σύμμαχο που το προμηθεύει εδώ και καιρό με όπλα και εξακολουθεί να διατηρεί στρατιωτική βάση στο έδαφος της Αρμενίας.

Η Αρμενία επέκρινε το Κρεμλίνο επειδή δεν την στήριξε σε διενέξεις με το Αζερμπαϊτζάν, ιδίως κατά τη διάρκεια των ένοπλων συγκρούσεων στο Ναγκόρνο Καραμπάχ το 2020 και το 2023.

Την άνοιξη του 2025, το αρμενικό κοινοβούλιο ψήφισε νόμο για έναρξη διαπραγματεύσεων ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Αναφερόμενος στις βουλευτικές εκλογές που θα διεξαχθούν τον Ιούνιο στην Αρμενία, ο Πούτιν είπε στον Πασινιάν πως ευελπιστεί ότι «φιλορωσικά» κόμματα θα έχουν τη δυνατότητα να συμμετάσχουν στην εκλογική διαδικασία.

Η Szelényi, που συμμετείχε στην τιμητική φρουρά, θυμάται πώς ο μελλοντικός μακροβιότερος πρωθυπουργός της χώρας ανέβηκε στο βήμα ζητώντας την αποχώρηση του σοβιετικού στρατού.

«Αν πιστέψουμε στη δική μας δύναμη, μπορούμε να βάλουμε τέλος στην κομμουνιστική δικτατορία», είχε πει τότε ο νεαρός Όρμπαν. «Αν είμαστε αρκετά αποφασισμένοι, μπορούμε να αναγκάσουμε το κυβερνών κόμμα να δεχτεί ελεύθερες εκλογές».

Τίποτα δεν προμήνυε τη μετέπειτα πορεία του, λέει η Szelényi, πρώην βουλευτής του κυβερνώντος κόμματος Fidesz.

Από φιλελεύθερος ηγέτης που καλούσε την Ουγγαρία να απομακρυνθεί από τη Μόσχα, ο Όρμπαν εξελίχθηκε σε αυτοπροσδιοριζόμενο υπέρμαχο της «ανελεύθερης δημοκρατίας» και στον πιο αξιόπιστο εταίρο του Κρεμλίνου στην Ευρώπη.

Σε μια περίοδο που η Ευρωπαϊκή Ένωση δυσκολεύεται να αντιμετωπίσει τη ρωσική επιθετικότητα στην Ουκρανία και αλλού, ο Ούγγρος πρωθυπουργός έχει καταστεί ο άνθρωπος στον οποίο μπορεί να βασίζεται ο Πούτιν. Ενόψει κρίσιμων εκλογών στην Ουγγαρία, ο Όρμπαν μπλόκαρε πακέτο δανεισμού της ΕΕ ύψους 90 δισ. ευρώ, που το Κίεβο θεωρεί απαραίτητο για τη συνέχιση του πολέμου. Παράλληλα, ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας βρέθηκε να δίνει εξηγήσεις για διαρροές εμπιστευτικών πληροφοριών προς τη Μόσχα.

«Αυτό συνέβη σταδιακά, μέσα από διαδοχικά στάδια και καμπές», εξηγεί η Ζέλενι . «Το φιλορωσικό στοιχείο είναι ίσως το πιο εντυπωσιακό, αλλά δεν άλλαξε από τη μια μέρα στην άλλη».

Κάνοντας την Ουγγαρία «μεγάλη ξανά»

Στις πρώτες ελεύθερες εκλογές του 1990, ο Όρμπαν και η Ζέλενι ήταν μεταξύ των 22 βουλευτών του Fidesz, ενός φιλελεύθερου, κεντρώου κινήματος, αντικομμουνιστών φοιτητών και διανοουμένων, που εξελέγησαν στο κοινοβούλιο.

Η μεταμόρφωση του Όρμπαν ξεκίνησε σύντομα. Ως πρόεδρος του κόμματος, εδραίωσε γρήγορα τον πλήρη έλεγχο, περιθωριοποιώντας όσους διαφωνούσαν μαζί του. Το 1994, όταν άλλαξε αιφνιδιαστικά την ιδεολογική κατεύθυνση του κόμματος από φιλελεύθερη σε εθνικοσυντηρητική, η Ζελένι και άλλοι βουλευτές αποχώρησαν.

«Όσοι έμειναν ήταν πιο ομοιογενείς και πιο πιστοί σε εκείνον», λέει. «Από τότε, η ιστορία του κόμματος και του Όρμπαν είναι ένα και το αυτό».

Μετά από μια πρώτη θητεία στην εξουσία και οκτώ χρόνια στην αντιπολίτευση, ο Όρμπαν επέστρεψε το 2010 αποφασισμένος να μην ξαναχάσει. Προχώρησε σε αναθεώρηση του Συντάγματος, περιόρισε τους θεσμικούς ελέγχους, αποδυνάμωσε την ελευθερία των ΜΜΕ και την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης και διαμόρφωσε το εκλογικό σύστημα προς όφελός του.

Σύμφωνα με τη Ζέλενι , η πρώτη φάση της μεταμόρφωσης, η ιδεολογική στροφή, οφειλόταν κυρίως στη φιλοδοξία του, στη «θέληση για εξουσία».

Η στροφή προς τη Ρωσία

Η προσέγγιση με τη Ρωσία ήρθε πιο σταδιακά αλλά ήταν εξίσου καθοριστική.

Καθοριστική στιγμή ήταν το 2014, όταν ο Όρμπαν υπέγραψε συμφωνία με το Κρεμλίνο για τη χρηματοδότηση της επέκτασης του πυρηνικού σταθμού Paks II. Αυτό σηματοδότησε όχι μόνο οικονομική εξάρτηση, αλλά και ιδεολογική σύγκλιση.

Λίγους μήνες αργότερα, ανακοίνωσε το όραμά του για ένα «ανελεύθερο κράτος», βασισμένο σε εθνικές και παραδοσιακές χριστιανικές αξίες, αναφέροντας ρητά τη Ρωσία του Πούτιν ως πρότυπο, παρότι το 2007 την χαρακτήριζε «αυτοκρατορία που δεν μπορεί να εμπιστευτεί κανείς».

Η πολιτική «ανοίγματος προς την Ανατολή» που ακολούθησε στόχευε στη σύσφιξη σχέσεων όχι μόνο με τη Ρωσία, αλλά και με την Κίνα και την Τουρκία, ως αντίβαρο στη Δύση.

Φιλοδοξία και εξουσία

Για τον Péter Molnár, συμφοιτητή του Όρμπαν στο Πανεπιστήμιο Eötvös Loránd, η πορεία αυτή αντανακλά τις διεθνείς φιλοδοξίες του.

«Δεν μπορεί να κάνει την Ουγγαρία μεγαλύτερη», λέει. «Ίσως όμως πιστεύει ότι μπορεί να την κάνει σπουδαιότερη».

Ο πολιτικός δημοσιογράφος Pál Dániel Rényi συμφωνεί: «Τον γοητεύει η ίδια η εξουσία. Αν η εποχή ευνοούσε τον φιλελευθερισμό, πιθανότατα θα παρέμενε φιλελεύθερος».

Ρήξη με την ΕΕ και νέα αφήγηση

Καθώς οι σχέσεις της Βουδαπέστης με τις Βρυξέλλες επιδεινώνονταν, οι δεσμοί με τη Μόσχα ενισχύονταν, όπως και αργότερα με τον Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump).

Σύμφωνα με τον Frank Furedi, ο Όρμπαν θεωρεί ότι η ίδια η ΕΕ έχει αλλάξει, περιορίζοντας την εθνική κυριαρχία των κρατών-μελών.

Στην πολιτική του ρητορική, ο Όρμπαν παρουσιάζει συχνά την Ουγγαρία ως χώρα υπό πίεση από εξωτερικές δυνάμεις, από τη Βιέννη το 1848, τη Μόσχα το 1956, έως τις Βρυξέλλες σήμερα. Η στρατηγική αυτή εξακολουθεί να αποδίδει πολιτικά, ιδίως στην ουγγρική επαρχία, όπου οι φόβοι για εμπλοκή σε πολέμους βρίσκουν απήχηση.

Ωστόσο, για πολλούς, το ερώτημα παραμένει: άλλαξε πραγματικά ο Όρμπαν, ή απλώς προσαρμόστηκε για να διατηρήσει και να ενισχύσει την εξουσία του;

Σε ένα ποίημά του, ο Molnár θυμάται έναν παλιό διάλογο με τον νεαρό Όρμπαν:

«Κι αν δημιουργήσουμε δημοκρατία αλλά κάποιος αποκτήσει υπερβολική εξουσία;»
«Αποκλείεται», απάντησε τότε.

«Κι αν συμβεί;» επέμεινα.

«Αν κάποιος αποκτήσει υπερβολική εξουσία, θα έχει πρόβλημα μαζί μου», είπε.