Στο σκέλος της ενέργειας, παρατείνεται η επιδότηση στο diesel και για τον Μάιο, με ενίσχυση 20 λεπτών ανά λίτρο. Το κόστος του μέτρου ανέρχεται στα 55 εκατ. ευρώ και αφορά τους κατόχους οχημάτων diesel. Παράλληλα, συνεχίζεται έως και τον Αύγουστο η επιδότηση 15% στα λιπάσματα, με πρόσθετο κόστος 23 εκατ. ευρώ και περίπου 250.000 αγρότες δικαιούχους.

Για τη στήριξη των νοικοκυριών, αυξάνονται τα εισοδηματικά όρια για την επιστροφή ενοικίου: από 20.000 σε 25.000 ευρώ και από 28.000 σε 35.000 ευρώ, ενώ για τις μονογονεϊκές οικογένειες το όριο ανεβαίνει από 31.000 σε 39.000 ευρώ, με προσαύξηση 5.000 ευρώ ανά τέκνο. Το μέτρο, κόστους 25 εκατ. ευρώ, εκτιμάται ότι θα καλύψει επιπλέον 70.000 ενοικιαστές, ανεβάζοντας το σύνολο στους 1 εκατομμύριο.

Επιπλέον, προβλέπεται έκτακτη οικονομική ενίσχυση 150 ευρώ ανά παιδί στα τέλη Ιουνίου, με συνολικό κόστος 240 εκατ. ευρώ και περίπου 975.000 νοικοκυριά δικαιούχους.

Στους συνταξιούχους, η ενίσχυση αυξάνεται από 250 σε 300 ευρώ καθαρά κάθε Νοέμβριο, ενώ διευρύνονται τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια. Το μέτρο αφορά συνταξιούχους, ανασφάλιστους υπερήλικες και άτομα με αναπηρία, με κόστος 198 εκατ. ευρώ και επιπλέον 420.000 δικαιούχους, φτάνοντας συνολικά τα 1,87 εκατομμύρια.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στο ιδιωτικό χρέος. Προβλέπεται δυνατότητα άρσης κατάσχεσης τραπεζικών λογαριασμών υπό προϋποθέσεις, διεύρυνση του εξωδικαστικού μηχανισμού ώστε να καλύπτει και οφειλές από 5.000 έως 10.000 ευρώ, καθώς και ένταξη παλαιών αρρύθμιστων χρεών σε ρύθμιση έως 72 δόσεων. Οι παρεμβάσεις αυτές αφορούν περίπου 1,3 εκατομμύρια φυσικά πρόσωπα και 284.000 νομικά πρόσωπα, με συνολικές οφειλές που φτάνουν τα 95,3 δισ. ευρώ.

Το πακέτο μέτρων αποσκοπεί στην άμβλυνση των οικονομικών πιέσεων και στη στήριξη ευρύτερων κοινωνικών ομάδων σε μια περίοδο αυξημένων αναγκών.

Ολόκληρη η δήλωση του Κυριάκου Μητσοτάκη για τα μέτρα στήριξης:

Η Εθνική Στατιστική Αρχή μόλις ανακοίνωσε τα οριστικά δημοσιονομικά στοιχεία για το 2025 και αυτά είναι πολύ ενθαρρυντικά. Την ίδια ώρα, ωστόσο, ξέρω καλά ότι οι δύσκολες διεθνείς συνθήκες μεγαλώνουν το καθημερινό βάρος του ήδη αυξημένου κόστους ζωής για τα νοικοκυριά μας.

Για τον λόγο αυτό και επιμένω πως κάθε συλλογική επιτυχία θα πρέπει σταδιακά να μεταφράζεται και σε ατομική ευημερία.

Πράγματι, η εθνική οικονομία αντέχει και τα πηγαίνει καλύτερα από όσο αναμενόταν. Όμως, το άγχος του σούπερ μάρκετ, τα έξοδα των παιδιών, τα ακριβότερα καύσιμα και η φροντίδα των ηλικιωμένων παραμένουν, παντού στην Ευρώπη αλλά και στην πατρίδα μας.

Γι’ αυτό και σήμερα ανακοινώνω μία δέσμη ρυθμίσεων ανακούφισης που απευθύνονται στο σύνολο του πληθυσμού, ως μέρισμα της προόδου που η πολιτεία επιστρέφει στην κοινωνία.

Πρόκειται για πλεόνασμα το οποίο προέκυψε από μία συνετή οικονομική πολιτική, που περιορίζει τις περιττές κρατικές δαπάνες και καταπολεμά τη φοροδιαφυγή, που ενισχύει την ανάπτυξη, στηρίζοντας το εισόδημα, ενώ μειώνει τους φόρους αλλά και το δημόσιο χρέος.

Πλεόνασμα, μάλιστα, μεγαλύτερο από εκείνο που υπολογίζαμε, κάτι εξαιρετικά σπάνιο ακόμη και μεταξύ των πιο ισχυρών οικονομιών.

Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο οι στοχευμένες παρεμβάσεις μας απευθύνονται στους πολλούς, χωρίς ποτέ να αμφισβητούν τη δημοσιονομική ισορροπία. Υψώνουν έτσι ένα ακόμη «ανάχωμα» στην κρίση της συγκυρίας, κυρίως για τις οικογένειες με παιδιά, τους συνταξιούχους, τους ενοικιαστές, τους αγρότες, τις επιχειρήσεις, αλλά και εκατομμύρια πολίτες με ληξιπρόθεσμες οφειλές.

Συγκεκριμένα, λοιπόν, και για το επόμενο διάστημα θα ισχύσουν τα εξής:

– Επεκτείνεται η επιδότηση του diesel στο δίκτυο με 20 λεπτά και για τον μήνα Μάιο. Μία ρύθμιση που, προφανώς, ανακουφίζει επιχειρήσεις και καταναλωτές.

– Συνεχίζεται επίσης, μέχρι και τον Αύγουστο, η επιδότηση των λιπασμάτων με το 15% της αξίας των τιμολογίων αγοράς τους. Ένα μέτρο που δυνητικά αφορά 250.000 αγρότες, όπως και νομικά πρόσωπα που δραστηριοποιούνται στον πρωτογενή τομέα.

– Παρέχεται έκτακτη ενίσχυση σε οικογένειες με παιδιά, ύψους 150 ευρώ για κάθε παιδί. Αυτή θα δοθεί χωρίς καμία αίτηση στα τέλη Ιουνίου και θα απευθύνεται σε σχεδόν 1 εκατομμύριο νοικοκυριά, με παραπάνω από 3 εκατομμύρια μέλη, σχεδόν το 80%, δηλαδή, των οικογενειών με τέκνα.

– Αυξάνεται, παράλληλα, σε 300 ευρώ καθαρά η ενίσχυση των χαμηλοσυνταξιούχων, ανασφάλιστων υπερηλίκων και ατόμων με αναπηρία που καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο σε βάση μόνιμη και ετήσια. Ενώ διευρύνεται η περίμετρός της, καλύπτοντας πλέον 1,9 εκατομμύρια δικαιούχους, δηλαδή το 85% των συνταξιούχων άνω των 65 ετών.

– Αυξάνονται, ακόμα, τα εισοδηματικά όρια προκειμένου το ένα ενοίκιο ετησίως να επιστρέφεται σε περισσότερους. Έτσι, ανακουφίζονται επιπλέον 70.000 νοικοκυριά και στηρίζονται συνολικά πάνω από 1 εκατομμύριο ενοικιαστές, το 86% του συνόλου.

Επιτρέψτε μου, όμως, να σταθώ ξεχωριστά και στις τολμηρές πρωτοβουλίες μας για το ιδιωτικό χρέος. Πρόκειται για αποφάσεις που βοηθούν εκατομμύρια οφειλέτες και ταυτόχρονα απελευθερώνουν την οικονομική δραστηριότητα. Και αυτές είναι:

Πρώτον, η κατάσχεση του τραπεζικού λογαριασμού ενός οφειλέτη θα μπορεί πλέον να αίρεται εάν έχει εξοφληθεί το 25% της οφειλής του και έχουν ρυθμιστεί οι λοιπές υποχρεώσεις του προς τη φορολογική διοίκηση.

Δεύτερον, στο εξής δίνεται επίσης η δυνατότητα να ενταχθούν στον εξωδικαστικό μηχανισμό και χρέη από 5.000 μέχρι 10.000 ευρώ, κάτι το οποίο εξυπηρετεί περίπου 300.000 ενδιαφερόμενους.

Και τρίτον και σημαντικότερο, οφειλές που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες μέχρι και τον Δεκέμβριο του 2023 θα μπορούν τώρα να ενταχθούν σε καθεστώς 72 δόσεων, με μόνη προϋπόθεση την αποπληρωμή ή τον διακανονισμό τυχόν νέων ληξιπρόθεσμων μετά το 2023.

Τα παραπάνω θα αναλυθούν σε λίγο από το οικονομικό επιτελείο. Το κόστος τους είναι περίπου μισό δισεκατομμύριο ευρώ. Προστίθενται στα μέτρα του τρέχοντος Προϋπολογισμού και στη μεγάλη φορολογική μεταρρύθμιση που ήδη υλοποιείται, επίσης στην αύξηση του κατώτατου μισθού και την αναβάθμιση των ετήσιων αποδοχών για το 2026, και βέβαια στα 300 εκατομμύρια που ήδη διατέθηκαν ως άμυνα στις συνέπειες από τη σύρραξη στο Ιράν.

Γνωρίζω ότι πολλοί θα ισχυριστείτε ότι τα μέτρα είναι ανεπαρκή. Πράγματι, κανένα κράτος, όσο ισχυρό και να είναι, δεν μπορεί να αντιμετωπίσει μόνο του τις συνέπειες μιας παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Είναι, όμως, το καλύτερο που μπορούμε να κάνουμε χωρίς να διαταράξουμε την οικονομική ισορροπία που με τόσο κόπο κατακτήσαμε.

Είναι το μερίδιο σιγουριάς και προκοπής που η Ελλάδα κατακτά μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον ανασφάλειας και το μοιράζεται με την κοινωνία της.

Αλλά είναι και ένα μήνυμα ελπίδας ότι οι κόποι των Ελληνίδων και των Ελλήνων φέρνουν αποτελέσματα και ότι, παρά τις δυσκολίες, μπορούμε να αισιοδοξούμε.

Αυτό δημιουργεί, στο πλαίσιο πάντα των νέων δημοσιονομικών κανόνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο, τον οποίο σκοπεύουμε να κατευθύνουμε προς τους πολίτες, ιδιαίτερα προς εκείνους που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη, με στοχευμένο τρόπο», τόνισε ο υπουργός Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, κατά την ομιλία του στη συνάντηση με τους Αρχηγούς των Διπλωματικών Αποστολών της ΕΕ στην Πρεσβεία της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Αθήνα.

Αναλυτικά η ομιλία του Κ. Πιερρακάκη:

«Σας ευχαριστώ πολύ για τα καλά σας λόγια και για την ευγενική πρόσκληση, κύριε Πρέσβη. Χαίρομαι ιδιαίτερα που βρίσκομαι ξανά μαζί σας σε αυτή τη συζήτηση, προκειμένου να μιλήσουμε ανοιχτά για ζητήματα κοινού ενδιαφέροντος στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Θα ήθελα να ξεκινήσω με ορισμένες εισαγωγικές παρατηρήσεις σχετικά με την τρέχουσα κατάσταση, τόσο για την Ελλάδα όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Υπό το πρίσμα των πρόσφατων γεωπολιτικών εξελίξεων, παρατηρούμε μια εξαιρετικά πυκνή αλληλουχία γεγονότων τους τελευταίους μήνες. Αυτό αποτυπώνεται ξεκάθαρα και στις συζητήσεις του Eurogroup και του ECOFIN. Συχνά μοιάζει σαν κάθε μήνας να φέρνει ένα νέο θέμα, με τις δικές του προκλήσεις και τους δικούς του κινδύνους. Σε μεγάλο βαθμό λειτουργούμε σε καθεστώς διαρκούς διαχείρισης κρίσεων, κάτι που έγινε ιδιαίτερα εμφανές και κατά την πρόσφατη Εαρινή Σύνοδο του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας στην Ουάσινγκτον, όπου πολλά από αυτά τα ζητήματα συζητήθηκαν εκτενώς.

Ξεκινώντας από την Ελλάδα, θα ήθελα να σημειώσω ότι αύριο θα ανακοινώσουμε τα τελικά δημοσιονομικά αποτελέσματα για το 2025. Όλα δείχνουν ότι η επίδοση θα είναι καλύτερη του αναμενομένου, με σημαντικά ισχυρότερη θέση, ιδίως όσον αφορά στο πλεόνασμα. Αυτό δημιουργεί, στο πλαίσιο πάντα των νέων δημοσιονομικών κανόνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο, τον οποίο σκοπεύουμε να κατευθύνουμε προς τους πολίτες, ιδιαίτερα προς εκείνους που έχουν μεγαλύτερη ανάγκη, με στοχευμένο τρόπο. Παράλληλα, η προσέγγιση αυτή αντανακλά και την πορεία της ελληνικής οικονομίας τα τελευταία χρόνια, η οποία είναι ξεκάθαρα αναπτυξιακή.

Τα τελευταία χρόνια, η ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας κινείται περίπου στο διπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Προσπαθούμε να καλύψουμε το χαμένο έδαφος μετά από μια υπαρξιακή κρίση την προηγούμενη δεκαετία, κατά την οποία χάθηκε περίπου το 25% του ΑΕΠ. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια έχουμε επιτύχει βιώσιμους ρυθμούς ανάπτυξης.

Βρισκόμαστε, θα έλεγα, σε έναν θετικό κύκλο ανατροφοδότησης. Έχουμε καταφέρει να επιτύχουμε βιώσιμα δημοσιονομικά πλεονάσματα, τη μεγαλύτερη και ταχύτερη αποκλιμάκωση του χρέους στην Ευρώπη, και ταυτόχρονα θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης. Όλα αυτά βασίζονται σε μια βασική προϋπόθεση: τη σταθερότητα, τόσο δημοσιονομική όσο και πολιτική και, κυρίως, στις μεταρρυθμίσεις. Θα επαναλάμβανα τη λέξη «μεταρρυθμίσεις» πολλές φορές: μεταρρυθμίσεις, μεταρρυθμίσεις, μεταρρυθμίσεις. Είναι ο μόνος μηχανισμός που μπορεί να διασφαλίσει διατηρήσιμη ανάπτυξη.

Ταυτόχρονα, πλησιάζουμε σε ιστορικά χαμηλά ποσοστά ανεργίας. Εφόσον συνεχιστεί η παρούσα τάση, εκτιμούμε ότι θα το επιτύχουμε σύντομα.

Ο τραπεζικός τομέας παρουσιάζει συνεχή βελτίωση, ενώ τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια μειώνονται σημαντικά.

Σε ό,τι αφορά στις προβλέψεις για την οικονομία, αναμένουμε και στην Ελλάδα, όπως και σε όλες τις ευρωπαϊκές οικονομίες, αναθεώρηση προς τα κάτω των προβλέψεων για την ανάπτυξη το 2026, καθώς και ανοδική αναθεώρηση των εκτιμήσεων για τον πληθωρισμό.

Αυτό αποτελεί συνέπεια της κρίσης που έχουμε μπροστά μας, ιδίως σε ό,τι αφορά τα Στενά του Ορμούζ και τη συνολική κρίση στη Μέση Ανατολή. Επιτρέψτε μου να σταθώ λίγο σε αυτό, περνώντας παράλληλα και στη ευρύτερη ευρωπαϊκή εικόνα.

Η αίσθηση είναι ότι το βάθος της κρίσης στα Στενά του Ορμούζ θα εξαρτηθεί από τρεις βασικούς παράγοντες:

Ο πρώτος είναι η διάρκεια. Θα έλεγα ότι η διάρκεια είναι η λέξη-κλειδί. Για πόσο χρονικό διάστημα θα παραμείνουν τα Στενά σε κατάσταση αβεβαιότητας ή ακόμη και κλειστά;

Ο δεύτερος παράγοντας είναι το επίπεδο των ζημιών στις ενεργειακές υποδομές της περιοχής. Τις προηγούμενες εβδομάδες, τα διαθέσιμα στοιχεία κατέγραφαν περίπου 80 ενεργειακές εγκαταστάσεις που αντιμετωπίζουν προβλήματα, εκ των οποίων οι 30 είναι σε σοβαρή κατάσταση.

Και ο τρίτος παράγοντας είναι το ποιο θα είναι το καθεστώς στα Στενά του Ορμούζ μετά το τέλος της κρίσης. Διότι αυτό το καθεστώς θα αποτιμηθεί και θα ενσωματωθεί στις αγορές.

Οι τρεις αυτοί παράγοντες, συνολικά, καθορίζουν το εύρος των πιθανών εκβάσεων της τρέχουσας κρίσης στη Μέση Ανατολή.

Θα πρόσθετα ότι πρέπει να έχουμε πλήρη επίγνωση ότι οι πολιτικές που λαμβάνονται σε περιόδους κρίσης τείνουν να έχουν διάρκεια στον χρόνο. Αν ανατρέξει κανείς στη δεκαετία του 1970 και στην τότε ενεργειακή κρίση, θα δει μια σειρά από συνέπειες, ορισμένες θετικές, άλλες αρνητικές.

Για παράδειγμα, τότε ιδρύθηκε ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA), κάτι που σήμερα αποδεικνύεται εξαιρετικά σημαντικό. Η ύπαρξη του IEA διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη διαχείριση της τρέχουσας κρίσης. Ακόμη και η πρόσφατη δυνατότητα απελευθέρωσης 400 εκατομμυρίων βαρελιών από τα στρατηγικά αποθέματα αποτέλεσε μια ιδιαίτερα σημαντική παρέμβαση.

Μετά την κρίση της δεκαετίας του ’70 υπήρξε επίσης στροφή προς την πυρηνική ενέργεια. Περίπου το 40% της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος αναπτύχθηκε μετά την πετρελαϊκή κρίση. Την ίδια περίοδο ενισχύθηκε σημαντικά το ενδιαφέρον για τους ενεργειακούς πόρους της Σοβιετικής Ένωσης, δηλαδή της σημερινής Ρωσίας, ενώ επιταχύνθηκε και η εκμετάλλευση των κοιτασμάτων πετρελαίου στη Βόρεια Θάλασσα.

Αναφέρω αυτά τα παραδείγματα για να υπογραμμίσω ότι οι αποφάσεις που λαμβάνονται σε περιόδους κρίσης μπορούν να έχουν επιπτώσεις που διαρκούν δεκαετίες.

Για τον λόγο αυτό, είναι κρίσιμο σήμερα να έχουμε επίγνωση ότι κάθε απόφαση που λαμβάνουμε, είτε ως κράτη-μέλη, είτε συλλογικά ως Ευρώπη, μπορεί να έχει σημαντικές συνέπειες, οι οποίες δεν είναι πάντοτε προβλέψιμες.

Έχουμε συχνά την τάση να υπερεκλογικεύουμε το παρελθόν, να δραματοποιούμε το παρόν και να υποτιμούμε το μέλλον. Και σε αυτή τη συγκυρία, δεν πρέπει να υποτιμήσουμε το μέλλον.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, συζητούμε, προφανώς, τις πολιτικές που θα μπορέσουν να ανταποκριθούν με τον βέλτιστο τρόπο στις ανησυχίες πολιτών και επιχειρήσεων. Το πλαίσιο πολιτικής που έχει διαμορφωθεί δίνει έμφαση σε μέτρα προσωρινά, στοχευμένα και προσαρμοσμένα.

Και τα μέτρα που έχουμε λάβει σε εθνικό επίπεδο, τα οποία ανακοινώσαμε πριν από λίγες εβδομάδες, κινούνται σε αυτή τη λογική. Να αναφέρω ενδεικτικά ένα από αυτά: το Fuel Pass, ένα ενεργειακό επίδομα που έχει ως στόχο να διευκολύνει τους πολίτες που πλήττονται περισσότερο από την κρίση.

Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαμορφώνει και παρουσιάζει ένα πλαίσιο πολιτικών, το οποίο λειτουργεί ως κατευθυντήρια γραμμή για τα κράτη-μέλη, ώστε να μπορέσουν να ανταποκριθούν αποτελεσματικά στις ανάγκες πολιτών και επιχειρήσεων. Προφανώς, η εξέλιξη των παρεμβάσεων θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το πώς θα διαμορφωθεί η κατάσταση το επόμενο διάστημα.

Θα ήθελα, τέλος, να επισημάνω έναν ακόμη κρίσιμο παράγοντα: η δημοσιονομική και η νομισματική πολιτική πρέπει να κινούνται σε συντονισμό. Δεν θα πρέπει να λαμβάνονται δημοσιονομικά μέτρα που έρχονται σε αντίθεση με τη νομισματική πολιτική που ασκεί ανεξάρτητα η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.

Ιδανικά, θα πρέπει να αποφύγουμε την εξέλιξη της ενεργειακής κρίσης σε δημοσιονομική κρίση. Αυτό σημαίνει ότι οι παρεμβάσεις μας πρέπει να είναι απολύτως στοχευμένες, «χειρουργικές», και να κινούνται εντός του πλαισίου πολιτικής που έχει διαμορφώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Κλείνοντας αυτό το σκέλος, και απαντώντας και στο ερώτημά σας, κύριε Πρέσβη, να πω ότι αυτό ήταν το βασικό θέμα που κυριάρχησε και κατά την εβδομάδα της Συνόδου του ΔΝΤ. Πρόκειται, αναμφίβολα, για μια πολύ μεγάλη κρίση. Κανείς μας δεν το εύχεται, ούτε το θεωρώ πιθανό, να επικρατήσει το δυσμενέστερο σενάριο. Ωστόσο, αν εξετάσουμε τις πιθανότητες, αξίζει να επαναλάβω κάτι που έχω ήδη αναφέρει δημόσια, επικαλούμενος τα λόγια του Fatih Birol, Εκτελεστικού Διευθυντή του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας: η κρίση αυτή έχει τη δυναμική να αποδειχθεί πιο σοβαρή από τις τρεις προηγούμενες ενεργειακές κρίσεις μαζί.

Αν δει κανείς τις απώλειες σε όρους εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως το 1973 και το 1979, το σύνολο ήταν περίπου 10 εκ. βαρέλια ημερησίως. Σήμερα βρισκόμαστε σε επίπεδα της τάξης των μείον 13 εκ. βαρελιών. Αντίστοιχα, στο φυσικό αέριο, σε σύγκριση με το 2022, η ετήσια απώλεια παραγωγής, αν την προσεγγίσουμε σε ετήσια βάση, είναι σήμερα μεγαλύτερη. Τότε είχαμε μείωση περίπου 75 δισ. κυβικών μέτρων (από 155 σε 80), ενώ σήμερα η εκτίμηση αγγίζει τα 110.

Προφανώς, οι ενεργειακοί πόροι που διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ κατευθύνονται κυρίως προς την Ασία, τόσο σε ό,τι αφορά το φυσικό αέριο όσο και το πετρέλαιο. Ωστόσο, ο αντίκτυπος της κρίσης είναι παγκόσμιος. Και δεν περιορίζεται μόνο στο πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, αλλά επεκτείνεται στα λιπάσματα, στα πετροχημικά, ακόμη και στο ήλιο. Πρόκειται για μια κρίση με ευρύτερες, συστημικές διαστάσεις.

Ιδανικά, θα πρέπει να λάβει τέλος το συντομότερο δυνατόν. Και γι’ αυτό, όπως ανέφερα, η διάρκεια είναι η λέξη-κλειδί. Αυτό ήταν και το βασικό μας σημείο ανησυχίας.

Επιτρέψτε μου να προσθέσω ένα ακόμη θέμα, πριν περάσω σε πιο αυστηρώς ευρωπαϊκά ζητήματα πολιτικής: την τεχνητή νοημοσύνη.

Έχετε δει τις πρόσφατες εξελίξεις, με την πρόοδο που σημειώνεται σε ολοένα και πιο ισχυρά μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης και μεγάλα γλωσσικά μοντέλα. Σε παγκόσμιο επίπεδο, και σίγουρα σε ευρωπαϊκό, έχει ήδη ξεκινήσει μια σοβαρή συζήτηση για τη διακυβέρνηση της τεχνητής νοημοσύνης. Πρόκειται για ένα ζήτημα που σκοπεύω να θέσω και στο Eurogroup.

Δεδομένου και του προσωπικού μου υπόβαθρου στον ψηφιακό τομέα, υπάρχει μια σαφής πεποίθηση ότι η διακυβέρνηση της τεχνητής νοημοσύνης δεν μπορεί να είναι αποκλειστικά εθνική, ούτε αμερικανική, ούτε κινεζική, ούτε καν ευρωπαϊκή από μόνη της. Απαιτείται μια παγκόσμια προσέγγιση.

Το ζήτημα είναι εξαιρετικά μεγάλο. Η ανάπτυξη και η ευρεία χρήση τέτοιων αλγορίθμων μπορεί να έχει τεράστιο αντίκτυπο, και γι’ αυτό χρειάζεται να αναπτύξουμε τα κατάλληλα θεσμικά εργαλεία για να μπορέσουμε να διαχειριστούμε την κατάσταση αποτελεσματικά.

Η ταχύτητα με την οποία εξελίσσονται τα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης είναι εκθετική, σε βαθμό που πολλές φορές είναι δύσκολο ακόμη και να την αντιληφθούμε πλήρως. Ο ανθρώπινος νους αντιλαμβάνεται τον κόσμο γραμμικά, ενώ η εξέλιξη εδώ είναι εκθετική. Την ίδια στιγμή, τα πολιτικά συστήματα και οι πολιτικές αντιδράσεις τείνουν να κινούνται με ρυθμούς «υπο-γραμμικούς», ούτε καν γραμμικούς.

Άρα, πρέπει να είμαστε σε θέση να κινηθούμε με μεγάλη ταχύτητα σε έναν τομέα του οποίου τις συνέπειες δεν έχουμε ακόμη πλήρως κατανοήσει.

Τελευταίο σημείο: ποια θα πρέπει να είναι η ευρωπαϊκή απάντηση σε αυτές τις προκλήσεις;

Σε μεγάλο βαθμό, πρόκειται για ζητήματα που τέθηκαν και στις συζητήσεις μεταξύ των Ευρωπαίων υπουργών στο πλαίσιο των συναντήσεων του ΔΝΤ. Χρειαζόμαστε περαιτέρω ενίσχυση της «οικονομικής μας αρχιτεκτονικής», να ενισχύσουμε το κοινό μας οικοδόμημα, ακόμη περισσότερο και ακόμη καλύτερα.

Η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investment Union – SIU) αποτελεί το μεγάλο εγχείρημα πολιτικής της γενιάς μας. Είναι ένα σύνθετο έργο, δύσκολο να αποτυπωθεί επικοινωνιακά, καθώς περιλαμβάνει πολλαπλά επιμέρους πεδία: την ενοποίηση και ενίσχυση του τραπεζικού τομέα, την άρση των εμποδίων μεταξύ των ευρωπαϊκών κεφαλαιαγορών, την ενοποίηση των χρηματιστηριακών αγορών, και πολλά ακόμη.

Το κόστος ευκαιρίας από τη μη υλοποίηση της SIU είναι τεράστιο. Και είναι τεράστιο για κάθε χώρα ξεχωριστά. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όλοι κατ’ αρχήν συμφωνούμε με την κατεύθυνση αυτή, αλλά συχνά συνοδεύουμε τη θέση μας με «εθνικούς αστερίσκους». Ωστόσο, αυτή η στάση φαίνεται πλέον να υποχωρεί σταδιακά. Υπάρχει μια αυξανόμενη κατανόηση ότι το κόστος της αδράνειας είναι πολύ υψηλό.

Οι εκθέσεις Draghi και Letta αποτυπώνουν με σαφήνεια αυτό το κόστος. Το ΔΝΤ εκτιμά ότι το επίπεδο του ΑΕΠ στην Ευρώπη θα μπορούσε να είναι κατά 5% έως 7% υψηλότερο με την πλήρη υλοποίηση της SIU. Αυτό θα αποτυπωνόταν στην ανάπτυξη κάθε χώρας, στη δημιουργία θέσεων εργασίας και στο επίπεδο των μισθών.

Η επίδραση θα ήταν οριζόντια, σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή οικονομία.

Και για να μπορούμε να έχουμε πραγματική επιρροή σε συζητήσεις όπως αυτές που αναφέραμε, είτε πρόκειται για την ενεργειακή κρίση της περιόδου αυτής, είτε για τη διακυβέρνηση της τεχνητής νοημοσύνης, είμαστε όλοι ισχυρότεροι όταν δρούμε ως ένα.

Χρειαζόμαστε μια πραγματικά ενιαία αγορά, ώστε να μπορούμε να αξιοποιήσουμε το μέγεθος και τη δυναμική μιας οικονομικής υπερδύναμης σε αυτές τις συζητήσεις.

Σκοπεύουμε να προχωρήσουμε, και αυτό είναι και το πλαίσιο εντολής που έχουμε λάβει ως υπουργοί Οικονομικών από τους ηγέτες, στην προώθηση της υλοποίησης της SIU. Δεν πρόκειται για ένα ενιαίο μέτρο, αλλά για ένα σύνολο πολιτικών παρεμβάσεων, όπως ήδη ανέφερα.

Η Κυπριακή Προεδρία έχει επιταχύνει αυτή τη συζήτηση και, από όσο γνωρίζω, και η Ιρλανδική Προεδρία θα συνεχίσει προς την ίδια κατεύθυνση. Πρέπει να κινηθούμε με ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα για να ανταποκριθούμε στις προσδοκίες των ηγετών. Ωστόσο, είμαι αισιόδοξος ότι θα τα καταφέρουμε.

Θα ήθελα επίσης να αναφερθώ στο ψηφιακό ευρώ, το οποίο αποτελεί ένα ιδιαίτερα σημαντικό ζήτημα που συζητείται αυτή τη στιγμή σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με ορίζοντα υλοποίησης το 2029.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν επιλέξει την ανάπτυξη ψηφιακού δολαρίου, δίνοντας μεγαλύτερη έμφαση στην ιδιωτική καινοτομία στο χρηματοπιστωτικό σύστημα, ιδίως στα stablecoins. Στις ΗΠΑ υπάρχει ήδη σχετικό ρυθμιστικό πλαίσιο, το λεγόμενο Genius Act, το οποίο λειτουργεί ως αντίστοιχο του ευρωπαϊκού κανονισμού MiCA.

Ομοίως, στην Ευρώπη επιτρέπουμε την ανάπτυξη ιδιωτικής καινοτομίας στο χρηματοπιστωτικό σύστημα. Ωστόσο, ο πυρήνας της στρατηγικής μας είναι το ψηφιακό ευρώ.

Οφείλουμε να κινηθούμε ταχύτερα, διότι η τεχνολογική εξέλιξη στο χρηματοπιστωτικό σύστημα είναι εξίσου έντονη και εκθετική. Κάθε μήνας καθυστέρησης μετρά.

Πρέπει να ενισχύσουμε το αποτύπωμα του ευρώ διεθνώς. Οι χώρες της Ευρωζώνης αναγνωρίζουν την ανάγκη να ενισχυθεί η διεθνής παρουσία του νομίσματος, και το βασικό εργαλείο για την επίτευξη αυτού του στόχου είναι το ψηφιακό ευρώ.

Συνοψίζοντας, αυτά είναι τα βασικά ζητήματα που συζητήσαμε, τόσο στο πλαίσιο των συναντήσεων του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας όσο και στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών θεσμών.

Σας ευχαριστώ και πάλι θερμά για την πρόσκληση. Και τώρα που θα κλείσουν οι κάμερες, θα χαρώ πολύ να απαντήσω στις ερωτήσεις σας πιο άμεσα.

Υπενθυμίζεται ότι ο στόχος της Κυβέρνησης ήταν το πρωτογενές πλεόνασμα να διαμορφωθεί στο 3,7%. Η υπέρβαση του στόχου εφόσον πιστοποιηθεί και από την Eurostat την Τετάρτη, δημιουργεί στην Κυβέρνηση δημοσιονομικό χώρο προκειμένου να προχωρήσει στην λήψη μέτρων για την ανακούφιση των αρνητικών επιπτώσεων από τον πόλεμο στον Περσικό.

Σε συνέντευξη του που δημοσιεύτηκε χθες Κυριακή στην Καθημερινή ο διοικητής της ΤτΕ ανέφερε ότι απ’ ό,τι φαίνεται υπάρχει δημοσιονομικός χώρος προκειμένου η Κυβέρνηση να λάβει και νέα μέτρα στήριξης. «Κατά τις πληροφορίες μας ίσως είναι ακόμη μεγαλύτερος από αυτόν που πιστεύαμε μέχρι τώρα. Ίσως το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 να ξεπεράσει το 4,4% του ΑΕΠ. Η στήριξη, όμως, πρέπει να είναι συγκεκριμένη, προσωρινή και στοχευμένη», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Αναφορικά με τον πληθωρισμό ο κ. Στουρνάρας επεσήμανε ότι ο υψηλότερος κατά 1% πληθωρισμός στην Ελλάδα σε σχέση με την Ευρωζώνη είναι χρόνιο πρόβλημα. «Πλέον, έχουμε θετικό παραγωγικό κενό, υπάρχει ζήτηση που υπερκαλύπτει τις παραγωγικές δυνατότητες και αυτός είναι ο κύριος λόγος που ο πληθωρισμός είναι μεγαλύτερος. Υπάρχουν βέβαια και άλλοι λόγοι, κλάδοι όπου υπάρχει συγκέντρωση, άρα αυτό που συμβουλεύουμε την κυβέρνηση είναι να κοιτάξει το θέμα του ανταγωνισμού και πού υπάρχουν εμπόδια στην είσοδο επιχειρήσεων», επεσήμανε ο ίδιος.

Για τις φοροαπαλλαγές διευκρίνισε ότι η ΤτΕ δεν συστήνει στην κυβέρνηση να τις κόψει, αλλά να τις ξαναδεί και να εξετάσει αν είναι επαρκώς στοχευμένες.

Για παράδειγμα, όπως συμπλήρωσε, η ΤτΕ θεωρεί σκόπιμο οι φοροαπαλλαγές να είναι καλύτερα στοχευμένες με βάση τους κοινωνικούς και οικονομικούς στόχους. ” Μήπως ήρθε η ώρα να κάνουμε μια νέα Επιτροπή Γεωργακόπουλου και να ξαναδούμε το φορολογικό βάρος, συμπεριλαμβανομένων των φοροαπαλλαγών; Μιλάμε για μείωση του ΦΠΑ, ενώ αν λάβουμε υπόψη τις φοροαπαλλαγές στον ΦΠΑ, είναι ήδη μειωμένος”, επεσήμανε ο κ. Στουρνάρας.

Σύμφωνα με τα οριστικά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού, το αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 3.511 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 1.751 εκατ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 1.980 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2025.

Εξαιρώντας ποσό ύψους 1.272 εκατ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών σε φορείς γενικής κυβέρνησης, καθώς και ποσό ύψους 379 εκατ. ευρώ που αφορά ετεροχρονισμό πληρωμών στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών, που δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, εκτιμάται σε 109 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ήταν πλησίον των στόχων, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 35 εκατ. ευρώ.

Επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.

Σημειώνεται ότι στα έσοδα του Ιανουαρίου καταγράφηκαν τα ποσά από τις απαιτούμενες συναλλαγές για την ολοκλήρωση της Σύμβασης Παραχώρησης Υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών κάθετων οδικών αξόνων της για 35 χρόνια, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 5260/2025 (Α’ 229).

ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ

Συγκεκριμένα: 

• Ποσό 306 εκατ. ευρώ που αφορά στο ΦΠΑ 24% επί του τιμήματος της συναλλαγής, αποδόθηκε από τον παραχωρησιούχο στο Ελληνικό Δημόσιο, καταγράφηκε στην κατηγορία «Φόροι» και συνοδεύτηκε με ισόποση επιστροφή φόρου.  
• Ακολούθως, το ίδιο ποσό των 306 εκατ. ευρώ, αποδόθηκε εκ νέου στο Ελληνικό Δημόσιο και καταγράφηκε στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών».

Τον Ιανουάριο 2026, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 6.138 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 35 εκατ. ευρώ ή 0,6% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Πιο συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:

1. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 6.118 εκατ. ευρώ, και περιλαμβάνουν το ποσό των 306 εκατ. ευρώ, από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε. Αν εξαιρεθεί το ποσό αυτό, τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν σε 5.812 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 324 εκατ. ευρώ ή 5,3% έναντι του στόχου, κυρίως εξαιτίας της μειωμένης είσπραξης των φόρων (ΦΠΑ και ΕΦΚ) που σχετίζονται με τα ενεργειακά προϊόντα.   

Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 3.136 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 257 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι χωρίς το ποσό των 306 εκατ. ευρώ της ανωτέρω σύμβασης παραχώρησης, τα έσοδα από ΦΠΑ είναι μειωμένα κατά 49 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου. Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 393 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 154 εκατ. ευρώ. Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 90 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 8 εκατ. ευρώ. Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 2.059 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 43 εκατ. ευρώ εκ των οποίων: ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 14 εκατ. ευρώ, ενώ ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων μειωμένος κατά 26 εκατ. ευρώ, και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος μειωμένοι κατά 31 εκατ. ευρώ, έναντι του στόχου.

2. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 5 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.

3. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 56 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 116 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ποσό 46 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 57 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

4. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 479 εκατ. ευρώ και περιλαμβάνουν το ποσό των 306 εκατ. ευρώ, από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε. Αν εξαιρεθεί το ποσό αυτό, τα ανωτέρω έσοδα ανήλθαν σε 173 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 77 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

5. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 276 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 89 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Από το ως άνω εισπραττόμενο ποσό των 276 εκατ. ευρώ, ποσό 93 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 66 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 795 εκατ. ευρώ και ενσωματώνουν το ποσό επιστροφής ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε. Αν εξαιρεθεί το ποσό αυτό, οι επιστροφές φόρων ανήλθαν σε 489 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένες κατά 3 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (492 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Τα συνολικά έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 139 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 9 εκατ. ευρώ από τον στόχο (130 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου 2026 ανήλθαν στα 3.851 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 1.709 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (5.560 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Επίσης, είναι μειωμένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025 κατά 1.382 εκατ. ευρώ, κυρίως λόγω ετεροχρονισμού των μεταβιβάσεων σε ΟΚΑ.

Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 1.330 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που σχετίζεται κυρίως με ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς φορείς γενικής κυβέρνησης κατά 1.272 εκατ. ευρώ.

Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 427 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 379 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ταυτόχρονα, παρουσιάζονται μειωμένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2025 κατά 309 εκατ. ευρώ.

Τονίζεται ότι με την έναρξη του οικονομικού έτους, οι φορείς αναλαμβάνουν κατά προτεραιότητα πιστώσεις για την εξυπηρέτηση των απλήρωτων υποχρεώσεων των προηγούμενων ετών, καθώς και στο πλαίσιο των πολυετών υποχρεώσεων.

Ο πρώτος μήνας του έτους έκανε «ποδαρικό» με υπεραπόδοση στα φοροέσοδα, τα οποία ανήλθαν σε 6,207 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 1,2% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026.

Αναλυτικά, σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού, που ανακοίνωσε σήμερα το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, για την περίοδο του Ιανουαρίου 2026, παρουσιάζεται πλεόνασμα στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού ύψους 2,287 δισ. ευρώ έναντι του στόχου για πλεόνασμα 543 εκατ. ευρώ που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα του 2026 στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026 και πλεονάσματος 758 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025.

Εξαιρώντας ποσό ύψους 1,272 δισ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών σε φορείς γενικής κυβέρνησης, καθώς και ποσό ύψους 379 εκατ. ευρώ που αφορά ετεροχρονισμό πληρωμών στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών, που δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, εκτιμάται σε 108 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ήταν πλησίον των στόχων, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 33 εκατ. ευρώ.

Επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα παραπάνω στοιχεία αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.

Σημειώνεται ότι στα έσοδα μηνός Ιανουαρίου καταγράφηκαν τα ποσά από τις απαιτούμενες συναλλαγές για την ολοκλήρωση της Σύμβασης Παραχώρησης Υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών κάθετων οδικών αξόνων της για 35 χρόνια, η οποία κυρώθηκε με τον ν. 5260/2025 (Α’ 229).

Ειδικότερα:

• ποσό 306 εκατ. ευρώ που αφορά στο ΦΠΑ 24% επί του τιμήματος της συναλλαγής, αποδόθηκε από τον παραχωρησιούχο στο Ελληνικό Δημόσιο, καταγράφηκε στην κατηγορία «Φόροι» και συνοδεύτηκε με ισόποση επιστροφή φόρου.
• Ακολούθως, το ίδιο ποσό των 306 εκατ. ευρώ, αποδόθηκε εκ νέου στο Ελληνικό Δημόσιο και καταγράφηκε στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών».

Ξεπέρασαν τα 6,1 δισ. τα καθαρά έσοδα

Τον Ιανουάριο 2026, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 6,136 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 33 εκατ. ευρώ ή 0,5% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026.

Αυξημένα κατά 71 εκατ. έναντι του στόχου τα έσοδα από φόρους

Τα έσοδα από φόρους ανήλθαν σε 6,207 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 71 εκατ. ευρώ ή 1,2% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 795 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 304 εκατ. ευρώ από τον στόχο (492 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026, εξαιτίας της επιστροφής ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού, όπως προαναφέρθηκε.

Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 139 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 9 εκατ. ευρώ από τον στόχο (130 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Μειωμένες κατά 1,7 δισ. οι δαπάνες

Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου 2026 ανήλθαν στα 3,85 δισ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 1,71 δισ. ευρώ έναντι του στόχου (5,560 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2026. Επίσης, είναι μειωμένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025 κατά 1,383 δισ. ευρώ, κυρίως λόγω ετεροχρονισμού των μεταβιβάσεων σε ΟΚΑ.

Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 1,331 δισ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που σχετίζεται κυρίως με ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς  φορείς γενικής κυβέρνησης κατά 1,272 δισ. ευρώ.

Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 427 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 379 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ταυτόχρονα, παρουσιάζονται μειωμένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2025 κατά 309 εκατ. ευρώ.

Σημειωτέον ότι με την έναρξη του οικονομικού έτους, οι φορείς αναλαμβάνουν κατά προτεραιότητα πιστώσεις για την εξυπηρέτηση των απλήρωτων υποχρεώσεων των προηγούμενων ετών, καθώς και στο πλαίσιο των πολυετών υποχρεώσεων.

Τα καθαρά έσοδα διαμορφώθηκαν στα 77,065 δισ. ευρώ, οριακά χαμηλότερα από τον στόχο κατά 796 εκατ. ευρώ ή 1%, με τους φόρους να υπεραποδίδουν κατά 393 εκατ. ευρώ (+0,5%), τον ΦΠΑ να φθάνει τα 27,775 δισ. ευρώ και τον φόρο εισοδήματος τα 26,542 δισ. ευρώ.

Καθοριστική ήταν και η συγκράτηση των δαπανών, οι οποίες ανήλθαν σε 76,965 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 3,482 δισ. ευρώ ή 4,3% έναντι του στόχου, εξέλιξη, που σε συνδυασμό με την υπεραπόδοση των φορολογικών εσόδων «κλείδωσε» το ισχυρό πρωτογενές αποτέλεσμα του έτους.

Το πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 12.678 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 7.695 εκατ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 12.011 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2024.

Αναφορικά με την παρατηρούμενη διαφορά έναντι των στόχων στο σκέλος των εσόδων, σημειώνεται ότι κατά κύριο λόγο οφείλεται στην είσπραξη στις 26 Νοεμβρίου, ποσού ύψους 2.109 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, που είχε προβλεφθεί για είσπραξη τον μήνα Δεκέμβριο 2025 και συνεπώς στο επόμενο δελτίο του Δεκεμβρίου 2025, η ανωτέρω παρατηρούμενη διαφορά, θα έχει εξισορροπηθεί.

Εξαιρουμένου του ανωτέρω ποσού τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 186 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Επιπλέον, στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 2.034 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που σχετίζεται κυρίως με τον ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς τους ΟΚΑ και λοιπούς φορείς γενικής κυβέρνησης ύψους 922 εκατ. ευρώ και των ταμειακών πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων ύψους 554 εκατ. ευρώ, που δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους, ενώ παρατηρείται ετεροχρονισμός επενδυτικών δαπανών ύψους 609 εκατ. ευρώ.

Εξαιρώντας τα ανωτέρω ποσά, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, εκτιμάται σε 231 εκατ. ευρώ.

Επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.

Την περίοδο Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2025, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 68.777 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 2.295 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Η υπερεκτέλεση αυτή οφείλεται κυρίως στην είσπραξη, κατά τον μήνα Νοέμβριο, της έκτης δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), ύψους 2.109 εκατ. ευρώ,  η οποία είχε προβλεφθεί ότι θα εισπραχθεί τον Δεκέμβριο 2025. Εξαιρουμένου του ανωτέρω ποσού από το ΤΑΑ, τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 186 εκατ. ευρώ ή 0,3% έναντι του στόχου.

Πιο συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:

Ι. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 64.881 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 245 εκατ. ευρώ ή 0,4% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής :

• Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 25.671 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 130 εκατ. ευρώ.
• Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 6.720 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 45 εκατ. ευρώ.
• Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 2.331 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 24 εκατ. ευρώ.
• Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 24.117 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 113 εκατ. ευρώ εκ των οποίων: ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 117 εκατ. ευρώ, ο Φόρος Εισοδήματος
• Νομικών Προσώπων αυξημένος κατά 5 εκατ. ευρώ και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος μειωμένοι κατά 9 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

ΙΙ. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 56 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.

ΙΙΙ. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 7.000 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 1.996 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026, κυρίως λόγω της νωρίτερης είσπραξης ποσού 2.109 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, όπως προαναφέρθηκε. Επιπλέον, από το ως άνω εισπραττόμενο ποσό των 7.000 εκατ. ευρώ, ποσό 2.822 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 21 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

ΙV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 2.040 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 8 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 2.590 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 106 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ποσό 220 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 5 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 7.817 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 50 εκατ. ευρώ από τον στόχο (7.767 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Τα συνολικά έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 3.042 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ από τον στόχο (3.068 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Ειδικότερα τον Νοέμβριο 2025 το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 7.857 εκατ. ευρώ, αυξημένο κατά 2.228 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου, εξαιτίας κυρίως της είσπραξης τον Νοέμβριο ποσού 2.109 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, όπως προαναφέρθηκε. Μη συμπεριλαμβανομένου του ανωτέρω ποσού, τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 119 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Πιο συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:

I. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 5.676 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 182 εκατ. ευρώ ή 3,3% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής:

Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 2.372 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 98 εκατ. ευρώ.
Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 539 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 36 εκατ. ευρώ.
Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 105 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 14 εκατ. ευρώ.
Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 2.123 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 112 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 104 εκατ. ευρώ, ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 2 εκατ. ευρώ και οι Λοιποί Φόροι Εισοδήματος είναι αυξημένοι κατά 7 εκατ. ευρώ.
II. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 5 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.

III.Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 2.241 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 2.063 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ποσό 2.109 αφορά έσοδα από το ΤΑΑ, όπως προαναφέρθηκε, ενώ ποσό 89 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα του ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 21 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

IV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 90 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.

V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 340 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 53 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Από το ως άνω εισπραττόμενο ποσό των 340 εκατ. ευρώ, ποσό 23 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι μειωμένα κατά 5 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 499 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 50 εκατ. ευρώ από τον στόχο (449 εκατ. ευρώ).

Τα συνολικά έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 112 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 26 εκατ. ευρώ από τον στόχο (138 εκατ. ευρώ).

Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου – Νοεμβρίου 2025 ανήλθαν στα 63.615 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 2.643 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (66.258 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Επίσης, είναι αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024 κατά 1.270 εκατ. ευρώ, κυρίως λόγω της αύξησης των μεταβιβάσεων σε ΟΚΑ και των δαπανών του ΤΑΑ.

Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού, οι πληρωμές εμφανίζονται μειωμένες κατά 2.034 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που σχετίζεται κυρίως με τον ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς τους ΟΚΑ και λοιπούς φορείς γενικής κυβέρνησης κατά 922 εκατ. ευρώ και των ταμειακών πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων κατά 554 εκατ. ευρώ.

Αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις είναι οι ακόλουθες:

I. οι μεταβιβάσεις προς τα νοσοκομεία και την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας ύψους 1.164 εκατ. ευρώ,

II. η μεταβίβαση ύψους 400 εκατ. ευρώ για την κάλυψη κόστους παροχής υπηρεσιών κοινής ωφελείας στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας (ΥΚΩ), σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στο άρθρο 55 του Ν.4508/2017 (Α’ 200),

III. η επιχορήγηση ύψους 557 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) για την προμήθεια φαρμακευτικών σκευασμάτων, προϊόντων και υπηρεσιών υγείας, για λογαριασμό των δημόσιων νοσοκομείων,

IV. οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς (ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ) ύψους 328 εκατ. ευρώ και

V. η επιχορήγηση προς τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα ύψους 154 εκατ. ευρώ.

Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 10.483 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 609 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Ταυτόχρονα, παρουσιάζονται αυξημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2024 κατά 549 εκατ. ευρώ.

Το πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 10,298 δισ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 7,192 δισ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 13,528 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο το 2024.

Σημειώνεται ότι ποσό 2,542 δισ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών του τακτικού προϋπολογισμού και ποσό 904 εκατ. ευρώ που αφορά σε ετεροχρονισμό των πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων, δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους. Επιπλέον, στον στόχο του Οκτωβρίου είχε προβλεφθεί ποσό ύψους 2,109 δισ. ευρώ που αφορά την είσπραξη της έκτης δόσης του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, το οποίο αναμένεται να εισπραχθεί το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα πριν το τέλος του έτους. Επιπροσθέτως, ποσό ύψους 342 εκατ. ευρώ φορολογικών εσόδων του πρώτου διμήνου προσμετράται δημοσιονομικά στο έτος 2024. Εξαιρώντας τα ανωτέρω ποσά, η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, εκτιμάται σε 1,427 δισ. ευρώ.

Επισημαίνεται ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπρόσθετα, τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.

Την περίοδο Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2025, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 60,957 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας μείωση κατά 1,681 δισ. ευρώ ή 2,7% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025.

Σημειώνεται ότι στο ύψος των καθαρών εσόδων εμπεριέχεται, τόσο στα έσοδα (στην κατηγορία «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών») όσο και στις επιστροφές φόρων (ΦΠΑ), το ποσό των 784,8 εκατ. ευρώ από τις συναλλαγές που απαιτήθηκε να γίνουν κατά τον μήνα Ιανουάριο 2025 για την ολοκλήρωση της νέας Σύμβασης Παραχώρησης της Αττικής Οδού, οι οποίες αφορούν στο έτος 2024 και είναι δημοσιονομικά ουδέτερες.

Αναλυτικά:

Η μείωση των καθαρών εσόδων έναντι του στόχου οφείλεται στο γεγονός ότι, στη στοχοθεσία της εισηγητικής έκθεσης για το δεκάμηνο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2025 είχαν συμπεριληφθεί:

α) Η είσπραξη τον μήνα Ιούνιο του τιμήματος ύψους 1,350 δισ. ευρώ από τη Σύμβαση Παραχώρησης υπηρεσιών για τη χρηματοδότηση, λειτουργία, συντήρηση και εκμετάλλευση του αυτοκινητοδρόμου της Εγνατίας Οδού και των τριών κάθετων οδικών αξόνων, η οποία υπογράφηκε στις 29 Μαρτίου 2024, μεταξύ αφενός του Ελληνικού Δημοσίου και του ΤΑΙΠΕΔ (νυν ΕΕΣΥΠ) και αφετέρου της εταιρείας «ΝΕΑ ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε» ως Παραχωρησιούχου. Τα επόμενα βήματα της διαδικασίας έως την καταβολή του τιμήματος αναμένεται να ολοκληρωθούν τους επόμενους μήνες και

β) η είσπραξη τον μήνα Οκτώβριο της έκτης δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), ποσού ύψους 2,109 δισ. ευρώ, το οποίο αναμένεται να εισπραχθεί το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα πριν το τέλος του έτους.

Εξαιρουμένων των ανωτέρω ποσών, τα καθαρά έσοδα παρουσιάζουν αύξηση κατά 1,778 δισ. ευρώ ή 3% έναντι του στόχου, εξαιτίας κυρίως των αυξημένων φορολογικών εσόδων.

Τα έσοδα από φόρους προ επιστροφών ανήλθαν σε 59,322 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 2,083 δισ. ευρώ ή 3,6% έναντι του στόχου, κυρίως εξαιτίας της καλύτερης απόδοσης στην είσπραξη των φόρων του τρέχοντος έτους (φόροι εισοδήματος, ΦΠΑ, ειδικοί φόροι κατανάλωσης κ.λπ.) όσο και από την καλύτερη απόδοση των φόρων εισοδήματος του προηγούμενου έτους που εισπράχθηκαν σε δόσεις μέχρι και το τέλος Φεβρουαρίου 2025. Σημειώνεται ότι τα ανωτέρω αφορούν τη σύγκριση σε σχέση με τους στόχους του προϋπολογισμού, ενώ κατά την κατάρτιση του προσχεδίου του κρατικού προϋπολογισμού 2026 επικαιροποιήθηκαν οι σχετικές εκτιμήσεις, λαμβάνοντας υπόψη την εκτέλεση των εσόδων.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 7,318 δισ. ευρώ και ενσωματώνουν το ποσό επιστροφής ΦΠΑ ύψους 784,8 εκατ. ευρώ από τη νέα Σύμβαση Παραχώρησης της Αττικής Οδού, όπως προαναφέρθηκε, το οποίο δημοσιονομικά επηρεάζει το έτος 2024. Αν εξαιρεθεί το ποσό αυτό, οι επιστροφές φόρων ανήλθαν σε 6.533 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένες κατά 279 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (6,254 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2025.

Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, τα καθαρά έσοδα από φόρους μετά επιστροφών την περίοδο Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2025 εμφανίζονται αυξημένα κατά 1.804 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου του προϋπολογισμού. Όπως προαναφέρθηκε, ποσό ύψους 342 εκατ. ευρώ φορολογικών εσόδων του πρώτου διμήνου προσμετράται δημοσιονομικά στο έτος 2024.

Τα έσοδα του ΠΔΕ ανήλθαν σε 2,930 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 615 εκατ. ευρώ από τον στόχο (3,545 δισ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025.

Η ακριβής κατανομή μεταξύ των κατηγοριών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού θα πραγματοποιηθεί με την έκδοση του οριστικού δελτίου.

Ειδικότερα, τον Οκτώβριο 2025 το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 6,296 εκατ. ευρώ, μειωμένο κατά 2,238 δισ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου εξαιτίας του γεγονότος ότι στη στοχοθεσία της εισηγητικής έκθεσης είχε συμπεριληφθεί η είσπραξη τον μήνα Οκτώβριο της έκτης δόσης από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, ποσού ύψους 2,109 δισ. ευρώ, η οποία αναμένεται να εισπραχθεί το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα πριν το τέλος του έτους, όπως προαναφέρθηκε.

Τα έσοδα από φόρους προ επιστροφών ανήλθαν σε 6,600 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 6 εκατ. ευρώ ή 0,1% έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 609 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 20 εκατ. ευρώ από τον μηνιαίο στόχο (629 εκατ. ευρώ).

Τα έσοδα του ΠΔΕ ανήλθαν σε 56 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 44 εκατ. ευρώ από τον στόχο (100 εκατ. ευρώ).

Οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου – Οκτωβρίου 2025 ανήλθαν στα 57.871 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται μειωμένες κατά 4.556 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (62.426 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025. Επίσης, είναι αυξημένες σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024 κατά 2.656 εκατ. ευρώ.

Στο σκέλος του τακτικού προϋπολογισμού οι πληρωμές παρουσιάζονται μειωμένες έναντι του στόχου κατά 4.157 εκατ. ευρώ, γεγονός που οφείλεται κυρίως στον ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς ασφαλιστικά Ταμεία (ΟΚΑ) και λοιπούς φορείς γενικής κυβέρνησης κατά 2,542 δισ. ευρώ και των ταμειακών πληρωμών των εξοπλιστικών προγραμμάτων κατά 904 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι τα προαναφερθέντα ποσά δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους.

Αξιοσημείωτες μεταβιβάσεις είναι οι ακόλουθες:

– Οι μεταβιβάσεις προς τα νοσοκομεία και τις ΥΠΕ-ΠΕΔΥ ύψους 1,128 δισ. ευρώ.

– Η μεταβίβαση ύψους 400 εκατ. ευρώ για την κάλυψη κόστους παροχής υπηρεσιών κοινής ωφελείας στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας (ΥΚΩ), σύμφωνα με τα διαλαμβανόμενα στο άρθρο 55 του Ν.4508/2017 (Α’ 200).

– Η επιχορήγηση ύψους 470 εκατ. ευρώ προς την Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας (Ε.Κ.Α.Π.Υ.) για την προμήθεια φαρμακευτικών σκευασμάτων, προϊόντων και υπηρεσιών υγείας, για λογαριασμό των δημόσιων νοσοκομείων.

– Οι επιχορηγήσεις προς τους συγκοινωνιακούς φορείς (ΟΑΣΑ, ΟΑΣΘ και ΟΣΕ) ύψους 308 εκατ. ευρώ.

– Η επιχορήγηση προς τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα ύψους 153 εκατ. ευρώ.

Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 9.338 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 399 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2025. Ταυτόχρονα παρουσιάζονται αυξημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες πληρωμές του 2024 κατά 955 εκατ. ευρώ. Ειδικότερα, οι δαπάνες του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας την περίοδο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2025 ανήλθαν σε 3,054 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 257 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

   «Εκτιμούμε ότι αυτό θα αποτυπωθεί τόσο στο τρίτο όσο και στο τέταρτο τρίμηνο μέσα από παραμέτρους, όπως η αυξημένη τουριστική κίνηση, αλλά και η υλοποίηση του προγράμματος δημοσίων επενδύσεων, σε συνδυασμό και με την πιστωτική επέκταση στις επιχειρήσεις» πρόσθεσε.

   Ο κ. Μαρινάκης επισήμανε ότι ο πρωθυπουργός από το βήμα της ΔΕΘ ανακοίνωσε μια μεγάλη φορολογική μεταρρύθμιση που οδηγεί σε άμεση αύξηση του εισοδήματος για 4 εκατομμύρια πολίτες μέσω της μείωσης των φόρων με ειδική μέριμνα για νέους, οικογένειες με παιδιά και συνταξιούχους.

   «Οι αυτοαπασχολούμενοι και οι ελεύθεροι επαγγελματίες θα δουν τη διαφορά στο εκκαθαριστικό τους. Οι εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα και οι δημόσιοι υπάλληλοι θα δουν τη διαφορά στο τέλος Ιανουαρίου και έκτοτε κάθε μήνα μέσα από τη μισθοδοσία τους, αφού θα έχουν λιγότερες κρατήσεις, άρα υψηλότερο μισθό» σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι κάθε φορά που θα προκύπτει δημοσιονομικός χώρος το πλεόνασμα θα επιστρέφει στους πολίτες.

   Επίσης ο κ. Μαρινάκης ανέφερε ότι αν η κυβέρνηση έδινε τον 13ο μισθό, δεν θα μπορούσε να προχωρήσει στη φορολογική μεταρρύθμιση που αφορά 4 εκατομμύρια πολίτες, μεταξύ αυτών και τους υπαλλήλους στο δημόσιο.

   «Ο 13ος μισθός, όπως τον τάζει το ΠΑΣΟΚ, παραβλέπει τους κανόνες της ΕΕ, στην προσπάθειά του να κλείσει το μάτι στους δημόσιους υπάλληλους παραποιώντας ακόμη και τα δεδομένα αλλά και το γεγονός πως ο 13ος μισθός θα εξαντλούσε το μεγαλύτερο μέρος του πλεονάσματος των 1,76 δισ. ευρώ και θα άφηνε εκτός εισοδηματικής ενίσχυσης όλους τους υπόλοιπους εργαζόμενους, τους συνταξιούχους, τους νέους και τις οικογένειες με παιδιά. Εδώ, δύο πράγματα συμβαίνουν: είτε υπάρχουν άλλοι δημοσιονομικοί κανόνες που τους ξέρει το ΠΑΣΟΚ, είτε εσκεμμένα η αξιωματική αντιπολίτευση παραποιεί την αλήθεια για να γίνει ευχάριστη στους πολίτες» ανέφερε.

   Για το στεγαστικό πρόβλημα ο κυβερνητικός εκπρόσωπος υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση προωθεί πάνω από 40 μέτρα για την ανακούφιση των συνεπειών του στεγαστικού ζητήματος ύψους, άνω των 6 δισ. ευρώ. «Τα προγράμματα “Σπίτι μου”, το “Ανακαινίζω- Νοικιάζω”, τα προγράμματα κοινωνική αντιπαροχής, οι φοροελαφρύνσεις για τη μετατροπή βραχυχρόνιων μισθώσεων σε μακροχρόνιες, τα προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης, την ενίσχυση του φοιτητικού στεγαστικού επιδόματος, την ανακαίνιση εστιών, την παραχώρηση κατοικιών στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, την κατάργηση του ΕΝΦΙΑ σε βάθος διετίας για τους οικισμούς κάτω των 1.500 κατοίκων, τη δημιουργία διαμερισμάτων σε αναξιοποίητα στρατόπεδα εκ των οποίων η πλειοψηφία θα διατεθούν σε κοινωνικές κατοικίες και, όπως τόνισε ο πρωθυπουργός, ξανά και χθες στη συνεδρίαση της κοινοβουλευτικής ομάδας, εφόσον το επιτρέπουν τα δημοσιονομικά περιθώρια της χώρας θα εξετάσουμε στο μέλλον και περαιτέρω φοροελαφρύνσεις για τα ενοίκια» είπε.

   Τέλος σε ερώτηση για τη στάση της Τουρκίας και τις αιτιάσεις της αντιπολίτευσης, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος σημείωσε: «Η κυβέρνηση έχει μεγαλώσει την Ελλάδα. Τη θωρακίζει, δημιουργώντας «θύλακα» ασφάλειας και σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή».

   «Πραγματικά, όμως, θέλω κάποιος από όσους μιλούν για υποχωρητικότητα να μας πει πότε και πώς η χώρα δεν υπερασπίστηκε τα κυριαρχικά δικαιώματά της και μάλιστα στο πεδίο. Το ότι θέλουμε τον διάλογο, δεν σημαίνει ότι υποχωρούμε, ούτε και ότι εφησυχάζουμε. Αυτή η κυβέρνηση υπέγραψε ΑΟΖ με την Ιταλία και την Αίγυπτο, κατήρτισε τους χωροταξικούς χάρτες και τα θαλάσσια πάρκα, προχώρησε τον διαγωνισμό νότια της Κρήτης, ορίζοντας τα οικόπεδα και τη μέση γραμμή, ενώ, όπως ανακοίνωσε και ο υπουργός Εξωτερικών ξεκινά η συζήτηση για τη χάραξη ΑΟΖ με τη Λιβύη. Αυτή η κυβέρνηση απέτρεψε την υβριδική εισβολή που επιχειρήθηκε στον Έβρο το 2020. Και αυτή η κυβέρνηση τασσόμενη στη σωστή πλευρά της ιστορίας αντιμετωπίζει κάθε πρόκληση. Πότε συνέβησαν ξανά όλα αυτά και, μάλιστα, σε τόσο ταραγμένους καιρούς; Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επέλεξε να «ψηλώσει» την πατρίδα μας με κινήσεις ουσίας, τη στιγμή που άλλοι μας κρατούσαν απομονωμένους και πουλούσαν ψευτοπατριωτικές κορώνες σαν φύκια για μεταξωτές κορδέλες» συμπλήρωσε ο κ. Μαρινάκης.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος η αύξηση του πρωτογενούς πλεονάσματος κατά περίπου 65%, αντανακλά τόσο την αύξηση των φορολογικών εσόδων του τακτικού προϋπολογισμού στα 46,7 δισ. ευρώ έναντι 43,3 δισ. ευρώ πέρυσι, όσο και την αύξηση των δαπανών του στα 42,2 δισ. ευρώ από 38,8 δισ. ευρώ, αντιστοίχως,

Το αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης παρουσίασε πλεόνασμα 1,7 δισ. ευρώ έναντι πλεονάσματος 1,36 δισ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2024.

Πλεόνασμα επίσης ύψους 2 δις. ευρώ εμφάνισε ο Κρατικός Προϋπολογισμός έναντι ελλείμματος 929 εκατ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο πέρυσι.

Τέλος, η δαπάνη για τόκους που κατέβαλε ο Προϋπολογισμός για την εξυπηρέτηση του Δημοσίου Χρέους ήταν αυξημένη στα 6,1 δισ. ευρώ έναντι 5,8 δισ. ευρώ πέρυσι.