“Θα ήθελα να εκφράσω τη βαθιά ευγνωμοσύνη μου για την ακούραστη και ανιδιοτελή εργασία σας που αποσκοπεί στη διατήρηση των ιστορικών, πνευματικών, ηθικών και οικογενειακών αξιών και να διαπαιδαγωγήσει και να διαφωτίσει τους νέους”, ανέφερε ο Πούτιν σε μήνυμά του αφού έλαβε μέρος στη λειτουργία στον καθεδρικό ναό του Χριστού Σωτήρα στη Μόσχα.

“Επί πολλά χρόνια, ο συνετός ποιμενικός λόγος σας βοήθησε να συνενώσει την κοινωνία (…) Σήμερα, ενώ βρισκόμαστε ενώπιον σοβαρών προκλήσεων, είναι ιδιαίτερα σημαντικός”, πρόσθεσε ο Ρώσος πρόεδρος.

Το Πάσχα είναι η πιο σημαντική ορθόδοξη γιορτή τόσο στη Ρωσία όσο και στην Ουκρανία.

Στο παρελθόν ο Ρώσος πατριάρχης Κύριλλος δικαιολόγησε την επίθεση στην Ουκρανία λέγοντας πως ο ρωσικός και ο ουκρανικός λαός είναι αδέλφια που χωρίστηκαν με τη βία, κυρίως από τη Δύση.

Άποψη που απέρριψε η ουκρανική κυβέρνηση, που κάνει λόγο για μια μετα-αποικιακή και ιμπεριαλιστική σύγκρουση υπό την ηγεσία του Κρεμλίνου και έχει αυξήσει τις εφόδους και τις διώξεις με στόχο εκκλησίες και ιερείς που θεωρείται πως πρόσκεινται στη Μόσχα.

Οι ουκρανικές αρχές προκάλεσαν επίσης την οργή της ρωσικής Εκκλησίας ανακοινώνοντας εν μέσω της σύγκρουσης την απέλαση μοναχών από το διάσημο μοναστήρι της Λαύρας των Σπηλαίων στο Κίεβο, που θεωρείται “λίκνο” της ρωσικής ορθοδοξίας.

Ο πατριάρχης Κύριλλος είχε καταγγείλει τον Μάρτιο την απέλαση των μοναχών.

Σε συνέντευξη που παραχωρεί στην εφημερίδα “Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΥΠΡΟΥ”, ο Προκαθήμενος της Ορθοδοξίας στέλνει μήνυμα αγάπης και συμπαράστασης στον δοκιμαζόμενο λαό της Ουκρανίας, ενώ απορρίπτει κατηγορηματικά τα περί παρεμβάσεων του Οικουμενικού Πατριαρχείου στα εσωτερικά της Εκκλησίας της Κύπρου.

Ερωτηθείς αν η παράταση του πολέμου τον ανησυχεί, ο ηγέτης της Μητρός Εκκλησίας απαντά: «Ασφαλώς και μας ανησυχεί. Και μας πληγώνει βαθύτατα… Έχουμε πει πολλές φορές ότι ο πόλεμος δεν είναι λύση. Δεν πρέπει να αποτελεί ούτε καν την τελευταία επιλογή. Η οδός για την επίλυση των όποιων διαφορών πρέπει να είναι ο διάλογος και μόνον ο διάλογος. Δεν θα ήθελα να σχολιάσω τη στάση και τις επιλογές της πολιτικής ηγεσίας της Ρωσίας, η οποία άλλωστε κρίνεται εκ του αποτελέσματος αυτών και είμαι βέβαιος ότι θα κριθεί έτι περαιτέρω στο εγγύς και στο απώτερο μέλλον από άλλα πρόσωπα και θεσμούς και ασφαλώς από την ίδια την ιστορία, που οι σελίδες της αυτή την ώρα γράφονται με το αίμα των αθώων θυμάτων του πολέμου αυτού. Ωστόσο είμεθα πεπεισμένοι ότι ο ρωσικός λαός, τουλάχιστον οι Χριστιανοί ορθόδοξοι αδελφοί μας, δε μπορεί να συμφωνούν με όσα συμβαίνουν σε βάρος του του γειτονικού τους ουκρανικού λαού. Και αυτό το είδαμε όλοι με την αντίδραση μιας θαρραλέας μερίδας που αντιτίθεται στον αδελφοκτόνο πόλεμο και είναι υπέρ της ειρήνης».

Σε ό,τι αφορά την στάση του Πατριάρχη Μόσχας στον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας ο κ.κ. Βαρθολομαίος τονίζει ότι «μπροστά στον θάνατο αθώων ανθρώπων, στον βομβαρδισμό άμαχου πληθυσμού, στην ισοπέδωση ολόκληρων πόλεων, μπροστά σε αυτή την ανθρώπινη τραγωδία, δεν μπορεί να ακούγονται κηρύγματα που να χαρακτηρίζουν «ιερό» έναν πόλεμο. Αυτό είναι κάτι πολύ λυπηρό. Μας προκαλεί βαθύτατη λύπη και πόνο. Μα περισσότερο πόνο προκαλεί στους ίδιους τους Ουκρανούς. Γιατί δε μπορεί να ισχυρίζεσαι ότι είσαι αδελφός με έναν άλλο λαό και να ευλογείς τον εναντίον του πόλεμο που διεξάγει το κράτος σου. Δε μπορεί να επιμένεις στανικώς ότι η Ουκρανία σου ανήκει εκκλησιαστικώς, αλλά να αφήνεις τους πιστούς της υπαγόμενης στη Μόσχα εκκλησιαστικής δομής να σκοτώνονται και οι ναοί τους να καταστρέφονται από τους ρωσικούς βομβαρδισμούς. Εκτός και αν ελπίζουν ότι η στρατιωτική εισβολή θα τακτοποιήσει και τις εκκλησιαστικές τους διεκδικήσεις».

Σε ό,τι αφορά τέλος τους ισχυρισμούς περί παρεμβάσεων του Οικουμενικού Πατριαρχείου στις διαδικασίες εκλογής νέου Προκαθημένου στην Εκκλησία της Κύπρου, ο Οικουμενικός Πατριάρχης είναι κατηγορηματικός:

«Δεν υπάρχει καμία παρέμβαση του Οικουμενικού Θρόνου, έμμεση ή άμεση στα εσωτερικά της Αγιωτάτης Εκκλησίας της Κύπρου. Το Οικουμενικό Πατριαρχείο ουδέποτε αναμείχθηκε και δεν αναμιγνύεται αυτοβούλως στα εσωτερικά πράγματα οποιασδήποτε τοπικής αυτοκεφάλου Εκκλησίας… Η Εκκλησία της Κύπρου έχει Προκαθήμενο και οποιαδήποτε άλλη συζήτηση από όπου και αν προέρχεται είναι ασέβεια προς το πρόσωπο του αδελφού κ. Χρυσοστόμου, ο οποίος καθ’ όλη την διακονία του εργάστηκε με όλες του τις δυνάμεις για τον λαό του Θεού, για την Πανορθόδοξη ενότητα της και για την προώθηση του διαχριστιανικού διαλόγου»

Κατά τον Ρώσο ιεράρχη, ο οποίος μάλιστα ετοιμάζεται να μεταβεί στο Βατικανό για εορταστικές ευχές και συνομιλίες το τελευταίο δεκαήμερο Δεκεμβρίου, «ουδείς κάνει λόγο περί ενώσεως των δύο Εκκλησιών, διότι οι διχασμοί υφίστανται επί μακρόν, έχουν συσσωρευθεί πολλές αντιθέσεις, στην ουσία οι δύο Εκκλησίες ακολουθούν αυτοτελή ζωή ήδη σχεδόν επί δέκα αιώνες», υπάρχουν θεμελιώδεις δογματικές διαφορές, συνεπώς, δεν γίνεται καν λόγος περί ενώσεως, αλλά λόγος μπορεί να γίνει για να παύσουμε επιτέλους εκείνη την κατάσταση της αντιπαλότητας, του ανταγωνισμού, της εχθρότητας, η οποία υπήρχε στο διάβα πολλών αιώνων».

Ο αρμόδιος για την «εκκλησιαστική διπλωματία» του Πατριαρχείου Μόσχας δήλωσε στο ρωσικό δορυφορικό δίκτυο «Ρωσία 24» ότι κάθε άλλο παρά είναι η πρώτη αίτηση συγγνώμης «για τα πολυάριθμα σφάλματα, που διέπραξαν οι ρωμαιοκαθολικοί έναντι των ορθοδόξων» εκ μέρους ενός Ποντίφικα της Ρώμης, αναδεικνύοντας ως τέτοια σφάλματα «τη βία, που κατά περιόδους ασκήθηκε κατά του ορθόδοξου πληθυσμού, καθώς και τη δημιουργία της ουνίας, η οποία μέχρι σήμερα λειτουργεί διχαστικά» και εξαπατά τους πιστούς, «διότι πολλοί ορθόδοξοι, όταν γίνονταν ουνίτες, ούτε καν υποψιάζονταν ότι αλλαξοπίστησαν, διότι εξωτερικά όλα παρέμεναν όπως ήταν και πριν: η εκκλησιαστική αμφίεση ίδια, οι προσευχές κατά τη Λειτουργία ίδιες, οι εκκλησιαστικοί ψαλμοί ίδιοι».

Όταν ο Πατριάρχης Μόσχας Κύριλλος είχε συναντηθεί με τον Πάπα Φραγκίσκο στην Αβάνα το 2016, υπενθύμισε ο Ρώσος ιεράρχης, είχαν προχωρήσει σε μια «πολύ σημαντική» κοινή δήλωση, όπου αναφερόταν ευθέως ότι «η ουνία δεν αποτελεί μέθοδο για να επιτευχθεί η ενότητα».

Μιλώντας στο ίδιο δίκτυο ο μητροπολίτης Βολοκολάμσκ υποστήριξε ότι η Ρωσική Εκκλησία δεν μπορεί να μην ανησυχεί για την «αντιρωσική προπαγάνδα με προέλευση το εξωτερικό, που αναπτύσσεται στην Ουκρανία», καθώς η χώρα εξελίσσεται σε «μήλον της έριδος» μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας, ωστόσο χαιρέτισε την πρόσφατη τηλεδιάσκεψη των προέδρων Τζο Μπάιντεν και Βλαντίμιρ Πούτιν, εκτιμώντας ότι «οι εποικοδομητικές σχέσεις μεταξύ της Ρωσίας και των ΗΠΑ είναι απαραίτητες για την ασφάλεια όλου του κόσμου».