Η απόφαση του πρωθυπουργού να κλείσει άμεσα το ζήτημα των αλλαγών είχε στόχο να σταματήσει τη σεναριολογία που είχε αναπτυχθεί γύρω από το κυβερνητικό σχήμα και να δώσει οριστικό τέλος στα σενάρια περί ευρύτερων παρεμβάσεων στο Μέγαρο Μαξίμου.

Ενδεικτικό του κλίματος ήταν και το σκωπτικό σχόλιο του κυβερνητικού εκπροσώπου Παύλου Μαρινάκη, μόλις μιάμιση ώρα πριν από τις ανακοινώσεις. Ερωτηθείς κατά το briefing αν πρόκειται να αποχωρήσει από το Μέγαρο Μαξίμου, απάντησε χαμογελώντας: «Βιάζεστε να με ξεφορτωθείτε; Και δεν έχω τέτοια ενημέρωση», διαψεύδοντας εμμέσως τα σενάρια που τον ήθελαν να μετακινείται στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.

Οι αλλαγές στο κυβερνητικό σχήμα

Με απόφαση του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, Αναπληρωτής Υπουργός Μεταφορών αναλαμβάνει ο Γιώργος Κώτσηρας.

Παράλληλα, Υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, αρμόδιος για τη Φορολογική Πολιτική, αναλαμβάνει ο Δημήτρης Μαρκόπουλος, ενώ Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας αναλαμβάνει η Μαριλένα Σούκουλη.

Επίσης, ο Τάσος Χατζηβασιλείου αναλαμβάνει Υφυπουργός Εξωτερικών, αρμόδιος για τις Ευρωπαϊκές Υποθέσεις.

Στη θέση του Δημήτρη Μαρκόπουλου ως Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας τοποθετείται ο Στράτος Σιμόπουλος.

Η ορκωμοσία του νέου Αναπληρωτή Υπουργού και των νέων Υφυπουργών ενώπιον του Προέδρου της Δημοκρατίας Κωνσταντίνου Τασούλα θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 12 Ιουνίου.

Το πολιτικό μήνυμα των επιλογών

Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, οι τέσσερις αλλαγές αντανακλούν έξι βασικά χαρακτηριστικά της κυβερνητικής στρατηγικής: την ανανέωση του κυβερνητικού σχήματος, την αξιοποίηση της νέας γενιάς στελεχών, την τεχνοκρατική επάρκεια, την κοινοβουλευτική και διοικητική εμπειρία, την εξειδίκευση ανά χαρτοφυλάκιο και τη διασφάλιση της συνέχειας και αποτελεσματικότητας του κυβερνητικού έργου.

Γιώργος Κώτσηρας: Από τη Δυτική Αττική στο Υπουργείο Μεταφορών

Ο Γιώργος Κώτσηρας, που αναλαμβάνει Αναπληρωτής Υπουργός Μεταφορών στη θέση του Κωνσταντίνου Κυρανάκη, ο οποίος έχει προταθεί για τη θέση του Γραμματέα της Πολιτικής Επιτροπής της ΝΔ, προέρχεται από τη νέα γενιά στελεχών της κεντροδεξιάς παράταξης και έχει δοκιμαστεί με επιτυχία ως υφυπουργός σε τρία υπουργεία: Εξωτερικών, Δικαιοσύνης και Οικονομικών.

Εργατικός και χαμηλών τόνων, εκλέγεται βουλευτής στη Δυτική Αττική από το 2019. Διδάκτωρ Νομικής με ειδίκευση στο Ευρωπαϊκό Δίκαιο, θεωρείται ένα από τα πλέον καταρτισμένα στελέχη της νεότερης γενιάς της ΝΔ, με στοιχεία που κρίνονται ιδιαίτερα σημαντικά για το συγκεκριμένο χαρτοφυλάκιο.

Δημήτρης Μαρκόπουλος: Η φορολογική πολιτική και η κοινοβουλευτική εκπροσώπηση

Ο Δημήτρης Μαρκόπουλος, που αναλαμβάνει τη θέση του Γιώργου Κώτσηρα στο Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, γνωρίζει σε βάθος το αντικείμενο, έχοντας ασχοληθεί επί χρόνια επαγγελματικά με το οικονομικό ρεπορτάζ.

Ο 51χρονος βουλευτής διαθέτει σημαντική κοινοβουλευτική εμπειρία και πολύ καλή παρουσία στη Βουλή εκπροσωπώντας τη Νέα Δημοκρατία.

Στο νέο του ρόλο καλείται αφενός να εξηγεί με απλή γλώσσα σύνθετα οικονομικά ζητήματα και αφετέρου να εκπροσωπεί κοινοβουλευτικά τον υπουργό Κυριάκο Πιερρακάκη όταν οι υποχρεώσεις του το απαιτούν.

Μαριλένα Σούκουλη: Τεχνοκρατική εμπειρία στο Περιβάλλον και την Ενέργεια

Η Μαριλένα Σούκουλη, η οποία αναλαμβάνει Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας στη θέση του εκλιπόντος Νίκου Ταγαρά, ξεκίνησε την επαγγελματική της πορεία ως μηχανικός στον ιδιωτικό τομέα το 1996.

Βουλευτής Κορινθίας της ΝΔ από το 2019, διαθέτει σημαντική εμπειρία σε ζητήματα που συνδέονται άμεσα με τις νέες της αρμοδιότητες. Το χαρτοφυλάκιό της περιλαμβάνει τη Χωροταξία και το Αστικό Περιβάλλον, την Περιβαλλοντική Αδειοδότηση, καθώς και την Ηλεκτρονική Διακυβέρνηση και τις Γεωχωρικές Πληροφορίες.

Τάσος Χατζηβασιλείου: Στο ΥΠΕΞ με ευρωπαϊκή ατζέντα

Ο 44χρονος βουλευτής Σερρών Τάσος Χατζηβασιλείου αναλαμβάνει Υφυπουργός Εξωτερικών αρμόδιος για τις Ευρωπαϊκές Υποθέσεις, ένα πεδίο με το οποίο έχει ασχοληθεί συστηματικά τα τελευταία χρόνια.

Ως Γραμματέας Διεθνών Σχέσεων της ΝΔ διατηρεί ισχυρούς διαύλους επικοινωνίας με ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, ενώ ως Επίκουρος Καθηγητής Διεθνών Σχέσεων διαθέτει βαθιά γνώση των ευρωπαϊκών θεμάτων. Παράλληλα, έχει συμμετάσχει σε πλήθος διεθνών αποστολών συνοδεύοντας τον πρωθυπουργό στο εξωτερικό, γεγονός που τον καθιστά μία από τις πλέον κατάλληλες επιλογές για τη διαχείριση των ευρωπαϊκών προκλήσεων και την προετοιμασία της ελληνικής προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο Μαρινάκης μένει στο Μαξίμου

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η απόφαση του πρωθυπουργού να διατηρήσει τον Παύλο Μαρινάκη στη θέση του κυβερνητικού εκπροσώπου.

Σύμφωνα με συνεργάτες του πρωθυπουργού, η αναζήτηση πιθανού αντικαταστάτη του αποδείχθηκε σύνθετη υπόθεση, ενώ η παρουσία του θεωρείται ιδιαίτερα επιτυχημένη και κρίσιμη για τον επικοινωνιακό σχεδιασμό της κυβέρνησης έως τις εθνικές εκλογές του 2027.

Το αποτύπωμα του ανασχηματισμού

Το τελικό πολιτικό αποτύπωμα του ανασχηματισμού, όπως το περιγράφουν κυβερνητικά στελέχη, είναι σαφές: περιορισμένες αλλά στοχευμένες αλλαγές, αξιοποίηση νέων προσώπων με κυβερνητική και κοινοβουλευτική εμπειρία, καθώς και ένα ισχυρό μήνυμα πολιτικής συνέχειας, χωρίς ανατροπές στον πυρήνα της κυβερνητικής λειτουργίας.

Η ορκωμοσία των νέων μελών της κυβέρνησης θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή, αφού προηγηθεί η εκλογή του Κωνσταντίνου Κυρανάκη στη θέση του Γραμματέα της Πολιτικής Επιτροπής της Νέας Δημοκρατίας.

Ράνια Τραγόμαλλου

Στο επίκεντρο, σύμφωνα με πήγες της παράταξης, βρίσκεται η συγκρότηση μιας άτυπης κυβερνητικής δομής που θα αναλάβει τη συστηματική παρακολούθηση και τον έλεγχο κάθε υπουργείου.

“Σκιώδης” δομή

Ταυτόχρονα τα στελέχη θα προβάλλουν τις προτάσεις του ΠΑΣΟΚ για όλα τα ζητήματα που απασχολούν την καθημερινότητα των πολιτών.  Οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι το κρίσιμο έλλειμμα αυτή τη στιγμή είναι «η συλλογική εικόνα», τονίζοντας πως η παρουσία συγκεκριμένων προσώπων σε καίριους τομείς θα συμπληρώσει το παζλ και «θα ενισχύσει την αξιοπιστία της πρότασης εξουσίας».

Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια ανασύνταξης και πολιτικής αντεπίθεσης, η οποία, σύμφωνα με στελέχη του κόμματος, έχει ήδη αρχίσει να αποδίδει σε επίπεδο συσπείρωσης. «Διαμορφώνεται ένα διαφορετικό κλίμα, με αυξημένες προσδοκίες και μεγαλύτερη συνοχή στο εσωτερικό», σημειώνουν χαρακτηριστικά.

Την ίδια ώρα, ο Νίκος Ανδρουλάκης έχει δώσει σαφή κατεύθυνση για εντατικοποίηση της πίεσης προς την κυβέρνηση, ενώ το αίτημα για εκλογές λειτουργεί -όπως εκτιμάται- ως συνεκτικός ιστός για το σύνολο της παράταξης, περιορίζοντας εσωτερικές διαφοροποιήσεις και γκρίνιες. «Στόχος είναι να ενισχυθεί το αίτημα για πολιτική αλλαγή και να μειωθεί αισθητά η διαφορά από τη Νέα Δημοκρατία», αναφέρουν κομματικοί παράγοντες.

Ο νέος Γραμματέας και η συνεδρίασης της ΚΕ

Η κριτική προς την κυβέρνηση θα συνεχιστεί σε έντονους ρυθμούς, με στελέχη να κάνουν λόγο για «πολιτικές που εντείνουν τις ανισότητες και καθυστερούν τις αναγκαίες μεταρρυθμίσεις», ενώ σημειώνουν ότι «η χώρα χρειάζεται ένα διαφορετικό παραγωγικό μοντέλο και ισχυρούς θεσμούς». Στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται και οι αναφορές στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, με στελέχη να καταγγέλλουν «αντιφατικές τοποθετήσεις από κυβερνητικά στελέχη».

Σε οργανωτικό επίπεδο, ανοιχτό παραμένει το ζήτημα της διαδοχής στη θέση του Γραμματέα, μετά τον Ανδρέα Σπυρόπουλο. Ο Νίκος Ανδρουλάκης αποφεύγει να ανοίξει τα χαρτιά του πρόωρα, με στόχο-όπως εκτιμούν συνεργάτες του- «να διασφαλίσει συνθήκες ενότητας και να αποτρέψει εσωτερικές τριβές».

Στο παρασκήνιο, ονόματα όπως αυτό του Κώστα Τσουκαλά, του Νίκου Μήλη και του Γιάννη Βαρδακαστάνη παραμένουν στο τραπέζι, χωρίς -όπως λέγεται- να έχουν ληφθεί οριστικές αποφάσεις.

Ωστόσο, όπως επισημαίνουν έμπειρα στελέχη, «η συγκεκριμένη θέση απαιτεί πολιτικό βάρος, αντοχή και ικανότητα γεφύρωσης διαφορετικών τάσεων».

Η συνεδρίαση της νέας Κεντρικής Επιτροπής δεν αποκλείεται να πραγματοποιηθεί το Σαββατοκύριακο και αναμένεται να σηματοδοτήσει την ολοκλήρωση της εσωκομματικής αναδιάταξης, με το κόμμα να επιδιώκει να εμφανιστεί πλήρως προετοιμασμένο για την επόμενη εκλογική αναμέτρηση.

Διεύρυνση επιρροής

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διεύρυνση της επιρροής στον ευρύτερο προοδευτικό χώρο. Όπως τονίζουν κομματικές πηγές, «υπάρχει ένα μεγάλο κοινωνικό ακροατήριο που αναζητά αξιόπιστη εναλλακτική και δεν καλύπτεται από τις υπάρχουσες επιλογές», προσθέτοντας ότι «η σαφής προγραμματική πρόταση και η συνέπεια λόγων και πράξεων μπορούν να οδηγήσουν σε γρήγορη πολιτική σύγκλιση με αυτό το κοινό».

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσονται και οι δηλώσεις του εκπροσώπου τόπου,  Κώστα Τσουκαλά, ο οποίος υπογράμμισε: «έχουμε να δούμε δημοσκόπησηεδώ και δυόμισι εβδομάδες. Στην τελευταία δημοσκόπηση, μετά το συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, είχαμε ανέβει μιάμιση μονάδα. Η εκτίμησή μας είναι ότι αυτή τη στιγμή, όταν υπάρχει ένα 70% που συστηματικά δηλώνει ότι θέλει να γίνει πράξη η πολιτική αλλαγή, υπάρχει αυτή η δεξαμενή, αυτό το πλειοψηφικό ακροατήριο στο οποίο απευθυνόμαστε ως ηγετική δύναμη της αντιπολίτευσης, ζητώντας του με καθαρές λύσεις να συμπαραταχθεί με το πολιτικό μας σχέδιο για να γίνει πράξη η πολιτική αλλαγή».

Από τη Χαριλάου Τρικούπη υποστηρίζουν ότι το ζητούμενο για την κοινωνία είναι απτό: βελτίωση της καθημερινότητας και απαντήσεις στα πραγματικά προβλήματα», ενώ απορρίπτουν τα σενάρια περί πρόωρων δεσμεύσεων για συνεργασίες. «Οι πολίτες αποφασίζουν πρώτα και στη συνέχεια διαμορφώνονται οι κυβερνητικές λύσεις με βάση τα προγράμματα», αναφέρουν , ξεκαθαρίζοντας ταυτόχρονα ότι «δεν υπάρχει κανένα περιθώριο σύμπλευσης με τη Νέα Δημοκρατία».

Οι πηγές ανέφεραν ότι κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων της Παρασκευής με τις ΗΠΑ, ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί έδειξε σημάδια ευελιξίας σε ορισμένες από τις θέσεις του, ιδίως όσον αφορά τη μείωση ή τη διακοπή της οικονομικής και στρατιωτικής υποστήριξης προς τον λεγόμενο Άξονα της Αντίστασης, συμπεριλαμβανομένης της Χεζμπολάχ του Λιβάνου.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, αυτή η προσέγγιση προκάλεσε την έντονη αντίδραση του Μοχαμάντ Μπαγκέρ Ζολγκάντρ, γραμματέα του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, στην Τεχεράνη.

Οι ίδιες πηγές, σύμφωνα με αποκλειστικό ρεπορτάζ του Iran International, ανέφεραν ότι ο Ζολγκάντρ, σκληροπυρηνικός πολιτικός και πρώην διοικητής των Φρουρών της Επανάστασης, ο οποίος ενημερώθηκε για τις συνομιλίες, υπέβαλε έκθεση στην ηγεσία και τους ανώτερους διοικητές των Φρουρών της Επανάστασης, η οποία πυροδότησε την οργή στα υψηλότερα επίπεδα. Η έκθεση φέρεται να ανέφερε «απόκλιση από την εντολή της αντιπροσωπείας» και συμμετοχή σε συζητήσεις πέρα ​​από τις οδηγίες της ηγεσίας.

Η εντολή από το Ιράν

Μετά από διαβουλεύσεις σε επίπεδο ηγεσίας και με τη συμμετοχή του Χουσεΐν Ταέμπ, συμβούλου του ανώτατου ηγέτη, εκδόθηκε εντολή το Σάββατο το απόγευμα για την άμεση επιστροφή της αντιπροσωπείας στην Τεχεράνη, ανέφεραν οι πηγές. Αναφορές για παρόμοιες εσωτερικές διαμάχες είχαν εμφανιστεί νωρίτερα. Στις 28 Μαρτίου, προέκυψαν πληροφορίες για σοβαρές διαφωνίες μεταξύ του προέδρου Μασούντ Πεζεσκιάν και του Αρχιστράτηγου των Φρουρών, Αχμάντ Βαχιντί.

Πηγές δήλωσαν στο Iran International ότι οι διαμάχες προήλθαν από διαφωνίες σχετικά με τη διεξαγωγή του πολέμου και τον αντίκτυπό του στα μέσα διαβίωσης και στην ευρύτερη οικονομία.

Τρεις ημέρες αργότερα, πληροφορίες ανέφεραν ότι ο Πεζεσκιάν ήταν δυσαρεστημένος με το γεγονός ότι βρισκόταν σε «πλήρες πολιτικό αδιέξοδο» και είχε χάσει ακόμη και την εξουσία του να διορίζει αξιωματούχους, οι οποίοι μετέπειτασκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου.

Σύμφωνα με αυτές τις πληροφορίες, ο Βαχιντί είχε δηλώσει ότι λόγω των συνθηκών πολέμου, όλες οι βασικές διευθυντικές θέσεις θα έπρεπε να ελέγχονται άμεσα από τους Φρουρούς της Επανάστασης, μέχρι νεωτέρας.

Παρά την ποικιλόμορφη σύνθεση της διαπραγματευτικής αντιπροσωπείας του Ιράν στο Ισλαμαμπάντ, πληροφορίες υποδηλώνουν ότι εκπρόσωποι που είναι ευθυγραμμισμένοι με τους Φρουρούς της Επανάστασης είχαν σημαντική επιρροή. Η επιμονή του Ιράν να συνεχίσει το πυρηνικό του πρόγραμμα και να διατηρήσει τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ συνέβαλε τελικά στην αποτυχία των συνομιλιών στο Ισλαμαμπάντ, σύμφωνα με αναφορές.

Μετά την κατάρρευση των συνομιλιών, οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ναυτικό αποκλεισμό με στόχο τα νότια λιμάνια του Ιράν, με την Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ να δηλώνει από το πρωί της Δευτέρας ότι θα εμπόδιζε τα πλοία να εισέρχονται ή να εξέρχονται από ιρανικά λιμάνια. Ο αποκλεισμός εφαρμόστηκε όπως είχε προγραμματιστεί.

Εν αναμονή νέων συνομιλιών

Παρά την αποτυχία του πρώτου γύρου συνομιλιών, το Πακιστάν δήλωσε τη Δευτέρα ότι οι διαβουλεύσεις και με τις δύο πλευρές ήταν σε εξέλιξη και είναι πιθανός ένας νέος γύρος συνομιλιών. Την πληροφορία επανέλαβε ο Τραμπ δηλώνοντας στη New York Post ότι οι συνομιλίες με το Ιράν «θα μπορούσαν να επαναληφθούν εντός δύο ημερών» στο Πακιστάν.

Πηγές είχαν δηλώσει νωρίτερα στο Reuters ότι παρά το φαινομενικό αδιέξοδο, οι διπλωματικοί δίαυλοι παραμένουν ανοιχτοί, με αξιωματούχο της ιρανικής πρεσβείας στο Πακιστάν να λέει ότι ο επόμενος γύρος συνομιλιών θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί αργότερα αυτή την εβδομάδα ή στις αρχές της επόμενης.

Ρούλα Σκουρογιάννη

Η εξέλιξη αυτή προέκυψε ως αποτέλεσμα ενός περιορισμένης έκτασης ανασχηματισμού, ο οποίος πυροδοτήθηκε από τις δικαστικές έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας σχετικά με τη διαχείριση του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Η κυβέρνηση επέλεξε να μην προχωρήσει στον διορισμό νέου προσώπου για τη συγκεκριμένη θέση, με τον κυβερνητικό εκπρόσωπο, Παύλο Μαρινάκη, να ξεκαθαρίζει πως οι ανάγκες του τομέα θα καλυφθούν εσωτερικά από την υπάρχουσα ηγεσία του Υπουργείου. 

Το παρασκήνιο της παραίτησης και οι δικαστικές εξελίξεις

Η απομάκρυνση του μέχρι πρότινος Υφυπουργού Υγείας, Δημήτρη Βαρτζόπουλου, συνδέεται άμεσα με τη συμπερίληψη του ονόματός του στη δεύτερη δικογραφία που σχημάτισε η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία για τις δραστηριότητες του οργανισμού πληρωμών των αγροτικών επιδοτήσεων.

Η εμπλοκή αυτή οδήγησε στην υποβολή της παραίτησής του, κλείνοντας έναν κύκλο τριετούς θητείας στο συγκεκριμένο πόστο. Παρά τις σκιές που άφησε η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ, η πολιτική ηγεσία εστίασε στην ανάγκη διασφάλισης της συνέχειας του έργου που έχει ήδη δρομολογηθεί στον ευαίσθητο τομέα της ψυχιατρικής περίθαλψης.

Η συνάντηση κορυφής και η δέσμευση για τη μεταρρύθμιση

Σε κλίμα αμοιβαίας αναγνώρισης πραγματοποιήθηκε η συνάντηση του Άδωνι Γεωργιάδη με τον απερχόμενο Υφυπουργό, όπου ο Υπουργός Υγείας βρήκε την ευκαιρία να ευχαριστήσει δημόσια τον κ. Βαρτζόπουλο για τη συνολική του προσφορά στο Εθνικό Σύστημα Υγείας. Κατά τη διάρκεια της συνομιλίας τους, δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στις κρίσιμες μεταρρυθμίσεις και τις δράσεις που προωθήθηκαν τα τελευταία χρόνια για τη δημόσια ψυχική υγεία.

Ο κ. Γεωργιάδης εξήρε την αποτελεσματικότητα του συνεργάτη του και τον συνεχάρη για τον αξιοπρεπή τρόπο με τον οποίο επέλεξε να χειριστεί τις τελευταίες δυσμενείς εξελίξεις που τον οδήγησαν εκτός κυβερνητικού σχήματος.

Το μέλλον της ψυχιατρικής φροντίδας στην Ελλάδα

Με την ολοκλήρωση της συνάντησης, ο Άδωνις Γεωργιάδης προχώρησε σε μια σαφή δέσμευση που αφορά το μέλλον χιλιάδων πολιτών που βασίζονται στις δομές ψυχικής υγείας. Υποσχέθηκε πως η ψυχιατρική μεταρρύθμιση θα συνεχιστεί απρόσκοπτα και με αμείωτη ένταση μέχρι την πλήρη ολοκλήρωσή της, θέτοντας ως απόλυτο στόχο το όφελος του κοινωνικού συνόλου.

Η ανάληψη των καθηκόντων αυτών από τον ίδιο τον Υπουργό σηματοδοτεί μια περίοδο συγκέντρωσης των αρμοδιοτήτων, με σκοπό να μην υπάρξουν καθυστερήσεις στην υλοποίηση του εθνικού σχεδιασμού για την ψυχική υγεία, παρά τις πολιτικές αναταράξεις των τελευταίων ημερών.

Μάλιστα, ανέφερε πως «όταν συνεδριάζουν τα όργανα θα τα σέβεστε. Και τα συνέδρια θα τα σέβεστε».

Απαντώντας στον Π. Γερουλάνο σημείωσε πως «ακούω να λέγεται «μα, συνεδριάζουν τα όργανα;». Έχουν γίνει εκατοντάδες συνεδριάσεις σε όλη την Ελλάδα. Προσυνεδριακός διάλογος σε πρωτοφανή έκταση. Έχει ξαναγίνει συνέδριο με δέκα περιφερειακά συνέδρια; Να συνεδριάζει και η Γραμματεία πιο συχνά. Το δέχομαι. Αλλά σεβασμός στη συνεδρίαση, δεν σημαίνει πριν τη συνεδρίαση όλα τα media να έχουν τα κείμενα των ανακοινώσεών σας. Αυτός είναι μη σεβασμός στα όργανα».

Η τελευταία αναφορά θεωρείται πως πήγαινε στον δήμαρχο Αθήνας Χάρη Δούκα.

Ο Νίκος Ανδρουλάκης έδωσε απαντήσεις και στις ενστάσεις που υπήρξαν σχετικά με την εκλογή συνέδρων. Ο Νίκος Ανδρουλάκης επανέλαβε την θέση του αυτοί να προκύψουν με τις αναλογίες ανά νομό που προέκυψαν από τις επιδόσεις του ΠΑΣΟΚ στις τελευταίες εκλογές.

Όπως δήλωσε «η κατανομή που προτείνω βάσει των ψήφων, δεν είναι αλγόριθμος. Είναι η αναλογία που στήριξε η κοινωνία το ΠΑΣΟΚ. Δεν υπάρχει κανένας αλγόριθμος και όποιος το έθεσε στον δημόσιο διάλογο δεν βοηθάει την παράταξη. Δεν είναι αλγόριθμος πώς ψήφισε ο ελληνικός λαός. Είναι η βούλησή του». Παράλληλα απάντησε στην εσωκομματική κριτική που δέχθηκε για τους συνέδρους που θα προκύψουν από το Ηράκλειο Κρήτης. «Τι υπονοείτε;» ανέφερε «ότι κάνω κάτι για να ευνοήσω το Ηράκλειο; Το Ηράκλειο έχει παραπάνω συνέδρους από την Α’ Αθήνας και με πρόεδρο τον Βαγγέλη Βενιζέλο και με πρόεδρο τη Φώφη Γεννηματά και στο προηγούμενο συνέδριο. Υπάρχει κάτι χειρότερο, όμως. Με τον τρόπο που προτείνουμε σήμερα την κατανομή, το Ηράκλειο σε σχέση με το προηγούμενο συνέδριο χάνει 40 με 50 συνέδρους. Άρα, όχι μόνο δεν ευνοείται, αλλά χάνει! Γιατί, λοιπόν, όλα αυτά τα υπονοούμενα;»

Σημείωσε πως «κάνουμε έναν δίκαιο κανόνα, να τον βάλουμε και στο καταστατικό μας, ώστε να καταλάβουν κάποιοι ότι η κατανομή από εδώ και πέρα στους συνέδρους θα γίνεται βάσει της ετυμηγορίας του ελληνικού λαού. Δεν είναι για να ευνοήσουν την περιφέρεια. Είναι γιατί υπάρχουν δήμοι που θα αδικηθούν κατάφωρα στο ίδιο το λεκανοπέδιο».

Επίσης, ο Νίκος Ανδρουλάκης αναφέρθηκε στη διεύρυνση του κόμματος λέγοντας: «Και η αείμνηστη Φώφη Γεννηματά έφερε βουλευτές εν ενεργεία και άλλα στελέχη και τώρα έγινε το ίδιο. Το ΠΑΣΟΚ είναι ανοικτό. Όποιος θέλει να επιστρέψει σε αυτόν τον αγώνα, να έρθει. Με τον ίδιο τρόπο που έρχονταν και στελέχη τις προηγούμενες δεκαετίες. Δεν άλλαξε τίποτα. Αυτό που άλλαξε είναι ότι τώρα μπορούμε, όπως μπορούσαμε και παλαιότερα».

Στα όσα είπε ο Νίκος Ανδρουλάκης φέρεται -σύμφωνα με πηγές προσκείμενες στον δήμαρχο Αθήνας να απάντησε ο Χάρης Δούκας επισημαίνοντας: «Δε σε αμφισβήτησα ποτέ μετά τις εσωκομματικές. Σέβομαι τα όργανα. Πρέπει κι εσύ να σέβεσαι εμάς. Όχι ποινικοποίηση του διαλόγου. Έχεις εσύ ευθύνη να το διασφαλίσεις».

Για τους Σύνεδρους ο Χάρης Δούκας φέρεται να επέκρινε τον κ. Ανδρουλάκη για την έλλειψη μητρώων ενώ μίλησε και για αλγόριθμο στην επιλογή που αντίκειται στην προηγούμενη εγκύκλιο στο Συνέδριο το 2022. “Το ΠΑΣΟΚ είναι κόμμα μελών. Και πρέπει να εκλέξουμε Συνέδρους με βάση τα μέλη. Δεν υπάρχει άλλο τέτοιο προηγούμενο” φέρεται να είπε ο κ. Δούκας.

Τέλος, απάντησε στις κατηγορίες που δέχθηκε σχετικά με τη δημοσιοποίηση τοποθετήσεών του στα όργανα λέγοντας πως «με τις διατυπώσεις και τις αιχμές σου που έδωσες σήμερα στην δημοσιότητα πριν τελειώσει η συνεδρίαση, παράγεις εσωστρέφεια. Να πούμε όμως ΟΧΙ και στην στασιμότητα, που βρίσκεται η παράταξή μας».

Πάντως ενδεικτική της κατάστασης εσωκομματικής έντασης που επικρατεί είναι οι διαρροές από τη Χαριλάου Τρικούπη που κάνουν λόγο για ανύπαρκτους διαλόγους. Υποστηρίζουν ότι ο Χάρης Δούκας δεν είπε ποτέ στον Ανδρουλάκη:

“Είναι δυνατόν να μας λες μετά τις εσωκομματικές δεν υπάρχουν μητρώα, ότι ο αλγόριθμος αντίκειται στο καταστατικό και ότι «τις αιχμές σου παράγεις εσωστρέφεια».

Ο κ. Στουρνάρας ξεκαθάρισε ότι σε μια πρώτη φάση υπήρξε θεσμική συνεργασία με την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και τον τότε πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα, κάνοντας μάλιστα ειδική αναφορά στον Ευκλείδη Τσακαλώτο και στον Γιώργο Χουλιαράκη.

Ωστόσο, όπως περιέγραψε, η «καταιγίδα» ξέσπασε όταν η Τράπεζα της Ελλάδος εντόπισε –κατά τα λεγόμενά του– «περίεργες πρακτικές» στον δανεισμό της Τράπεζας Αττικής. Η απόφαση να αφαιρεθεί το “fit and proper” από τη διοίκηση και να κινηθεί η διαδικασία αντικατάστασής της αποτέλεσε, σύμφωνα με τον ίδιο, σημείο καμπής.

Κατά την αφήγησή του, υπήρξε συμφωνία με την τότε κυβέρνηση για τη νέα διοίκηση, με συμμετοχή εκπροσώπων και από τις δύο πλευρές. Όμως, ενώ όλα έδειχναν τακτοποιημένα, η εικόνα άλλαξε αιφνιδιαστικά.

Όπως είπε, μόλις προσγειώθηκε στη Φρανκφούρτη, πληροφορήθηκε από τα sites ότι στη διοίκηση τοποθετήθηκαν άλλα πρόσωπα από εκείνα που είχαν συμφωνηθεί. Ακολούθησαν τηλεφωνήματα σε κυβερνητικά στελέχη και τελικά επικοινωνία με τον τότε πρωθυπουργό. Ο ίδιος υποστήριξε ότι τα πρόσωπα που προωθήθηκαν δεν πληρούσαν τις εποπτικές προϋποθέσεις, άρα δεν μπορούσαν να γίνουν αποδεκτά.

Το πλέον βαρύ σημείο της αφήγησης αφορά όσα συνέβησαν την επόμενη ημέρα της ρήξης. Σύμφωνα με τον κ. Στουρνάρα, την ώρα που συνεδρίαζε η αρμόδια επιτροπή της Τράπεζας της Ελλάδος, δέχθηκε τηλεφώνημα από τη σύζυγό του, η οποία τον ενημέρωσε ότι στο γραφείο της βρίσκονταν κλιμάκια του ΣΔΟΕ και της Οικονομικής Αστυνομίας.

Ο ίδιος συνέδεσε ευθέως τη χρονική σύμπτωση με τη διαφωνία του για τη διοίκηση της Τράπεζας Αττικής, αφήνοντας σαφείς υπαινιγμούς για απόπειρα πίεσης. Όπως περιέγραψε, έθεσε τη σύζυγό του σε ανοιχτή ακρόαση και εκείνη του ξεκαθάρισε να μην υποχωρήσει.

Ο Διοικητής της ΤτΕ ανέφερε ότι τότε συνειδητοποίησε πως είχε τρεις δρόμους: να παραιτηθεί, να υποχωρήσει ή να επιμείνει στη θεσμική του στάση. “Αποφάσισα το πρώτο”, σημείωσε ο Γιάννης Στουρνάρας.

Ράνια Τραγόμαλλου

Το μήνυμα Ανδρουλάκη για απομάκρυνση από εσωκομματικές  τριβές  και επιστροφή στα μεγάλα κοινωνικά ζητήματα λειτουργεί ταυτόχρονα ως προσπάθεια επαναφοράς του ελέγχου της συζήτησης αλλά και ως έμμεση απάντηση σε όσους θεωρούν ότι το κόμμα έχει εγκλωβιστεί σε έναν κύκλο χαμηλών προσδοκιών και περιορισμένης απήχησης.

Μηνύματα και  αμφισβητήσεις

Η χθεσινή ΠΓ πραγματοποιήθηκε σε κλίμα έντασης, με εμφανείς ρωγμές και ανοιχτές αντιπαραθέσεις. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επιχείρησε να κλείσει τη συζήτηση περί εσωστρέφειας,  επιμένοντας ότι ένα συνέδριο αποκτά πολιτικό βάρος μόνο όταν στηρίζεται στον διάλογο και την εξωστρέφεια.

• Νίκος Ανδρουλάκης: «Σταματήστε τα επιμέρους ζητήματα. Δεν αφορούν την κοινωνία. Μπορεί να αφορούν κάποιους από εσάς, δεν αφορούν την κοινωνία. Την κοινωνία την αφορούν τα λιμάνια, η ενέργειά , η παιδεία, η υγεία».

Η αιχμή Ανδρουλάκη στόχευε στην επαναφορά της συζήτησης στα μεγάλα κοινωνικά ζητήματα και να αποσυνδέσει το Συνέδριο από εσωκομματικές τριβές. Ταυτόχρονα, όμως εμφανίζονται σαφείς φωνές που ζητούν ανανέωση στρατηγικής, στο φόντο των δημοσκοπικών ποσοστών και των κινήσεων για το ρόλο του κόμματος στο προοδευτικό μέτωπο.

Ανοιχτές βολές Δούκα

Ο Χάρης Δούκας στη χθεσινή παρέμβαση του δεν περιορίστηκε σε κριτική τακτικής. Άνοιξε μετωπικά τη συζήτηση, εκφράζοντας ευθέως την ανησυχία του για την πορεία του κόμματος και αμφισβητώντας τη μέχρι σήμερα στρατηγική.   

• Χάρης Δούκας: «Θέλω να είμαστε ειλικρινείς μεταξύ μας συντρόφισσες και σύντροφοι. Η στρατηγική μας ως τώρα απέτυχε. Ο στόχος της πρώτης θέσης απομακρύνεται».
  Και προσέθεσε: «Σε κάθε περίπτωση, θέλω να καταθέσω τη διαφωνία μου για την έως τώρα πορεία μας. Και να προτείνω να υπάρξει σήμερα σχέδιο απόφασης για την αλλαγή στρατηγικής, σε μία νέα νικηφόρα κατεύθυνση».

Η τοποθέτηση του ερμηνεύεται από στελέχη της Χαριλάου Τρικούπη ως ευθεία πολιτική διαφοροποίηση, με στόχο να τεθεί ζήτημα κατεύθυνσης πριν παγιωθούν οι αποφάσεις του Συνεδρίου.  Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η επιμονή του για καθαρή απόφαση απέναντι σε οποιοδήποτε σενάριο συνεργασίας με τη Νέα Δημοκρατία.

Για την πλευρά Δούκα, το ζήτημα αυτό δεν είναι διαδικαστικό, αλλά βαθιά πολιτικό, καθώς θεωρεί ότι η ασάφεια υπονομεύει την αυτονομία και τη δυνατότητα του ΠΑΣΟΚ να εμφανιστεί ως εναλλακτική πρόταση εξουσίας.

Εντούτοις, στη χθεσινή συνεδρίαση, όπως μετέφεραν κομματικές πηγές, αρκετά στελέχη εξέφρασαν επιφυλάξεις για την εμμονή στο να υπάρξει σχετικό ψήφισμα.  Παράλληλα, εκφράστηκε η άποψη ότι η πρόταση του να ανοίξει τώρα μια προγραμματική συζήτηση για τον σχηματισμό κυβέρνησης είναι πρόωρη και δεν συνεισφέρει ουσιαστικά στον αγώνα που δίνει το κόμμα. 

Αποκαλυπτικός του κλίματος ήταν και ο διάλογος με τον Νίκο Ανδρουλάκη για το ζήτημα των προκριματικών που έχει θέσει ο δήμαρχος Αθηναίων. 

• Ν. Ανδρουλάκης: «Γιατί επιμένεις στις προκριματικές; Έγιναν πριν πολλά χρόνια και δεν είχαν καλά αποτελέσματα».
  Χ. Δούκας: «Αφού δεν είχαν καλά αποτελέσματα, γιατί μπήκαν στο καταστατικό;»

Η ενόχληση της Άννας Διαμαντοπούλου

Την ενόχλησή της εξέφρασε η Άννα Διαμαντοπούλου στον Χάρη Δούκα, για τις διαρροές στον Τύπο, κατά τη διάρκεια συνεδρίασης κομματικού οργάνου, φέρνοντας  στο προσκήνιο και την πλευρά της κομματικής πειθαρχίας και της συγκράτησης.

• Διαμαντοπούλου: «Τι είναι αυτά που κάνεις; Απαράδεκτο. Δεν είναι μια δημόσια συνεδρίαση, είναι συνεδρίαση κομματικού οργάνου».
• Χ. Δούκας: «Μυστικό είναι; Δεν είναι κρυφές οι θέσεις μου».

«Θεσμικές» αιχμές Γερουλάνου

Ο Παύλος Γερουλάνος, με πιο θεσμική προσέγγιση, ανέδειξε μια άλλη διάσταση της εσωτερικής συζήτησης: τη λειτουργία του κόμματος. Η παρέμβασή του δεν αφορούσε μόνο το πολιτικό αποτέλεσμα, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνονται οι αποφάσεις, φέρνοντας στο προσκήνιο την ανάγκη για συχνότερη συνεδρίαση των οργάνων, ανοιχτές διαδικασίες και ουσιαστικό διάλογο.

Για στελέχη που συμμερίζονται αυτή την άποψη, το πρόβλημα δεν είναι μόνο η στρατηγική, αλλά και το αν το κόμμα «αναπνέει» πολιτικά και οργανωτικά. Στο «καμπανάκι που χτύπησε  για την αποτελεσματικότητα της στρατηγικής σημείωσε  ότι «δεν έχουμε στη διάθεση μας χρόνο και πρέπει να κινηθούμε γρήγορα». Υπογράμμισε ότι μέχρι τώρα δεν έχουν υπάρξει αποτελέσματα.  

«Ο σχεδιασμός δεν έχει βγει. Η ώρα για αλλαγές είναι τώρα», ήταν το μήνυμα που έστειλε, προκαλώντας την άμεση αντίδραση του Νίκου Ανδρουλάκη.

• ΝΙΚΟΣ ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΗΣ: Πως γίνεται να είσαι κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος και να λες ότι δεν αποφασίζουμε όλοι μαζί; 
• ΠΑΥΛΟΣ ΓΕΡΟΥΛΑΝΟΣ: Εκφράζω την αγωνία μου. Να συνεδριάζουν περισσότερο τα κεντρικά όργανα. 
• ΝΙΚΟΣ ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΗΣ: Όλες οι αποφάσεις πάρθηκαν στην ΚΟ.
• ΠΑΥΛΟΣ ΓΕΡΟΥΛΑΝΟΣ:  Εγώ σου λέω αυτό που πιστεύω.

Ο Παύλος Γερουλάνος  τοποθετήθηκε για τα μεγάλα θέματα αιχμής, εμφανίστηκε θετικός στο διάλογο και με άλλες προοδευτικές δυνάμεις. Ζήτησε ανοιχτές διαδικασίες και ένα μεγάλο και δημοκρατικό συνέδριο για να ενισχυθεί η συμμετοχή του κόσμου. Κατέστησε σαφή την ανάγκη δημιουργίας ηλεκτρονικού μητρώου..

Μ. Κατρίνης: «Κυβέρνηση με κορμό το ΠΑΣΟΚ»

Στη συνεδρίαση, ο Μιχάλης Κατρίνης έθεσε με σαφήνεια τον πολιτικό προσανατολισμό, υπογραμμίζοντας ότι ο στόχος παραμένει η πρώτη θέση στις εκλογές και η πολιτική αλλαγή. Τόνισε την ανάγκη προγραμματικής συζήτησης με κόμματα του προοδευτικού χώρου, ώστε να διαμορφωθεί μια κυβέρνηση με κορμό το ΠΑΣΟΚ και να γίνει ξεκάθαρο με ποιους επιλέγει να συνομιλήσει το κόμμα και με ποιους όχι.  Ανέφερε ότι ο πολιτικός αντίπαλος είναι η Νέα Δημοκρατία, και πως καμία στρατηγική αλλαγής δεν μπορεί να συντελεστεί σε κυβέρνηση με συμμετοχή της.

Σχετικά με το ζήτημα των μετεκλογικών συνεργασίών, «που τίθεται εκ των πραγμάτων» όπως είπε,  οι αποφάσεις πρέπει να λαμβάνονται συλλογικά και θεσμικά, χωρίς πίεση συγκυρίας ή ολιγομελή όργανα, και ότι το συνέδριο αποτελεί το κατάλληλο πεδίο για αυτή τη συλλογική απόφαση. Παράλληλα, υπογράμμισε τη «σημασία της διεύρυνσης χωρίς «face control», όχι μόνο με πρόσωπα αλλά και με κινήματα και πολιτικές θέσεις, προκειμένου το ΠΑΣΟΚ να ανοίξει και να κερδίσει την πολιτική αλλαγή».      

Επισήμανε ότι «η μέχρι τώρα στρατηγική δεν απέδωσε πλήρως, καθώς ο κόσμος δεν προσήλθε αυτόματα στο κόμμα παρά τη φθορά της κυβέρνησης ή τη διάλυση του ΣΥΡΙΖΑ», ενώ όπως είπε «εμφανίζονται νέα κόμματα που διεκδικούν τις ίδιες δεξαμενές». Κατέληξε ότι το συνέδριο  πρέπει να ανοίξει ορίζοντες , με  «τολμηρή ατζέντα, προγραμματική συζήτηση με προοδευτικά κόμματα, συλλογικές και θεσμικές αποφάσεις και δημοκρατικές διαδικασίες».

Νίκος Ανδρουλάκης; «Ανοιχτό, θεσμικό συνέδριο διεύρυνσης»

Νωρίτερα στη συνεδρίαση ο Νίκος Ανδρουλάκης έθεσε ως κεντρικό άξονα της τοποθέτησής του, τη στρατηγική της διεύρυνσης, την οποία όμως έσπευσε να οριοθετήσει αυστηρά. Το Συνέδριο, όπως ξεκαθάρισε, θα είναι ανοικτό και θεσμικό, συνέδριο διεύρυνσης της Δημοκρατικής Παράταξης, αλλά όχι «ρευστοποίησης». 

Υπενθύμισε ότι το ΠΑΣΟΚ ανέκαμψε από χαμηλά ποσοστά μέσα από αγώνες και πολιτική αυτονομία, σε αντίθεση –όπως υπαινίχθηκε– με άλλες δυνάμεις που «ρευστοποιήθηκαν» προσπαθώντας να το στείλουν στο χρονοντούλαπο της Ιστορίας. Σε αυτό το πλαίσιο, υποστήριξε ότι πλέον υπάρχουν οι προϋποθέσεις για πιο επιθετικές πολιτικές διεύρυνσης.

Η ένταση ωστόσο  που καταγράφηκε στη συνεδρίαση δεν θεωρείται συγκυριακή. Το Συνέδριο του Μαρτίου διαμορφώνεται πλέον ως πεδίο κρίσιμων συγκρούσεων, με την τελική έκβαση να καθορίσει όχι μόνο το πολιτικό στίγμα αλλά και τη στρατηγική πορεία του ΠΑΣΟΚ.

Η απομάκρυνση από το ενδεχόμενο σκλήρυνσης των κινητοποιήσεων και η στροφή προς τον διάλογο προέκυψε ύστερα από επικοινωνία μεταξύ κυβερνητικών στελεχών και εκπροσώπων των αγροτών. Καταλυτικό ρόλο φέρεται να έπαιξε το χθεσινοβραδινό μήνυμα του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, το οποίο – σύμφωνα με πληροφορίες – άνοιξε δίαυλο επικοινωνίας ακόμη και με τα λεγόμενα «σκληρά μπλόκα». Το μήνυμα ήταν σαφές: «ανοίξτε τους δρόμους και ελάτε να τα πούμε».

Η επαφή αγροτοσυνδικαλιστών με τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστα Τσιάρα το πρωί της Τετάρτης δημιούργησε συνθήκες συνεννόησης, παρά το γεγονός ότι στη σύσκεψη του Παλαμά είχαν τεθεί επί τάπητος σενάρια καθόδου τρακτέρ στην Αθήνα ή γενικευμένων αποκλεισμών δρόμων. Το τηλεφώνημα του κ. Τσιάρα και η πρόταση για νέα συνάντηση με 25μελή επιτροπή και πέντε παρατηρητές ήταν τελικά η κίνηση που άλλαξε τη ροή των εξελίξεων.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Open, οι αγρότες επέμειναν να συναντήσουν τον ίδιο τον Πρωθυπουργό, με αποτέλεσμα να συμφωνηθεί παρουσία 30 εκπροσώπων στο Μέγαρο Μαξίμου: 23 γεωργοί, 5 κτηνοτρόφοι, 1 μελισσοκόμος και 1 εκπρόσωπος της αλιείας, με στόχο την αναζήτηση ευνοϊκότερων λύσεων σε σχέση με την προηγούμενη συνάντηση.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, οι αγρότες θέτουν ως «κόκκινες γραμμές» το υψηλό κόστος παραγωγής, τη συμφωνία Mercosur και το εμβόλιο των αιγοπροβάτων.

Η επικρατέστερη ημέρα για τη συνάντηση με τον Πρωθυπουργό είναι η ερχόμενη Παρασκευή, υπό την προϋπόθεση ότι θα ανοίξουν οι δρόμοι.

Παράλληλα, από αύριο Πέμπτη 15 Ιανουαρίου, αναμένεται αποκλιμάκωση των μπλόκων σε όλη τη χώρα, χωρίς ωστόσο – όπως ξεκαθαρίζουν οι ίδιοι – να σημαίνει ολική απόσυρση των τρακτέρ. Οι αγρότες διατηρούν ανοιχτό το ενδεχόμενο συλλαλητηρίου, εφόσον δεν ικανοποιηθούν τα αιτήματά τους στην επικείμενη συνάντηση.

Οι δύο προτάσεις και το οριακό αποτέλεσμα

Κατά τη διάρκεια της Πανελλαδικής σύσκεψης κατατέθηκαν δύο διαφορετικές προτάσεις:

• η πρώτη προέβλεπε συμμετοχή στον διάλογο, με παράλληλο συλλαλητήριο στην Αθήνα,
• η δεύτερη αφορούσε διάλογο χωρίς κινητοποιήσεις.

Τελικά, επικράτησε η δεύτερη πρόταση, σηματοδοτώντας τη βούληση των αγροτών να προχωρήσουν σε θεσμική συζήτηση με την κυβέρνηση, χωρίς άμεση κλιμάκωση. Ωστόσο, ακόμη και μετά την απόφαση, εκφράστηκαν αντιρρήσεις, οδηγώντας σε νέα ψηφοφορία, με αποτέλεσμα πραγματικού θρίλερ: 19 ψήφοι υπέρ, 19 κατά και 19 λευκά.

Η πρόταση για συλλαλητήριο δεν πέρασε οριακά, ανοίγοντας τον δρόμο για διάλογο με ανοιχτούς δρόμους, αλλά και με το ενδεχόμενο επαναφοράς των κινητοποιήσεων να παραμένει στο τραπέζι.

Σύμφωνα με καλά ενημερωμένες πηγές, η διαδικασία ξεκίνησε με μια άτυπη δοκιμαστική «μέτρηση προθέσεων» που ζήτησε ο προεδρεύων του Οργάνου, ο Κύπριος ΥΠΟΙΚ Μάκης Κεραυνός. Στην ανεπίσημη αυτή φάση, μολονότι δεν υπήρχε καταμέτρηση, η εικόνα ήταν ήδη ξεκάθαρη: η πλειονότητα των 20 υπουργών Οικονομικών έδειξε προτίμηση στον Πιερρακάκη, δημιουργώντας έναν συσχετισμό δυνάμεων που καθιστούσε προδιαγεγραμμένο το αποτέλεσμα.

Μπροστά σε αυτό το τοπίο, ο κ. Κεραυνός έθεσε το ερώτημα αν το σώμα επιθυμεί να προχωρήσει σε επίσημη ψηφοφορία. Δεν χρειάστηκε ποτέ. Ο Βέλγος αντίπαλος, Βίνσεντ βαν Πέτεγκεμ, αποσύρθηκε πριν καν ανοίξει η κάλπη, αναγνωρίζοντας τη διαμορφωμένη υπεροχή του Έλληνα υπουργού. Έτσι, η εκλογή του Πιερρακάκη ολοκληρώθηκε χωρίς τυπική ψηφοφορία — ένα γεγονός σπάνιο σε διαδικασίες τέτοιας βαρύτητας.

Καθοριστικής σημασίας θεωρείται η στήριξη του γαλλογερμανικού άξονα. Ο Γερμανός ΥΠΟΙΚ, Λαρς Κλινγκμπάιλ, εξέφρασε δημόσια την υποστήριξή του μόλις μία ώρα πριν κλείσουν οι πόρτες της συνεδρίασης, στέλνοντας σαφές μήνυμα στους υπόλοιπους εταίρους.

Αντίστοιχα, ο Γάλλος υπουργός Οικονομικών, Ρολάν Λεσκίρ, είχε ήδη ταχθεί υπέρ της ελληνικής υποψηφιότητας, ενισχύοντας περαιτέρω το momentum υπέρ του Πιερρακάκη.

Η συμμαχία Παρισιού–Βερολίνου λειτούργησε ως καταλύτης, διαμορφώνοντας ένα περιβάλλον στο οποίο η εκλογή του Έλληνα υπουργού εμφανίστηκε ως η πιο βιώσιμη και σταθερή επιλογή για την επόμενη εποχή του Eurogroup.

Νίκος Γιαννόπουλος

Ακριβώς στις 5 το απόγευμα, δηλαδή δύο ώρες πριν από την προγραμματισμένη έναρξη της εκδήλωσης και παρά το ψιλόβροχο, υπήρχαν ήδη περίπου 200 άτομα που περίμεναν υπομονετικά να μπουν στο θέατρο. Οι πόρτες δεν είχαν ανοίξει ακόμα, οι δημοσιογράφοι δεν είχαν παραλάβει τις διαπιστεύσεις τους αλλά η ουρά ήταν ήδη μεγάλη.

Αργότερα μία κυρία ακούστηκε να λέει ότι είχε σπεύσει ήδη από τις 4 το απόγευμα αλλά εν τέλει κατάφερε να μπει στο θέατρο μόλις στις 6.

Ο κόσμος πύκνωσε τόσο πολύ που οι υπεύθυνοι του θεάτρου έδωσαν εντολή να φιλοξενηθούν άνθρωποι ακόμα και στο φουαγιέ όπου είχαν τοποθετηθεί για την περίσταση οθόνες τηλεόρασης. Σημειωτέον το Παλλάς είναι ένα από τα μεγαλύτερα θέατρα της Αθήνας με συνολική χωρικότητα καθήμενων 1500 άτομα. Προφανώς την Τετάρτη το βράδυ το κατώφλι του θεάτρου πέρασαν πολλά περισσότερα των 1500 άτομα (στην πλατεία κάθονταν και όρθιοι οι οποίοι ήταν δεκάδες).

Ηταν, δε, τόσο μεγάλος ο όγκος του κόσμου που από κάποια στιγμή και έπειτα τα μέτρα ασφαλείας χαλάρωσαν σχετικά έτσι ώστε να μην παρατηρηθεί επικίνδυνος συνωστισμός στις εισόδους του θεάτρου.

Επιστρέφοντας στη σημειολογία, από την αρχή έγινε σαφές ότι κανείς από τους πολιτικούς που θα προσέρχονταν δεν θα καθόταν στην πλατεία τα μπροστινά καθίσματα της οποίας είχαν κρατηθεί μόνο για τα μέλη του επιστημονικού συμβουλίου του Ινστιτούτου Τσίπρα.

Οι πολιτικοί φιλοξενήθηκαν στο σύνολό τους στον εξώστη. Οι επικεφαλής κινήσεων και κομμάτων (Φάμελλος, Χαρίτσης, Κόκκαλης) ακριβώς στο κέντρο και στα πέριξ οι υπόλοιποι. Δεν έγινε απολύτως σαφές σε τι ακριβώς εξυπηρετούσε αυτή η χωροθέτηση αλλά αυτή ήταν. Και η αλήθεια είναι ότι δόθηκαν πολλές ερμηνείες, όχι ακριβώς κολακευτικές για τους φιλοξενούμενους του εξώστη.

Στην πλατεία υπήρχε μόνο ο Τσίπρας, τα μέλη του επιστημονικού συμβουλίου του ινστιτούτου του και ο απλός κόσμος ο οποίος “μπουστάριζε” συχνά-πυκνά την ατμόσφαιρα με συνθήματα και προτροπές προς τον συγγραφέα, ιδιαίτερα την ώρα που ο τελευταίος μιλούσε. 

“Προχώρα”, “εσύ είσαι ο καταλύτης”, “εσένα θέλουμε”, “μέχρι εδώ”, “βάλε ένα τέλος” και κτλ. Φυσικά το κλασικό σύνθημα της δημοκρατικής παράταξης “ο λαός δεν ξεχνά τι σημαίνει δεξιά” δεν θα μπορούσε να λείψει και αποτύπωσε προφανώς την πολιτική απόσταση που έχει διανύσει τα πολλά τελευταία χρόνια ο Αλέξης Τσίπρας.

Ο συγγραφέας της “Ιθάκης” είχε την ευκαιρία να διαπιστώσει ότι η πολιτική μπογιά του στις live πολιτικές καταστάσεις περνά ακόμα. Εκανε αρκετή ώρα να διανύσει την απόσταση από την είσοδο του θεάτρου μέχρι τη θέση του στην πρώτη σειρά των καθισμάτων. Σταματούσε συνεχώς για να χαιρετίσει την ώρα που στο πρόσωπό του ήταν μόνιμα ζωγραφισμένο ένα μεγάλο χαμόγελο. Εδειχνε να απολαμβάνει και ο ίδιος τις στιγμές της αδιαμεσολάβητης επαφής μ’ αυτούς που τον εκτιμούν πολιτικά.

Στην ομιλία του, ειδικά στα σημεία στα οποία επεφύλαξε σκληρή κριτική και αντιμετώπιση στους πρώην συντρόφους του (μιλώντας, μεταξύ άλλων, για ιδιοτέλεια και για σχήματα που έχουν κλείσει τον ιστορικό τους κύκλο) η γλώσσα του σώματος αρκετών πρώην συνοδοιπόρων έλεγε τα πάντα.

Ο Σωκράτης Φάμελλος ειδικά είχε βυθιστεί σε περισυλλογή, είχε βάλει το δεξί χέρι στο πρόσωπό του και φαινόταν αν μην τι άλλο προβληματισμένος για όσα άκουγε (και ίσως για όσα υπονοούσε ο Αλέξης Τσίπρας). Ήταν ίσως μία από τις πιο χαρακτηριστικές στιγμές της βραδιάς κατά την οποία ο Τσίπρας φαίνεται ότι έκλεισε οριστικά τους λογαριασμούς του με τον προηγούμενο κομματικό του παρελθόν.

Στο τέλος ο ομιλητής αποθεώθηκε από το κοινό το οποίο είχε καταχειροκροτήσει σε αρκετά σημεία της ομιλίας του, και ιδίως σ’ αυτά στα οποία γινόταν λόγος για την ανάγκη νέου ξεκινήματος της δημοκρατικής παράταξης έτσι ώστε να μπει τέλος στην πολιτική κυραρχία της Δεξιάς. Εντονο χειροκρότημα ο κόσμος επεφύλαξε και στην ατάκα Τσίπρα ότι είναι υπερήφανος για το κυβερνητικό του έργο με την οποία πέταξε το γάντι στους αντιπάλους του.

Οι πωλήσεις του βιβλίου κατά τη διάρκεια της παρουσίασης φυσικά συνεχίστηκαν σε φρενήρη ρυθμό. Το πρόχειρο σταντ με εκατοντάδες αντίτυπα της “Ιθάκης” που είχε στήσει ο εκδοτικός οίκος Gutrenberg στην είσοδο της πλατείας του θεάτρου έκανε χρυσές δουλειές. Ο εκδότης Κώστας Δαρδανός στο δικό του σύντομο χαιρετισμό φαινόταν ένας άνθρωπος ευχαριστημένος, κυρίως γιατί στο επίκεντρο βρέθηκε ένα βιβλίο στην εποχή της απόλυτης κυριαρχίας των social media και του σκρολαρίσματος.

To βιβλίο βέβαια ήταν η αφορμή. Οι βαθιές αιτίες όσων έλαβαν χώρα την Τετάρτη το βράδυ στο Παλλάς έχουν να κάνουν με την επιθυμία Τσίπρα να επιστρέψει ακμαίος στην κεντρική πολιτική σκηνή και στον τρόπο με τον οποίο αυτή μπορεί να υλοποιηθεί. Η βραδιά πρόσφερε το καύσιμο για τις πρώτες διαδρομές του νέου οχήματος το οποίο όμως θα χρειαστεί πολύ περισσότερη ενέργεια για να φτάσει μέχρι το τέλος του δρομολογίου…