Της Ρούλας Σκουρογιάννη

Το κορυφαίο αυτό ιατρικό γεγονός, όσον αφορά στο χειρουργικό μέρος, έλαβε χώρα στην Κλινική ΓΕΝΕΣΙΣ ΑΘΗΝΩΝ, με την τιμητική παρουσία ομάδας εξειδικευμένων ιατρών και βιολόγων από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Νορβηγίας (Oslo University Hospital), με επικεφαλής τον καθηγητή και Δ/ντή Τμήματος Αναπαραγωγικής Ιατρικής Peter Zoltan Fedorcsak, Head of Department of Reproductive Medicine, και τους συνεργάτες του Dr Guri B Majak, Dr Thomas Fredrik Thaulow, Mrs Marie Indahl και την Eλληνίδα κα Μαρία Μπίμπα.

Το ιστορικό μέχρι τη μεταμόσχευση ωοθηκικού ιστού

Τρεις γυναίκες, οι οποίες πριν από οκτώ, επτά και πέντε χρόνια αντίστοιχα διαγνώστηκαν με καρκίνο (οι δύο εξ αυτών με καρκίνο μαστού), αποφάσισαν να διατηρήσουν τη γονιμότητά τους τότε, με τη μέθοδο της κρυοσυντήρησης ωοθηκικού ιστού, έτσι ώστε να μπορέσουν να προχωρήσουν άμεσα στις θεραπείες τους για την καταπολέμηση του καρκίνου (χειρουργεία, χημειοθεραπείες και ακτινοβολίες). Σήμερα, και μετά την αποθεραπεία τους, οι γυναίκες αυτές επιστρέφουν για τη μεταμόσχευση του φλοιού των ωοθηκών τους, ώστε να προχωρήσουν σε φυσική σύλληψη, κατ’ αρχάς με το δικό τους γενετικό υλικό, που θα παράξουν οι ωοθήκες τους, και ενδεχομένως και με τη συνδρομή της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής. Η μια εξ αυτών βρίσκεται σε εμμηνόπαυση, ενώ οι άλλες δύο έχουν διαταραχές κύκλου.

Η σημασία της μετάδοσης της ιατρικής πράξης σε live streaming

Την πρωτοποριακή αυτή για τη χώρα μας προσπάθεια από Έλληνες γιατρούς και βιολόγους της ΓΕΝΕΣΙΣ ΑΘΗΝΩΝ, σε συνεργασία με εξειδικευμένους γιατρούς και βιολόγους του Oslo University Hospital, η οποία ξεκίνησε στις 9:00πμ, είχαν τη δυνατότητα να παρακολουθήσουν δια ζώσης ή με διαδικτυακή ζεύξη οι σύνεδροι που συμμετείχαν, μέσα από συνεχή live μετάδοση από το χειρουργείο και από την αίθουσα ομιλιών της Ελληνικής Εταιρείας Αναπαραγωγικής Ιατρικής, ενώ ακολούθησε live συζήτηση.

Στο libre, μίλησε o Μαιευτήρας – Γυναικολόγος εξειδικευμένος στην Ανθρώπινη Αναπαραγωγή της Κλινικής ΓΕΝΕΣΙΣ ΑΘΗΝΩΝ, κ. Κωνσταντίνος Πάντος για την πρωτοποριακή αυτή μέθοδο, τις προοπτικές που ανοίγει στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή και την εξωσωματική γονιμοποίηση, αλλά και στους στόχους της εκδήλωσης που προσέφερε μία μοναδική εκπαιδευτική εμπειρία σε γιατρούς των δημόσιων και όχι μόνο νοσοκομείων στη χώρα μας.

·         Ποια είναι η διαδικασία και ποιο το ποσοστό επιτυχίας της μεθόδου της μεταμόσχευσης ωοθηκικού ιστού;

«Είναι μία διαδικασία επεμβατική και παρεμβατική, με την έννοια ότι αφαιρούμε φλοιό και μετά από αρκετά χρόνια τον επανατοποθετούμε στην ωοθήκη. και βάσει των αποτελεσμάτων που έχουν ανακοινωθεί διεθνώς, γνωρίζουμε ότι –από τις 300 ανάλογες επεμβάσεις που έχουν γίνει– οι 180 περίπου είναι επιτυχείς, δηλαδή σε ποσοστό 60% αυτές οι επεμβάσεις επιτυγχάνουν».  

·         Η διαδικασία της επανατοποθέτησης του ωοθηκικού ιστού επιτυγχάνει με την πρώτη φορά;

«Όχι, και για το λόγο αυτό, πολλές φορές, προτιμούμε να έχουμε πλεονάζοντα ωοθηκικό ιστό, να μη μεταμοσχεύουμε, δηλαδή, όλο τον ωοθηκικό ιστό, αλλά να κρατάμε τμήμα του και για δεύτερη μεταμόσχευση, εάν τυχόν αποτύχει η πρώτη».

·         Υπάρχουν παράγοντες που επηρεάζουν θετικά την όλη διαδικασία;

«Βέβαια, υπάρχουν! Όπως η καλή αιμάτωση, η μερική ωοθηκική λειτουργία (εφόσον υπάρχει σε κάποιες από τις γυναίκες) και βέβαια, από τις 180, οι 100 έχουν αποκτήσει παιδιά, έως τώρα, οι περισσότερες φυσιολογικά. Όσες δεν μπόρεσαν φυσιολογικά, αν, σε κάποιες περιπτώσεις, υπάρχει άλλος λόγος υπογονιμότητας, τις βοηθάμε να αποκτήσουν παιδί, μέσα από την εξωσωματική γονιμοποίηση».

·         Όταν η γυναίκα επιθυμεί (ή το επιβάλλουν οι συνθήκες) να διατηρήσει την αναπαραγωγική της ικανότητα για μεγαλύτερη ηλικία, ποια μέθοδο προτείνετε: την κατάψυξη ωαρίων ή τη μεταμόσχευση ωοθηκικού ιστού; Ποιες διαφορετικές ανάγκες καλύπτει η κάθε μέθοδος;  

«Αυτή τη στιγμή, το όπλο μας είναι η κατάψυξη ωαρίων. Η κατάψυξη ωαρίων είναι μία πάρα πολύ καλή και αποτελεσματική διαδικασία. Τη συστήνουμε στις γυναίκες που είναι νέες πριν ακόμα αρχίσει και πέφτει το απόθεμα των ωαρίων τους, δηλαδή πριν τα 36-37 τους χρόνια (ιδανικά και πριν τα 35), εφόσον δεν υπάρχει άμεσα η προοπτική της απόκτησης παιδιών για κοινωνικούς ή επαγγελματικούς λόγους ή λόγους υγείας. Στις περιπτώσεις αυτές, διατηρούμαι ωάρια που έχουν μεγάλες πιθανότητες δυνητικά να γονιμοποιηθούν και να εμφυτευθούν και να αποκτήσει παιδί η γυναίκα με τα δικά της ωάρια ανεξαρτήτου ηλικίας, τηρώντας, βέβαια, πάντα, τις προβλέψεις του νόμου περί διατήρησης των ωαρίων έως 20 χρόνια αλλά και σχετικά με τα ηλικιακά όρια που θέτει ο νόμος για την απόκτηση παιδιού με υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, που είναι έως τα 52 χρόνια για τις γυναίκες.

Στις περιπτώσεις όπου κάποιες γυναίκες δεν προλαβαίνουν να καταψύξουν τα ωάριά τους (αυτό μπορεί να συμβεί για πολλούς λόγους, όπως στην περίπτωση κακοήθειας), παίρνουμε τον ωοθηκικό ιστό.
Η μεταμόσχευση ωοθηκικού ιστού είναι μία επέμβαση που έχει μεγάλη αμεσότητα: Δε χρειάζεται η διαδικασία της διέγερσης με φάρμακα που μας καθυστερεί, όπως στην περίπτωση λήψης ωαρίων, και δε χρειάζεται ούτε καν την ωοθήκη για να γίνει μεταμόσχευση: μπορεί να τοποθετηθεί στο περιτόναιο ή ετερότοπα σε άλλες θέσεις. Μπορεί, δε, να λειτουργήσει είτε για να παράγει ωάρια είτε για να επαναφέρει το ορμονικό περιβάλλον στη γυναίκα για να αισθάνεται ότι βρίσκεται σε αναπαραγωγική ηλικία».

·         Δηλαδή, εννοείτε ότι η μεταμόσχευση ωοθηκικού ιστού –έστω και σε εμμηνοπαυσιακή περίοδο– επαναφέρει τον έμμηνο κύκλο της γυναίκας;

«Ναι. Βέβαια, αυτό ανοίγει και έναν άλλο δρόμο, όπου πολλές γυναίκες μπορεί να θελήσουν να διατηρήσουν ωοθηκικό ιστό, σε πιο νεαρή ηλικία ακόμα και αν έχουν ήδη αποκτήσει παιδιά, για να μπορέσουν στα 60 τους να επαναφέρουν την ωοθηκική λειτουργία με μεταμόσχευση για να έχουν ορμονικό περιβάλλον σαν να διανύουν την 3^η ή 4^η  δεκαετία της ζωής τους! Αυτό, βέβαια, δεν εφαρμόζεται προς το παρόν, καθώς δεν υφίσταται λόγος υπογονιμότητας ή τεκνοποίησης, αλλά αφορά την επιθυμία να αισθάνονται πιο νέες οι γυναίκες. Αποτελεί μία θεωρητική εφαρμογή της μεθόδου, η οποία, προς το παρόν, δεν εφαρμόζεται».

·         Με την ταυτόχρονη διαδικτυακή σύνδεση με δώδεκα δημόσια νοσοκομεία συμβάλατε στην ενημέρωση των συναδέλφων σας, ώστε να διαδοθεί η μέθοδος και να διενεργείται και από τα δημόσια νοσοκομεία.

«Η Ελληνική Εταιρεία Αναπαραγωγικής Ιατρικής έχει ακριβώς αυτό το στόχο: να προσφέρει εκπαίδευση και ενημέρωση όχι μόνο στο κοινό αλλά και στους γιατρούς. Αυτή τη στιγμή, βρήκαμε την ευκαιρία, εφόσον θα γίνονταν τρία τέτοια περιστατικά, να συνδεθούμε με δώδεκα δημόσια νοσοκομεία.
Η γνώση δεν είναι για τους λίγους, είναι για τους πολλούς! Υπάρχουν γιατροί που ειδικεύονται, που μελετούν αυτή τη μεθοδολογία και θα τη γνωρίζουν μόνο θεωρητικά. Ξέρουμε ότι πολλοί θα ήθελαν να τη γνωρίζουν και να την εφαρμόσουν, οπότε τους δίνουμε μία τέτοια ευκαιρία, με τη βοήθεια των πιο εξειδικευμένων αυτή τη στιγμή γιατρών, παγκοσμίως, των 5 γιατρών που έρχονται στην Ελλάδα ακριβώς για αυτό το σκοπό.
Παρουσιάστηκε με λεπτομέρεια σε real time πώς γίνεται αυτή η διαδικασία για αυτό έγινε και η σύνδεση με τα νοσοκομεία, για να παρακολουθήσουν οι γιατροί αλλά και οι ειδικευόμενοι, σε μία διαδραστική σύνδεση. Με συζήτηση, με ερωτήσεις για την επίλυση οποιασδήποτε απορίας. Θεωρώ ότι είναι μία πολύ αξιόλογη προσπάθεια ενημέρωσης και εκπαίδευσης, που ταυτόχρονα αυξάνει και το επίπεδο γνώσεων στην Ελλάδα, καθώς όλα αυτά γίνονται στη χώρα μας. Παράλληλα, αισθανόμαστε περήφανοι και για τις ιατρικές πράξεις που κάνουμε εμείς οι Έλληνες γιατροί»._  

Ο ένας μετά τον άλλον αποσύρουν οι κυβερνητικοί παράγοντες την συμμετοχή τους στο συνέδριο για την υπογονιμότητα που έχει προκαλέσει σάλο στα social media και έχει προσλάβει μεγάλες διαστάσεις εξαιτίας των αναχρονιστικών στερεοτύπων που αναπαράγει και του βίντεο προβολής που προκαλεί κάθε νοήμονα.

Δείτε το βίντεο που προκάλεσε σάλο

Μετά την Προεδρία της Δημοκρατίας που ανακοίνωσε λιτά ότι το συνέδριο δεν τελεί πλέον υπό την αιγίδα της (αλήθεια κάτω από ποιες συνθήκες προσφέρθηκε τόσο επιπόλαια και εξέθεσε την Κατερίνα Σακελαροπούλου;), και η Γενική Γραμματέας Οικογενειακής Πολιτικής Μαρία Συρεγγέλα έπραξε το ίδιο, καθώς και ο υπουργός Τουρισμού Χάρης Θεοχάρης.

Αναμένονται ανακοινώσεις από τα υπουργεία Εξωτερικών και Ανάπτυξης που στηρίζουν ως χορηγοί (έχουν συνεισφέρει και με χρήματα;) το συνέδριο, ενώ ο υφυπουργός παρα τω πρωθυπουργώ Θοδωρής Λιβάνιος ανακοίνωσε πως αποσύρονται από χορηγοί επικοινωνίας η ΕΡΤ και το ΑΠΕ. Ωστόσο, στον κατάλογο των ομιλητών που αποκαλύπτει το anatropinews.gr, “φιγουράρουν” τα ονόματα αρκετών υπουργών και βουλευτών, όπως ο Μάκης Βορίδης, ο Άδωνις Γεωργιάδης, ο Μπάμπης Παπαδημητρίου κ.ά.

Διαφωνίες στον Ιατρικό Σύλλογο και απόσυρση ΑΝΤ1

Με ανακοίνωσή τους 4 μέλη του Δ.Σ. του Πανελλήνιου Ιατρικού Συλλόγου, αδειάζουν τον Πρόεδρο τουΠΙΣ, Αθ. Εξαδάκτυλο, σημειώνοντας μάλιστα ότι ουδέποτε είχαν ενημερωθεί για την απόφαση Εξαδάκτυλου να συμμετάσχει ο ΠΙΣ σε ένα συνέδριο που προσβάλει βάναυσα την γυναικεία αξιοπρέπεια.

Παράλληλα, την Κυριακή το απόγευμα, ο τηλεοπρικός σταθμός του ΑΝΤ1 απέσυρε την χορηγία επικοινωνίας που είχε προσφέρει για τη διοργάνωση του συνεδρίου.

Δείτε τον πλήρη κατάλογων των ομιλητών και συμμετεχόντων στο συνέδριο

Ωστόσο, όπως προκύπτει από το πρόγραμμα του συνεδρίου, ο κ. Θεοχάρης φέρεται να έχει συμφωνήσει ακόμα και το περιεχόμενο της ομιλίας του (προφανώς δεν έβαλαν μόνοι τους οι οργανωτές τον τίτλο), καθώς και συνέντευξη Τύπου μαζί με τον Ρουμανο ομόλογό του.

Αντίδραση από Ηλιόπουλο και Βαρουφάκη

Το ζήτημα του 1ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Γονιμότητας και Αναπαραγωγικής Αυτονομίας δεν πέρασε απαρατήρητο από τον εκπρόσωπο Τύπου του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ., Νάσο Ηλιόπουλο, και τον γραμματέα του ΜέΡΑ25, Γιάνη Βαρουφάκη, οι οποίοι το σχολίασαν στο Facebook.

Η κατακραυγή προκλήθηκε επειδή τόσο το ίδιο το συνέδριο, όσο και το προωθητικό βίντεο βρίθουν στερεοτύπων και σεξιστικών αναφορών, υποβιβάζοντας το γυναικείο φύλο και τη θέση της γυναίκας στην κοινωνία, ενώ ενισχύουν το πατριαρχικό αφήγημα πως προορισμός της γυναίκας είναι να αναπαραχθεί και ότι η μητρότητα (θα πρέπει να) αποτελεί τον απώτερο στόχο της. Όλα αυτά εν έτει 2021, σε μία εποχή που οι γυναίκες παλεύουν ακόμη για ίσα δικαιώματα και για την αυτοδιάθεσή τους.

Συγκεκριμένα, στο προωθητικό σποτ η γυναίκα παρουσιάζεται ως υπεύθυνη για την υπογεννητικότητα της χώρας μας και καλείται να τεκνοποιήσει όσο προλαβαίνει, καθώς – σύμφωνα με όσα ακούγονται στο βίντεο – μετά τα 40 δεν θα μπορεί να κάνει παιδιά και δεν θα έχει νόημα η ζωή της, ούτε τα πτυχία της, ούτε η εργασία της. Μάλιστα, η πρωταγωνίστρια του βίντεο αναρωτιέται “τι έκανε λάθος”, με τη γυναίκα να φορτώνεται μία ακόμη ενοχή. Άλλωστε, όπως μαθαίνουμε από το σποτ, το να μην κάνεις παιδιά δεν θεωρείται επιλογή, αλλά μια θλιβερή κατάληξη ως αποτέλεσμα άγνοιας.

Αποσύρονται και οι celebrities από το συνέδριο-ντροπή

Δημόσια θέση μετά την κυκλοφορία, πήρε και η γνωστή τραγουδίστρια, Καίτη Γαρμπή, η οποία αρχικά είχε δεχθεί να στηρίξει το Συνέδριο.

«Πριν από μερικές εβδομάδες μου ζητήθηκε από τον κύριο Κωνσταντίνο Πάντο, τον γυναικολόγο που με βοήθησε μέσω εξωσωματικής γονιμοποίησης να φέρω στον κόσμο το παιδί μου, να κάνω ένα βίντεο όπου θα απευθύνω πρόσκληση για το συνέδριο γονιμότητας. Επειδή του χρωστώ αιώνια ευγνωμοσύνη δέχτηκα αμέσως να το κάνω. Πριν λίγο όμως είδα το προωθητικό βίντεο και εξεπλάγην! Εδώ παρουσιάζουν τη γυναίκα σαν ένα κομμάτι μιας αναπαραγωγικής διαδικασίας χωρίς το δικαίωμα ελεύθερης βούλησης! ΝΤΡΟΠΗ! Δεν θα στήριζα ποτέ τέτοιες προσεγγίσεις και εννοείται πως εγώ και ο Διονύσης ΔΕΝ θα είμαστε εκεί!», έγραψε στα social media.

Από την πλευρά της, η Σταματίνα Τσιμτσιλή, μέσω ανάρτηση της στο Instagram, έγραψε τα εξής: «Δεν γνώριζα το περιεχόμενο του σποτ ούτε το είχα δει μέχρι χθες το βράδυ που ενημερώθηκα από τα social media.
Μου ζητήθηκε πριν από αρκετούς μήνες ως μητέρα τριών παιδιών να περάσω ένα μήνυμα κατά της υπογεννητικότητας που μαστίζει την Ελλάδα και αυτό έκανα με πολύ αγνές προθέσεις και χωρίς κάποιο αντάλλαγμα.
Κάθε γυναίκα έχει δικαίωμα να ορίζει τη ζωή και το σώμα της και φυσικά η πληρότητα δεν έρχεται μόνο μέσα από τη μητρότητα.

Σε ό,τι αφορά το περιεχόμενο του διαφημιστικού σποτ με βρίσκει αντίθετη διότι το ταξίδι της μητρότητας δεν ορίζεται μόνο από ένα βιολογικό ρολόι που χτυπάει απειλητικά με όρους γονιμότητας αλλά και από άλλες περιστάσεις τις οποίες καθορίζει αποκλειστικά και μόνο κάθε γυναίκα με την ελευθερία της βούλησής της. Ας μην εμπορευματοποιούμε αυτό το ιερό ταξίδι. Αποσύρω την συμμετοχή μου».

Οργανωτές: Το βίντεο είχε εγκριθεί από το ΕΣΡ

Να ακυρωθεί το Συνέδριο Υπογονιμότητας, μετά το σάλο που προκάλεσε το σποτ προώθησής του, άφησε ο γενικός γραμματέας της Εταιρείας Αναπαραγωγικής Ιατρικής, Κωνσταντίνος Πάντος, μιλώντας στον ΣΚΑΪ.

Όπως δήλωσε, το σποτάκι εγκρίθηκε από το ΕΣΡ και παίζει εδώ και 10 μέρες στην τηλεόραση χωρίς να προκαλέσει καμία αντίδραση. «Αυτό το σποτάκι δε λέει στη γυναίκα υποχρεώσου να κάνεις παιδί, αλλά ενημερώσου. Είναι η αυτοβιογραφία μιας γυναίκας», σημείωσε.

Μάλιστα υπογράμμισε ότι μετά την κριτική που ασκήθηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, χθες το βίντεο αποσύρθηκε. «Παρόλο που πιστεύω ότι δεν κάναμε κάτι λάθος, μετά το θόρυβο που δημιουργήθηκε χθες, το αποσύραμε. Μπορεί να ακυρώσουμε το συνέδριο και ας βρει τρόπους η πολιτεία να ενημερώσει τις γυναίκες», δήλωσε χαρακτηριστικά. 

Θύελλα αντιδράσεων για το συνέδριο περί γονιμότητας- Απέσυρε την αιγίδα της η Πρόεδρος της Δημοκρατίας