Τα ΜΑΤ, που έφτασαν κατόπιν εορτής, προχώρησαν σε 39 προσαγωγές, χωρίς να προκύψουν κατηγορίες σε βάρος των προσαχθέντων, ενώ από τα επεισόδια σε ΑΠΘ και Αττική τραυματίστηκαν συνολικά 10 άτομα.

Πρυτανικές αρχές, καθηγητές αλλά και φοιτητικοί σύλλογοι συμφωνούν ότι δεν μπορεί το Πανεπιστήμιο να γίνετφαι πεδίο μάχης, ωστόσο η κατάσταση εδώ και χρόνια δεν μοιάζει να αλλάζει. Τα μέτρα που έχουν αναγγελεθεί από το 2021 για ασφάλεια στους ακαδημαϊκούς χώρους, κατάργηση ασύλου, παρουσία αστυνομκών δυνάμεων εντός των ιδρυμάτων και άλλα δεν έχουν εφαρμοστεί και με αφορμή τα πρόσφατα περιστατικά απασχόλησαν ξανά τον δημόσιο διάλογο και το κυβερνητικό επιτελείο.

Παπαϊωάννου: Θα μπορούσαν τα επεισόδια να είχαν αποτραπεί

Ο υφυπουργός Παιδείας και πρώην πρύτανης του ΑΠΘ Νίκος Παπαϊωάννου, επεσήμανε ότι θα μπορούσαν εν τη γενέσει να αποτραπούν τα επεισόδια αν ήταν ήδη σε εφαρμογή κάρτες εισόδου, ελεγχόμενη είσοδος όχι μόνο από τον φύλακα, τον σεκιουριτά αλλά και από ηλεκτρονικό μέσο.

«Είχαμε μία αντιδικία μεταξύ δύο μειοψηφικών αριστερών παρατάξεων ενόψει των φοιτητικών εκλογών. Έπρεπε να γίνει; Όχι. Έγινε; Τι έπρεπε να συνεχίσει; Γιατί σε αυτά πρέπει να στεκόμαστε. Ούτε με κραυγές καταδικαστικές, κραυγάζοντας, αλλά ούτε και να σωπαίνουμε. Πρέπει θεσμικά να εφαρμόζεται αυτό το οποίο υπάρχει ως νόμος».

Υπενθυμίζεται ότι ο νόμος 4777/2021 για την ενίσχυση της ασφάλειας στα ΑΕΙ μεταξύ άλλων προέβλεπε ελεγχόμενη πρόσβαση, σύσταση μονάδας υπεύθυνη για την ασφάλεια η οποία συνεργάζεται με την Ελληνική Αστυνομία, όταν απαιτείται, σύσταση ειδικών ομάδων (ΟΠΠΙ), αποτελούμενες από ειδικούς φρουρούς για την πρόληψη και αντιμετώπιση αξιόποινων πράξεων εντός των ΑΕΙ και την υποχρέωση των πανεπιστημίων να καταρτίσουν σχέδια ασφαλείας, συμπεριλαμβανομένων των καμερών για τη φύλαξη των χώρων.

Η πανεπιστημιακή αστυνομία στην πράξη δεν λειτούργησε ποτέ καθώς συνάντησε αντιδράσεις και πρακτικές δυσκολίες.  Μάλιστα το 2023, ανακοινώθηκε η ενσωμάτωσή τους στην ΕΛ.ΑΣ. και την ενίσχυση των περιπολιών.

Μαρινάκης: Απαιτούνται αυστηρή εφαρμογή του νόμου και αστυνομική παρουσία

Ο Παύλος Μαρινάκης, σε συνέντευξή του στον ΣΚΑΪ 100,3, υπερασπίστηκε τη γραμμή της κυβέρνησης στα ζητήματα ασφάλειας στα πανεπιστήμια, κάνοντας λόγο για «κατάργηση του ασύλου ανομίας», ενίσχυση της αστυνομικής παρουσίας και επιτάχυνση μέτρων πρόληψης όπως κάμερες και τουρνικέ.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος υποστήριξε ότι η αντιμετώπιση της βίας στα πανεπιστήμια απαιτεί αυστηρή εφαρμογή του νόμου, ισχυρή αστυνομική παρουσία και ενίσχυση των προληπτικών μέτρων. Όπως ανέφερε, οι εικόνες βίας στα ελληνικά πανεπιστήμια ήταν «θλιβερές», σημειώνοντας μάλιστα πως προσωπικά, ως απόφοιτος δημόσιου πανεπιστημίου, αποτέλεσαν έναν από τους λόγους που αποφάσισε να ασχοληθεί με την πολιτική.

Μέτρα όπως η κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου, σύμφωνα με τον κ. Μαρινάκη ήταν στη σωστή κατεύθυνση αλλά κάποια άλλα όπως η πανεπιστημιακή αστυνο΄μια δεν προχώρησαν γιατί όπως είπε το φαινόμενο της βίας στα πανεπιστήμια απαιτούσε διαφορετικού τύπου αστυνόμευση.

Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά, «όταν στα υπόγεια πανεπιστημίων βρίσκεις μολότοφ ή ναρκωτικά, εκεί μιλάμε για βαρύ έγκλημα». Για τον λόγο αυτό, υποστήριξε ότι η αντιμετώπιση τέτοιων περιστατικών δεν μπορούσε να γίνει από μία «άοπλη αστυνομία», αλλά από την κανονική αστυνομική δύναμη.

Μέτρα πρόληψης και σχέδια ασφαλείας

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στα μέτρα πρόληψης, σημειώνοντας ότι το υπουργείο Παιδείας προωθούσε ήδη σχέδια ασφαλείας για όλα τα πανεπιστήμια, με κάμερες, ελεγχόμενες εισόδους και τουρνικέ. Όπως ανέφερε, μέχρι το τέλος του 2025 όλα τα πανεπιστημιακά ιδρύματα είχαν κληθεί να καταθέσουν σχέδια ασφαλείας, τα οποία θα υλοποιούνταν εντός του 2026 σε συνεργασία με το ΚΕΜΕΑ. «Η ασφάλεια και η εφαρμογή του νόμου πρέπει να μπαίνουν πάνω από τις ψευτο-ευαισθησίες», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Στο ίδιο πλαίσιο, ο κ. Μαρινάκης υπερασπίστηκε τη συνολική κυβερνητική πολιτική για την ασφάλεια, κάνοντας λόγο για σημαντικές επιτυχίες της αστυνομίας στο οργανωμένο έγκλημα. Επικαλέστηκε στοιχεία της ΔΑΟΕ, σύμφωνα με τα οποία είχαν συλληφθεί χιλιάδες δράστες οργανωμένου εγκλήματος, ενώ υποστήριξε ότι η αστυνομική παρουσία σε πανεπιστήμια και γειτονιές δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με καχυποψία. «Ένας πολίτης που δεν παρανομεί, μόνο ασφάλεια νιώθει όταν βλέπει αστυνομία», είπε, προσθέτοντας ότι σε ορισμένα πανεπιστήμια απαιτείται συνεχής αστυνομική επιτήρηση.

Παράλληλα, άσκησε κριτική σε όσους, όπως είπε, αντιμετώπιζαν επί χρόνια με υποκρισία το ζήτημα της βίας στα πανεπιστήμια. Υποστήριξε ότι για δεκαετίες το πολιτικό σύστημα δίσταζε να προχωρήσει σε παρεμβάσεις «μην τους πουν φασίστες», ενώ σημείωσε ότι η πραγματική κοινωνική πολιτική είναι η προστασία των φοιτητών και των οικογενειών που πληρώνουν για να σπουδάσουν τα παιδιά τους.

«Όταν στο ζύγι μπαίνει η ασφάλεια πολίτη, καθηγητή ή φοιτητή, τότε  η εφαρμογή του νόμου πρέπει να μπαίνει παραπάνω» πρόσθεσε. 00:14Μπενφίκα – Μπράγκα 2-2 | HL

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος υπογράμμισε την ανάγκη να τρέξουν πιο γρήγορα τα μέτρα πρόληψης όπως οι κάμερες και τα τουρνικέ αλλά και να συνεχίσει να παίρνει το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη αστυνομικούς από φύλαξη προσώπων, όπου δεν υπάρχει κίνδυνος και να τους πηγαίνει σε γειτονιές ή κάποια πανεπιστήμια.  

«Δημοκράτης είναι αυτός που θέλει να καταργηθεί το άσυλο ανομίας και ζητά από την αστυνομία να συλλαμβάνει τους εγκληματίες» τόνισε ο κ. Μαρινάκης. 

Σχετικά με το ναυτικό drone, που εντοπίστηκε στη Λευκάδα, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος ανέφερε ότι «η Ελλάδα δεν θα επιτρέψει η Μεσόγειος να γίνει θέατρο πολεμικών επιχειρήσεων οποιασδήποτε χώρας, εν προκειμένου της Ουκρανίας έναντι της Ρωσίας». 

«Η στάση μας υπέρ του αμυνόμενου, της Ουκρανίας,  που είναι και η ευρωπαϊκή θέση είναι σταθερή αλλά δεν σημαίνει ότι θα κάνουμε εκπτώσεις  στα ελάχιστα και αυτονόητα», τόνισε.

Ερωτηθείς εάν η στάση της Ελλάδας αλλάξει απέναντι στην Τουρκία σε περίπτωση που ψηφιστεί από το τουρκικό κοινοβούλιο και γίνει νόμος, η αντίληψή της περί «Γαλάζιας Πατρίδας», ο κ. Μαρινάκης ανέφερε ότι «είμαστε σε αναμονή», ωστόσο τόνισε ότι μία τέτοια κίνηση είναι για εσωτερική κατανάλωση, «δεν παράγει κανέναν έννομο αποτέλεσμα, ως προς το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας». 
 

Η κ. Σδούκου υπενθύμισε ότι “η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας έχει θεσπίσει ένα πλήρες και σαφές νομικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση της παραβατικότητας στα πανεπιστήμια. Ένα πλαίσιο που προβλέπει πειθαρχικές, ποινικές και αστικές ευθύνες για όσους εμπλέκονται σε πράξεις βίας και ανομίας”.

Όπως τόνισε, “ο νόμος δεν είναι μόνο κατασταλτικός, αλλά και προληπτικός, θέτοντας συγκεκριμένες υποχρεώσεις στις διοικήσεις των πανεπιστημίων για την προστασία των χώρων και της ακαδημαϊκής ζωής”.

Η κ. Σδούκου αναφερόμενη στην γενική κατάσταση εντός των πανεπιστημίων, τόνισε ότι “αυτή την ακαδημαϊκή χρονιά, τα Ελληνικά πανεπιστήμια δεν έχουν καμία ενεργή κατάληψη”.

Υπενθύμισε μάλιστα την κατάσταση που υπήρχε μόλις 7 χρόνια νωρίτερα, επί ΣΥΡΙΖΑ όταν και εκτεταμένες καταλήψεις υπήρχαν, αλλά και “ένα χάος και μια αίσθηση ανομίας και ασυδοσίας” κυριαρχούσαν. “Σε αυτή την κατάσταση δεν θα επιστρέψουμε” τόνισε.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε η εκπρόσωπος Τύπου της ΝΔ στα σχέδια ασφάλειας που οφείλουν να καταρτίζουν και να εφαρμόζουν τα πανεπιστήμια.

“Κάθε πανεπιστήμιο έχει υποχρέωση να εφαρμόζει τον νόμο και να διαθέτει σχέδιο ασφάλειας, με σαφείς διαδικασίες ελέγχου και προστασίας”, ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι “πρέπει να διερευνηθεί εάν υπήρχε γνώση ή άδεια για όσα συνέβησαν και ποιος φέρει την ευθύνη”.

Η κ. Σδούκου ήταν κατηγορηματική απέναντι στα επεισόδια βίας: “Αυτά που είδαμε δεν είναι ούτε “μαγκιά”, ούτε “αντίδραση”, ούτε πολιτική. Είναι καθαρή βία. Ο τραμπουκισμός δεν είναι πάρτι και δεν είναι πολιτική πράξη. Η επίθεση σε αστυνομικούς δεν δικαιολογούνται με κανέναν τρόπο”.

Ξεκαθάρισε ότι τέτοιες πρακτικές δεν γίνονται ανεκτές στους πανεπιστημιακούς χώρους και ότι οι συνέπειες θα είναι συγκεκριμένες και προβλεπόμενες από τον νόμο, τόσο για τα πρόσωπα που εμπλέκονται όσο και -όπου απαιτείται- για τα ίδια τα ιδρύματα.

Αναφερόμενη στις καταστροφές δημόσιας περιουσίας, η κ. Σδούκου τόνισε ότι το κόστος δεν μπορεί να μετακυλίεται στην κοινωνία. “Δεν μπορεί να την πληρώνει ο Έλληνας φορολογούμενος. Την ευθύνη την αναλαμβάνουν όσοι προκαλούν τις ζημιές”, σημείωσε.

Κλείνοντας, επανέλαβε: “Φαινόμενα παραβατικότητας μπορεί να υπάρχουν. Ανοχή, όμως, στην ανομία δεν υπάρχει. Με την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, ο νόμος εφαρμόζεται”.

Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ

Όπως αναφέρουν, η επέμβαση περιλάμβανε χρήση χημικών και κρότου-λάμψης μέσα στο φουαγιέ της σχολής, με ταυτόχρονες προσαγωγές φοιτητών – συνολικά 313 άτομα – θέτοντας σε κίνδυνο τη σωματική τους ακεραιότητα λόγω συνωστισμού και πολυκοσμίας.

Σύμφωνα με τους συλλόγους, η αστυνομική παρουσία εντάσσεται σε έναν ευρύτερο κυβερνητικό σχεδιασμό για την επιβολή «ελεγχόμενης εισόδου» στα πανεπιστήμια, σε συνδυασμό με πειθαρχικά μέτρα και διαγραφές φοιτητών. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι οι φοιτητές και οι οργανώσεις τους δεν πρέπει να ταυτίζονται με φαινόμενα ανομίας.

Οι Φοιτητικοί Σύλλογοι αφήνουν αιχμές κατά της κυβέρνησης, υπογραμμίζοντας ότι η αστυνομική επέμβαση συνέπεσε με την έναρξη της συζήτησης για την αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος και τη διεύρυνση της λειτουργίας των ιδιωτικών πανεπιστημίων, διαδικασίες που, κατά την άποψή τους, οδηγούν στη μετατροπή του δημόσιου πανεπιστημίου σε «επιχείρηση».

Στη δράση, συνολικού προϋπολογισμού 23.040.000 ευρώ, έχουν ήδη ενταχθεί είκοσι δύο ΑΕΙ, ενώ η διαδικασία αξιολόγησης και ένταξης των λοιπών δύο είναι σε εξέλιξη. Το πρόγραμμα αφορά στην ενισχυση των Μονάδων Υποστήριξης Φοιτητών (Μ.Υ.Φ.) των Πανεπιστημίων, στις αρμοδιότητες των οποίων περιλαμβάνονται:

*η υποστήριξη διεξαγωγής της πρακτικής άσκησης φοιτητών,

*η ενίσχυση διασύνδεσης των φοιτητών και αποφοίτων του ΑΕΙ με την αγορά εργασίας,

*η ιχνηλάτηση των αποφοίτων σε συνεργασία με την Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης

*η σύνταξη τακτικών εκθέσεων, η εκπόνηση μελετών και η τήρηση στατιστικών στοιχείων σχετικά με όλες τις ανωτέρω δραστηριότητες, καθώς και η παρακολούθηση της στοχοθεσίας των εμπλεκόμενων Μονάδων του ΑΕΙ.

Από τον εθνικό διάλογο για το σχολείο του μέλλοντος, το εθνικό απολυτήριο, το αυτοδιοίκητο των Πανεπιστημίων και τις χρόνιες εκκρεμότητες της ανώτατης εκπαίδευσης, έως τις πολιτικές εξελίξεις και τη συζήτηση για την ίδρυση νέων κομμάτων που φιλοδοξούν να αναδιαμορφώσουν τον κομματικό χάρτη, η υπουργός Παιδείας τοποθετείται με σαφήνεια και πολιτικό στίγμα.

Μιλά για μεταρρυθμίσεις με διάρκεια, για την ανάγκη σταθερότητας και αξιοπιστίας, αλλά και για τα όρια του λαϊκισμού σε μια κοινωνία που, όπως τονίζει, έχει πλέον «αντισώματα». Ως προς την τρέχουσα επικαιρότητα και την αναμενόμενη ίδρυση νέων κομμάτων, η υπουργός Παιδείας επισημαίνει με νόημα: “…οι πολίτες αξιολογούν την καθημερινότητά τους και έχουν υψηλές απαιτήσεις. Δεν ανταποκρίνονται με ενθουσιασμό στις διακηρύξεις αγαθών προθέσεων, στην τοξικότητα, στο μηδενισμό. Και θα έλεγα είναι μάλλον ιδιαίτερα επιφυλακτικοί σε πολιτικούς Μεσσίες ή «θαυματοποιούς»...”

Συνέντευξη

Χρόνης Διαμαντόπουλος

–Κυρία υπουργέ, ένας από τους στόχους σας για τα επόμενα χρόνια είναι η διαμόρφωση ενός σύγχρονου, αξιόπιστου και δίκαιου εθνικού απολυτηρίου, με σαφείς κανόνες, διαφάνεια και πραγματική ισοτιμία. Τι σημαίνει στην πράξη «εθνικό απολυτήριο», κατάργηση των εισαγωγικών εξετάσεων στο Πανεπιστήμιο και υπό ποιους όρους;

Η εκπαίδευση χρειάζεται ένα συνεκτικό, μακρόπνοο σχέδιο και όχι αποσπασματικές παρεμβάσεις. Ο εθνικός διάλογος που αρχίζει, εντός του μήνα, αποτελεί την αφετηρία για μια συνολική αναβάθμιση του σχολείου, από το νηπιαγωγείο έως το Λύκειο, με κοινό όραμα το σχολείο του 2040: σύγχρονο, συμπεριληπτικό, ποιοτικό και κοινωνικά δίκαιο.

Κεντρικός στόχος της Κυβέρνησης, είναι η διαμόρφωση ενός σταθερού πλαισίου εκπαιδευτικής πολιτικής, με διακομματική συναίνεση, ώστε βασικές επιλογές να μην ανατρέπονται σε κάθε κυβερνητικό κύκλο. Ζητούμενα είναι η διαρκής ενίσχυση της ποιότητας της διδασκαλίας, η αναβάθμιση των προγραμμάτων σπουδών, η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών, ο ψηφιακός και υλικοτεχνικός εκσυγχρονισμός σχολικών μονάδων, η ουσιαστική στήριξη και ενδυνάμωση των μαθητών.

Τα ελληνικά Πανεπιστήμια είχαν καταγεγραμμένους χιλιάδες φοιτητές που στην πράξη δεν συμμετείχαν στη φοιτητική ζωή. Αυτό δημιουργούσε προβλήματα στον σωστό σχεδιασμό, αύξανε τη γραφειοκρατία, δυσκόλευε τη λειτουργία των Ιδρυμάτων, καθυστερούσε και την ομαλή ένταξη των νέων στην αγορά εργασίας

Θα τεθούν όλα τα θέματα και βεβαίως η είσοδος στο Πανεπιστήμιο. Στη διαδρομή αυτή, μείζονα προτεραιότητα είναι η μετεξέλιξη του Λυκείου σε έναν αυτόνομο μορφωτικό κύκλο, με έμφαση στη γνώση, στις δεξιότητες, στην κριτική σκέψη, στον επαγγελματικό προσανατολισμό, ώστε να πάψει να λειτουργεί αποκλειστικά ως μηχανισμός εξεταστικής προετοιμασίας. Στο πλαίσιο αυτού του εθνικού διαλόγου βεβαίως θα τεθεί και ο τρόπος εισαγωγής στα πανεπιστήμια.

Πιστεύουμε πως η αναβάθμιση του σχολείου συνδέεται άμεσα με τον εκσυγχρονισμό των διαδικασιών μετάβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, με άξονες την αξιοπιστία της αξιολόγησης, τη διαφάνεια και την αντικειμενικότητα, καθώς και τη θεσμική διασύνδεση των πανεπιστημίων με την οικονομία, την έρευνα και την αγορά εργασίας. Για την Κυβέρνηση μας, ένα εκπαιδευτικό σύστημα πιο δίκαιο, λιγότερο αγχωτικό και περισσότερο αποτελεσματικό, που διευρύνει τις ευκαιρίες για όλους τους μαθητές, μειώνει τις κοινωνικές ανισότητες και ενισχύει το ανθρώπινο δυναμικό της χώρας, αποτελεί εθνική επένδυση.

–Σύμφωνα με τον υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο η κυβέρνηση έδωσε «οριστικό τέλος και στην ελληνική ιδιαιτερότητα του “αιώνιου φοιτητή”» καθώς έγιναν «308.605 διαγραφές ολοκληρώθηκαν στις 31.12.25». Θα ήθελα να σας ρωτήσω ποιο ακριβώς πρόβλημα επιλύθηκε με τη διαγραφή των αιωνίων φοιτητών. Σας ρωτώ γιατί αυτό μου θυμίζει τους εκλογικούς καταλόγους, που παραμένουν εγγεγραμμένοι πολλοί ψηφοφόροι που δεν είναι καν στη ζωή αλλά δεν επηρεάζουν το εκλογικό αποτέλεσμα.

Το θέμα των λεγόμενων «αιώνιων φοιτητών» δεν είναι απλώς ζήτημα αριθμών ή εικόνας. Η ιδιότητα του φοιτητή επηρεάζει στην πραγματικότητα, τη λειτουργία των Πανεπιστημίων: ως προς τον προγραμματισμό των σπουδών, τη χρηματοδότηση, τις ανάγκες σε προσωπικό αλλά και τη συνολική ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχονται στους ενεργούς φοιτητές.

Για πολλά χρόνια, τα ελληνικά Πανεπιστήμια είχαν καταγεγραμμένους χιλιάδες φοιτητές που στην πράξη δεν παρακολουθούσαν, δεν εξετάζονταν και δεν συμμετείχαν στη φοιτητική ζωή. Αυτό δημιουργούσε προβλήματα στον σωστό σχεδιασμό, αύξανε τη γραφειοκρατία και δυσκόλευε τη λειτουργία των Ιδρυμάτων, ενώ καθυστερούσε και την ομαλή ένταξη των νέων στην αγορά εργασίας.

Με το νέο πλαίσιο, μπαίνει τάξη σε αυτή την κατάσταση. Δεν πρόκειται για τιμωρία κανενός, αλλά για έναν πιο δίκαιο και λειτουργικό τρόπο οργάνωσης των σπουδών, που σέβεται τους συνεπείς φοιτητές και δίνει ξεκάθαρες επιλογές σε όλους. Το σύστημα προβλέπει μεταβατικές ρυθμίσεις και εξαιρέσεις για όσους εργάζονται, αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας ή έχουν σοβαρές οικογενειακές υποχρεώσεις.

Τα Πανεπιστήμια έχουν ελευθερία να αποφασίζουν, αλλά έχουν και ευθύνη να εξηγούν πώς λειτουργούν και πώς αξιοποιούν τους πόρους τους

Ήδη, περίπου 35.000 φοιτητές αξιοποίησαν τη δυνατότητα να συνεχίσουν και να ολοκληρώσουν τις σπουδές τους, ενώ διαγράφηκαν 308.605 φοιτητές που ήταν ανενεργοί για δεκαετίες. Το παλιό καθεστώς δεν ωφελούσε ούτε τα πανεπιστήμια, ούτε τους ενεργούς φοιτητές, ούτε τους ίδιους τους νέους που έμεναν εγκλωβισμένοι χωρίς προοπτική.

Σε κανένα σύγχρονο ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο η φοιτητική ιδιότητα δεν διαρκεί για πάντα. Στόχος της Κυβέρνησης, είναι πτυχία με αξία και κύρος, που αντιστοιχούν σε πραγματική προσπάθεια και γνώση. Ένα δημόσιο πανεπιστήμιο σύγχρονο, ανοιχτό και υποστηρικτικό, που βοηθά τον φοιτητή να προχωρήσει και να χτίσει το μέλλον του — όχι να μένει στάσιμος επ’ αόριστον. Δεν κλείνουμε πόρτες. Ανοίγουμε δρόμους για σπουδές με προοπτική και αξιοπιστία.

–Πότε θα παραχωρηθεί πλήρως το αυτοδιοίκητο στα Πανεπιστήμια; Αυτό δεν θα ήταν ουσιαστική και πραγματική μεταρρύθμιση;

Το αυτοδιοίκητο των Πανεπιστημίων δεν μπορεί σήμερα να χρησιμοποιείται ως ένα κλισέ ή ένα παλιό σύνθημα. Είναι κατά βάση ευθύνη. Τα ελληνικά Πανεπιστήμια είναι αυτοδιοικούμενα, όπως προβλέπει το Σύνταγμα. Αυτό που αλλάζει σήμερα είναι ότι η αυτονομία τους συνοδεύεται και από λογοδοσία, διαφάνεια και σωστό σχεδιασμό.

Δηλαδή, τα Πανεπιστήμια έχουν ελευθερία να αποφασίζουν, αλλά έχουν και ευθύνη να εξηγούν πώς λειτουργούν και πώς αξιοποιούν τους πόρους τους. Δεν μπορεί να υπάρχει πραγματική αυτονομία χωρίς κανόνες και σεβασμό προς τους φοιτητές, τις οικογένειες  και το σύνολο της κοινωνίας που τα στηρίζει.

Εργαζόμαστε συστηματικά, σε συνεργασία με τα αρμόδια Υπουργεία και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, ώστε οι λύσεις που θα δοθούν (για τα επαγγελματικά δικαιώματα) να είναι ξεκάθαρες, δίκαιες και να εφαρμόζονται στην πράξη

Με τις παρεμβάσεις μας, τα Πανεπιστήμια έχουν μεγαλύτερη δυνατότητα να διαμορφώνουν τα προγράμματα σπουδών τους, να αναπτύσσουν συνεργασίες με άλλα ιδρύματα και φορείς, να ενισχύουν τη διεθνή τους παρουσία και να διαχειρίζονται καλύτερα τα οικονομικά τους. Ταυτόχρονα, εφαρμόζουμε αξιολόγηση, στοχευμένη χρηματοδότηση και συμφωνίες στόχων, ώστε να βελτιώνεται η φοιτητική μέριμνα, οι υποδομές και η ποιότητα των σπουδών.

Αυτό είναι για εμάς η πεμπτουσία του αυτοδιοίκητου αλλά και μια σημαντική μεταρρύθμιση: ένα Πανεπιστήμιο ελεύθερο να εξελίσσεται και να καινοτομεί, αλλά και υπεύθυνο, με κανόνες που διασφαλίζουν την ποιότητα, την ασφάλεια και το δημόσιο συμφέρον.

–Κυρία υπουργέ, σύμφωνα με τον αρμόδιο υφυπουργό Ν. Παπαϊωάννου, έχει ολοκληρωθεί προσχέδιο ρυθμιστικού κειμένου για τα επαγγελματικά δικαιώματα 14 ειδικοτήτων πτυχιούχων ΤΕΙ. Τι είναι αυτό που… εμπόδισε την κυβέρνηση και τους προκατόχους σας εδώ και περίπου 7 χρόνια να επιλύσουν αυτό το ζήτημα που μεταξύ άλλων προκάλεσε και  πρόστιμα εκατομμυρίων ευρώ που πλήρωσαν οι φορολογούμενοι πολίτες;

Το θέμα των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων Μηχανικών ΤΕΙ είναι ένα παλιό πρόβλημα που ταλαιπώρησε χιλιάδες πτυχιούχους και εξέθεσε τη χώρα μας και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Δεν πρόκειται για μια απλή εκκρεμότητα που ξεχάστηκε, αλλά για ένα ζήτημα που για πολλά χρόνια δεν αντιμετωπίστηκε οργανωμένα και με σχέδιο.

Οι αλλαγές στην ανώτατη εκπαίδευση, όπως η κατάργηση των ΤΕΙ και η ένταξή τους στα Πανεπιστήμια, δημιούργησαν ασάφειες και μπερδεμένους κανόνες. Παράλληλα, υπήρξαν διαφωνίες μεταξύ των φορέων των μηχανικών, δικαστικές εκκρεμότητες και έλλειψη ουσιαστικού διαλόγου.

Η κοινωνία νομίζω ότι απέκτησε και διατηρεί ισχυρά αντισώματα στον λαϊκισμό, παλιάς και νέας κοπής

Όλα αυτά έκαναν το πρόβλημα πιο δύσκολο να λυθεί. Σήμερα, η Κυβέρνηση επέλεξε να μην το αφήσει άλλο σε εκκρεμότητα. Εργαζόμαστε συστηματικά, σε συνεργασία με τα αρμόδια Υπουργεία και όλους τους εμπλεκόμενους φορείς, ώστε οι λύσεις που θα δοθούν να είναι ξεκάθαρες, δίκαιες και να εφαρμόζονται στην πράξη.

Στόχος μας δεν είναι απλώς να κλείσουμε ένα θέμα, αλλά να διορθώσουμε μια αδικία που κρατά χρόνια, να δώσουμε σαφείς απαντήσεις στους πτυχιούχους και να προστατεύσουμε τη χώρα από νέα πρόστιμα που τελικά επιβαρύνουν τους πολίτες.

–Να πάμε και στα πολιτικά θέματα. Τα υπό ίδρυση κόμματα της κυρίας Καρυστιανού και του κυρίου Τσίπρα, πόσο θα αλλάζουν τον χάρτη του συστήματος των κομμάτων; Πιστεύετε ότι μπορεί να επηρεάσουν το πολιτικό σκηνικό;

Η Ελληνική Δημοκρατία είναι «ζωντανή» και δυναμική και κάθε νέο κόμμα αξιολογείται και τελικά κρίνεται από τους πολίτες στην κάλπη. Προς το παρόν υπάρχουν διακηρυγμένες προθέσεις περισσότερο ή λιγότερο ασαφείς. Θα πρέπει να περιμένουμε να δούμε τις συνοδές πολιτικές προτάσεις, τα πρόσωπα, τα σχέδια διακυβέρνησης.

Αυτό που βλέπουμε ωστόσο και στις δημοσκοπήσεις, είναι ότι οι πολίτες αξιολογούν την καθημερινότητά τους και έχουν υψηλές απαιτήσεις. Δεν ανταποκρίνονται με ενθουσιασμό στις διακηρύξεις αγαθών προθέσεων, στην τοξικότητα, στο μηδενισμό. Και θα έλεγα είναι μάλλον ιδιαίτερα επιφυλακτικοί σε πολιτικούς Μεσσίες ή «θαυματοποιούς».

Οι πολίτες θα αποφασίσουν τι θα γίνει το 2027, αν θέλουν αυτοδύναμη Κυβέρνηση ή κυβερνήσεις συνεργασίας

Η κοινωνία νομίζω ότι απέκτησε και διατηρεί ισχυρά αντισώματα στον λαϊκισμό, παλιάς και νέας κοπής. Και αντιλαμβάνεται ότι όπως ακριβώς στη ζωή μετράει η αξιοπιστία, η συνέπεια λόγων και πράξεων, η υπευθυνότητα.

Εμείς, ως Κυβέρνηση επιλέγουμε να κινούμαστε στον πολιτικό «μονόδρομο» της σταθερότητας, των κοστολογημένων μεταρρυθμίσεων και των μετρήσιμων αποτελεσμάτων. Από την παιδεία και την οικονομία, έως την υγεία και την κοινωνική δικαιοσύνη, η πολιτική της Νέας Δημοκρατίας ήδη αποδίδει και κρίνεται καθημερινά στην πράξη από τους πολίτες. Αυτό πιστεύω ότι θα είναι το ισχυρό μας πλεονέκτημα στις επόμενες εκλογές.

–Η Ν.Δ με ποιον μπορεί να συνεργαστεί – εφόσον χρειαστεί  – για τον σχηματισμό κυβέρνησης;

Θα επαναλάβω απλώς αυτό που με συνέπεια δηλώνει και ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης: Οι πολίτες θα αποφασίσουν τι θα γίνει το 2027, αν θέλουν αυτοδύναμη Κυβέρνηση ή κυβερνήσεις συνεργασίας. Η ΝΔ πιστεύει σε αυτοδύναμες Κυβερνήσεις και σταθερές θητείες, γιατί μόνο έτσι μπορεί να εφαρμοστεί με συνέπεια ένα πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων προς όφελος της κοινωνίας.

Δεν μπορεί να δοθεί (στους αγρότες) τίποτα έξω από το πλαίσιο των δημοσιονομικών αντοχών και κυρίως έξω από το πλαίσιο της ευρωπαϊκής νομοθεσίας

Πιστεύουμε όμως και κάτι ακόμη: ότι η συζήτηση αυτή δεν προσφέρει ούτε στη χώρα ούτε στους πολίτες. Ως Κυβέρνηση έχουμε υποχρέωση να τρέξουμε ακόμη πιο γρήγορα σε μία σειρά από ζητήματα που βελτιώνουν την καθημερινότητα των πολιτών και να συνεχίσουμε να υπηρετούμε το εθνικό συμφέρον και τις ανάγκες όλων. Με καθαρές επιλογές και πολιτική ειλικρίνεια.

Όταν έρθει η ώρα των εκλογών, θα κάνουμε τον απολογισμό του έργου μας, θα παραθέσουμε το νέο πρόγραμμά μας και προφανώς θα ζητήσουμε νέα ισχυρή εντολή διακυβέρνησης, ώστε να προχωρήσουμε μπροστά με σταθερότητα και ευθύνη.

–Το αγροτικό παραμένει σε εκκρεμότητα. Η πλειονότητα των αγροτών δεν έμεινε ικανοποιημένη, από τις αποφάσεις της κυβέρνησης. Τι μπορεί να γίνει μετά από αυτή την εξέλιξη;

Τελικά, βλέπετε ότι οι αγρότες ανταποκρίθηκαν έστω και με καθυστέρηση και μετά από πολλές παλινωδίες και ταλαιπωρία των πολιτών στην πρόσκληση του Πρωθυπουργού για θεσμικό διάλογο και την ειλικρινή διάθεση μας, να βρεθούν λύσεις στα υπαρκτά ζητήματα του πρωτογενούς τομέα. Είμαστε ειλικρινείς από την πρώτη στιγμή. Θα συνεχίσουμε να δουλεύουμε με σχέδιο, επιμονή και συνεργασία, ώστε να δοθούν λύσεις βιώσιμες και δίκαιες για τους αγρότες και για τη χώρα. Όμως, δεν μπορεί να δοθεί τίποτα έξω από το πλαίσιο των δημοσιονομικών αντοχών και κυρίως έξω από το πλαίσιο της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.

«Το 2025 ήταν μία καλή χρονιά, το 2026 θα είναι ακόμα καλύτερη», τόνισε μεταξύ άλλων.

«Πρότασή μας είναι να θεσπιστεί και στην Ελλάδα το Εθνικό Απολυτήριο ώστε να αποκατασταθεί ο αυτοτελής ρόλος του Λυκείου. Να μπορεί να αποκτήσει το δικό του βάρος στην εργασιακή προοπτική των αποφοίτων. Ταυτόχρονα η δευτεροβάθμια θα πρέπει να υποδεχθεί νέα μαθήματα, παρέχοντας στο τέλος έναν πλήρη κύκλο γνώσεων πριν από την επαγγελματική, ακαδημαϊκή συνέχεια κάθε νέου», είπε αρχικά ο πρωθυπουργός.

Στόχος της κυβέρνησης, σύμφωνα με όσα ειπώθηκαν, είναι να προωθήσει τον θεσμό του Εθνικού Απολυτηρίου, ώστε να ενισχυθεί ο ρόλος του λυκείου. Το Εθνικό Απολυτήριο, όπως τονίστηκε, θα αποτελεί και τη βάση για την εισαγωγή των μαθητών στα Πανεπιστήμια.

Κατά την υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων κι Αθλητισμού, Σοφία Ζαχαράκη, το νέο Λύκειο αφορά, 230.000 μαθητές κάθε χρόνο, 23.500 εκπαιδευτικούς, χιλιάδες οικογένειες, τα πανεπιστήμια, αλλά και την αγορά εργασίας.

Ήδη, όπως έχει ανακοινωθεί έχουν συγκροτηθεί δύο επιστημονικές επιτροπές με τη συμμετοχή του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής και πανεπιστημιακών, οι οποίες επεξεργάζονται σενάρια για τον τρόπο συνυπολογισμού των βαθμών της Β΄ και Γ΄ Λυκείου στον τελικό βαθμό απολυτηρίου.

Το νέο εκπαιδευτικό πλαίσιο θα προβλέπει:

• Προαγωγικές και απολυτήριες εξετάσεις σ’ όλες τις τάξεις του Λυκείου.
• Αναβαθμισμένη Τράπεζα Θεμάτων.
• Συνδυασμό εσωτερικών και εξωτερικών εργαλείων αξιολόγησης.
• Πιστοποίηση ξένων γλωσσών εντός του σχολείου.
• Ιστορική αναδρομή αλλαγών στο σύστημα εισαγωγής

Το εθνικό απολυτήριο θ’ αποτελέσει τη 11η βασική αλλαγή στο εξεταστικό μεταπολιτευτικά, μετά από δέκα προηγούμενες καίριες μεταρρυθμίσεις:

1983: Θεσπίστηκαν οι 5 δέσμες μαθημάτων, με κατοχύρωση βαθμολογίας έως 3 μαθημάτων.

1988: Καταργήθηκε η συμμετοχή της μέσης βαθμολογίας του Λυκείου (25%) στην επιλογή.

1991: Εισήχθησαν συντελεστές μαθημάτων, καταργήθηκε η βάση στο βασικό μάθημα.

1998: Εξετάσεις σ’ όλα τα μαθήματα Β΄ και Γ΄ Λυκείου.

2001: Μείωση σε 9 πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα.

2004: Κατάργηση Πανελλαδικών στη Β΄ Λυκείου, μείωση σε 6 μαθήματα στη Γ΄. Θεσπίστηκε η βάση του 10.

2010: Καταργήθηκε το πλαφόν του 10.

2013: Εισαγωγή Τράπεζας Θεμάτων.

2015: Κατάργηση Τράπεζας Θεμάτων.

2021: Καθιέρωση Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ).

«Επαναλαμβάνουμε: οι ανακοινώσεις που θα γίνουν αφορούν το ποιες προτάσεις είναι ώριμες να ξεκινήσουν τώρα. Όχι το ποιες θα ξεκινήσουν συνολικά. Το να υπάρχουν ακόμα ζητήματα κτιριολογικά ή επιχειρησιακά, που πρέπει να επιλυθούν, αναδεικνύει τις ποιοτικές δικλίδες του νόμου. Αυτό, δηλαδή, που το ΠΑΣΟΚ κατηγορούσε ότι δεν ισχύει τώρα το επικαλείται ως επιχείρημα.

Τέλος, επαναλαμβάνουμε το εξής: το να επιτίθεται ο Νίκος Ανδρουλάκης σε κάποια πανεπιστήμια και σε κάποια όχι, είναι περίεργο στην καλύτερη των περιπτώσεων», καταλήγουν οι ίδιες πηγές.

Αναφέρεται αναλυτικά σε θέματα τα οποία το υπουργείο επανεξετάζει και μελετά, μεταξύ αυτών και την ελάχιστη βάση εισαγωγής στα Πανεπιστήμια.

Η κ. Ζαχαράκη μιλά επίσης για τον ρόλο των Πανεπιστημίων, την προσπάθεια δημιουργίας σύγχρονων και ελκυστικών βιβλίων, που θα ενισχύουν τη μάθηση και όχι τη μηχανική απομνημόνευση, αλλά και την εξάλειψη των κενών θέσεων των εκπαιδευτικών σε όλες τις σχολικές βαθμίδες.

Συνέντευξη

Χρόνης Διαμαντόπουλος

–Κυρία υπουργέ, ανακοινώνοντας το εθνικό απολυτήριο δηλώσατε ότι η εφαρμογή του δεν είναι απλά μία μεταρρύθμιση. Είναι στρατηγική επιλογή με ορίζοντα και συνέχεια. Ποιος είναι ο στόχος της εφαρμογής του;

Πράγματι, η εφαρμογή του Εθνικού Απολυτηρίου αποτελεί μια στρατηγική επιλογή που στοχεύει στον πυρήνα της εκπαιδευτικής διαδικασίας, και δεν είναι άλλη από την αναβάθμιση του ρόλου του Λυκείου και την ενίσχυση της εμπιστοσύνης της μαθητικής κοινότητας προς το σχολείο. Θέλουμε τα παιδιά μας να αγαπήσουν ακόμη περισσότερο το σχολείο και να μην βλέπουν την μορφωτική διαδικασία ως μία εξεταστική διεκπεραίωση για την επόμενη μέρα, αλλά ως το «σκαλοπάτι» για την επιτυχία.

Στόχος μας είναι το Εθνικό Απολυτήριο να αποτελέσει ένα αξιόπιστο, αντικειμενικό και αδιάβλητο πιστοποιητικό γνώσεων και δεξιοτήτων, το οποίο θα αποτυπώνει την πραγματική προσπάθεια και πρόοδο του μαθητή καθ’ όλη τη διάρκεια των τριών τάξεων του Λυκείου και που δεν θα προσθέτει επιπλέον «βάρη» στα παιδιά.

Το νέο σύστημα εισαγωγής που σχεδιάζουμε, στοχεύει σε μια πιο δίκαιη, αξιοκρατική και ευέλικτη πρόσβαση στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Αντιθέτως, θα διαπνέεται από δικαιοσύνη και αξιοκρατία, και θα αποσυνδέει σε μεγάλο βαθμό μία ψυχοφθόρο τρίωρη εξέταση, από το μέλλον ενός νέου ανθρώπου. Δίνουμε επιπλέον ιδιαίτερη έμφαση στην ενίσχυση και διαρκή αναβάθμιση της Τράπεζας Θεμάτων, καθώς στο νέο Σύστημα με το Εθνικό Απολυτήριο, η Τράπεζα Θεμάτων θα αποτελεί ένα βασικό εργαλείο, ίσως από τα βασικότερα, προς όφελος τελικά των μαθητών. 

Επιδιώκουμε, δηλαδή, ένα σύστημα όπου οι μαθητές δεν θα βλέπουν το Λύκειο ως προθάλαμο των Πανελλαδικών, αλλά ως μια δημιουργική εκπαιδευτική εμπειρία που διαμορφώνει προσωπικότητες, όχι απλώς βαθμούς.

–Σ’ ό,τι αφορά το νέο σύστημα εισαγωγής τι ακριβώς σχεδιάζετε;

Το νέο σύστημα εισαγωγής που σχεδιάζουμε, στοχεύει σε μια πιο δίκαιη, αξιοκρατική και ευέλικτη πρόσβαση στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, με βασικό γνώμονα το συμφέρον των μαθητών, την ποιότητα των σπουδών, τις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας, αλλά και της αγοράς εργασίας.

Ήδη εργαζόμαστε πάνω σε έναν κεντρικό σχεδιασμό για την ενίσχυση της αξιοπιστίας των εξετάσεων, μέσα από ένα σύστημα πιο σταθερό και απλό, με σαφείς κανόνες, που θα μειώνει την αβεβαιότητα για τους μαθητές και τις οικογένειες.

Εξετάζουμε εκ νέου το θέμα της ελάχιστης βάσης εισαγωγής, με αναγκαίες βελτιώσεις

Βασική παράμετρος αυτού του συστήματος είναι αυτό που πιστεύω πολύ και αφορά το δόγμα των περισσότερων επιλογών για τους υποψηφίους, μέσω της δυνατότητας πρόσβασης σε περισσότερα πανεπιστημιακά τμήματα, χωρίς υπερβολικούς περιορισμούς, αλλά με βασικά ακαδημαϊκά κριτήρια.

Επιπλέον, εξετάζουμε εκ νέου το θέμα της ελάχιστης βάσης εισαγωγής, με αναγκαίες βελτιώσεις, ενώ εξαιρετικής σημασίας, είναι η αναβάθμιση του θεσμού του επαγγελματικού προσανατολισμού για τα παιδιά, ώστε πριν την τελική επιλογή σπουδών και με την ορθή καθοδήγηση, να επιλέγουν τις σχολές τους με γνώμονα την γνώση και τις ανάγκες της σύγχρονης αγοράς εργασίας.

Βασική επιδίωξή μία ισορροπία στις επιλογές και τις αποφάσεις από τα Πανεπιστήμια και την διατήρηση κεντρικού ελέγχου σε κρίσιμες παραμέτρους από την Πολιτεία

Όπως γίνεται αντιληπτό, επενδύουμε πολλά στην ποιότητα της εκπαιδευτικής διαδρομής και όχι απλώς στην «είσοδο» στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Όλα αυτά, θα τεθούν ασφαλώς σε δημόσια διαβούλευση με τους εκπαιδευτικούς φορείς, τους μαθητές και την πανεπιστημιακή κοινότητα, προκειμένου οι τελικές αποφάσεις να είναι πλήρως αξιόπιστες και επωφελείς για όλους.

–Γιατί να μην αποφασίζουν τα ίδια τα Πανεπιστήμια για τον τρόπο εισαγωγής τα Ανώτατα Ιδρύματα καθώς και για τον αριθμό των φοιτητών που θα δέχονται;

Η κυβέρνηση θέτει τα δημόσια Πανεπιστήμια στο κέντρο της εθνικής της στρατηγικής για ανάπτυξη, διεθνοποίηση, και διασύνδεση με την αγορά εργασίας, με ξεκάθαρους κανόνες και ευθύνες, προκειμένου να διατηρηθούν ψηλά σε ποιότητα, ανταγωνιστικότητα και κοινωνική συνοχή.

Πρέπει να γίνει κατανοητό, ότι βασική επιδίωξή μας είναι να υπάρξει μία ισορροπία ανάμεσα στις επιλογές και τις αποφάσεις από τα ίδια τα Πανεπιστήμια και την διατήρηση του κεντρικού ελέγχου σε κρίσιμες παραμέτρους από την Πολιτεία.

Στόχος είναι η δημιουργία πιο κατανοητών, σύγχρονων και ελκυστικών βιβλίων, που θα ενισχύουν τη μάθηση και όχι τη μηχανική απομνημόνευση

Γι’ αυτό και η κουλτούρα που έχουμε καλλιεργήσει όλους αυτούς τους μήνες με τις Πρυτανικές Αρχές, διαπνέεται από συνεργασία και συναντίληψη σε πολλά σημαντικά ζητήματα.

Η πολιτική που εμείς προκρίνουμε, προϋποθέτει ένα κεντρικό, διαφανές πλαίσιο με ξεκάθαρους κανόνες για όλους, όπου αφενός θα υπάρχει η αυτονομία των πανεπιστημίων, όσον αφορά συγκεκριμένες επιλογές εισαγωγής και λειτουργικά ζητήματα, και αφετέρου το Υπουργείο Παιδείας, θα είναι ο βασικός εγγυητής ενός ποιοτικού πανεπιστημιακού περιβάλλοντος, μέσω ελέγχου ενεργών φοιτητών, εμπέδωσης του κλίματος ασφάλειας και μίας σειράς άλλων θεσμικών παρεμβάσεων.

–Υπάρχει ένα πρόβλημα που αφορά στα σχολικά βιβλία. Πολλά από αυτά είναι κακογραμμένα με αποτέλεσμα τα παιδιά να δυσκολεύονται να τα κατανοήσουν. Θα ήθελα να σας ρωτήσω ποιος ελέγχει τα βιβλία πριν καταλήξουν στα χέρια των μαθητών; Μήπως πρέπει να γίνει επαναξιολόγησή τους;

Η ποιότητα και η αξιοπιστία των σχολικών βιβλίων, αποτελεί σταθερή προτεραιότητα του Υπουργείου Παιδείας. Τα σχολικά βιβλία που χρησιμοποιούνται στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση ελέγχονται και εγκρίνονται από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ).

Έναν θεσμοθετημένο ανεξάρτητο φορέα επιστημονικής και παιδαγωγικής υποστήριξης της εκπαιδευτικής πολιτικής. Οι συγγραφικές ομάδες συγκροτούνται μετά από ανοικτές προσκλήσεις και οι προτάσεις τους αξιολογούνται με βάση αυστηρά κριτήρια επιστημονικής εγκυρότητας, παιδαγωγικής καταλληλότητας και ευθυγράμμισης με τα ισχύοντα προγράμματα σπουδών. 

Η ύπαρξη δεκάδων χιλιάδων ανενεργών φοιτητών στρεβλώνει την πραγματική εικόνα του φοιτητικού πληθυσμού

Ήδη, σε συνεργασία με το ΙΕΠ, έχουμε ξεκινήσει μια μεγάλη και συστηματική προσπάθεια αναθεώρησης των Προγραμμάτων Σπουδών και ανανέωσης του εκπαιδευτικού υλικού, με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης. Στόχος είναι η δημιουργία πιο κατανοητών, σύγχρονων και ελκυστικών βιβλίων, που θα ενισχύουν τη μάθηση και όχι τη μηχανική απομνημόνευση.

Παράλληλα, προβλέπεται η δυνατότητα του πολλαπλού βιβλίου, ώστε να δίνεται στους εκπαιδευτικούς περισσότερη ελευθερία επιλογής παιδαγωγικών εργαλείων, ενώ προχωρούμε και στη ψηφιοποίηση του εκπαιδευτικού υλικού, ώστε να υποστηρίζεται η διαφοροποιημένη και εξατομικευμένη μάθηση.

–Πρόσφατα ανακοινώσατε κάποια «μέτρα» για τους λεγόμενους «αιώνιους» φοιτητές. Αυτό για ποιον λόγο συμβαίνει; Και γιατί δεν αφήνετε τα ίδια τα Πανεπιστήμια να βρουν τη λύση που αυτά θεωρούν καλύτερη, εάν υπάρχει πραγματικά κάποιο πρόβλημα; Ποιους επηρεάζουν οι εγγεγραμμένοι για πολλά χρόνια φοιτητές στα Πανεπιστήμια;

Επαναλαμβάνω, ότι τηρούμε την ισορροπία που επιτάσσουν οι κανόνες, ανάμεσα στην Πολιτεία και τα ΑΕΙ, για μία σειρά από κρίσιμα θέματα. Με στόχο την θεσμική αξιοπιστία των ιδρυμάτων μας, προχωρούμε σε μία κρίσιμη νομοθετική πρωτοβουλία.

Η αντιμετώπιση του φαινομένου των φοιτητών που παραμένουν για πολλά χρόνια εγγεγραμμένοι στα Πανεπιστήμια χωρίς να συμμετέχουν ουσιαστικά στις σπουδές τους δεν είναι μια τιμωρητική πολιτική, αλλά μια αναγκαία θεσμική παρέμβαση που ενισχύει τη σοβαρότητα και τη λειτουργικότητα του δημόσιου πανεπιστημίου. Μέσω αυτής της απόφασης, που τις επόμενες μέρες θα είναι νόμος του κράτους, ενισχύουμε την θεσμική ευθύνη και την λογοδοσία: Ένα δημόσιο πανεπιστήμιο οφείλει να λειτουργεί με διαφάνεια και αποτελεσματικότητα.

Για τη νέα σχολική χρονιά στοχεύουμε στην έγκαιρη πρόσληψη αναπληρωτών, αλλά και σε νέους μόνιμους διορισμούς

Η ύπαρξη δεκάδων χιλιάδων ανενεργών φοιτητών στρεβλώνει την πραγματική εικόνα του φοιτητικού πληθυσμού, επηρεάζει στατιστικά δεδομένα, χρηματοδοτικούς μηχανισμούς και διεθνείς αξιολογήσεις. Δεν είναι τυχαίο ότι σε κανένα προηγμένο διεθνές πανεπιστημιακό σύστημα, δεν υφίσταται η έννοια της απεριόριστης φοίτησης.

Το δημόσιο πανεπιστήμιο οφείλει να εστιάζει στην ποιότητα και την ουσία των σπουδών, ενώ τα νέα μέτρα προβλέπουν μεταβατικές διατάξεις, ευελιξία για ειδικές κατηγορίες (εργαζόμενους, φοιτητές με προβλήματα υγείας, μητέρες κ.λπ.), και θεσπίζουν πλαίσιο που δεν αιφνιδιάζει, αλλά αντίθετα δίνει σαφές χρονοδιάγραμμα.

Στόχος μας δεν είναι να αποκόψουμε φοιτητές από τη γνώση, αλλά να ενισχύσουμε την υπευθυνότητα που αρμόζει στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Σε κάθε περίπτωση, είμαστε ανοιχτοί στον διάλογο και αναγνωρίζουμε τις διαφορετικές συνθήκες και προκλήσεις κάθε Ιδρύματος. Η πολιτική μας έχει στόχο να στηρίξει τα ΑΕΙ και να αναβαθμίσει το ελληνικό πτυχίο, ώστε να ανταποκρίνεται στις προσδοκίες της νέας γενιάς και στις ανάγκες της χώρας.

–Ένα από τα τεράστια προβλήματα της δημόσιας εκπαίδευσης είναι τα κενά που υπάρχουν στα σχολεία. Υπάρχει κάποια πρόβλεψη για να λυθούν ενόψει της νέας σχολικής χρονιάς;

Έχουμε ζητήσει ήδη την έγκαιρη καταγραφή των εκπαιδευτικών αναγκών και των κενών που υπάρχουν, προκειμένου η νέα σχολική χρονιά να ξεκινήσει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

Δεν περιμένουμε τον Σεπτέμβριο, αλλά δουλεύουμε ήδη με τις Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, με στόχο να μην υπάρχουν ελλείψεις με το «πρώτο» κουδούνι.

Παράλληλα, στοχεύουμε στην έγκαιρη πρόσληψη αναπληρωτών, αλλά και σε νέους μόνιμους διορισμούς.

Στο τέλος Αυγούστου, θα προστεθούν επιπλέον 10.000 μόνιμοι διορισμοί στις 38.000 προσλήψεις εκπαιδευτικών που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια.

Θέλουμε να δώσουμε μία οριστική λύση για τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων των ΤΕΙ. εργαζόμαστε για την επίλυση αυτής της εκκρεμότητας, με τεκμηριωμένο τρόπο

Επίσης, για το 2025 προβλέπονται 45.000 προσλήψεις αναπληρωτών, με προτεραιότητα στις απομακρυσμένες περιοχές και την παράλληλη στήριξη. Πρόθεσή μου είναι να υπάρξουν περισσότεροι διορισμοί Νηπιαγωγών, δημιουργώντας νέες οργανικές θέσεις, αλλά και επιπλέον προσλήψεις Ψυχολόγων και Κοινωνιολόγων στα σχολεία μας.

Με έμφαση λοιπόν στην έγκαιρη στελέχωση με αναπληρωτές, τους 10.000 μόνιμους διορισμούς, την ενίσχυση της ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, και την λειτουργική ανακατανομή μέσω αποσπάσεων, στοχεύουμε σε σημαντική μείωση των κενών, προς όφελος τελικά των μαθητών και των μαθητριών μας.

–Θα ήθελα να σας ρωτήσω και κάτι τελευταίο για το οποίο μερίδιο ευθύνης φέρει και το υπουργείο του οποίου ηγείστε και αφορά τα επαγγελματικά δικαιώματα αποφοίτων ΤΕΙ. Πολλοί από αυτούς ενώ είχαν γραπτές διαβεβαιώσεις ότι μετά την αποφοίτησή τους θα έχουν επαγγελματικά δικαιώματα (Π.Δ. 95/2013 -ΦΕΚ  Φύλλο 133/5-6-2013). Ωστόσο το κράτος τους εξαπάτησε. Αυτό το θέμα γιατί δεν μπορεί να λυθεί;

Κατανοώ πλήρως την απογοήτευση που εκφράζουν πολλοί απόφοιτοι των πρώην ΤΕΙ αναφορικά με την εκκρεμότητα των επαγγελματικών τους δικαιωμάτων. Πράγματι, η ύπαρξη διατάξεων όπως το Π.Δ. 95/2013 και άλλες συναφείς ρυθμίσεις, δημιούργησαν την εύλογη προσδοκία σε εκείνους, ότι με την ολοκλήρωση των σπουδών τους, θα είχαν πλήρη και σαφώς καθορισμένα επαγγελματικά δικαιώματα.

Το πρόβλημα είναι υπαρκτό, είναι δίκαιο το αίτημα των αποφοίτων, και η ευθύνη —πολιτική και θεσμική— είναι διαχρονική. Δεν αφορά όμως μόνο μία κυβέρνηση, αλλά αβελτηρίες, καθυστερήσεις για πάνω από μία δεκαετία, για ένα ζήτημα αρκετά σύνθετο, καθώς η κατάργηση των ΤΕΙ και η απορρόφησή τους από Πανεπιστήμια δημιούργησε νομικά και θεσμικά κενά, κυρίως ως προς την αντιστοίχιση των πτυχίων και των προγραμμάτων σπουδών, ενώ για πολλά επαγγέλματα – ιδίως τεχνικά – εμπλέκονται επαγγελματικές οργανώσεις και επιμελητήρια, τα οποία κάποιες φορές αντιδρούν στην αναγνώριση ισοδυναμίας με πανεπιστημιακού τύπου πτυχία.

Στο τέλος Αυγούστου, θα προστεθούν επιπλέον 10.000 μόνιμοι διορισμοί στις 38.000 προσλήψεις εκπαιδευτικών που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια

Επίσης, απαιτείται στοχευμένη συνεργασία με τα συναρμόδια Υπουργεία, για την έκδοση ή αναθεώρηση των απαραίτητων Προεδρικών Διαταγμάτων ανά ειδικότητα. Στο Υπουργείο Παιδείας εργαζόμαστε για την επίλυση αυτής της εκκρεμότητας, με τεκμηριωμένο τρόπο, με αναγνώριση των σπουδών και των προσόντων των αποφοίτων και με σεβασμό στις ευρωπαϊκές και εθνικές νομοθετικές επιταγές.

Οι αποσπασματικές λύσεις δεν οδηγούν πουθενά. Εδώ θέλουμε να δώσουμε μία οριστική λύση. Το χρωστάμε σε μια γενιά νέων ανθρώπων που επένδυσαν στις σπουδές τους με εμπιστοσύνη στο κράτος και θέλω να πιστεύω ότι σύντομα θα έχουμε καλά νέα.