Το τραγικό γεγονός έκανε γνωστό με ανάρτησή του στο Χ, ο πρόεδρος της χώρας, Ζαμαντού Ορσί. 

«Με βαθιά θλίψη, ανακοινώνουμε τον θάνατο του συντρόφου μας  Χοσέ «Πέπε» Μουχίκα. Πρόεδρος, ακτιβιστής, οδηγός και ηγέτης. Θα μας λείψεις πολύ, παλιόφιλε», ανέφερε ο Ουρουγουανός πρόεδρος.

Ο «φτωχότερος πρόεδρος του κόσμου»

Ο «φτωχότερος πρόεδρος του κόσμου», όπως τον αποκαλούσαν, επειδή έδωσε σχεδόν όλον τον μισθό που λάμβανε ως αρχηγός του κράτους σε ένα πρόγραμμα κοινωνικής κατοικίας, συνέχιζε να ζει στο μικρό αγρόκτημά του, έχοντας στο πλευρό του τη σύζυγό του και τη σκυλίτσα του, τη Μανουέλα και οδηγούσε ένα παλιό Volkswagen Beetle, ενώ ήταν στην εξουσία από το 2010 έως το 2015.

Ο Χοσέ Μουχίκα έκανε την Ουρουγουάη πρωτοπόρο στην υιοθέτηση προοδευτικών μέτρων σε ό,τι αφορά το δικαίωμα στην άμβλωση, τον γάμο μεταξύ ομόφυλων ζευγαριών και τη νομιμοποίηση της κάνναβης (η πρώτη χώρα παγκοσμίως, το 2013). Ο πρώην αντάρτης βασανίστηκε και πέρασε 13 χρόνια στη φυλακή – τα περισσότερα κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας (1973-85). Εξελέγη βουλευτής, γερουσιαστής, διορίστηκε υπουργός και κατόπιν ανέλαβε την προεδρία της χώρας των 3,4 εκατομμυρίων κατοίκων.

Απέκτησε επίσης διεθνή απήχηση για τη σθεναρή αντι-καταναλωτική του στάση.

Ο Χοσέ Μουχίκα ήταν μέλος των ανταρτών Τουπαμάρος, γνωστοί ως MLN-Τ κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1960 και του 1970.

Αν και δημοφιλής, πολλοί Ουρουγουανοί κατηγόρησαν την ομάδα για την πρόκληση του στρατιωτικού πραξικοπήματος του 1973 που εγκαινίασε μια δικτατορία που διήρκεσε μέχρι το 1985.

Τα χρόνια στη φυλακή

Ο Μουχίκα πέρασε 12 χρόνια στη φυλακή κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, μεγάλο μέρος της οποίας σε απομόνωση.

Ο ίδιος μπορούσε να μιλάει λυρικά για τη φύση, τον καταναλωτισμό και την αγάπη – απέδιδε την απλή ζωή και τους φιλοσοφικούς του στοχασμούς στα 13 χρόνια που πέρασε στη φυλακή.

«Ήμασταν φυλακισμένοι και μόνοι, οπότε για να επιβιώσουμε, έπρεπε να σκεφτούμε και να ξανασκεφτούμε πολλά», είπε σε ένα ντοκιμαντέρ του Netflix για τη ζωή του.

Χωρίς αυτή την εμπειρία, είπε πως μπορεί να ήταν πιο «επιπόλαιος».

Ήταν απογοητευμένος από την αυταρχική διολίσθηση ορισμένων αριστερών κυβερνήσεων στη Λατινική Αμερική, κατηγορώντας τους καταπιεστικούς ηγέτες στη Βενεζουέλα και τη Νικαράγουα ότι «μπέρδεψαν τα πράγματα».

Ποιος ήταν ο Χοσέ Μουχίκα

Ο Μουχίκα, απόγονος Βάσκων και Ιταλών μεταναστών, γεννήθηκε στο Μοντεβιδέο στις 20 Μαΐου 1935 σύμφωνα με το έγγραφο της ταυτότητάς του, αν και ισχυρίστηκε ότι ήταν ένα χρόνο μεγαλύτερος.

Ανατράφηκε κυρίως από τη μητέρα του, την οποία περιέγραψε ως «μια πολύ σκληρή κυρία», μετά τον πρόωρο θάνατο του πατέρα του, και καλλιεργούσε λουλούδια για να τα πουλάει σε πανηγύρια για να βγάζει χρήματα.

Η γεωργία ήταν η πρώτη του αγάπη, αν και ήταν παθιασμένος με την πολιτική.

Ξεκίνησε ως μέλος του συντηρητικού Εθνικού Κόμματος, αλλά στα μέσα της δεκαετίας του 1960 προσχώρησε στους Τουπαμάρος, γνωστούς και ως MLN-Τ, μια ομάδα αντάρτικου πόλης εμπνευσμένη από την κουβανική επανάσταση, η οποία επεδίωκε την ανατροπή του κράτους και τη σοσιαλιστική αλλαγή.

Η ομάδα διεξήγαγε «απαλλοτριώσεις» τύπου Ρομπέν των Δασών, σύμφωνα με τα λόγια του ίδιου του Μουχίκα, όπως ληστείες τραπεζών για να τις δώσει στους φτωχούς, πριν προσχωρήσει σε πιο σκληρές δράσεις όπως απαγωγές, βομβιστικές επιθέσεις και δολοφονίες.

Ο Μουχίκα υπέστη πολλά τραύματα από σφαίρες, συνελήφθη τέσσερις φορές και απέδρασε δύο φορές από τη φυλακή – μεταξύ άλλων, στην τολμηρή απόδραση δεκάδων κρατουμένων το 1971 από τη φυλακή Punta Carretas του Μοντεβιδέο, που σήμερα είναι ένα κομψό εμπορικό κέντρο.

Συνελήφθη το 1972 και εξέτισε 13 χρόνια στη φυλακή, τα περισσότερα από αυτά σε απομόνωση, σε μια εποχή που η Ουρουγουάη βρισκόταν υπό στρατιωτική δικτατορία.

Το 1985 του δόθηκε χάρη και σιγά σιγά μπήκε στην πολιτική, πρώτα ως βουλευτής και στη συνέχεια ως γερουσιαστής.

Διετέλεσε υπουργός κτηνοτροφίας, γεωργίας και αλιείας στην πρώτη αριστερή κυβέρνηση της Ουρουγουάης για τρία χρόνια, πριν θέσει υποψηφιότητα για την προεδρία το 2009.

Αν και αγαπήθηκε από πολλούς για τις προσπάθειές του ως πρόεδρος να αντιμετωπίσει τη φτώχεια και να μετατρέψει την Ουρουγουάη σε μία από τις πιο σταθερές δημοκρατίες του κόσμου, οι επικριτές του τον κατηγόρησαν για την αποτυχία του να εφαρμόσει την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση και να περιορίσει τις κρατικές δαπάνες.

Ήταν γνωστός για τις ειλικρινείς, ενίοτε όχι και τόσο διπλωματικές, παρατηρήσεις του.

Μια φορά τον έπιασε το μικρόφωνο να λέει: «Αυτή η γριά μάγισσα είναι χειρότερη από τον μονόφθαλμο». Ήταν μια αναφορά στην πρώην πρόεδρο της Αργεντινής Κριστίνα Κίρχνερ και στον εκλιπόντα σύζυγό της και πρώην πρόεδρο Νέστορ Κίρχνερ.

Αφού υπηρέτησε μία μόνο θητεία ως πρόεδρος, επανεξελέγη στη Γερουσία, αλλά αποσύρθηκε από την ενεργό πολιτική το 2020, λόγω των κινδύνων που εγκυμονούσε το Covid-19 για το εξασθενημένο ανοσοποιητικό του σύστημα.

Παρέμεινε μια σημαντική πολιτική προσωπικότητα, με το αγρόκτημά του στα περίχωρα του Μοντεβιδέο, το οποίο επισκέπτονταν ηγέτες τόσο από την Ουρουγουάη όσο και από όλο τον κόσμο.

Σε συνέντευξή του στους New York Times τον Αύγουστο του 2024, δήλωσε ότι θα ήθελε να τον θυμούνται ως έναν «τρελό γέρο».

Ο Μουχίκα είχε ζητήσει να ταφεί στο αγρόκτημά του, κάτω από ένα δέντρο που ο ίδιος φύτεψε, μαζί με τη σκυλίτσα του που πέθανε το 2018 σε ηλικία 20 ετών.

«Θα είμαι ο πρόεδρος που θα καλεί πάντα σε εθνικό διάλογο για να εξευρεθούν οι καλύτερες λύσεις, ασφαλώς εφαρμόζοντας το όραμά μας, αλλά ακούγοντας επίσης με μεγάλη προσοχή τι λένε οι άλλοι», υποσχέθηκε στους υποστηρικτές του ο εκλεγμένος πρόεδρος, πρώην καθηγητής ιστορίας, υποψήφιος της συμμαχίας του Ευρέος Μετώπου (Frente Amplio, FA).

Ο κ. Δελγάδο, άλλοτε κτηνίατρος, υποψήφιος του δεξιού Εθνικού Κόμματος του απερχόμενου προέδρου Λουίς Λακάγιε Που, παραδέχθηκε την ήττα του. «Ο ουρουγουανός λαός επέλεξε αυτόν που θα αναλάβει την προεδρία της Δημοκρατίας», είπε και «χαιρέτισε» τον κ. Ορσί εν ονόματι «όλων των παραγόντων της (κυβερνητικής) συμμαχίας».

Ο Ζαμαντού Ορσί είχε κερδίσει με πολύ μεγαλύτερη διαφορά τον πρώτο γύρο, την 27η Οκτωβρίου, με το 43,9% των ψήφων, πολύ μπροστά από τον κ. Δελγάδο (26,8%), ο οποίος όμως λογάριαζε σε δεξαμενή ψήφων, αυτών του Αντρές Οχέδα του κόμματος Κολοράδο (κεντροδεξιά), που είχε έλθει τρίτος (16%).

• Η νίκη του κ. Ορσί πάντως δεν αναγγέλλεται θεαματική αλλαγή κατεύθυνσης στο κράτος της Λατινικής Αμερικής, καθώς ο εκλεγμένος πρόεδρος υποσχέθηκε στην εκστρατεία του «αλλαγή» μεν, που όμως δεν θα είναι «ριζοσπαστική».

Οι κ.κ. Ορσί και Δελγάδο εξήγγειλαν κατά τη διάρκεια της εκστρατείας να ξαναφέρουν οικονομική ανάπτυξη και να μειώσουν το δημοσιονομικό έλλειμμα. Ακόμη, δεσμεύτηκαν να μην αυξήσουν τη φορολογική πίεση και να αντιμετωπίσουν την εγκληματικότητα που συνδέεται με τη διακίνηση ναρκωτικών, φαινόμενο που έχει επιδεινωθεί.

Ο κ. Ορσί τάχθηκε υπέρ των εμπορικών ανταλλαγών σε περιφερειακή κλίμακα, ο κ. Δελγάδο υπέρ πολυμερών συμφωνιών.

«Θέλω να συγχαρώ (…) τον εκλεγμένο πρόεδρο Ζαμαντού Ορσί του Ευρέος Μετώπου και τον φίλο μου Πέπε Μουχίκα για τη νίκη τους στις εκλογές», σχολίασε μέσω X ο πρόεδρος της γειτονικής Βραζιλίας Λουίς Ινάσιου Λούλα ντα Σίλβα, βλέποντας «νίκη για όλη τη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική».

Η Ουρουγουάη μπορεί να καυχιέται για το υψηλό κατά κεφαλήν ΑΕΠ της και τα χαμηλά επίπεδα φτώχειας και ανισοτήτων σε σύγκριση με άλλες χώρες της γειτονιάς της, αλλά η απασχόληση και η δημόσια ασφάλεια ανησυχούν τους πολίτες του κράτους 3,4 εκατομμυρίων κατοίκων (και 12 εκατ. εκτρεφόμενων ζώων), με φόντο την κλιμάκωση της βίας των συμμοριών.

• «Για τους εργαζόμενους, αυτά τα πέντε τελευταία χρόνια δεν ήταν καθόλου καλά. Είμαι στον δρόμο όλη μέρα, και αυτό που με ανησυχεί περισσότερο είναι η ανασφάλεια», συνόψισε ο Γουστάβο Μάγια, 34χρονος πλανόδιος πωλητής γλυκισμάτων, που ψήφισε τον κ. Ορσί. «Βλέπω πολλές κλοπές, ολοένα περισσότερες ανθρωποκτονίες και λίγους αστυνομικούς», πρόσθεσε.

Ο Γουίλιαμ Λεάλ, 38χρονος λιθοξόος και ψηφοφόρος του κ. Δελγάδο, έκρινε πριν από τη διεξαγωγή των εκλογών πως η κεντροδεξιά ήταν η καλύτερη επιλογή ως προς την απασχόληση, διότι «στον τομέα των κατασκευών, είχαμε πολλή περισσότερη δουλειά απ’ ό,τι επί προηγούμενων κυβερνήσεων».

Η κεντροαριστερά της Ουρουγουάης βασίστηκε για να επιστρέψει στην εξουσία στην υποστήριξη της δεσπόζουσας μορφής της αριστεράς στη χώρα, του Χοσέ «Πέπε» Μουχίκα, 89 ετών, άλλοτε αντάρτη που φυλακίστηκε και βασανίστηκε επί δικτατορίας (1973-1985), πολιτικού παγκοσμίως γνωστού για τον λιτό τρόπο ζωής του και τις προοδευτικές μεταρρυθμίσεις που εφάρμοσε στη χώρα του. Το είχε ήδη καταφέρει με την ανάδειξη στην προεδρία του πλέον εκλιπόντα Ταμπαρέ Βάσκες (2005-2010, 2015-2010), που έβαλε τέλος στην ηγεμονία της δεξιάς και της κεντροδεξιάς.

Παρά τα 89 του χρόνια, τη μάχη του με τον καρκίνο και τη δυσκολία στις μετακινήσεις, ο κ. Μουχίκα πολλαπλασίασε τις προεκλογικές εμφανίσεις του και προσπάθησε να προσελκύσει τις ψήφους των νέων και των αναποφάσιστων, που θεωρείτο πως θα αποτελούσαν κλειδί το των εκλογών.

Ο απερχόμενος πρόεδρος Λακάγιε Που, που παρότι έχει δημοτικότητα περί το 50% δεν μπορούσε να θέσει υποψηφιότητα, καθώς το Σύνταγμα δεν επιτρέπει συναπτές πενταετείς θητείες στην προεδρία, υποσχέθηκε «εύτακτη» μεταβίβαση της εξουσίας στη χώρα της Λατινικής Αμερικής, που χαρακτηρίζεται η σταθερότερη από πολιτική σκοπιά στην περιοχή. Συνεχάρη τον κ. Ορσί αμέσως μόλις έγινε σαφές πως θα κερδίσει, χαρακτηρίζοντάς τον «εκλεγμένο πρόεδρο» και υποσχόμενος να του προσφέρει υποστήριξη στη διαδικασία μεταβίβασης της εξουσίας.

Το Ευρύ Μέτωπο εξασφάλισε τις περισσότερες έδρες και στα δυο σώματα της εθνικής αντιπροσωπείας —16 από τις 30 στη Γερουσία, 48 από τις 99 στην κάτω Βουλή— στις βουλευτικές εκλογές που διεξήχθησαν ταυτόχρονα με τον πρώτο γύρο των προεδρικών.

Ο Ζαμαντού Ορσί του Ευρέος Μετώπου (Frente Amplio, FA) χαρακτηρίζεται πολιτικός κληρονόμος μιας από τις σημαντικότερες μορφές της ουρουγουανής αριστεράς, του πρώην προέδρου Χοσέ «Πέπε» Μουχίκα.

Ο Άλβαρο Δελγάδο είναι ο υποψήφιος του Εθνικού Κόμματος του απερχόμενου προέδρου Λουίς Λακάγιε Που.

Οι δυο τους κατέλαβαν τις δυο πρώτες θέσεις στον 1ο γύρο της 27ης Οκτωβρίου, αντίστοιχα με 43,9% και 26,8% των ψήφων.

Ο Ζαμαντού Ραμόν Αντόνιο Ορσί Μαρτίνες, 57 ετών, ενσαρκώνει την ελπίδα της κεντροαριστερής συμμαχίας που προσμένει την επάνοδό της στην εξουσία. Η συμμαχία κυβέρνησε για τρεις συναπτές προεδρικές θητείες, από το 2005 ως το 2020, με τους Ταμπαρέ Βάσκες (2005-2010 και 2015-2020) και Χοσέ Μουχίκα (2010-2015).

Μετριοπαθής, με χαλαρές ενδυματολογικές επιλογές, ο κ. Ορσί έχει -όπως ο Χοσέ Μουχίκα- ριζώσει στον τόπο του, σπούδασε στο δημόσιο σχολείο και δεσμεύεται πως θα προωθήσει ισότητα των ευκαιριών.

Γεννημένος σε σπίτι στην επαρχία, σε σπίτι χωρίς ρεύμα, απέκτησε το 1991 πτυχίο καθηγητή ιστορίας και δίδαξε σε διάφορα λύκεια στο κεντρικό τμήμα της χώρας. Το 2005, εξελέγη γενικός γραμματέας της κοινότητας Κανελόνες, προάστιο του Μοντεβιδέο, προτού αναδειχθεί δήμαρχος το 2015 κι επανεκλεγεί το 2020.

Παραιτήθηκε από το αξίωμά του στον δήμο για να συμμετάσχει τον Ιούνιο στις διαδικασίες της παράταξής του για την ανάδειξη του υποψηφίου της για την προεδρία. Επικράτησε με πάνω από το 60% των ψήφων έναντι της πρώην δημάρχου της πρωτεύουσας Μοντεβιδέο, παρότι η Καρολίνα Κόσε είχε την υποστήριξη των κομμουνιστών και των σοσιαλιστών.

Η κυρία Κόσε είναι πλέον υποψήφια αντιπρόεδρος.

Παιδί, ο Ζαμαντού Ορσί δούλευε στο κατάστημα της οικογένειας και χόρευε παραδοσιακούς χορούς. Το 1989, στα 22 του, έγινε μέλος του «Κινήματος για τη Λαϊκή Συμμετοχή» που ίδρυσε ο «Πέπε» Μουχίκα. Παραδέχεται πως προετοιμαζόταν να διεκδικήσει την προεδρία για «καιρό» αλλά δεν έχει αποκαλύψει ποιο είναι το όραμά του για τη χώρα κι έχει επικριθεί διότι κατά τη διάρκεια της εκστρατείας αρνήθηκε να κάνει ντιμπέιτ με αντιπάλους του ή να δώσει συνεντεύξεις εφ’ όλης της ύλης.

Είναι πατέρας δυο παιδιών, δίδυμων 11 ετών, γεννημένων μετά τον δεύτερο γάμο του.

Από την άλλη, ο Άλβαρο Λουίς Δελγάδο Σερέτα, 55 ετών, έγινε δυνητικός υποψήφιος για το κορυφαίο αξίωμα στη χώρα κατά τη διάρκεια της πανδημίας του νέου κορονοϊού. Γενικός γραμματέας της προεδρίας το 2020, μετά την εκλογή του «φίλου» του Λουίς Λακάγιε Που, ανέλαβε επίσης κυβερνητικός εκπρόσωπος, πολλαπλασιάζοντας τις τηλεοπτικές εμφανίσεις του.

Μπήκε στην πολιτική στις τάξεις του Εθνικού Κόμματος στον νομό Παϊσαντού (νότια), από όπου έλκει την καταγωγή της η οικογένεια της μητέρας του. Ήταν συντονιστής της κοινοβουλευτικής ομάδας του κόμματος από το 1994, προτού ονομαστεί γενικός επιθεωρητής εργασίας το 1999.

Εξελέγη το 2004 και κατόπιν το 2009 βουλευτής στην εκλογική περιφέρεια της πρωτεύουσας Μοντεβιδέο. Κατόπιν, ο κ. Δελγάδο έγινε γερουσιαστής το 2014.

Προτού κατέβει στην πολιτική, ο πτυχιούχος της κτηνιατρικής σχολής της πρωτεύουσας είχε εργαστεί ως κτηνιατρικός σύμβουλος σε διάφορες εταιρείες.

Γεννημένος σε ευκατάστατο προάστιο της πρωτεύουσας, ο κ. Δελγάδο σπούδασε σε ιδιωτικά καθολικά εκπαιδευτικά ιδρύματα και δηλώνει θρήσκος. Παντρεύτηκε το 1997 κι έχει τρία μεγάλα παιδιά.

Κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας επικρίθηκε έντονα, χαρακτηρίστηκε από «άνθρωπος των σπηλαίων» ως «χυδαίος», διότι αποκάλεσε «καραμελίτσα» την υποψήφια αντιπρόεδρό του, τη Βαλέρια Ριπόλ. Ήταν «λάθος», «ατυχές αστείο», αναγνώρισε κατόπιν.

Ο πρώην φίλος της οδηγήθηκε από την αστυνομία στον τόπο του εγκλήματος όπου ομολόγησε πως τη δολοφόνησε. Η νεαρή αγνοείτο από την προηγουμένη.

Το ζευγάρι καταγράφτηκε από κάμερες κλειστού κυκλώματος παρακολούθησης να φθάνει στην παραλία το απόγευμα της Τρίτης. Όμως ο νεαρός έφυγε μόνος. Χθες του απαγγέλθηκαν κατηγορίες για ανθρωποκτονία με επιβαρυντικές περιστάσεις και προφυλακίστηκε.

Ο εισαγγελέας που προΐσταται της έρευνας για την υπόθεση, ο Χόρχε Βας, θα ζητήσει τη βαρύτερη ποινή, που είναι δέκα χρόνια κάθειρξης για τέτοιας φύσης εγκλήματα όταν διαπράττονται από ανήλικους, ανέφερε στον Τύπο ο Χαβιέρ Μπένετς, εκπρόσωπος της γενικής εισαγγελίας.

Κατά τα ευρήματα της νεκροψίας-νεκροτομής, η Βαλεντίνα Κανσέλα πέθανε από ασφυξία. Ως την 30ή Ιουλίου, το υπουργείο Εσωτερικών κατέγραψε 24.473 καταγγελίες για ενδοοικογενειακή βία και 11 γυναικοκτονίες.

Σύμφωνα με τη διευθύντρια του Εθνικού Ινστιτούτου Γυναικών, τη Μόνικα Μποτέρο, ο αριθμός αυτός βρίσκεται κοντά στον ετήσιο μέσο όρο. Κάθε χρόνο στη χώρα καταγράφονται κατά μ.ό. 25 γυναικοκτονίες.

Ο θάνατος της νεαρής καταγράφτηκε μερικές ημέρες έπειτα από αυτόν γυναίκας 23 χρονών, που απήχθη και δολοφονήθηκε κατά τη διάρκεια τροχαίου που προκάλεσε ο πρώην σύντροφός της, πρώην αστυνομικός, 25 ετών.

Το 2017, η Ουρουγουάη τροποποίησε τον ποινικό κώδικα για να χαρακτηριστεί επιβαρυντική περίσταση η γυναικοκτονία σε υποθέσεις ανθρωποκτονιών.

Σύμφωνα με την κυρία Λαϊσαγόγεν, «το 90% ήταν νεαρά πτηνά», που ξεβράστηκαν στα παράλια «χωρίς αποθέματα λίπους και με άδεια στομάχια». Οι εξετάσεις που έγιναν για να εξακριβωθεί αν είχαν μολυνθεί από τη γρίπη των πτηνών είχαν αρνητικό αποτέλεσμα, πρόσθεσε η ίδια.

🐧 Around 2,000 #penguins have appeared dead on the coast of eastern #Uruguay in the last 10 days, and the cause, which does not appear to be #avian_influenza, remains a mystery, authorities said.https://t.co/ZOb9laGjf9#jusoor_Post pic.twitter.com/uI0LtFXbC8

— Jusoor Post EN (@Jusoorpost_EN) July 22, 2023

Αυτό το είδος πιγκουίνου, που συνήθως φωλιάζει και αναπαράγεται στο νότιο τμήμα της Αργεντινής, αποδημεί προς βορρά σε αναζήτηση πιο θερμών νερών κατά τη διάρκεια του χειμώνα του νότιου ημισφαιρίου. Μπορεί να φθάσει μέχρι τις ακτές της βραζιλιάνικης πολιτείας Εσπίριτου Σάντου (νοτιοανατολικά).

«Είναι φυσιολογικό ένα ποσοστό να πεθαίνει, αλλά όχι τόσο μεγάλο», τόνισε η κυρία Λαϊσαγόγεν, θυμίζοντας πως παρόμοια εκατόμβη είχε καταγραφεί την περασμένη χρονιά στη Βραζιλία, και σε εκείνη την περίπτωση χωρίς να εξηγηθεί η αιτία.

2000+ #Penguins Wash-Up Dead in #Uruguay

The #MagellanicPenguins were discovered on the coast of 🇺🇾, with the Environment Ministry reporting that they were mostly juvenile and died in the Atlantic Ocean only to be carried to by currents.#AvianInfluenza as a cause for the death… pic.twitter.com/HPPrIaSIo5

— RT_India (@RT_India_news) July 22, 2023

Ο Έκτορ Καϊμάρις, αρμόδιος για την προστατευόμενη λιμνοθάλασσα Ρότσα, δήλωσε πως καταμετρήθηκαν πάνω από 500 πιγκουίνοι νεκροί σε έκταση δέκα χιλιομέτρων στα παράλια.

Υπερασπιστές του περιβάλλοντος αποδίδουν τη θνησιμότητα των πιγκουίνων του Μαγγελάνου στην υπεραλίευση και στην παράνομη αλιεία.

«Από τα χρόνια του 1990 και του 2000 αρχίσαμε να βλέπουμε ζώα που δεν είχαν επαρκή τροφή», τόνισε ο Ρίτσαρντ Τεσόρε της μη κυβερνητικής οργάνωσης SOS Rescate de Fauna Marina, τονίζοντας την «υπερεκμετάλλευση» των θαλάσσιων πόρων.

Around 2,000 #penguins wash up dead on #Uruguay coasthttps://t.co/dY18ZMxqtL

— The Business Standard (@tbsnewsdotnet) July 22, 2023

Σύμφωνα με τον ίδιο, κυκλώνας που σχηματίστηκε στον Ατλαντικό και έπληξε τη νοτιοανατολική Βραζιλία πιθανόν οδήγησε στον θάνατο των πιο αδύναμων θαλάσσιων πτηνών.

Πέρα από τους πιγκουίνους, ο κ. Τεσόρε είπε πως βρέθηκαν επίσης πολλά ακόμη θαλάσσια ζώα νεκρά –ανάμεσά τους θαλασσοβάτες, άλμπατρος, γλάροι, θαλάσσιες χελώνες και θαλάσσιοι λέοντες– στις ακτές της Μαλδονάδο, ανατολικά της πρωτεύουσας Μοντεβιδέο.

Οι χαμηλές βροχοπτώσεις και οι υψηλές θερμοκρασίες σε όλη τη νότια περιοχή της Νότιας Αμερικής είχαν προκαλέσει σοβαρή ξηρασία στη διάρκεια της περασμένης χρονιάς, πλήττοντας τις σοδειές στη γειτονική παραγωγό σιτηρών Αργεντινή και προκαλώντας μεγάλες απώλειες στα αγροκτήματα.
Στην Ουρουγουάη, η λειψυδρία είναι η χειρότερη που έχει παρατηρηθεί εδώ και 74 χρόνια, σύμφωνα με αξιωματούχους. Δημιουργεί προβλήματα στην υδροδότηση χιλιάδων νοικοκυριών και έχει υποβαθμίσει την ποιότητα του νερού.

«Ανησυχώ για το γεγονός ότι βασιζόμαστε στη βροχή ως μόνη λύση», λέει η Βανέσα Φλέιτας έξω από το σχολείο του παιδιού της στο Μοντεβιδέο, το οποίο σήμανε νωρίτερα τη λήξη των μαθημάτων λόγω έλλειψης πόσιμου νερού για τους μαθητές. «Κάνει ασυνήθιστη ζέστη γι’ αυτή την εποχή του χρόνου».
Η στάθμη στην υδαταποθήκη του Πάσο Σεβερίνο, η οποία υδροδοτεί περισότερους από τους μισούς από τους 3,5 εκατομμύρια κατοίκους της Ουρουγουάης, βρίσκεται σε «ιστορικά χαμηλό επίπεδο», σύμφωνα με την κρατική εταιρεία υδάτων Obrax Sanitarias del Estado (OSE), καθώς είναι γεμάτη μόνο στο 10% της χωρητικότητάς της.

Τα τελευταία στοιχεία δείχνουν πως έχει περίπου 6,2 εκατ. κυβικά μέτρα νερό, μακράν του μηνιαίου μέσου όρου των 60 εκατομμυρίων. Περίπου 650.000 κυβικά μέτρα χρειάζονται καθημερινά για την υδροδότηση της πρωτεύουσας.

Η λίγη βροχή που έπεσε τις τελευταίες ημέρες «δεν αλλάζει την κατάσταση», ανέφερε η OSE αν και υπάρχει πρόγνωση για κάποιες καταιγίδες αργότερα αυτή την εβδομάδα. Οι μετεωρολόγοι λένε πως χρειάζονται 50 χιλιοστά βροχή καθημερινά όλο τον Ιούνιο για να αρχίσουν να ανακάμπτουν τα επίπεδα της υδαταποθήκης. 

Η μείωση των αποθεμάτων πόσιμου νερού στην κύρια υδαταποθήκη της χώρας ανάγκασαν στα τέλη Απριλίου τη δημόσια εταιρεία υδάτων να αναμίξει τα αποθέματα με νερό από τις εκβολές του ποταμού Ρίο ντε λα Πλάτα, με αποτέλεσμα ασυνήθιστα υψηλά επίπεδα νατρίου και χλωριδίων. 

«Οι πελάτες μου δεν εμπιστεύονται αυτό που βγαίνει από τη βρύση», λέει ο καταστηματάρχης Ραμόν Αρτεάγκα στο κέντρο του Μοντεβιδέο, όπου οι πωλήσεις εμφιαλωμένου νερού έχουν δεκαπλασιασθεί από τότε που άρχισε το φαινόμενο της λειψυδρίας. 

Ο θυμός των κατοίκων για τις ελλείψεις νερού αυξάνεται και διαδηλώσεις έχουν προγραμματισθεί στην πρωτεύουσα για αύριο, Τετάρτη. 

Ο Φεντερίκο Κράιμερμαν, πρόεδρος του συνδικάτου των εργαζομένων στην OSE, λέει πως οι χαμηλές βροχοπτώσεις, η κακοδιαχείριση των αποθεμάτων και η έλλειψη κρατικών επενδύσεων ευθύνονται για τη λειψυδρία. Το νερό που προορίζεται για ανθρώπινη κατανάλωση χρησιμοποιείται επίσης καταχρηστικά σε καλλιέργειες σόγιας, στην κτηνοτροφία και στη δασοκομία, προσθέτει.

ΑΠΕ