Επτά χώρες του ΟΠΕΚ+ θα αυξήσουν τους στόχους παραγωγής πετρελαίου κατά 188.000 βαρέλια ημερησίως τον Ιούνιο, αύξηση για τρίτο μήνα στη σειρά, ανέφερε σε δήλωση που εξέδωσε ο ΟΠΕΚ+ έπειτα από διαδικτυακή σύνοδο. Η αύξηση είναι η ίδια με εκείνην που συμφωνήθηκε για τον Μάιο μείον το μερίδιο των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, που αποχώρησαν από τον οργανισμό.

Η κίνηση έχει σκοπό να δείξει ότι η ομάδα είναι έτοιμη να αυξήσει τον εφοδιασμό μόλις τελειώσει ο πόλεμος και ότι συνεχίζει με τα σχέδια να αυξήσει τους στόχους παραγωγής παρά την αποχώρηση των ΗΑΕ από τον ΟΠΕΚ+, σύμφωνα με πηγές και αναλυτές.

«Ο ΟΠΕΚ+ στέλνει ένα διπλό μήνυμα στην αγορά: συνέχισης παρά την αποχώρηση των ΗΑΕ και ελέγχου παρά τον περιορισμένο φυσικό αντίκτυπο», δήλωσε ο Χόρχε Λεόν, αναλυτής στη Rystad και πρώην αξιωματούχος του ΟΠΕΚ+.

«Ενώ η παραγωγή αυξάνει στα χαρτιά, ο πραγματικός αντίκτυπος στον φυσικό εφοδιασμό παραμένει πολύ περιορισμένος δεδομένων των περιορισμών στα στενά του Ορμούζ».

Η δήλωση δεν αναφέρει τα ΗΑΕ, παράλειψη που δείχνει «στην πραγματικότητα» τις εντάσεις στις σχέσεις με το Αμπού Ντάμπι μετά την αποχώρησή του από τη συμμαχία αυτήν την εβδομάδα, εκτίμησε ο αναλυτής.

«Παραμένοντας στην ίδια πορεία παραγωγής –απλώς χωρίς τα ΗΑΕ— παρουσιάζεται σαν να μην έχει γίνει κάτι, ελαχιστοποιώντας τα εσωτερικά ρήγματα και παρουσιάζοντας μια εικόνα σταθερότητας», είπε.

Η ποσόστωση της μεγαλύτερης πετρελαιοπαραγωγού χώρας μέλος του ΟΠΕΚ+, της Σαουδικής Αραβίας, θα αυξηθεί στα 10,291 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως τον Ιούνιο βάσει της συμφωνίας, πολύ πάνω από την τρέχουσα παραγωγή. Η χώρα ανέφερε πραγματική παραγωγή 7,76 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως στον ΟΠΕΚ τον Μάρτιο.

Τα επτά μέλη που συμμετείχαν στη διαδικτυακή σύνοδο σήμερα είναι η Σαουδική Αραβία, το Ιράκ, το Κουβέιτ, η Αλγερία, το Καζακστάν, η Ρωσία και το Ομάν. Με την αποχώρηση των ΗΑΕ, ο ΟΠΕΚ+ αποτελείται από 21 μέλη, περιλαμβανομένου του Ιράν, όμως τα τελευταία χρόνια μόνο οι επτά χώρες συν τα ΗΑΕ συμμετείχαν στις αποφάσεις για τη μηνιαία παραγωγή.

Ο πόλεμος στο Ιράν, που ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου, και το κλείσιμο των στενών του Ορμούζ που ακολούθησε ως συνέπεια έχουν μπλοκάρει τις εξαγωγές από τα μέλη του ΟΠΕΚ+ Σαουδική Αραβία, Ιράκ και Κουβέιτ, καθώς και από τα ΗΑΕ. Πριν από τη σύγκρουση, οι παραγωγοί αυτοί ήταν οι μοναδικές χώρες στην ομάδα που μπορούσαν να αυξήσουν την παραγωγή.

Ακόμη κι αν ξανανοίξει το στενό του Ορμούζ στη ναυσιπλοΐα, θα χρειαστούν αρκετές εβδομάδες αν όχι μήνες προκειμένου οι ροές να επανέλθουν στα κανονικά επίπεδα, σύμφωνα με στελέχη του πετρελαϊκού τομέα του Κόλπου και του διεθνούς εμπορίου πετρελαίου.

Η διαταραχή προκάλεσε εκτόξευση των τιμών σε υψηλό τετραετίας πάνω από τα 125 δολάρια το βαρέλι καθώς οι αναλυτές αρχίζουν να κάνουν προβλέψεις για εκτεταμένες ελλείψεις καυσίμων αεροσκαφών σε έναν με δύο μήνες και αύξηση του πληθωρισμού παγκοσμίως.

Τα επτά μέλη του ΟΠΕΚ+ θα συναντηθούν και πάλι στις 7 Ιουνίου, ανέφερε η ανακοίνωση.

Ο ΟΠΕΚ+ –το μπλοκ του Οργανισμού Πετρελαιοεξαγωγικών Κρατών και δέκα άλλων χωρών παραγωγών—δεν έχει σχολιάσει την αποχώρηση των ΗΑΕ, που ανακοινώθηκε την Τρίτη, παρά το γεγονός ότι η χώρα αποτελούσε πυλώνα του και μία από τις δύο χώρες μέλη που ήταν πιο πιθανό να αυξήσει την ποσότητα πετρελαίου που αντλεί.

Κατά συνέπεια η ανακοίνωση Τύπου της συνεδρίασης, που διεξάγεται διαδικτυακά, αναμένεται με ακόμη περισσότερη προσοχή απ’ ό,τι η ίδια η απόφαση του ΟΠΕΚ+, την οποία η αγορά ήδη περίμενε με αγωνία.

Συνολικά, η Σαουδική Αραβία, η Ρωσία, το Ιράκ, το Κουβέιτ, το Καζακστάν, η Αλγερία και το Ομάν αναμένεται να αυξήσουν τις ποσοστώσεις τους «κατά 188.000 βαρέλια την ημέρα», εξηγεί ο Αρν Λόμαν Ράσμουσεν αναλυτής στην Global Risk Management.

Συνεπώς, θα πρόκειται για παρόμοια αύξηση με αυτήν που ανακοινώθηκε τον Μάρτιο και ανανεώθηκε τον Απρίλιο, από την οποία πρέπει να αφαιρεθεί το μερίδιο της αύξησης που προερχόταν από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Η παραγωγή σε μείωση

Αυτή η αύξηση στα χαρτιά πιθανότατα όμως δεν θα μετατραπεί σε επιπλέον παραγωγή: οι κύριες ανεκμετάλλευτες ικανότητες του ΟΠΕΚ+ βρίσκονται στις χώρες του Κόλπου, των οποίων οι εξαγωγές εμποδίζονται από τον αποκλεισμό του Στενού του Ορμούζ, που έχει επιβάλει το Ιράν μετά την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

Στις χώρες του ΟΠΕΚ+ που υπόκεινται σε ποσοστώσεις, η παραγωγή «μειώθηκε στα 27,68 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα τον Μάρτιο», ενώ το άθροισμα των ποσοστώσεών τους για τον ίδιο μήνα προβλεπόταν στα 36,73 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, «ένα έλλειμμα περίπου 9 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα», εξηγεί η Πρίγια Γουάλια αναλύτρια στην Rystad Energy.

Προβλήματα στην εξαγωγή πετρελαίου αντιμετωπίζουν η Σαουδική Αραβία, το Ιράκ, το Κουβέιτ και φυσικά τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Η Ρωσία, η δεύτερη μεγαλύτερη παραγωγός του μπλοκ, είναι αυτή που ωφελείται περισσότερο από την κατάσταση και τις αυξημένες τιμές ενέργειας, αλλά μοιάζει ήδη να δυσκολεύεται να πετύχει τις ισχύουσες ποσοστώσεις της. Η ρωσική πετρελαϊκή βιομηχανία είναι αντιμέτωπη με την αποεπένδυση των Δυτικών μετά την εισβολή της στην Ουκρανία το 2022 και προβλήματα στην παραγωγή λόγω των πληγμάτων ουκρανικών drones.

Ο ΟΠΕΚ+ αποδυναμωμένος

Για το μπλοκ η αποχώρηση των ΗΑΕ αποτελεί «ένα σημαντικό γεγονός», ακόμη σοβαρότερο από την αποχώρηση του Κατάρ το 2019 και στη συνέχεια αυτή της Ανγκόλας, εκτιμά η Αμένα Μακρ αναλύτρια στην Kpler.

Εκτός του ότι ήταν ο τέταρτος μεγαλύτερος παραγωγός του ΟΠΕΚ+, το Αμπού Ντάμπι διαθέτει μεγάλες ανεκμετάλλευτες ικανότητες παραγωγής, σημαντικό μοχλό για το μπλοκ όταν πρέπει να ρυθμίσει την αγορά.

Ήδη από το 2021 «τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είχαν εκφράσει την έντονη δυσαρέσκειά τους για τις ποσοστώσεις τους», υπογραμμίζει η Μπακρ.

Η χώρα έχει κάνει σημαντικές επενδύσεις στις υποδομές της τα τελευταία χρόνια και η εθνική πετρελαϊκή εταιρεία Adnoc σχεδιάζει παραγωγική δυναμικότητα 5 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως έως το 2027, πολύ πάνω από την προηγούμενη ποσόστωσή της των 3,447 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως.

«Έχουν ήδη βιώσιμη ικανότητα 4,3 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως» και φιλοδοξούν να την αυξήσουν στα 5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως έως το 2027, δηλώνει στο AFP ο Φράνσις Περίν ερευνητής στο IRIS.

Το γεγονός αυτό καθιστά το Αμπού Ντάμπι έναν ανταγωνιστικό παράγοντα στην αγορά, έναν παράγοντα που είναι επίσης ικανός να παράγει με πολύ χαμηλό κόστος και που θα μπορούσε να περιορίσει τον αντίκτυπο των μέτρων που λαμβάνονται από το Ριάντ και τους συμμάχους του μόλις η αγορά επιστρέψει σε κάποια κανονικότητα μετά το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ.

Για τον ΟΠΕΚ+, ο κίνδυνος είναι επίσης ότι και άλλες χώρες μπορεί να μπουν στον πειρασμό να αποχωρήσουν: το Καζακστάν και το Ιράκ, για παράδειγμα, έχουν ήδη δεχθεί επικρίσεις επανειλημμένα επειδή υπερβαίνουν τις ποσοστώσεις τους.

Τα ΗΑΕ είναι ο τέταρτος μεγαλύτερος παραγωγός στον Οργανισμό Πετρελαιοεξαγωγικών Κρατών και ανακοίνωσε χθες ότι θα αποχωρήσει από τον ΟΠΕΚ ύστερα από σχεδόν 60 χρόνια συμμετοχής σε αυτόν. Αυτό θα αποδεσμεύσει το Αμπού Ντάμπι από τους στόχους για την παραγωγή πετρελαίου που επιβάλλονται από τον ΟΠΕΚ και τους συμμάχους του με στόχο την εξισορρόπηση προσφοράς και ζήτησης.

Η έξοδος των ΗΑΕ ήλθε ως σοκ, δήλωσαν πέντε πηγές του ΟΠΕΚ+, που ζήτησαν να μην κατονομαστούν καθώς δεν έχουν άδεια να μιλούν σε δημοσιογράφους.

Η έξοδος θα περιπλέξει τις προσπάθειες του ΟΠΕΚ+ να ισορροπεί την αγορά μέσω προσαρμογών στην προσφορά διότι ο οργανισμός θα έχει έλεγχο σε μικρότερο μέρος της παγκόσμιας παραγωγής, δήλωσαν τέσσερις από τις πέντε πηγές.

Τα ΗΑΕ θα γίνουν ο μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου που αποχωρεί από τον ΟΠΕΚ, ένα σοβαρό πλήγμα στον οργανισμό και τον ντε φάκτο ηγέτη του, τη Σαουδική Αραβία. Το Αμπού Ντάμπι αντλούσε περίπου 3,4 εκατ. βαρέλια την ημέρα, ή περίπου το 3% της παγκόσμιας παραγωγής αργού, πριν από τον αμερικανοϊσραηλινό πόλεμο στο Ιράν που ανάγκασε τη χώρα και άλλους παραγωγούς στον Κόλπο να περιορίσουν τις αποστολές φορτίων και να αναστείλουν μέρος της παραγωγής.

Μόλις θα βρεθούν εκτός του ΟΠΕΚ, τα ΗΑΕ θα ενταχθούν στις τάξεις των ανεξάρτητων παραγωγών πετρελαίου που αντλούν κατά βούληση, όπως οι ΗΠΑ και η Βραζιλία. Για την ώρα, δεν υπάρχουν πολλά που να μπορούν να κάνουν τα ΗΑΕ για να αυξήσουν την παραγωγή ή τις εξαγωγές λόγω του αποκλεισμού στο Στενό του Ορμούζ. Εάν και όταν η ναυσιπλοΐα ανακάμψει στα προπολεμικά επίπεδά της, τα ΗΑΕ θα μπορούν να αυξήσουν την παραγωγή στο επίπεδο της δυναμικότητας της χώρας των 5 εκατ. βαρελιών αργού πετρελαίου και υγρών προϊόντων την ημέρα.

Μεταξύ των ΗΑΕ και της Σαουδικής Αραβίας έχει υπάρξει ένταση για τα όρια παραγωγής των Εμιράτων, που είναι στα 3,5 εκατ. βαρέλια την ημέρα. Τα ΗΑΕ έχουν ζητήσει υψηλότερο όριο για να αντανακλά το γεγονός ότι έχουν ενισχύσει τη δυναμικότητά τους στο πλαίσιο επενδυτικού προγράμματος 150 δισεκ. δολαρίων.

«Για χρόνια, το Αμπού Ντάμπι επεδίωκε να αξιοποιήσει τη επένδυση μεταφράζοντάς την σε αύξηση της δυναμικότητας», δήλωσε η Χελίλμα Κροφτ από την RBC Capital Markets. Ο αμερικανοϊσραηλινός πόλεμος στο Ιράν θα επιβραδύνει, ωστόσο, τα σχέδια αυτά μετά τις ζημιές που προκάλεσαν μη επανδρωμένα αεροσκάφη (⁠drones) και πύραυλοι στις παραγωγικές εγκαταστάσεις των ΗΑΕ, δήλωσε η ίδια.

Ο πόλεμος οδήγησε στη μεγαλύτερη διατάραξη της παγκόσμιας ενεργειακής τροφοδοσίας που έχει σημειωθεί έως τώρα, σε ό,τι αφορά την ημερήσια παραγωγή πετρελαίου, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας. Η σύγκρουση έχει επίσης αποκαλύψει τις διαφωνίες μεταξύ χωρών του Κόλπου, όπως μεταξύ των ΗΑΕ και της Σαουδικής Αραβίας.

Εδώ και χρόνια κυκλοφορούσαν φήμες για έξοδο των ΗΑΕ από τον ΟΠΕΚ+ εν μέσω επιδείνωσης των σχέσεων με το Ριάντ λόγω των συγκρούσεων στο Σουδάν, τη Σομαλία και την Υεμένη. Τα ΗΑΕ έχουν έλθει επίσης ακόμα πιο κοντά στις ΗΠΑ και το Ισραήλ.

ΤΟ ΙΡΑΚ ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ ΜΕΛΟΣ

Τα ΗΑΕ είναι ο τέταρτος παραγωγός που εγκαταλείπει τον ΟΠΕΚ+ τα τελευταία χρόνια και μακράν ο μεγαλύτερος. Η Ανγκόλα αποχώρησε από το μπλοκ το 2024, επικαλούμενη διαφωνίες για τα επίπεδα παραγωγής. Ο Ισημερινός εγκατέλειψε τον ΟΠΕΚ το 2020 και το Κατάρ το 2019.

Το Ιράκ, ο τρίτος μεγαλύτερος παραγωγός στον ΟΠΕΚ+ μετά τη Σαουδική Αραβία και τη Ρωσία, δεν σχεδιάζει να αποχωρήσει από το κλαμπ καθώς επιθυμεί σταθερές και αποδεκτές τιμές πετρελαίου, δήλωσαν χθες δύο Ιρακινοί αξιωματούχοι από τον τομέα του πετρελαίου.

Ο ΟΠΕΚ+ δεν θα καταρρεύσει καθώς η Σαουδική Αραβία συνεχίζει να επιθυμεί να διαχειρίζεται την αγορά με τη βοήθεια του οργανισμού, δήλωσε ο Γκάρι Ρος, βετεράνος στα θέματα του ΟΠΕΚ και διευθύνων σύμβουλος της Black Gold Investors.

«Εν τέλει, η Σαουδική Αραβία ήταν ουσιαστικά ο ΟΠΕΚ –η μοναδική χώρα με πλεονάζουσα δυναμικότητα», δήλωσε ο Ρος. Η Σαουδική Αραβία μπορεί να παράγει 12,5 εκατ. βαρέλια την ημέρα, αλλά τα τελευταία χρόνια κρατά την παραγωγή κάτω από τα 10 εκατ.

Η συμμετοχή στον ΟΠΕΚ+ δίνει στις χώρες μεγαλύτερο βάρος στο διπλωματικό επίπεδο και στη διεθνή σκηνή –ένας από τους λόγους που επικαλούνται αναλυτές για την απόφαση του Ιράν να παραμείνει στο ΟΠΕΚ παρά την κλιμάκωση της σύγκρουσής του με χώρες του Κόλπου.

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει κατηγορήσει τον ΟΠΕΚ ότι «κατακλέβει τον υπόλοιπο κόσμο» φουσκώνοντας τις τιμές πετρελαίου. Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι οι ΗΠΑ ίσως επανεξετάσουν την παροχή στρατιωτικής στήριξης στον Κόλπο λόγω των πολιτικών του ΟΠΕΚ στο πετρέλαιο.

Ήταν, ωστόσο, ο Τραμπ που βοήθησε να πεισθεί ο ΟΠΕΚ+ να μειώσει την παραγωγή το 2020 λόγω της πανδημίας της COVID καθώς μειώθηκαν οι τιμές πετρελαίου και επλήγησαν οι παραγωγοί στις ΗΠΑ.

«Η αποχώρηση των ΗΑΕ σηματοδοτεί σημαντική αλλαγή για τον ΟΠΕΚ … η μακροπρόθεσμη επίπτωση είναι ένας δομικά ασθενέστερος ΟΠΕΚ», δήλωσε ο Χόρχε Λεόν, πρώην αξιωματούχος του ΟΠΕΚ που τώρα εργάζεται στη Rystad Energy.

Τα μέλη του ΟΠΕΚ+ θα επικεντρωθούν περισσότερο στην ανοικοδόμηση των εγκαταστάσεων που επλήγησαν από τον πόλεμο παρά στο να προχωρήσουν σε μειώσεις στην παραγωγή στο άμεσο μέλλον, δήλωσε η Κροφτ. Ως εκ τούτου, μια ευρύτερη διάλυση του ΟΠΕΚ+ δεν αναμένεται προς το παρόν, πρόσθεσε η ίδια.

ΜΕΙΩΣΗ ΤΗΣ ΔΥΝΑΜΗΣ

Η επιρροή του ΟΠΕΚ στην αγορά ελαττώνεται εδώ και δεκαετίες.

Ο ΟΠΕΚ, που συστήθηκε το 1960, ήλεγχε κάποτε πάνω από το 50% της παγκόσμιας παραγωγής. Καθώς αυξήθηκε η παραγωγή των ανταγωνιστών, το μερίδιο του οργανισμού μειώθηκε περίπου στο 30% της συνολικής παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου και υγρών προϊόντων πετρελαίου των 105 εκατ. βαρελιών την ημέρα πέρυσι.

Οι ΗΠΑ, που κάποτε βασίζονταν σε εισαγωγές από τα μέλη του ΟΠΕΚ, έχουν γίνει ο μεγαλύτερος ανταγωνιστής του τα τελευταία 15 χρόνια. Οι ΗΠΑ έχουν αυξήσει την παραγωγή έως στο 20% του παγκόσμιου συνόλου χάρη στο σχιστολιθικό τους πετρέλαιο.

Η αμερικανική παραγωγή οδήγησε τον ΟΠΕΚ να συμμαχήσει το 2016 με αρκετούς παραγωγούς που δεν ήταν μέλη του οργανισμού για να σχηματίσει τον ΟΠΕΚ+, μια ομάδα με ηγετικό ρόλο της Ρωσίας –που προηγουμένως ήταν από τους βασικούς ανταγωνιστές της Σαουδικής Αραβίας στην πετρελαϊκή βιομηχανία.

Η συμμαχία έδωσε στο μπλοκ αυτό τον έλεγχο περίπου επί του 50% της παγκόσμιας συνολικής παραγωγής πετρελαίου το 2025, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας. Η απώλεια των ΗΑΕ σημαίνει ότι αυτό θα μειωθεί περίπου στο 45%.

Όπως ανέφερε αξιωματούχος του αμερικανικού υπουργείου Ενέργειας, «δεν έχουν γίνει καθόλου συζητήσεις για το στρατηγικό απόθεμα», απαντώντας σε ερωτήματα σχετικά με το αν η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει παρεμβάσεις για να αποτρέψει ενδεχόμενο ράλι στις τιμές του πετρελαίου, που θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά την οικονομία και τον πληθωρισμό.

Σύμφωνα με τους Financial Times, η στάση της Ουάσινγκτον δείχνει ότι οι αμερικανικές αρχές εκτιμούν πως οι συνέπειες στην παγκόσμια αγορά ενέργειας δεν θα είναι άμεσες ή δραματικές, παρά την ένταση στη Μέση Ανατολή.

Ωστόσο, οι διεθνείς αγορές πετρελαίου αναμένεται να αντιδράσουν με την επανέναρξη των συναλλαγών τη Δευτέρα, καθώς οι επενδυτές θα αξιολογήσουν τον κίνδυνο διαταραχών στην προσφορά.

Το Brent, που αποτελεί το βασικό διεθνές σημείο αναφοράς, έκλεισε την Παρασκευή στα 72,87 δολάρια το βαρέλι, πριν την κλιμάκωση των εξελίξεων.

Το αμερικανικό Στρατηγικό Απόθεμα Πετρελαίου (SPR) διαθέτει περίπου 415 εκατομμύρια βαρέλια, αποτελώντας ένα από τα μεγαλύτερα αποθέματα παγκοσμίως.

Στο παρελθόν, η Ουάσινγκτον έχει χρησιμοποιήσει το συγκεκριμένο εργαλείο για να σταθεροποιήσει τις τιμές, όπως το 2022, όταν η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία προκάλεσε έντονες αναταράξεις στην αγορά ενέργειας.

ΟΠΕΚ+: Αυξάνει την παραγωγή πετρελαίου εν μέσω διακοπών στις εξαγωγές από τον πόλεμο στο Ιράν

Με φόντο τον πόλεμο στο Ιράν και τις καταιγιστικές εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, οι 8 χώρες της ομάδας ΟΠΕΚ+ η οποία περιλαμβάνει τους βασικούς παραγωγούς πετρελαίου καθώς και πολλά κράτη του Κόλπου που επλήγησαν από τις πυραυλικές επιθέσεις συμφώνησαν σε μια «προσαρμογή παραγωγής» 206.000 βαρελιών την ημέρα (bpd). «Αυτή η προσαρμογή θα εφαρμοστεί τον Απρίλιο», ανέφεραν σε ανακοίνωσή τους.

Το κείμενο δεν ανέφερε ρητά το ξέσπασμα της σύγκρουσης στο Ιράν, αλλά επικαλέστηκε «τις σταθερές παγκόσμιες οικονομικές προοπτικές και τα τρέχοντα υγιή θεμελιώδη στοιχεία της αγοράς» ως λόγους για την αύξηση.

Πριν από τη συνάντηση του Σαββατοκύριακου, οι ειδικοί είχαν προβλέψει μια πιο μέτρια αύξηση 137.000 βαρελιών την ημέρα. Ωστόσο, ο Χόρχε Λεόν, αναλυτής της Rystad Energy, προειδοποίησε ότι η συμφωνηθείσα αύξηση ενδεχομένως να μην είναι αρκετά μεγάλη για να αποτρέψει την άνοδο των τιμών του πετρελαίου από την σύγκρουση στο Ιράν κατά την έναρξη των συναλλαγών τη Δευτέρα.

Επεσήμανε την πιθανότητα το Ιράν να στοχεύσει το Στενό του Ορμούζ, μια βασική πλωτή οδό μέσω της οποίας διέρχεται περίπου το ένα τέταρτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου μέσω θαλάσσης, ως αντίποινα.

Ο ΟΠΕΚ+ έχει ιστορικό αύξησης της παραγωγής πετρελαίου για να μετριάσει τις διαταραχές, αλλά οι αναλυτές ανέφεραν ότι ο οργανισμός έχει επί του παρόντος μικρή πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα για να προσθέσει στην προσφορά, εκτός από τον ηγέτη του, τη Σαουδική Αραβία, και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία επίσης θα δυσκολευτούν να εξάγουν πετρέλαιο μέχρι να επιστρέψει η ναυσιπλοΐα στον Κόλπο στο φυσιολογικό.

Το Ριάντ έχει αυξήσει την παραγωγή και τις εξαγωγές πετρελαίου τις τελευταίες εβδομάδες στο πλαίσιο της προετοιμασίας για τις αμερικανικές επιθέσεις στο Ιράν, δήλωσαν πηγές στο Reuters. Οι μεταφορές πετρελαίου, φυσικού αερίου και άλλων εμπορευμάτων από τη Μέση Ανατολή μέσω των Στενών του Ορμούζ έχουν σταματήσει από το Σάββατο, αφού οι πλοιοκτήτες έλαβαν προειδοποίηση από το Ιράν που ανέφερε ότι η περιοχή έκλεισε για τη ναυσιπλοΐα.

Την Παρασκευή, τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού πετρελαίου Brent αυξήθηκαν κατά 1,73 δολάρια ή 2,45%, κλείνοντας στα 72,48 δολάρια το βαρέλι, το υψηλότερο επίπεδο από τον Ιούλιο, εν μέσω φόβων για μια ευρύτερη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και διαταραχές στον εφοδιασμό μέσω του Ορμούζ, της σημαντικότερης πετρελαϊκής οδού στον κόσμο — που αντιστοιχεί σε πάνω από το 20% της παγκόσμιας διαμετακόμισης πετρελαίου. Το αμερικανικό αργό πετρέλαιο West Texas Intermediate αυξήθηκε κατά 1,81 δολάρια ή 2,78%, κλείνοντας στα 67,02 δολάρια.

Οι ηγέτες της Μέσης Ανατολής έχουν προειδοποιήσει την Ουάσινγκτον ότι ένας πόλεμος κατά του Ιράν θα μπορούσε να ωθήσει τις τιμές του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια ανά βαρέλι , δήλωσε η βετεράνος αναλύτρια του ΟΠΕΚ, Χέλιμα Κροφτ, στην RBC. Αναλυτές της Barclays δήλωσαν επίσης ότι οι τιμές θα μπορούσαν να αυξηθούν στα 100 δολάρια.

Η Κροφτ δήλωσε ότι ο αντίκτυπος στην αγορά από οποιαδήποτε μεγάλη αύξηση της παραγωγής του ΟΠΕΚ+ θα είναι περιορισμένος λόγω έλλειψης παραγωγικής ικανότητας εκτός Σαουδικής Αραβίας. Στη σημερινή συνάντηση συμμετείχαν μόνο οκτώ μέλη του ΟΠΕΚ+ — Σαουδική Αραβία, Ρωσία, ΗΑΕ, Καζακστάν, Κουβέιτ, Ιράκ, Αλγερία και Ομάν. Ο ΟΠΕΚ+ είναι ο Οργανισμός Πετρελαιοεξαγωγικών Χωρών και οι σύμμαχοί του, συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας, αλλά οι περισσότερες αλλαγές στην παραγωγή τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει από τα οκτώ μέλη.

Τα οκτώ μέλη αύξησαν τις ποσοστώσεις παραγωγής κατά περίπου 2,9 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα από τον Απρίλιο έως τον Δεκέμβριο του 2025, περίπου το 3% της παγκόσμιας ζήτησης, πριν διακόψουν τις αυξήσεις για τον Ιανουάριο έως τον Μάρτιο του 2026 λόγω εποχικής αδυναμίας.

Το πετρέλαιο κάνει άλμα 10% μετά το χτύπημα στον Ιράν

Σημαντική άνοδο κατέγραψε το πετρέλαιο Brent, προσεγγίζοντας τα 80 δολάρια το βαρέλι, καθώς η στρατιωτική κλιμάκωση στο Ιράν εντείνει τους φόβους για σοβαρή διαταραχή στην παγκόσμια προσφορά ενέργειας. Οι γεωπολιτικές εντάσεις στη Μέση Ανατολή έχουν ήδη ενεργοποιήσει σενάρια για περαιτέρω εκτίναξη των τιμών, με αναλυτές να προειδοποιούν ακόμη και για επίπεδα άνω των 100 δολαρίων.

Σύμφωνα με το Reuters, το Brent ενισχύθηκε περίπου κατά 10% στις εξωχρηματιστηριακές συναλλαγές της Κυριακής, αντανακλώντας την αυξημένη ανησυχία των αγορών μετά τα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα στο Ιράν.

Καθοριστικός παράγοντας για την εξέλιξη των τιμών θεωρείται το ενδεχόμενο διακοπής της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, ένα πέρασμα στρατηγικής σημασίας από το οποίο διέρχεται πάνω από το 20% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου.

Μετά τις απειλές της Τεχεράνης για αντίποινα, πολλές ναυτιλιακές εταιρείες, πετρελαϊκοί όμιλοι και εμπορικοί οίκοι έχουν ήδη αναστείλει τη μεταφορά αργού πετρελαίου, καυσίμων και LNG μέσω της περιοχής, εντείνοντας την αβεβαιότητα.

Ο Ajay Parmar, επικεφαλής Ενέργειας και Διύλισης στην ICIS, υπογράμμισε ότι το ενδεχόμενο κλεισίματος του Ορμούζ αποτελεί τον πιο κρίσιμο παράγοντα για την αγορά, σημειώνοντας πως οι τιμές θα μπορούσαν να φτάσουν πολύ κοντά ή και πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης.

Αντίστοιχες προειδοποιήσεις εκδίδουν και οι αναλυτές της RBC Capital Markets και της Barclays, οι οποίοι εκτιμούν ότι μια ευρείας κλίμακας ή παρατεταμένη σύγκρουση θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα ιστορικά υψηλά επίπεδα.

Η Rystad Energy προβλέπει ότι με το άνοιγμα των αγορών οι τιμές ενδέχεται να αυξηθούν έως και κατά 20 δολάρια το βαρέλι, φθάνοντας τα 92 δολάρια.

Την ίδια στιγμή, η απόφαση του ΟΠΕΚ+ να αυξήσει την παραγωγή κατά 206.000 βαρέλια ημερησίως από τον Απρίλιο θεωρείται ανεπαρκής, καθώς αντιστοιχεί σε λιγότερο από το 0,2% της παγκόσμιας ζήτησης, γεγονός που περιορίζει τη δυνατότητα εξισορρόπησης της αγοράς.

Η κρίση έχει ήδη ωθήσει κυβερνήσεις και ενεργειακές εταιρείες, κυρίως στην Ασία, να επανεξετάζουν τα αποθέματά τους και εναλλακτικές διαδρομές εφοδιασμού, καθώς αυξάνονται οι φόβοι για ευρύτερες επιπτώσεις στην ενεργειακή ασφάλεια, το κόστος καυσίμων και τον πληθωρισμό.

Η Σαουδική Αραβία μαζί με τη Ρωσία και άλλα έξι μέλη του καρτέλ θα εξορύσσουν 411.000 βαρέλια την ημέρα, όπως και τον Μάιο, σύμφωνα με μια ανακοίνωση, ενώ το αρχικό σχέδιο προέβλεπε αύξηση «μόνο» 137.000 βαρελιών.

«Ο ΟΠΕΚ+ μόλις έριξε μια βόμβα στην αγορά στην αγορά πετρελαίου», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Χόρχε Λεόν της Rystad Energy.

«Έπειτα από το σήμα του περασμένου μήνα, η σημερινή απόφαση στέλνει ένα σαφές μήνυμα: ο οργανισμός αλλάζει στρατηγική και επιδιώκει να ξανακερδίσει τμήματα της αγοράς έπειτα από χρόνια περικοπών», συνεχίζει.

Μια μεταστροφή που επιτρέπει επίσης «καλές σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες του Ντόναλντ Τραμπ», σύμφωνα με τον αναλυτή.

Λίγο αφότου ανέλαβε τα καθήκοντά του, ο πρόεδρος των ΗΠΑ απαίτησε από τη Σαουδική Αραβία να παράγει περισσότερο ώστε να πέσουν οι τιμές του μαύρου χρυσού.

Τα μέλη του Οργανισμού Πετρελαιοεξαγωγικών Κρατών (ΟΠΕΚ) υπό το Ριάντ, και οι σύμμαχοί τους υπό τη Μόσχα, συνέπηξαν το 2016 τη συμμαχία ΟΠΕΚ+ ώστε να έχουν μεγαλύτερο βάρος στην αγορά.

Αυτές οι 22 χώρες, η πλειονότητα των οποίων εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πετρέλαιο, υπολόγιζαν μέχρι πρόσφατα στη σπανιότητα της προσφοράς προκειμένου να αυξάνουν τις τιμές, κρατώντας εκατοντάδες βαρέλια ως απόθεμα.

Με τη μεγαλύτερη προσπάθεια να καταβάλλουν οκτώ μέλη, που είχαν συμφωνήσει σε συμπληρωματικές μειώσεις: εκτός από τη Σαουδική Αραβία και τη Ρωσία, το Ιράκ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κουβέιτ, το Καζακστάν, η Αλγερία και το Ομάν.

Αφού απέκρουσαν κατ΄επανάληψη την παραγωγή τέτοιων ποσοτήτων, ξεκίνησαν στις αρχές Απριλίου τη διαδικασία και πλέον στηρίζονται στην επιτάχυνση της παραγωγής.

Οι εκπρόσωποι των 13 μελών του Οργανισμού Πετρελαιοεξαγωγικών Κρατών (ΟΠΕΚ) υπό το Ριάντ και οι δέκα σύμμαχοί τους υπό τη Μόσχα συμφώνησαν να διατηρήσουν το πλαφόν που είχε αποφασιστεί τον Οκτώβριο για μείωση της παραγωγής κατά δύο εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα έως το 2023.

Ανακοίνωση του ΟΠΕΚ+ επιβεβαίωσε τη διατήρηση της προηγούμενης απόφασης, που ελήφθη προκειμένου να στηριχθούν οι τιμές και είχε προκαλέσει την οργή του Λευκού Οίκου ο οποίος επιθυμούσε τη μείωση των τιμών στην αντλία.

Από τότε οι παγκόσμιες τιμές αναφοράς του μαύρου χρυσού έχουν χάσει έδαφος και κυμαίνονται μεταξύ 80 και 85 δολαρίων, μακράν των 130 δολαρίων και πλέον που είχαν φθάσει τον Μάρτιο μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία.

Κάτι που, “εκ των υστέρων”, επιβεβαιώνει τη στρατηγική μας, ανέφερε το καρτέλ. “Ήταν η [σωστή] πορεία για να σταθεροποιηθούν οι αγορές”, υποστηρίζει.

Το επόμενο ραντεβού ορίστηκε για τις 4 Ιουνίου 2023, όμως ο οργανισμός δήλωσε έτοιμος να συγκληθεί “ανά πάσα στιγμή” προκειμένου να λάβει “επιπλέον άμεσα μέτρα” αν χρειαστεί.

Την Παρασκευή, οι χώρες της G7 και η Αυστραλία συμφώνησαν σε ένα πλαφόν, στα 60 δολάρια το βαρέλι, στην τιμή του ρωσικού πετρελαίου που μεταφέρεται διά θαλάσσης, σε μια κίνηση που αποσκοπεί να στερήσει από τον πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν έσοδα διατηρώντας παράλληλα τη ροή του ρωσικού πετρελαίου στις παγκόσμιες αγορές.

Η Μόσχα είπε ότι δεν θα πουλήσει πετρέλαιο βάσει του πλαφόν και πως εξετάζει πώς θα απαντήσει.

Ο ΟΠΕΚ συγκλήθηκε διαδικτυακά χθες Σάββατο χωρίς τη Ρωσία και τους συμμάχους και δεν συζήτησε το πλαφόν στην τιμή του ρωσικού πετρελαίου, δήλωσαν πηγές που επικαλείται το πρακτορείο Reuters.

Το θέμα του πλαφόν στην τιμή του ρωσικού πετρελαίου δεν συζητήθηκε ούτε στη σημερινή σύνοδο του ΟΠΕΚ+, ανέφεραν οι πηγές.

Ο αντιπρόεδρος της ρωσικής κυβέρνησης Αλεξάντερ Νόβακ δήλωσε σήμερα πως η Ρωσία θα μπορούσε να μειώσει την παραγωγή παρά να προμηθεύσει πετρέλαιο βάσει του πλαφόν και είπε πως αυτή η παρέμβαση θα μπορούσε να αποσταθεροποιήσει περαιτέρω την αγορά.

Πηγές έχουν πει στο Ρόιτερς πως αρκετά μέλη του ΟΠΕΚ+ έχουν εκφράσει δυσαρέσκεια για το πλαφόν λέγοντας πως το μέτρο θα μπορούσε τελικά να χρησιμοποιηθεί από τη Δύση εναντίον οιουδήποτε παραγωγού.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες είπαν πως το μέτρο δεν στοχεύει τον ΟΠΕΚ.

Όταν ο Τζο Μπάιντεν συνάντησε τον ηγέτη της Σαουδικής Αραβίας, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, στην Τζέντα, τον Ιούλιο, θεωρήθηκε ως μια στιγμή βασανιστικής realpolitik: ο Μπάιντεν, ο οποίος είχε ορκιστεί να κάνει τη Σαουδική Αραβία ένα κράτος-παρία για τη δολοφονία του αντιφρονούντα δημοσιογράφου Τζαμάλ Κασόγκι, αντ’ αυτού έβγαζε φωτογραφίες με τον άνδρα που πιστεύεται ότι είχε διατάξει το χτύπημα.

Σήμερα, αυτό το παιχνίδι φαίνεται να έχει αποτύχει και η σχέση τους είναι σε ρήξη.

Όπως αναφέρει το Bloomberg, μια μεγαλύτερη από την αναμενόμενη μείωση θα αντανακλά την κλίμακα ανησυχίας, ότι η παγκόσμια οικονομία επιβραδύνεται γρήγορα ενόψει της ταχέως αυστηροποιούμενης νομισματικής πολιτικής. Το ισχυρότερο δολάριο έχει επηρεάσει επίσης τις τιμές. Η τελική απόφαση για το μέγεθος των περικοπών δεν θα ληφθεί μέχρι να συναντηθούν οι υπουργοί ενέργειας του οργανισμού, ανέφεραν οι εκπρόσωποι των χωρών.

Το αργό πετρέλαιο Brent εκτινάχθηκε πάνω από τα 125 δολάρια το βαρέλι, μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο. Έκτοτε έπεσε στα 85 δολάρια, μετριάζοντας τα θεαματικά και απροσδόκητα κέρδη που απολαμβάνουν η Σαουδική Αραβία, η Ρωσία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και άλλα μέλη του συνασπισμού.

Η συμμαχία των 23 πετρελαιοπαραγωγών εθνών έχει προγραμματιστεί να συνεδριάσει την Τετάρτη στα κεντρικά της γραφεία στη Βιέννη, δήλωσε η γραμματεία του ΟΠΕΚ σε δήλωση το Σάββατο. Η ομάδα συνεδριάζει on-line σε μηνιαία βάση και δεν αναμενόταν να κανονίσει μια εκ του σύνεγγυς συνάντηση, τουλάχιστον μέχρι το τέλος αυτού του έτους.

Τράπεζες, συμπεριλαμβανομένης της JPMorgan Chase, δήλωσαν ότι ο ΟΠΕΚ+ μπορεί να χρειαστεί να μειώσει την παραγωγή κατά τουλάχιστον 500.000 βαρέλια την ημέρα για να σταθεροποιήσει τις τιμές. Η Helima Croft, επικεφαλής στρατηγικής εμπορευμάτων της RBC Capital Markets, είπε ότι ο όμιλος μπορεί να επιλέξει μια διπλάσια περικοπή.