Σε τελετή μνήμης που πραγματοποιήθηκε στο Πανεπιστήμιο Humboldt του Βερολίνου, η ένωση αποκάλυψε τον ρόλο του επαγγέλματος στα στρατόπεδα συγκέντρωσης, από σαδιστικές εξαγωγές δοντιών χωρίς αναισθησία και ανθρώπινα πειράματα, μέχρι αναγκαστικές στειρώσεις και δολοφονίες κρατουμένων.

Ο πρόεδρος της DGZMK, Μάρτιν Χέντγκες, δήλωσε πως «έχουμε την ευθύνη να μαθαίνουμε από την Ιστορία και να παίρνουμε σαφή θέση απέναντι σε κάθε μορφή αντισημιτισμού, αποκλεισμού και περιφρόνησης προς την ανθρώπινη ζωή».

«Ο χρυσός των νεκρών» και η συστηματική συνεργασία

Σύμφωνα με ιστορικές έρευνες των τελευταίων ετών, οι οδοντίατροι της ναζιστικής Γερμανίας είχαν στενή συνεργασία με το καθεστώς, εφαρμόζοντας απάνθρωπες πρακτικές σε στρατόπεδα όπως το Άουσβιτς και το Νταχάου.

Η αφαίρεση χρυσών στεφάνων και σφραγισμάτων από τα πτώματα κρατουμένων αποτελούσε συστηματική πρακτική. Ο χρυσός επαναχρησιμοποιούνταν σε Γερμανούς ασθενείς ή έλιωνε για να χρηματοδοτήσει τον πόλεμο, μια μέθοδος που είχε υιοθετήσει ακόμη και ο προσωπικός οδοντίατρος του Χίτλερ.

Ο καθηγητής Ντόμινικ Γκρος, διευθυντής του Ινστιτούτου Ιστορίας και Ηθικής της Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Άαχεν, παρουσίασε συγκλονιστικά στοιχεία: πάνω από το 60% των καθηγητών και λέκτορων οδοντιατρικής στο Τρίτο Ράιχ ήταν μέλη του ναζιστικού κόμματος, όπως και οι οκτώ από τους εννέα προέδρους της DGZMK. Συνολικά, το 55% των οδοντιάτρων ήταν μέλη του κόμματος, ποσοστό υψηλότερο ακόμη και από εκείνο των γιατρών ή των εκπαιδευτικών.

Περισσότεροι από 300 οδοντίατροι υπηρέτησαν στα Waffen-SS, ενώ τουλάχιστον 100 συμμετείχαν άμεσα σε κλοπές χρυσού, θανατηφόρες επιλογές και βασανισμούς κρατουμένων.

Πειράματα, στειρώσεις και φρίκη χωρίς αναισθησία

Οδοντίατροι ήταν παρόντες στις ράμπες των στρατοπέδων, επιλέγοντας ποιοι νεοεισερχόμενοι θα οδηγούνταν στους θαλάμους αερίων και ποιοι θα εργάζονταν στα καταναγκαστικά έργα.

Ο Γκέοργκ Κόλντεβεϊ πραγματοποιούσε εξαγωγές δοντιών χωρίς αναισθησία, αφαιρώντας χρυσά σφραγίσματα από ζωντανούς και νεκρούς, ενώ ο Βίλι Γιέγκερ, με φιλοδοξία να γίνει χειρουργός, ακρωτηρίαζε κρατουμένους πριν τους σκοτώσει με θανατηφόρες ενέσεις.
Ο Γκρος αποκάλυψε επίσης πως οδοντίατροι και γναθοχειρουργοί επέβαλλαν αναγκαστικές στειρώσεις σε ασθενείς με σχιστίες ουρανίσκου ή χειλέων.

Μετά τον πόλεμο, η σιωπή

Μετά το 1945, 15 οδοντίατροι καταδικάστηκαν σε θάνατο για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.
Η συντριπτική πλειονότητα όμως δεν τιμωρήθηκε ποτέ και συνέχισε να ασκεί το επάγγελμα κανονικά στη μεταπολεμική Γερμανία.

Η έρευνα που αποκάλυψε τα στοιχεία ολοκληρώθηκε το 2019, αλλά η τελετή μνήμης έγινε φέτος λόγω καθυστερήσεων που προκάλεσε η πανδημία.

Επιπλέον, τεκμηριώθηκε ότι εκατοντάδες Εβραίοι οδοντίατροι διώχθηκαν — τα δύο τρίτα κατέφυγαν στο εξωτερικό, κυρίως στις Ηνωμένες Πολιτείες, την Παλαιστίνη και τη Βρετανία.

Η Γερμανική Ιατρική Ένωση είχε ζητήσει επισήμως συγγνώμη το 2012 για τη συμμετοχή των γιατρών στο Ολοκαύτωμα. Δώδεκα χρόνια αργότερα, οι οδοντίατροι κάνουν το ίδιο βήμα, αναγνωρίζοντας τον σκοτεινό ρόλο του κλάδου τους και επιχειρώντας, έστω καθυστερημένα, μια ηθική αποκατάσταση της Ιστορίας.

Ο Νικήτας Κακλαμάνης αναφέρθηκε στην δωρεά την Βουλής των Ελλήνων, η οποία προέκυψε από μια συνάντηση με τον πρόεδρο του Τμήματος Οδοντιατρικής του ΕΚΠΑ κ. Νικόλαο Νικητάκη κατά την οποία του ανέφερε τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η Σχολή και πως μπορεί το Ελληνικό Κοινοβούλιο να συνδράμει εν μέρει στην επίλυσή τους.

Όπως χαρακτηριστικά είπε: «Πρότεινα και ομόφωνα η Διάσκεψη των Προέδρων αποφάσισε ότι η Βουλή των Ελλήνων θα δωρίσει 15 από τις 30 υπερσύγχρονες οδοντιατρικές καρέκλες που θα χρησιμοποιηθούν στο νέο κτίριο της Οδοντιατρικής Σχολής, που αναμένεται να ολοκληρωθεί στην αρχή του επόμενου έτους (2026)».

«Είναι ένδειξη της βαθιάς μου πίστης, αφού εκτός από εραστής της Δημόσιου Εθνικού Συστήματος Υγείας είμαι και εραστής του Δημόσιου Πανεπιστημίου. Κάτι τέτοιο δεν σημαίνει ότι είμαι αντίθετος με την ύπαρξη καλών και σωστών ιδιωτικών πανεπιστημίων αλλά προτεραιότητά μου είναι το Εθνικό Δημόσιο Σύστημα Υγείας και το Δημόσιο Πανεπιστήμιο» σημείωσε ο Ν. Κακλαμάνης.

Ακολούθως ο Πρόεδρος της Βουλής ξεναγήθηκε στις εγκαταστάσεις της Σχολής όπου εξήρε την ευταξία και καθαριότητά τους.

Την εκδήλωση χαιρέτισαν επίσης  η Υπουργός Παιδείας Θρησκευμάτων & Αθλητισμού κ. Σοφία Ζαχαράκη, ο Υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων & Αθλητισμού κ. Νικόλαο Παπαϊωάννου,  ο Υφυπουργός Υγείας κ. Μάριος Θεμιστοκλέους, ο Αντιπρύτανης Έρευνας και Καινοτομίας καθηγητής κ. Ευστάθιος Ευσταθόπουλος, ο Πρόεδρος του Τμήματος Οδοντιατρικής του ΕΚΠΑ κ. Νικόλαος Νικητάκης, ο Αντιπρόεδρος κ. Νικόλαος Κερεζούδης, ο Πρόεδρος του Οδοντιατρικού Συλλόγου Αττικής κ. Αθανάσιος Υφαντής καθώς και ο Πρόεδρος του Οδοντιατρικού Συλλόγου Πειραιά Μιχάλης Αγρανιώτης.

Μετά το πέρας των χαιρετισμών, Κώστας Παναγιώτου εκπρόσωπος του Ιδρύματος «Παύλος Γιαννακόπουλος» απένειμε βραβεία αριστείας στους πρωτοετείς φοιτητές ενώ διάβασε και συγχαρητήρια επιστολή του Προέδρου του, κ. Δημήτρη Γιαννακόπουλου.

Τέλος, η ομότιμη καθηγήτρια Ορθοδοντικής του Τμήματος Οδοντιατρικής του ΕΚΠΑ, Μερόπη Σπυροπούλου απένειμε την “λευκή ποδιά” στον Τσάμη Κωνσταντίνο, πρώτο επιτυχόντα που εισήχθη στην Οδοντιατρική Σχολή Αθηνών με 18.750 μόρια.