Ωστόσο, οι επιστήμονες του ΠΟΥ γνωρίζουν ότι η επιδημία έχει πολύ μεγαλύτερες διαστάσεις. Μέχρι στιγμής έχουν καταγραφεί περισσότερα από 900 ύποπτα κρούσματα και 220 ύποπτοι θάνατοι από τη νόσο. 

Την περασμένη Παρασκευή, ο ΠΟΥ αναβάθμισε την αξιολόγηση κινδύνου σε πολύ υψηλή σε εθνικό επίπεδο.

Ο Οργανισμός εξακολουθεί να αξιολογεί τον κίνδυνος ως υψηλό σε περιφερειακό επίπεδο και χαμηλό σε διεθνές επίπεδο. Οι χώρες που συνορεύουν με τη Λαίκή Δημοκρατία του Κονγκό βρίσκονται σε ζώνη υψηλού κινδύνου και πρέπει να λάβουν άμεσα μέτρα. 

Ακύρωση εθνικής γιορτής στην Ουγκάντα

Στην Ουγκάντα έχουν καταγραφεί 5 επιβεβαιωμένα κρούσματα Έμπολα και ένας θάνατος από τη νόσο. Ειδικά μέτρα λήφθησαν ώστε να ακυρωθούν οι εορταστικές εκδηλώσεις για την  Ημέρα των Μαρτύρων προκειμένου  να αποφευχθεί η περαιτέρω διασπορά του ιού.

Η Ημέρα των Μαρτύρων (Martyrs’ Day) τιμάται στην Ουγκάντα κάθε χρόνο στις 3 Ιουνίου, προσελκύει περισσότερους από 2 εκατ. επισκέπτες και αποτελεί επίσημη εθνική αργία που μνημονεύει τους 45 Χριστιανούς μάρτυρες (22 Καθολικούς και 23 Αγγλικανούς) οι οποίοι εκτελέστηκαν μεταξύ 1885 και 1887 από τον βασιλιά Μβάνγκα Β’ της Μπουγκάντα επειδή αρνήθηκαν να απαρνηθούν την πίστη τους. 

Θυμίζουμε ότι η τρέχουσα επιδημία στην Ουγκάντα και το Κονγκό οφείλεται στο στέλεχος Μπουντιμπουγκιό για το οποίο δεν υπάρχουν εγκεκριμένα φάρμακα, ούτε εμβόλια.

Απελευθέρωση επιπλέον κονδυλίων

Μαζί με το Κέντρο Ελέγχου Λοιμωδών Νοσημάτων (CDC) Αφρικής ο ΠΟΥ δημιούργησε μια ομάδα υποστήριξης για την διαχείριση του  ξεσπάσματος. Επιπλέον,  ο ΠΟΥ αποδέσμευσε κονδύλι ύψους  3.9 εκατ. δολαρίων από το Ταμείο Χρηματοδότησης  έκτακτης ανάγκης.

Ο Οργανισμός  θυμίζει ότι έχουν καταγραφεί  δύο προηγούμενα ξεσπάσματα Έμπολα, ένα εκ των οποίων  στην Ουγκάντα το 2007 και ένα στο Κονγκό το  2012.

Σε κλινικές μελέτες 2 μονοκλωνικά αντισώματα και ένα αντιβιοτικό σαν χημειοπροφύλαξη μετά την έκθεση

Την προηγούμενη εβδομάδα, ο ΠΟΥ επιθεώρησε τα υπάρχοντα προγράμματα έρευνας και ανάπτυξης για φάρμακα, εμβόλια και διαγνωστικά τεστ για το στέλεχος του ιού Μπουντιμπουγκιό και ζήτησε να δοθεί προτεραιότητα σε 2 μονοκλωνικά αντισώματα, ώστε να δοκιμαστούν σε προχωρημένο στάδιο κλινικών μελετών.

Επίσης, ζήτησε να δοθεί προτεραιότητα στην αξιολόγηση  του αντιβιοτικού obeldesivir (ομπελδεσιβίρη)  σε κλινική μελέτη σαν χημειοπροφύλαξη μετά την  έκθεση, στις στενές  επαφές των κρουσμάτων.

Ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ τόνισε πως βρισκόμαστε μπροστά σε ένα εξαιρετικά σοβαρό και δύσκολο στην αντιμετώπιση του ξέσπασμα και υπογράμμισε  πως «τα πράγματα θα χειροτερέψουν προτού βελτιωθούν». Ωστόσο μέχρι τώρα κάθε ξέσπασμα Έμπολα αντιμετωπίστηκε και περιορίστηκε και κατά τον ίδιο τρόπο θα αντιμετωπιστεί κι αυτό  αρκεί να υπάρχει συνεργασία μεταξύ των κρατών και των φορέων. 

«Η νόσος Καβασάκι είναι μια αγγειίτιδα ουσιαστικά. Η αιτία της είναι άγνωστη. Υποτίθεται ότι προέρχεται από μία υπερβολκική αντίδραση εκ μέρους του ίδιου του ανσοποιητικού συστήματος του παιδιού σε μια μόλυνση στα παιδιά που έχουν γενετική προδιάθεση», λέει ο παιδίατρος Μάριος Ανδρέου.

«Δεν είναι μεταδοτική νόσος και υπάρχουν βέβαια και οι γενετικοί πολυμορφισμοί ανάλογα με το φύλο, με τη φυλή, με τους περιβαλλοντικούς παράγοντες. Πρόκειται για μια γενικευμένη αγγειίτιδα, είναι δηλαδή φλεγμονή των αγγείων που προκαλεί κυρίως στις αρτηρίες μεσαίου μεγέθους, όπως έχει και η καρδιά. Και αυτό είναι το πρόβλημα», εξήγησε ο κ. Ανδρέου στο Open και συμπλήρωσε:

«Αλλά κυρίως είναι ένα νόσημα που κάνει πολύ υψηλό πυρετό, πάνω από 5-6 μέρες και τότε αρχίζουμε και σκεφτόμαστε μήπως το παιδί έχει Καβασάκι. Το πρώτο σύμπτωμα είναι ότι πάνω από 4-5 ημέρες κάνει έναν πυρετό που δεν ξέρουμε από πού προέρχεται.

Αν το εξετάσουμε το παιδί αυτό, βλέπουμε ότι έχει μια κόκκινη γλώσσα, σκασμένα χείλη, ένα εξάνθημα που μπορεί να βγάλει στο σώμα ή και γύρω από τα γεννητικά όργανα και αρχίζουν και κάνουν και αλλοιώσεις στα άκρα, δηλαδή βλέπουμε στα χέρια και στα πόδια να είναι κόκκινα, πρησμένα.

Μετά από 2-3 εβδομάδες, μπορεί να δούμε ότι ξεφλουδίζουν αυτά τα άκρα. Επίσης έχουμε και μια διόγκωση στους λεμφαδένες από τη μια μεριά και τα μάτια είναι κόκκινα χωρίς όμως να βγάζουν πύον.

Σαφέστατα αντιμετωπίζεται, υπάρχουν θεραπείες. Είναι μια νόσος την οποία λίγο πολύ τη βλέπουμε συχνά. Είναι γύρω στα 200 περιστατικά στο 1.000.000 παιδιά κάτω των 5 χρονών».

Μπορεί να γίνει θανατηφόρα η νόσος; «Επειδή προσβάλλει τα αγγεία, προσβάλλει και τα αγγεία της καρδιάς και κάνει ανευρύσματα. Αν δεν αντιμετωπιστεί, υπάρχει μια πιθανότητα 1% να σου δημιουργήσει πρόβλημα. Εάν αντιμετωπιστεί η πιθανότητα αυτή ελαχιστοποιείται πάρα πάρα πολύ. Λίγο πολύ όλοι οι παιδίατροι έχουν δει Καβασάκι, αλλά δεν το έχουμε δει σχεδόν ποτέ θανατηφόρο», τόνισε ακόμη ο παιδίατρος.

Της Ρούλας Σκουρογιάννη

Το νέο στέλεχος, με την κωδική ονομασία SARS-CoV-2 VUI 202012/01, σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις, φαίνεται να έχει αύξηση του R0 τουλάχιστον 0,4 και αυξημένη μεταδοτικότητα κατά 70%.

Ωστόσο, δεν υπάρχουν ενδείξεις που να συνηγορούν στο να σχετίζεται το νέο στέλεχος με σοβαρότερη μορφή της νόσου. Το νέο στέλεχος χαρακτηρίζεται από πολλαπλές (έως και 4000) μεταλλάξεις σε γονίδια που κωδικοποιούν για αντιγονικούς καθοριστές της πρωτεΐνης S, καθώς και σε άλλες περιοχές του γονιδιώματος.

Όσον αφορά στο Ηνωμένο Βασίλειο, η πιο επιβαρυμένη περιοχή είναι αυτή της Νοτιο-ανατολικής Αγγλίας, στην οποία φάνηκε αύξηση του ρυθμού του αριθμού των κρουσμάτων ανά 14ήμερο, από 100 σε 400 περιπτώσεις ανά 100.000 πληθυσμό. Η γονιδιακή ανάλυση έδειξε ότι μεγάλο ποσοστό (άνω του 50%) αυτών των περιπτώσεων ανήκουν στο νέο στέλεχος του SARS–CoV-2.

Παράλληλα, υπάρχουν αναφορές περιπτώσεων λοίμωξης COVID-19 από το νέο στέλεχος σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο (συνολικά τουλάχιστον 1108 έως τις 13/12), αλλά και στη Δανία και στην Ολλανδία. Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων (ECDC) συστήνει οι δημόσιες αρχές υγείας να απομονώνουν και να αναλύουν γενετικά τον ιό SARS-CoV-2, και εφόσον διαπιστώσουν την ύπαρξη ενός νέου στελέχους να ενημερώνουν τις ευρωπαϊκές αρχές.

Ιδιαίτερη σημασία θα πρέπει να δοθεί σε περιπτώσεις επαναλοίμωξης COVID-19 για πιθανή ανίχνευση νέων στελεχών, καθώς επίσης και περιστατικά λοιμώξεων σε εμβολιασμένους.

Η αποτελεσματικότητα των εμβολίων – Χρειάζεται ή όχι plan B

Τα εμβόλια mRNA έναντι του SARS–CoV-2 επάγουν ανοσολογική απόκριση έναντι στο σύνολο της πρωτεΐνης S, και επομένως μεμονωμένες μεταλλαγές σε αντιγονικούς επιτόπους δεν αναμένεται να επηρεάζουν την αποτελεσματικότητα.

Το ίδιο επεσήμανε και η Ομότιμη Καθηγήτρια Παιδιατρικής και Πρόεδρο της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών, Μαρία Θεοδωρίδου, κατά την ενημέρωση από το υπουργείο Υγείας, το βράδυ της Δευτέρας, λέγοντας ότι:

• «ο SARS-COV-2 είναι ένας μεγάλος ιός, έχει 3.000 βάσεις, επομένως είναι ένας ιός που οι μεταλλάξεις που συμβαίνουν, δεν είναι κάτι το ασύνηθες. Παρακολουθούνται όλες οι μεταλλάξεις. Δε φαίνεται από τις πρώτες πληροφορίες και από την Αγγλία και από άλλα Κράτη που μελετούν, που έχει πάει ο ιός, να είναι καθοριστικός για την αποτελεσματικότητα του εμβολίου. Ένα από τα πλεονεκτήματα αυτών των νέων εμβολίων, είναι ότι μπορεί πολύ εύκολα να αναπροσαρμοστούν σε περιπτώσεις μεταβολών, όπως στις γενετικές αυτές μεταλλάξεις. Έτσι, η κα Θεοδωρίδου κατέληξε τονίζοντας ότι δεν υπάρχει σχέδιο plan B, για αλλαγή των προγραμματισμένων εμβολιασμών.

Η άποψη του ECDC

Ωστόσο, στην πιο πρόσφατη (20/12) ανακοίνωση του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων αναφέρεται ότι εάν συσσωρευτούν μελλοντικά μεταλλαγές που να επιτρέπουν στον SARS-CoV-2 να διαλάθει της ανοσολογικής απόκρισης που έχει προκληθεί από το εμβόλιο, είναι πιθανό να καταστεί απαραίτητη η προσαρμογή των εμβολίων ανάλογα με τα κυκλοφορούντα στελέχη, αντίστοιχα με το εμβόλιο της γρίπης.

Όμως, περίπου ένας στους χίλιους -σύμφωνα με συντηρητικές εκτιμήσεις- θα ξεφύγει από το «δίχτυ ασφαλείας», καθώς θα εμφανίσει συμπτώματα αφότου έχει βγει από την 14ήμερη καραντίνα. Υπολογίστηκε ότι για κάθε 10.000 άτομα που μπαίνουν σε καραντίνα δύο εβδομάδων, τουλάχιστον τα 101 θα εκδηλώσουν συμπτώματα μετά τη λήξη της απομόνωσης τους.

Οι ερευνητές της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Τζονς Χόπκινς, με επικεφαλής τον αναπληρωτή καθηγητή Τζάστιν Λέσλερ του Τμήματος Επιδημιολογίας, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο ιατρικό περιοδικό “Annals of Internal Medicine”, δήλωσαν ότι «με βάση και τη νέα ανάλυση όλων των δημόσια διαθέσιμων δεδομένων, η τωρινή σύσταση για ενεργή επιτήρηση ή καραντίνα επί 14 μέρες είναι εύλογη, αν και μερικές περιπτώσεις θα ξεφύγουν».

Η μέση περίοδος επώασης επί 5,1 μέρες του νέου ιού είναι παρόμοια με εκείνη του προηγούμενου συγγενικού κορωνοϊού που προκάλεσε τη νόσο SARS, αλλά και του ιού MERS-CoV που έχει επώαση επί πέντε έως επτά μέρες. Οι ανθρώπινοι κορωνοϊοί που προκαλούν τα κοινά κρυολογήματα, έχουν μέση περίοδο επώασης περίπου τριών ημερών.

Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ