Στη δράση, συνολικού προϋπολογισμού 23.040.000 ευρώ, είχαν ήδη ενταχθεί είκοσι τρία ΑΕΙ, ενώ η διαδικασία αξιολόγησης και ένταξης είναι σε εξέλιξη.

Το πρόγραμμα αφορά στην υποστήριξη των Μονάδων Υποστήριξης Φοιτητών (Μ.Υ.Φ.) των Πανεπιστημίων. Στις αρμοδιότητες των ΜΥΦ περιλαμβάνονται:

*η υποστήριξη διεξαγωγής της πρακτικής άσκησης φοιτητών,

*η ενίσχυση διασύνδεσης των φοιτητών και αποφοίτων του ΑΕΙ με την αγορά εργασίας,

*η ιχνηλάτηση των αποφοίτων σε συνεργασία με την Εθνική Αρχή Ανώτατης Εκπαίδευσης,

*η σύνταξη τακτικών εκθέσεων αξιολόγησης για την πρακτική άσκηση,

*η εκπόνηση μελετών και η τήρηση στατιστικών στοιχείων, καθώς και

*η παρακολούθηση της στοχοθεσίας των εμπλεκόμενων Μονάδων του ΑΕΙ.

Η πρώιμη πατριωτική ζέση έχει εξασθενήσει όμως, τώρα που ο πόλεμος διανύει τον τρίτο χρόνο του και η λίστα με τους νεκρούς και τους σακατεμένους από το μέτωπο μακραίνει. Παράλληλα, κυριαρχεί απαισιοδοξία για το μέλλον της σύγκρουσης και όλο και περισσότεροι αμφιβάλλουν ότι η Ουκρανία μπορεί να νικήσει τις δυνάμεις της Μόσχας.

Η Ουκρανία πρέπει να στρατολογήσει πολύ περισσότερους άνδρες για ένα πεδίο μάχης που παράγει πτώματα, και οι αρχές αμφιταλαντεύονται αν είναι καλύτερο να καλοπιάσουν ή να εξαναγκάσουν τον κόσμο, φοβούμενες φυσικά και τις πολιτικές συνέπειες. Από την έναρξη της ρωσικής εισβολής έχουν κινηθεί περίπου 9.000 διαδικασίες ανυποταξίας ή λιποταξίας, σύμφωνα με το ουκρανικό υπουργείο Εσωτερικών, που αφορούν μόνο τις πιο λίγες και «εύκολες» περιπτώσεις όσων εντοπίζονται.

Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει αναγνωρίσει ότι το θέμα είναι «ευαίσθητο». Ακόμη και τις εβδομάδες που προηγήθηκαν της εισβολής της Ρωσίας, τον Φεβρουάριο του 2022, αρνήθηκε εκκλήσεις βουλευτών της αντιπολίτευσης για γενική επιστράτευση.

Τώρα, όμως, είναι άμεση ανάγκη να στρατολογηθούν περισσότεροι ώστε να σταλούν κατά μήκος της πρώτης γραμμής, που εκτείνεται σε 1.000 χιλιόμετρα, ενόψει μιας αναμενόμενης μεγάλης ρωσικής προέλασης είτε προς το Χάρκοβο στα βορειοανατολικά, είτε προς την Οδησσό στα νότια. Καθώς μπαίνει η άνοιξη, οι Ουκρανοί στρατιωτικοί φοβούνται ότι μια συντονισμένη ρωσική επίθεση θα ξεκινήσει τις επόμενες εβδομάδες.

• Η Ουκρανία, παράλληλα, αντιμετωπίζει επικίνδυνη έλλειψη όχι μόνο από πυρομαχικά —βλήματα πυροβολικού και πυραύλους αεράμυνας— αλλά και από στρατιώτες για να αποτρέψει τη ρωσική επίθεση. Ο μέσος όρος ηλικίας των στρατιωτών της πρώτης γραμμής της Ουκρανίας είναι 43 χρόνια — και οι ενδείξεις αποφυγής στράτευσης αυξάνονται.

Το BBC ανέφερε πρόσφατα ότι 650.000 άνδρες σε μάχιμη ηλικία έχουν εγκαταλείψει τη χώρα τα τελευταία δύο χρόνια, κυρίως περνώντας από τα σύνορα με την Πολωνία και τη Σλοβακία, όχι σπάνια με πλαστά έγγραφα που τους εξαιρούν από την απαγόρευση εξόδου από τη χώρα που αφορά μάχιμους άνδρες.

Πέρυσι, σχεδόν 1.300 στρατιώτες βρέθηκαν ενώπιον δικαστηρίων, αλλά αξιωματούχοι εκτιμούν ότι πρόκειται μόνο για μικρό κλάσμα όσων αποφεύγουν τη στράτευση. Το σχέδιο εθελοντικής κατάταξης καταγγέλλεται ως δυσλειτουργικό και η στρατολόγηση γίνεται τυχαία, σε μεγάλο βαθμό μετά από επιτόπιους ελέγχους εγγράφων από την αστυνομία.

Η δύναμη των στρατευμάτων της Μόσχας εντός της Ουκρανίας υπερβαίνει επί του παρόντος τους 400.000 στρατιώτες, με άλλους 100.000 κοντά στο ουκρανικό έδαφος. Συνολικά το Κίεβο έχει περίπου 680.000 ενεργό στρατιωτικό προσωπικό, με περίπου 200.000 στην πρώτη γραμμή. Η Ρωσία, εν τω μεταξύ, έχει 1,2 εκατομμύρια, σύμφωνα με το Διεθνές Ινστιτούτο Στρατηγικών Μελετών. Το γενικό επιτελείο του ουκρανικού στρατού δήλωσε πέρυσι ότι φοβόταν πως η Ρωσία θα μπορούσε να επιστρατεύσει 400.000 έως 700.000 στρατιώτες επιπλέον.

Τον Δεκέμβριο ο Ζελένσκι είπε ότι θα χρειαστεί 450.000 έως 500.000 επιπλέον στρατιώτες για το 2024. Το ουκρανικό κοινοβούλιο εξετάζει εδώ και εβδομάδες νέο νόμο επιστράτευσης, που θα μειώνει την ελάχιστη ηλικία στρατολόγησης από τα 27 στα 25. Η ηλικία μειώθηκε με νόμο τον περασμένο Ιούλιο, αλλά ο Ζελένσκι δεν τον υπέγραψε ποτέ, χωρίς να εξηγήσει το γιατί.

Το νέο σχέδιο νόμου έχει ξαναγραφεί πολλές φορές και προβλέπει την κλήση άλλων 400.000 Ουκρανών στρατιωτών. Ωστόσο, έχει μπλοκαριστεί στο κοινοβούλιο, καθώς βουλευτές αντιτίθενται σε ορισμένα τιμωρητικά μέτρα που τα θεωρούν αντισυνταγματικά, όπως ο περιορισμός των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας, η κατάσχεση των αυτοκινήτων και ο αποκλεισμός τραπεζικών λογαριασμών όσων δεν κατατάσσονται.

• «Είναι κάτι πολύ αντιδημοφιλές», είπε ο Μίκολα Κνιαζίτσκι, βουλευτής της αντιπολίτευσης από το Λβιβ. «Για να είμαστε ειλικρινείς, η επιστράτευση είναι μια πολιτική καυτή πατάτα και κανείς δεν θέλει να την κρατήσει. Ο στρατός χρειάζεται πολύ περισσότερο κόσμο. Όμως ο Ζελένσκι δεν θέλει να αναλάβει την ευθύνη για την επιστράτευση, ενώ κοινοβούλιο και υπουργεία πετούν το μπαλάκι ο ένας στον άλλο».

«Ακόμη και οι περισσότεροι βουλευτές του Ζελένσκι είναι αντίθετοι με τη νομοθεσία, υποστηρίζοντας ότι έρχεται σε αντίθεση με τις ευρωπαϊκές συμβάσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα», πρόσθεσε ο Κνιαζίτσκι. «Είναι ένα χάος. Στο Λβιβ, οι άνθρωποι αγοράζουν διαμερίσματα αλλά δεν υπογράφουν συμφωνία αγοράς για να αποφύγουν την επίσημη καταχώρισή τους ή τα καταχωρούν στο όνομα συγγενούς φοβούμενοι μήπως αργότερα κατασχεθούν. Άλλοι αδειάζουν τους τραπεζικούς λογαριασμούς τους για να μην υπόκεινται στον νέο νόμο και δεσμευτούν τα χρήματά τους».

Επίσης, λέει ο ίδιος και άλλοι βουλευτές, δεν βοηθά η συχνή συζήτηση για έλλειψη όπλων. «Βγαίνουν αξιωματικοί στην τηλεόραση και λένε ότι αν δεν πάρουμε περισσότερα χρήματα και πυρομαχικά από τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη, όλοι στο μέτωπο θα σκοτωθούν σε λίγες εβδομάδες, επειδή οι Ρώσοι παράγουν πολλά drones και έχουν περισσότερες οβίδες».

«Δεν υπάρχει πραγματική πολιτική βούληση να περάσει νόμος που θα λειτουργήσει αποτελεσματικά – έχει αναβληθεί τόσες φορές ήδη», δήλωσε η πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Ιβάνα Κλίμπους-Τσιντσάτζε, νυν βουλευτής της αντιπολίτευσης. «Ο δισταγμός της Δύσης για την παροχή του στρατιωτικού υλικού δεν βοηθά στην επιστράτευση», πρόσθεσε.

• Οι νέοι δηλώνουν ότι αποφεύγουν τη στρατολόγηση επειδή φοβούνται ότι θα μείνουν στη μάχη για μήνες ή χρόνια. «Είμαι νέος και θέλω να ζήσω τη ζωή μου. Γιατί να πάω εκεί χωρίς να ξέρω πότε θα επιστρέψω; Έχω φίλους που προσφέρθηκαν εθελοντικά στην αρχή του πολέμου και είναι ακόμα εκεί. Σαν εισιτήριο χωρίς επιστροφή», λέει ο Αρτέμ. «Γι’ αυτό, άλλοι φίλοι μου σήμερα δεν βγαίνουν καν από το σπίτι. Για να γλιτώσουν…»

Η παρατεταμένη παραμονή στην πρώτη γραμμή του μετώπου εγείρει διαμαρτυρίες και παράπονα από κουρασμένους μαχητές που απαιτούν να αποστρατευτούν. Οι συγγενείς τους θέλουν το ίδιο πράγμα: Την περασμένη Κυριακή, δεκάδες οικογένειες στρατιωτών συγκεντρώθηκαν σε πλατεία του Κιέβου για να απαιτήσουν επιστροφή των συζύγων, τους πατεράδων και των συγγενών τους από τη μάχη.

Αλλά αυτό δεν μπορεί να συμβεί μέχρι να στρατολογηθούν και να εκπαιδευτούν περισσότεροι.

Τον περασμένο μήνα, ο Mιχαήλο Ποντολιάκ, ανώτερος σύμβουλος του Ζελένσκι, είπε ότι οι άνθρωποι θα πρέπει να καθορίσουν μόνοι τους το τίμημα που είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν για την ανεξαρτησία της Ουκρανίας.

«Υπάρχει κάποια χώρα όπου όλοι θα συμμετείχαν πλήρως σ’ έναν πόλεμο;» αναρωτήθηκε. «Μου φαίνεται ότι θα ήταν πολύ δύσκολο να πραγματοποιηθεί μια επιστράτευση σε οποιαδήποτε ευρωπαϊκή χώρα, πολύ πιο δύσκολο απ’ ό,τι στην Ουκρανία. Οι άνθρωποι θέλουν να ζήσουν μια καλή ζωή», είπε στο Politico.

Και πρόσθεσε: «Είναι διαφορετικό για τους Ρώσους – πολλοί ζουν δύσκολα εκεί ή είναι άνεργοι, και παίρνουν καλά λεφτά με ρωσικούς όρους για να πολεμήσουν».

Υποστήριξε εξάλλου ότι, βλέποντας το θέμα μέσα από τον φακό της επιστράτευσης, χάνει κανείς την ουσία. «Είναι ανόητο να σκέφτεσαι με αριθμούς όταν πολεμάς ενάντια στη Ρωσία. Ζούμε στην εποχή της υψηλής τεχνολογίας. Χρειάζονται αρκετά όπλα ακριβείας – drones, παρεμβολείς, πύραυλοι μεγάλου βεληνεκούς. Όσο περισσότερα τέτοια όπλα έχουμε, τόσο λιγότερα τουφέκια χρειαζόμαστε», είπε.

Αλλά η Ουκρανία δεν έχει αρκετά όπλα υψηλής τεχνολογίας. Από την άλλη, ο Αρτέμ το βλέπει πιο ανθρώπινα: «Η μητέρα μου είναι νοσοκόμα και βλέπει τους τραυματίες. Μου λέει συνέχεια: μείνε σπίτι σου, παιδί μου».

Τόσο για τις εκλογές της 21ης Μαΐου, όσο και για τις εκλογές της 25ης Ιουνίου αντλήθηκαν τα αποτελέσματα από το Results Report του κοινού exit poll (Metron Analysis, Alco, Marc, MRB, GPO), διαθέσιμο από τη Metron Analysis.

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία, η Νέα Δημοκρατία καταγράφει ποσοστό 28,8% στην ψήφο των νέων 17 – 24 ετών και πέφτει 4,3 μονάδες σε σχέση με τις βουλευτικές εκλογές του Μαΐου. Στην ψήφο των φοιτητών/ριών η επιρροή της Νέας Δημοκρατίας πέφτει από το 31,1% στο 29,4%, ενώ στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών πέφτει 3,4 μονάδες και καταγράφει ποσοστό 27,6%.

Παράλληλα, οι διαφορές στην εκλογική επιρροή της Νέας Δημοκρατίας ανά ηλικιακή κατηγορία είναι εντυπωσιακές. Ενώ η εκλογική της επιρροή στην κατηγορία 35 – 54 ετών βρίσκεται στο 39% και στους 55+ ετών στο 47,1%, στη νέα γενιά κινείται σε ποσοστά κάτω από 30%.

Ο ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία συνεχίζει την πτωτική πορεία της εκλογικής του επιρροής στη νέα γενιά. Σε σχέση με τις εκλογές του Μαΐου, καταγράφει πτώση 4,9% στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών, πτώση 9% στην ψήφο των φοιτητών/τριών και πτώση 2,3% στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών. Έρχεται στη δεύτερη θέση με πολύ χαμηλά ποσοστά σε σχέση με τις συνήθεις εκλογικές επιδόσεις του στη νέα γενιά, με 19,2% (17 – 24 ετών), 17,9% (φοιτητές/ριες) και 20,6% (25 – 34 ετών). 

Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής καταγράφει οριακή άνοδο με ποσοστό 10% στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών και οριακή πτώση στις νέες και τους νέους 25 – 34 ετών με ποσοστό 9,9%. Και στις δύο αυτές ηλικιακές κατηγορίες καταλαμβάνει την τρίτη θέση. Απ’ την άλλη, το ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝ.ΑΛ. πέφτει 2,5 μονάδες στην ψήφο των φοιτητών/ριών σε σχέση με τις εκλογές του Μαΐου (8%) και βρίσκεται στην πέμπτη θέση.

Το ΚΚΕ συνεχίζει την ανοδική του πορεία στη νέα γενιά. Στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών φτάνει στο 8,2% και ανεβάζει κατά 1 μονάδα την εκλογική του επιρροή στις νέες και τους νέους 25 – 34 ετών με ποσοστό 9,1%. Σημαντική είναι η άνοδος του ΚΚΕ και στη φοιτητική ψήφο, όπου από 8,2% βρίσκεται πλέον στην τρίτη θέση με 9,6%. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Πανσπουδαστική έρχεται τα τελευταία δύο χρόνια στην πρώτη θέση στις φοιτητικές εκλογές.

Με στήριξη του Ηλία Κασιδιάρη, καταδικασμένου για διεύθυνση της εγκληματικής οργάνωσης Χρυσή Αυγή, το ακροδεξιό μόρφωμα Σπαρτιάτες κατέβηκε για πρώτη φορά και κατέγραψε τα καλύτερα ποσοστά του στη νέα γενιά. Στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών βρίσκεται στο 7,8%, στη φοιτητική ψήφο στο 5,8% και στους ψηφοφόρους 25 – 34 ετών στο 8,2%.

Η Ελληνική Λύση πέφτει από το 4,6% στο 2,1% στους ψηφοφόρους 17 – 24 ετών, από το 4,4% στο 1,1% στη φοιτητική ψήφο και ανεβαίνει από το 5,1% στο 6% στους ψηφοφόρους 25 – 34 ετών. 

Η Νίκη ανεβάζει τα ποσοστά της στο 2,7% (άνοδος 0,4%) στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών, στο 3,4% (άνοδος 1,6%) στη φοιτητική ψήφο και 3,3% (άνοδος 1,1%) στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών.

Η Πλεύση Ελευθερίας επίσης συνεχίζει σε ανοδική πορεία και καταγράφει τα καλύτερα ποσοστά της στη νέα γενιά. Πιο ειδικά, καταγράφει ποσοστό 6.8% (άνοδος 0,9%) στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών, 7,4% (άνοδος 2,5%) στην ψήφο των φοιτητών/ριών, ενώ στην στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών πέφτει από το 4,5% στο 4,1%.

Τέλος, το ΜέΡΑ25 – Συμμαχία για τη Ρήξη ανεβάζει συνολικά τα ποσοστό του στη νέα γενιά, αν και μένει χωρίς κοινοβουλευτική εκπροσώπηση λόγω των πολύ χαμηλών ποσοστών του στις μεγαλύτερες ηλικίες (2,4% στους 35 – 54 ετών και 1,7% στους 55+ ετών). Πιο ειδικά, βρίσκεται στο 6,6% (άνοδος 1,5%) στις ηλικίες 17 – 24 ετών, ενώ πέφτει από το 6,4% στο 5,8% στις ηλικίες 25 – 34 ετών. Αξιοσημείωτα είναι τα αποτελέσματά του στη φοιτητική ψήφο όπου αναδεικνύεται στην τέταρτη θέση με 8,9% (άνοδος 3,1%).

Σημειώνεται ότι το ποσοστό των νέων που ψήφισαν άλλο κόμμα σε σχέση με όσα έχουμε αναφέρει εδώ, ανέρχεται στο 7,8% στις ηλικίες 17 – 24 ετών, στο 8,4% στους φοιτητές και τις φοιτήτριες και το 5,4% στις ηλικίες 25 – 34 ετών. Ωστόσο, δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία αναφορικά με το πως μοιράζεται η ψήφος των νέων στα υπόλοιπα εξωκοινοβουλευτικά κόμματα.

Αναλυτικά οι ψήφοι ανά ηλικία

17-34 ετών

ΝΔ: 27.7%
ΣΥΡΙΖΑ: 20.0%
ΠΑΣΟΚ: 19.5%
ΚΚΕ: 9.5%
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΥΣΗ: 3.5%
ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ: 9.2%
ΝΙΚΗ: 2.9
ΠΛΕΥΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ: 5.2%
ΜεΡΑ25: 6.6%
ΛΟΙΠΟΙ: 5.8%

35-54 ετών

ΝΔ: 41.3%
ΣΥΡΙΖΑ: 15.6%
ΠΑΣΟΚ: 9.8%
ΚΚΕ: 8.1%
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΥΣΗ: 3.1%
ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ: 6.7%
ΝΙΚΗ: 5.5%
ΠΛΕΥΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ: 3.1%
ΜεΡΑ25: 2.4%
ΛΟΙΠΟΙ: 4.4%

55-64 ετών

ΝΔ: 42.7%
ΣΥΡΙΖΑ: 18.6%
ΠΑΣΟΚ: 12.2%
ΚΚΕ: 9.2%
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΥΣΗ: 4.0%
ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ: 2.9%
ΝΙΚΗ: 2.9%
ΠΛΕΥΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ: 2.8%
ΜεΡΑ25: 2.9%
ΛΟΙΠΟΙ: 1.8%

+65 ετών

ΝΔ: 52.5%
ΣΥΡΙΖΑ: 17.9%
ΠΑΣΟΚ: 14.6%
ΚΚΕ: 6.6%
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΥΣΗ: 2.8%
ΣΠΑΡΤΙΑΤΕΣ: 1.3%
ΝΙΚΗ: 1.0%
ΠΛΕΥΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ: 1.3%
ΜεΡΑ25: 1.3%
ΛΟΙΠΟΙ: 0.7%

Στην Ελλάδα, 1 στους δύο νέους 15-29 ετών ζουν σε υπερπλήρη νοικοκυριά που στις περισσότερες φορές είναι το σπίτι των γονιών τους.

Μεταξύ των μελών της ΕΕ υπήρχαν σημαντικές διαφορές στα ποσοστά υπερπληθυσμού για το συγκεκριμένο ηλικιακό γκρουπ με την Ρουμανία (60%), την Βουλγαρία (57%), την Λετονία (54%), την Ελλάδα (48%) και την Πολωνία (47%) να καταγράφουν τα υψηλότερα.

Τα χαμηλότερα ποσοστά υπερπληθυσμού για τους νέους 15-29 ετών καταγράφηκαν στην Κύπρο και την Μάλτα (κοντά στο 4% και για τις δύο χώρες), την Ολλανδία και το Βέλγιο (και οι δύο κοντά στο 8%)

Το ποσοστό υπερπληθυσμού για τους νέους ήταν υπερδιπλάσιο από το ποσοστό του πληθυσμού στη Δανία (21,6% για τους νέους έναντι 9,2% πληθυσμό όλων των ηλικιών), στην Ολλανδία (7,5% έναντι 3,4%) και στη Φινλανδία (15,6% έναντι 7,4%). 

Οι χαμηλότερες διαφορές μεταξύ των νέων και του γενικού πληθυσμού καταγράφηκαν στην Ιρλανδία (1,1 ποσοστιαίες μονάδες), την Κύπρο και τη Μάλτα (και οι δύο 1,3), το Βέλγιο (2,3  και το Λουξεμβούργο (2,6).

Όπως σημειώνει η Eurostat ένα άτομο θεωρείται ότι ζει σε ένα υπερπλήρες νοικοκυριό εάν αυτό δεν διαθέτει ελάχιστο αριθμό δωματίων ίσο με το άθροισμα:

• ένα δωμάτιο για το νοικοκυριό
• ένα δωμάτιο ανά ζευγάρι
• ένα δωμάτιο ανά άτομο ηλικίας 18 ετών και άνω
• ένα δωμάτιο για δύο άτομα ίδιου φύλου μεταξύ 12 και 17 ετών
• ένα δωμάτιο για άτομο  ηλικίας 12 έως 17 ετών που δεν περιλαμβάνεται στην προηγούμενη κατηγορία.
• ένα δωμάτιο ανά ζευγάρι παιδιών κάτω των 12 ετών

Μέσα από μια συγκριτική καταγραφή των αποτελεσμάτων στη νέα γενιά, όπως προκύπτουν από τα exit polls στις βουλευτικές εκλογές του 2019 και του Μαΐου του 2023, καταγράψαμε τα αποτελέσματα των εκλογικών συνδυασμών: α. στην ηλικιακή ομάδα 17 – 24 ετών (γράφημα 1), β. πιο ειδικά σε όσες και όσους είναι φοιτητές και φοιτήτριες (γράφημα 2) και γ. στην ηλικιακή ομάδα 25 – 34 ετών (γράφημα 3).

Η Νέα Δημοκρατία καταγραφεί πρωτιά συνολικά στη νέα γενιά. Στην ψήφο των νέων 17 – 24 ετών το ποσοστό της βρίσκεται στο 33,1% με άνοδο 3,1% σε σχέση με τις βουλευτικές εκλογές του 2019. Απ’ την άλλη, στην ψήφο των φοιτητών/τριών, η δύναμη της Νέας Δημοκρατίας από το 35% το 2019 πέφτει το Μάιο του 2023 στο 31,1%. Τέλος, στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών καταγράφει ποσοστό 31%, το ίδιο ακριβώς ποσοστό που είχε και το 2019.

Αν και η Νέα Δημοκρατία βρίσκεται στη νέα γενιά σχεδόν 10 μονάδες κάτω σε σχέση με τα συνολικά ποσοστά της, είναι γεγονός ότι – με εξαίρεση την ψήφο των φοιτητών/τριών – δεν υπέστη φθορά και έρχεται μετά από πολλά χρόνια πρώτη σε βουλευτικές εκλογές στις νεότερες ηλικίες.

Ο ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία είναι μακράν ο μεγάλος ηττημένος και στη νέα γενιά. Σε σχέση με τις βουλευτικές εκλογές του 2019, καταγράφει πτώση 13,9% στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών, πτώση 12,1% στην ψήφο των φοιτητών/τριών και πτώση 13,1% στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών. Έρχεται, επομένως, στη δεύτερη θέση με 24,1% (17 – 24 ετών), 26,9% (φοιτητές/ριες) και 22,9% (25 – 34 ετών). Να σημειωθεί ότι σε όλες τις βουλευτικές εκλογές από το 2012 και μετά, ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν άνετα και με διαφορά στην πρώτη θέση στη νέα γενιά, με εξαίρεση τις Ευρωεκλογές του 2019.

Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής καταγράφει σημαντική άνοδο στην εκλογική του επιρροή στη νέα γενιά. Πιο ειδικά, το αποτέλεσμα του exit poll φέρνει το ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝ.ΑΛ. σε ποσοστά 9,7% στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών (άνοδος 4,7%), 10,5% στην ψήφο των φοιτητών/ριών (άνοδος 6,5%) και 10,2% σε νέες και νέους 25 – 34 ετών (άνοδος 4,2%).

Σε ανοδική πορεία στη νέα γενιά βρίσκεται και το ΚΚΕ. Στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών φτάνει στο 7,3% με άνοδο 3,3% σε σχέση με τις βουλευτικές εκλογές του 2019. Αντίστοιχα, στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών καταγράφει ποσοστό 8,1% (άνοδος 2,1%), ενώ στην ψήφο των φοιτητών/ριών το ΚΚΕ καταγράφει το δεύτερο μεγαλύτερο ποσοστό του με 8,2% (άνοδος 4,2%). Σε σχέση με τη σημαντική άνοδο του ΚΚΕ στη φοιτητική ψήφο, αξίζει να σημειωθεί ότι η Πανσπουδαστική έρχεται τα τελευταία δύο χρόνια στην πρώτη θέση στις φοιτητικές εκλογές.

Η Ελληνική Λύση καταγράφει ποσοστό 4,6% στους 17 – 24. Στην ψήφο των φοιτητών/τριών ανεβαίνει από το 2% στο 4,5% και στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών καταγράφει άνοδο 2,1 μονάδων και ποσοστό 5,1%.

Αν και το ΜΕΡΑ25 – Συμμαχία για τη Ρήξη έμεινε εκτός Βουλής στις εκλογές του Μαϊου, στη νέα γενιά διατηρεί τα αυξημένα ποσοστά που είχε στις βουλευτικές εκλογές του 2019. Πιο ειδικά, καταγράφει ποσοστό 5,1% στην ηλικιακή κατηγορία 17 – 24 ετών, στην ψήφο των φοιτητών/ριών βρίσκεται στο 5,8%, ενώ το ποσοστό του φτάνει στο 6,4% στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών.

Η Πλεύση Ελευθερίας κάνει την έκπληξη στη νέα γενιά με ποσοστά που φτάνουν στο 5,9% στις νέες και τους νέους 17 – 24 ετών, το 4,9% σε φοιτητές/ριες και το 4,5% στην ηλικιακή κατηγορία 25 – 34 ετών. Αν και η Πλεύση Ελευθερίας είχε κατέβει το 2019, δεν έχουμε διαθέσιμα στοιχεία για τα αποτελέσματά της στη νέα γενιά. Η “ακτινογραφία” των ψηφοφόρων της στις ηλικιακές ομάδες για τις οποίες συζητάμε παραμένει εν πολλοίς ακόμη αχαρτογράφητη.

Τέλος, το ακροδεξιό κόμμα Νίκη κατέβηκε για πρώτη φορά και κινήθηκε στη νέα γενιά κάτω από τα συνολικά του αποτελέσματα, καταγράφοντας 2,3% στην ηλικιακή ομάδα 17 – 24 ετών, 1,8% σε φοιτητές/ριες και 2,2% στους 25 – 34.

Να σημειώσουμε ότι το ποσοστό των νέων που ψήφισαν άλλο κόμμα σε σχέση με όσα έχουμε αναφέρει εδώ, ανέρχεται στο 8% στις ηλικίες 17 – 24 ετών, στο 6,2% στους φοιτητές και τις φοιτήτριες και το 9,5% στις ηλικίες 25 – 34 ετών. Δεν έχουμε όμως στη διάθεσή μας στοιχεία σε σχέση με το πως μοιράζεται η ψήφος των νέων στα υπόλοιπα εξωκοινοβουλευτικά κόμματα.

«Οι άλλοι θα πάνε. Οι άλλοι πάντα πάνε» σημειώνει με νόημα πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ. «Ήρθε η ώρα να αποφασίζουμε εμείς για μας» κλείνει το βίντεο με χαμόγελο ο Αλ. Τσίπρας.

ΜέΡΑ25: Προσπάθεια εξαγοράς ψήφων από Μητσοτάκη

«Ο κ. Μητσοτάκης ανήγγειλε καινούργια “δώρα”», με αποδέκτες «κυρίως τις πολυεθνικές και τους ολιγάρχες των ασφαλιστικών εταιρειών». «Από τη στιγμή που δεν διατίθεται να ενισχύσει τον προϋπολογισμό της Πυροσβεστικής όπως έχουν επανειλημμένως ζητήσει οι πυροσβέστες, ετοιμάζει το έδαφος για νέο αφήγημα προσωπικής ευθύνης απέναντι σε όσους χάσουν τα σπίτια τους στις πυρκαγιές που δεν είναι πρόθυμος να διαχειριστεί. Με αυτό το τρόπο ξεπλένει τα χέρια της η κυβέρνηση από μελλοντικές ενισχύσεις που θα καλούνταν το κράτος να δώσει στους πυρόπληκτους και δίνει ένα γενναιόδωρο δώρο στις ασφαλιστικές, κατευθύνοντας τους πολίτες στην αγκαλιά τους» σημειώνει.

Ακολούθως, το ΜέΡΑ25-Συμμαχία για τη Ρήξη εστιάζει στα «διάφορα κατ’ αποκοπή δελτία, αυτά που ονομάζει pass ο Μητσοτάκης». «Αυτά δίνονται «μέσα από ιδιωτικά ηλεκτρονικά πορτοφόλια και ιδιωτικές πλατφόρμες ψηφιακών συναλλαγών, πάντα με το αζημίωτο βέβαια, (βλ. προμήθειες, για τους μετόχους τους). Συγκεκριμένα, για τα διάφορα προηγούμενα pass, όπως τα άπαξ καύσιμα με δελτίο (fuel pass), άπαξ τρόφιμα με δελτίο (market pass), Εύβοια pass, Σάμος pass, επιλέχθηκε από την κυβέρνηση ηλεκτρονικό πορτοφόλι και πλατφόρμα συναλλαγών ιδιοκτησίας οικογένειας Λάτση. Πλέον έχει περάσει στην JP Morgan το μερίδιο της οικογένειας», υποστηρίζεται στην ίδια ανακοίνωση.

«Καταλαβαίνετε τώρα γιατί τρέμουν το σύστημα ΔΗΜΗΤΡΑ, τη δημόσια δωρεάν πλατφόρμα ψηφιακών συναλλαγών που προτείνει το ΜέΡΑ25-Συμμαχία για τη Ρήξη;», διερωτάται το ΜέΡΑ25-Συμμαχία για τη Ρήξη και προσθέτει: «Επειδή τους στερεί τεράστιες, ληστρικές προσόδους που βγάζουν εις βάρος μας! Δεν έχουν κανένα πρόβλημα να κάνουν αυτά που προβλέπει το ΔΗΜΗΤΡΑ, πάντα με τον δικό τους ταξικό και κατ’ αποκοπή (one-off) τρόπο βέβαια, και ταυτόχρονα να λασπολογούν, να κατασυκοφαντούν το ΜέΡΑ25-Συμμαχία για τη Ρήξη, λέγοντας εν γνώσει τους απίστευτα ψεύδη». «Να είστε υποψιασμένοι/ες: όσοι καταφέρονται ενάντια στο σύστημα ΔΗΜΗΤΡΑ, υπηρετούν τις ληστρικές προσόδους των ολιγαρχών και των τραπεζιτών», καλεί τους πολίτες το ΜέΡΑ25 – Συμμαχία για τη Ρήξη.

Και, εν κατακλείδι, «άραγε αυτό το άπαξ χαρτζιλίκι στις νέες και νέους μας των 18 και 19 ετών γιατί το δίνει ο κ. Μητσοτάκης; Προσπαθεί να εξαγοράσετε την ψήφο τους ή την αποχή τους; Τα pass πάνε σύννεφο, αλλά όταν είναι να θεσμοθετηθούν πραγματικά σημαντικές αλλαγές για τη νεολαία, όπως η τροπολογία του ΜέΡΑ25 για ψήφο των νέων από τον τόπο εργασίας ή σπουδών τους, την απορρίπτουν ασυζητητί».

Δύο τροπολογίες του ΚΚΕ και του ΜέΡΑ25 έχει ήδη απορρίψει το υπουργείο Εσωτερικών διά χειρός Βορίδη, παρότι τεχνικά υπάρχουν εφικτές λύσεις για την υλοποίηση της ψήφου των περίπου 220.000 εποχικών εργαζομένων στον τόπο εργασίας τους, όπως επισημαίνει καίρια ανακοίνωση της Ενωσης Πληροφορικών Ελλάδας.

Στις επικείμενες εθνικές εκλογές και κυρίως στις δεύτερες κάλπες που ίσως στηθούν τον Ιούλιο μεσούσης της τουριστικής περιόδου, αναμένεται να υπάρχει σοβαρότατο πρόβλημα συμμετοχής από εποχικούς εργαζόμενους που θα βρίσκονται σε μέρος άλλο από αυτό όπου μπορούν να ασκήσουν το εκλογικό τους δικαίωμα. Πολλοί από αυτούς δυσκολεύονται λόγω του αυξημένου κόστους αλλά και των συνθηκών της δουλειάς τους να επιστρέψουν στον τόπο όπου είναι εγγεγραμμένοι. Για τη μεγάλη πλειοψηφία των εποχικών το εισόδημα σταμάτησε τον Ιανουάριο μαζί με το επίδομα ανεργίας, ενώ ο πρώτος μισθός θα μπει στην τσέπη τους σε έναν ή δύο μήνες από σήμερα, ανάλογα με το πότε θα ξεκινήσουν τη δουλειά.

• Σε ανακοίνωσή της η Ενωση Πληροφορικών Ελλάδας (ΕΠΕ), έχοντας την απαραίτητη τεχνογνωσία σε επίπεδο ηλεκτρονικής διακυβέρνησης και ασφάλειας αντίστοιχων συστημάτων, καλεί την πολιτεία να υλοποιήσει άμεσα όλες τις απαραίτητες διαδικασίες, ώστε και η μεγάλη αυτή ομάδα των συμπολιτών μας να έχει τη δυνατότητα να συμμετάσχει στις επικείμενες εκλογές.

«Σε καθαρά τεχνικό επίπεδο, ως Ενωση Πληροφορικών κι άρα καθ’ ύλην αρμόδιοι, δηλώνουμε ότι δεν υπάρχει κανένας απολύτως λόγος να μην υλοποιηθεί μια τέτοια διαδικασία δυνατότητας προσωρινής μεταφοράς εκλογικού δικαιώματος στο μέρος όπου εργάζονται από τον τόπο μόνιμης διαμονής. Ολοι οι ψηφοφόροι διαθέτουν ήδη κωδικούς πρόσβασης-ταυτοποίησης μέσω του TAXIS, τα στοιχεία των συμβάσεών τους καταχωρούνται ηλεκτρονικά, συνεπώς ο καθένας θα μπορούσε να καταχωρεί μια αίτηση προσωρινής μεταφοράς εκλογικού δικαιώματος στην πόλη εργασίας του. Ηδη εφαρμόστηκε στην πράξη για την υλοποίηση της διαδικασίας των εμβολιασμών καθώς και των αιτήσεων επιδομάτων κατά την περίοδο της πανδημίας. Δηλαδή, δεν πρόκειται για ηλεκτρονική ψηφοφορία αλλά μόνο για δυνατότητα μεταφοράς εκλογικού δικαιώματος με σύντομες διαδικασίες» αναφέρει το Δ.Σ. της Ενωσης.

• Διευκρινίζουν ότι η μεταφορά μπορεί να ισχύει μόνο για την ημέρα διεξαγωγής των εκλογών, ενώ η απαραίτητη προετοιμασία των κατά τόπους εκλογικών κέντρων περιορίζεται στην οριστικοποίηση της λίστας ψηφοφόρων και στην επάρκεια επιπλέον ψηφοδελτίων.

Οπως δηλώνει στην «Εφ.Συν.» ο πρώην γενικός γραμματέας της Ενωσης Πληροφορικών Ελλάδας, Χάρης Γεωργίου, «θα μπορούσε ενδεχομένως να είναι μια διαδικασία χωρίς σταυρό προτίμησης. Τα πρακτικά προβλήματα θα μπορούσαν εύκολα να λυθούν. Θα μπορούσε να μπει, π.χ., μια ποσόστωση σε αυτές τις ψήφους ή να μετράνε οι ψήφοι στο Επικρατείας. Το ζήτημα είναι να μπορεί κάποιος να ασκήσει το εκλογικό του δικαίωμα. Τεχνικά μέσα σε έναν μήνα το πολύ λύνεται το θέμα».

Πρακτικά υπάρχουν διάφοροι τρόποι να αντιμετωπιστεί το ζήτημα: ο ένας είναι οι εργαζόμενοι να αντιμετωπιστούν ως ετεροδημότες και να ψηφίσουν στον τόπο εργασίας τους για τον τόπο μόνιμης διαμονής τους. Μια άλλη λύση θα ήταν να ψηφίσουν στον τόπο εργασίας τους με τα τοπικά ψηφοδέλτια (με ή χωρίς σταυρό προτίμησης). Ενας τρίτος δρόμος θα ήταν η ψήφος τους να προσμετρηθεί στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας, όπως αντιστοίχως γίνεται με τους Ελληνες του εξωτερικού.

Κάθε μία πρόταση παρουσιάζει διαφορετικές προκλήσεις, τεχνικά και νομικά ζητήματα (προβλέψεις εκλογικού νόμου, κατανομή εδρών, διατήρηση πλήρους ανωνυμίας στα ψηφοδέλτια) που θα έπρεπε να είχαν ήδη επιλυθεί. Αναζήτησαμε τη γνώμη έγκριτων νομικών για το θέμα, θέτοντας παράλληλα τα ίδια ερωτήματα στο υπουργείο Εσωτερικών και σε εκπροσώπους των πολιτικών κομμάτων.

Στρίβειν διά της… επιστολικής

Σε απάντησή του στην «Εφ.Συν.» το υπουργείο Εσωτερικών υπογραμμίζει πως όσα αναφέρει το Δ.Σ. της Ενωσης Πληροφορικών Ελλάδας δεν μπορούν να τύχουν εφαρμογής στην Ελλάδα γιατί δεν προβλέπονται από την κείμενη εκλογική νομοθεσία. Δεν απάντα ωστόσο στο γιατί απέρριψε τις τροπολογίες των δύο κομμάτων και κυρίως γιατί άφησε σχεδόν αποκλεισμένους τους εποχικά εργαζόμενους, οι οποίοι φυσικά δεν μπορούν να ενταχθούν στους ετεροδημότες καθώς δεν έχουν σταθερό τόπο διαμονής και εργασίας. Το υπουργείο Εσωτερικών στην απάντησή του αναφέρεται -σκοπίμως;- στο ζήτημα της επιστολικής ψήφου, παρότι σε αυτήν την περίπτωση δεν τέθηκε από κανέναν το συγκεκριμένο ζήτημα.

Η απάντηση του υπ. Εσωτερικών

«Το Σύνταγμα της Χώρας προβλέπει τη δυνατότητα επιστολικής ψήφου εφόσον αυτή ψηφιστεί από την Ελληνική Βουλή με αυξημένη πλειοψηφία (άρθρο 51 του Συντάγματος). […] Η ισχύουσα εκλογική νομοθεσία είναι αυτή που προβλέπεται από το Π.Δ. 26/2012 όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σε συνδυασμό με τις διατάξεις που νόμου 4648/2019 που θεσπίζεται η ψήφος απόδημων Ελλήνων υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις που προβλέπονται στον νόμο, στον τόπο κατοικίας τους στο εξωτερικό. Η ηλεκτρονική ψήφος για τη θέσπισή της στην Ελλάδα απαιτεί ειδική διάταξη νόμου η οποία θα πρέπει να εγκριθεί με πλειοψηφία 200 βουλευτών και δεν υφίσταται αυτή τη στιγμή, ενώ επιπλέον απαιτεί τη διασφάλιση μέγιστου βαθμού κυβερνοασφάλειας για την εξασφάλιση του αδιάβλητου των εκλογικών αποτελεσμάτων.

Η Αριστερή Αντιπολίτευση αρνείται την επιστολική ψήφο, αλλά αίφνης στο τελευταίο νομοσχέδιο υποστηρίζει την ηλεκτρονική; Αρκετά με τον λαϊκισμό και την υποκρισία.

Τέλος, επισημαίνεται ότι όσον αφορά τους εργαζόμενους σε εποχικές θέσεις εργασίας και γενικότερα πολίτες που ψηφίζουν σε τόπο διαφορετικό από αυτόν, που διαβιούν εντός της ελληνικής επικράτειας, η σχετική εκλογική νομοθεσία προς διευκόλυνση αυτών των εκλογέων προβλέπει τον θεσμό του ετεροδημότη, ο οποίος ισχύει σε όλες τις εκλογικές αναμετρήσεις εκτός των αυτοδιοικητικών εκλογών».

Η στάση της αντιπολίτευσης

Για την αντιμετώπιση του προβλήματος η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΚΚΕ κατέθεσε τροπολογία-προσθήκη στο νομοσχέδιο του υπουργείου Εσωτερικών για τους ΟΤΑ, ζητώντας οι εποχικοί εργαζόμενοι στους επιμέρους κλάδους του τουρισμού «για οποιοδήποτε διάστημα εντός της τουριστικής περιόδου από τον Απρίλιο έως και τον Οκτώβριο που διαμένουν προσωρινά, λόγω της εργασίας τους, σε άλλη εκλογική περιφέρεια από εκείνη στους εκλογικούς καταλόγους της οποίας είναι εγγεγραμμένοι, να ψηφίζουν σε εκλογικό τμήμα του δήμου όπου εργάζονται, τους συνδυασμούς και υποψηφίους της εκλογικής περιφέρειας στην οποία υπάγεται το εκλογικό αυτό τμήμα. […] Κατά την ψηφοφορία, οι πιο πάνω εκλογείς υπογράφουν υπεύθυνη δήλωση στην οποία δηλώνουν ότι δεν ψήφισαν ούτε προτίθενται να ψηφίσουν την ημέρα αυτή σε άλλο εκλογικό τμήμα της χώρας».

Στην αντίστοιχη τροπολογία που είχε φέρει το ΜέΡΑ25 ζητούσε την παρακάτω προσθήκη στο άρθρο 2 του νόμου 2623/1998: «Ως ετεροδημότες νοούνται και οι εποχικοί εργαζόμενοι στους επιμέρους κλάδους του τουρισμού, όπως, ενδεικτικά στον τουριστικό, επισιτιστικό και υγειονομικό κλάδο, για οποιοδήποτε διάστημα εντός της τουριστικής περιόδου από τον Απρίλιο έως και τον Οκτώβριο και διαμένουν προσωρινώς, ως εκ της εργασίας τους, σε άλλη εκλογική περιφέρεια από εκείνη στους εκλογικούς καταλόγους της οποίας είναι εγγεγραμμένοι».

• Το υπουργείο Εσωτερικών απέρριψε και τις δύο τροπολογίες. Σε ανάρτησή της η Νεολαία ΣΥΡΙΖΑ αναφέρει πως «περισσότεροι από 220.000 πολίτες, στην πλειοψηφία τους νέοι άνθρωποι, αναμένεται να στερηθούν το δικαίωμα ψήφου, δουλεύοντας στον τουρισμό, μακριά από τον τόπο κατοικίας τους. Αποτελεί καθήκον της Πολιτείας να εξασφαλίσει πώς θα ψηφίσουν».

Σύμφωνα με τη βουλεύτρια του ΣΥΡΙΖΑ, Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου, «υπάρχει όντως ένα πρόβλημα που αφορά χιλιάδες εποχικά εργαζόμενους, όχι μόνο νέους, αλλά ανθρώπους κάθε ηλικίας. Το υπουργείο Εσωτερικών δεν μερίμνησε εγκαίρως για το σοβαρό αυτό θέμα. Ακριβώς για αυτόν τον λόγο θα πρέπει να υπάρξει απόλυτη τήρηση της εργατικής νομοθεσίας. Πρέπει αμέσως μετά την προκήρυξη των εκλογών ο υπουργός Εργασίας -και αυτό εμείς θα ζητήσουμε- να υπογράψει σχετική υπουργική απόφαση καθώς οι εργαζόμενοι δικαιούνται βάσει εργατικής νομοθεσίας τριήμερη -και αναλόγως της απόστασης- εκλογική άδεια. Είναι υποχρεωμένοι οι εργοδότες να το υλοποιήσουν».

Μηδενική είναι η σχετική μέριμνα της κυβέρνησης για τους δεκάδες χιλιάδες εποχικούς εργαζόμενους υποστηρίζει και το ΠΑΣΟΚ. Οπως υπογραμμίζει στην «Εφ.Συν.» ο βουλευτής Γιώργος Μουλκιώτης, «έστω και την έσχατη ώρα, για όσους επιθυμούν να ψηφίσουν στον τόπο όπου είναι εγγεγραμμένοι, θα πρέπει να διασφαλιστεί τόσο η δυνατότητα λήψης άδειας μετ’ αποδοχών όσο και κάλυψη με επαρκή δρομολόγια και αποζημίωση για τη μετακίνηση των εποχικά εργαζομένων».

Πρόκειται για το τρίτο μεγαλύτερο ποσοστό στην ΕΕ μετά τη Ρουμανία (23,1%) και τη Βουλγαρία (18,7%), ενώ ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ενωση ήταν πολύ χαμηλότερος (6,1%) έναντι 6,4% για το σύνολο του πληθυσμού, σύμφωνα με το imerisia.gr.

Σύμφωνα με την Eurostat, ένα άτομο θεωρείται ότι στερείται βασικών αγαθών, υπηρεσιών ή κοινωνικών δραστηριοτήτων, εφόσον δεν είναι σε θέση να εξασφαλίσει τουλάχιστον 7 από 13 σχετικές ανέσεις (6 που αφορούν στα ίδια τα άτομα και 7 που σχετίζονται με τα νοικοκυριά).

Οι ανέσεις σε επίπεδο νοικοκυριού είναι οι εξής:

• Δυνατότητα να μπορούν να ανταποκριθούν σε απρόσμενες δαπάνες
• Δυνατότητα να μπορούν να πληρώσουν για μία εβδομάδα διακοπών
• Δυνατότητα να αντιμετωπίζουν ληξιπρόθεσμες οφειλές
• Δυνατότητα να μπορούν να τρώνε κρέας, κοτόπουλο, ψάρια ή αντίστοιχης θρεπτικής αξίας τροφές για τους vegetarian κάθε δεύτερη ημέρα
• Δυνατότητα να συντηρούν το σπίτι τους
• Να μπορούν να έχουν αυτοκίνητο για προσωπική χρήση και
• Αντικατάσταση φθαρμένων υλικών

Οι ανέσεις σε ατομικό επίπεδο αφορούν:

• Να έχουν σύνδεση στο internet
• Να αντικαθιστούν φθαρμένα ρούχα με καινούργια
• Να έχουν δύο ζευγάρια παπούτσια (περιλαμβανομένου ενό ζευγαριού για όλες τις εποχές)\
• Να δαπανούν ένα μικρό ποσό χρημάτων κάθε εβδομάδα για λογαριασμό τους
• Να έχουν τακτικές δραστηριότητες αναψυχής και
• Να βγαίνουν με φίλους ή την οικογένεια για ποτό ή γεύμα τουλάχιστον μία φορά τον μήνα

Κίνδυνος φτώχειας για έναν στους τέσσερις Ελληνες νέους

Στην Ελλάδα εξ άλλου, οι νέοι 15-29 ετών διέτρεχαν το 2021 τον δεύτερο υψηλότερο κίνδυνο φτώχειας στην ΕΕ, σε ποσοστό 25,3%, με τη Δανία να έχει το υψηλότερο (25,6%) και το μέσο ποσοστό στην ΕΕ να ήταν 20,1%.

Κίνδυνο φτώχειας διατρέχουν τα άτομα με διαθέσιμο εισόδημα χαμηλότερο από το 60% του διάμεσου μετά τις κοινωνικές μεταβιβάσεις.

Το ποσοστό του συνολικού πληθυσμού της Ελλάδας που διέτρεχε κίνδυνο φτώχειας ήταν χαμηλότερο (19,6%) και αντίστοιχα ήταν χαμηλότερο το ποσοστό και στην ΕΕ (16,1%).