Βασικό θέμα της «άκρως εποικοδομητικής συζήτησης», όπως ανέφεραν οι ίδιες πηγές, ήταν η εξωτερική πολιτική, όπου μοιράστηκαν «κοινές ανησυχίες και απόψεις».

Επίσης, συζητήθηκαν και τα θέματα ανασύνθεσης του προοδευτικού χώρου και του ρόλου που μπορεί να διαδραματίσει το forum διαλόγου.

Όπως γράφει ο Αντώνης Τελόπουλος για το iefimerida.gr, Στην επιστολή παραίτησης του, τονίζει ότι δεν εκλήθη στην πρόσφατη συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών Γ. Γεραπετρίτη και Χ. Φιντάν στις 8 Νοεμβρίου, στην Αθήνα. Ακόμη, αναφέρει ότι υπήρξε αναντιστοιχία με την τουρκική αντιπροσωπεία, παράλειψη επιπλέον ειδοποίησης του για όποια τυχόν σύσκεψη προετοιμασίας ή μετά ταύτα ενημέρωσης και πως για λόγους υπηρεσιακής τάξης και προσωπικής ευθιξίας υποβάλλει την παραίτηση του από την Υπηρεσία. Τέλος σημειώνει ότι δεν ελήφθησαν υπόψη σοβαρά ζητήματα τα οποία είχε εκφράσει ο ίδιος εγγράφως, πριν από τη συνάντηση της 8ης Νοεμβρίου.

Θα έβγαινε στη σύνταξη ούτως ή άλλως

Σύμφωνα όμως με διπλωματικές πηγές ο Πρέσβης κ. Κούνδουρος αφυπηρετεί σε ένα μήνα και ως εκ τούτου ενόψει της συνταξιοδότησης του, λόγω της συμπλήρωσης του εκ του Συντάγματος ανώτατου ηλικιακού ορίου στα τέλη του 2024, είχε δρομολογηθεί η αντικατάσταση του από το νυν Διευθυντή της Διεύθυνσης Ελληνοτουρκικών, ο οποίος και συμμετείχε στην τελευταία συνάντηση του Υπουργού Εξωτερικών και του Τούρκου ομολόγου του, ενόψει της προετοιμασίας του ΑΣΣ Ελλάδας-Τουρκίας τον ερχόμενο Ιανουάριο. Αξίζει ακόμη να σημειωθεί πως στις διευρυμένες συνομιλίες των αντιπροσωπειών που πραγματοποιήθηκαν κατά τη συνάντηση των Υπουργών Εξωτερικών Ελλάδας-Τουρκίας της 8ης Νοεμβρίου δεν συμμετείχε ο ομόλογός του.

Μέχρι τη συνάντηση αυτή σύμφωνα με τις ίδιες πηγές ο Πολιτικός Διευθυντής συμμετείχε στο σύνολο των συναντήσεων του ελληνοτουρκικού πολιτικού διαλόγου. Συνεπώς δεν τεκμαίρεται σύμφωνα με τους διπλωματικούς κύκλους οι καταγγελίες του περί παραγκώνισης του. Εξάλλου όπως επισημαίνουν η παρουσία του αντικαταστάτη του και μέχρι πρότινος υπεύθυνο της διεύθυνσης των ελληνοτουρκικών σχέσεων, πρέσβη Ανδρέα Φρυγανά ήταν αναγκαία για λόγους υπηρεσιακής επάρκειας και συνέχειας, ενώ παράλληλα σηματοδοτεί ουσιαστικά και συμβολικά την πρόθεση της ελληνικής διπλωματίας για αναβάθμιση του ελληνοτουρκικού διαλόγου.

Τέλος η παραίτηση Κούνδουρου πέρα από την συμβολική της αξία, στερείται υπηρεσιακής ουσίας, καθώς όπως είναι γνωστό με βάση τον υπαλληλικό κώδικα απαιτούνται δύο επιστολές παραίτησης μέσα σε διάστημα ενός μηνός για να ολοκληρωθεί η διαδικασία παραίτησης από το Δημόσιο.

Ποιος ήταν ο πρέσβης Κούνδουρος- Έμπειρος διπλωμάτης αλλά εξαιρετικά επιφυλακτικός με την Τουρκία

Ο κ. Κούνδουρος υπηρέτησε ως Α΄ Γενικός Διευθυντής του υπουργείου Εξωτερικών επί υπουργίας Νίκου Κοτζιά, ενώ διατηρήθηκε στη θέση του και με την ανάληψη του Υπουργείου από τον Νίκο Δένδια. Καλά πληροφορημένοι κύκλοι του ΥΠΕΞ τον χαρακτηρίζουν ως έναν έμπειρο διπλωμάτη, γνώστη του αντικειμένου που όμως διαχρονικά διατηρεί έντονα επιφυλακτική στάση εναντίον της Τουρκίας που δεν στηρίζεται πάντα σε αντικειμενικά κριτήρια αλλά σε προσωπικές απόψεις.

«Γιατί να σηκώσουμε το κύριο βάρος; Γιατί να είναι η Λάρισα το στρατηγείο αυτής της ιστορίας;», διερωτήθηκε κληθείς να σχολιάσει την πρόταση Δένδια για να ηγηθεί η Ελλάδα της επιχείρησης περιπολιών στην Ερυθρά Θάλασσα, ενώ επανέλαβε ότι η Ελλάδα δεσμεύθηκε έναντι της Τουρκίας ότι δε θα βάζει βέτο σε νέους εξοπλισμούς. «Γι’ αυτό εγώ ήμουν αντίθετος με την διακήρυξη των Αθηνών», συνέχισε, υπενθυμίζοντας ότι η εξωτερική και αμυντική πολιτική της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ ήταν διαφορετική. «Εμείς είχαμε ξεκινήσει με την αναβάθμιση των F-16, αλλά επί ΣΥΡΙΖΑ η στρατηγική ήταν να είναι η Ελλάδα καλά εξοπλισμένη, χωρίς όμως να μπαίνει στην κούρσα εξοπλισμών». «Τώρα μπαίνει στην κούρσα εξοπλισμών», συνέχισε ο πρώην υπουργός Εξωτερικών.

«Πρέπει να ηττηθεί η κυβέρνηση Μητσοτάκη για να οδηγηθεί σε πιο ωραία χρώματα η χώρα», είπε σχολιάζοντας τα ενεργά κοινωνικά μέτωπα (σ.σ. φοιτητές, αγρότες, κ.α.) και κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι «αντιπαθεί τη νεολαία». «Είναι δυνατόν από το πρωί ως το βράδυ αυτά τα άθλια κανάλια να βρίζουν τη νεολαία;», διερωτήθηκε, υπενθυμίζοντας ότι «τα καλύτερα πανεπιστήμια του εξωτερικού που διαφημίζει η κυβέρνηση δεν έχουν πάει ποτέ πουθενά». «Στο τέλος, η κυβέρνηση Μητσοτάκη θα χρηματοδοτεί και τα ιδιωτικά, λέγοντας ότι είναι κοινωνική αναγκαιότητα», συνέχισε επιμένοντας ότι «ο σχεδιασμός Μητσοτάκη και του συστήματος που κυβερνά είναι να παραμείνει η ΝΔ το δεσπόζον κόμμα με ποσοστά γύρω στο 35%, να συμπιέσει την Αριστερά συνολικά και να τροφοδοτεί την Ακροδεξιά».

«Η Αριστερά έχει αφοπλιστεί ιδεολογικά και ο κόσμος ψάχνει απαντήσεις στα κανάλια. Φοβάμαι ότι πολύς κόσμος πάει σπίτι του. Η Αριστερά έχει παρατήσει τη δουλειά σπίτι-σπίτι», συνέχισε ο Νίκος Κοτζιάς.

Τέλος, ο αρχιτέκτονας της Συμφωνίας των Πρεσπών εξέφρασε την ανησυχία του επειδή «δεν εφαρμόζονται οι Πρέσπες». «Οι πινακίδες έξω από τη Φλώρινα λένε ακόμη πΓΔΜ και ο περιφερειάρχης παραβαίνει τον νόμο, γιατί η Συμφωνία των Πρεσπών είναι ο νόμος», είπε, προσθέτοντας ότι «δεν λειτούργησαν ούτε οι κοινές επιτροπές Ελλάδας-Βόρειας Μακεδονίας για τα εμπορικά σήματα». «Με ενοχλεί και ο αλυτρωτισμός που υπάρχει στα σχολικά βιβλία της Βόρειας Μακεδονίας, αλλά η κυβέρνηση Μητσοτάκη διέλυσε τις επιτροπές για την αναθεώρηση των σχολικών βιβλίων», επέμεινε, για να προσθέσει ότι η Ελλάδα είναι απούσα από τις εξελίξεις στα Βαλκάνια. Μάλιστα, επικαλούμενος την επίσκεψη του δημάρχου Αθηναίων, Χάρη Δούκα, στα Τίρανα, ο Νίκος Κοτζιάς διατύπωσε την πρόταση δημοσίως προς τον πρώτο δημότη της Αθήνας «να φτιάξει ένα δίκτυο πρωτευουσών των χωρών των Βαλκανίων»

“Ήττα σήμερα της ΝΔ. Νίκη της πολιτικής των δημοκρατικών συνεργασιών. Ήττα της αλαζονείας, της προκλητικότητας, των εκβιασμών. Ο λαός μόλις διέκρινε μια χαραμάδα άνοιξε διάπλατα την πόρτα. Δικαίωση όσων στήριξαν την πολιτική των συνεργασιών. Υπάρχουν ευθύνες στους αρνητές των συνεργασιών, τόσο το 2019, όσο και σήμερα”, αναφέρει ο πρώην υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς, σε σχόλιό του για τα αποτελέσματα του β΄ γύρου των αυτοδιοικητικών εκλογών.

Η διατύπωση αυτή αποκτά ιδιαίτερη αξία από τη στιγμή που την Τετάρτη κυκλοφόρησαν στα δημοσιογραφικά γραφεία πληροφορίες σύμφωνα με τις οποίες η πλευρά Κασσελάκη επιθυμεί συνεργασία με τον Νίκο Κοτζιά.

Ολη η ανακοίνωση του ΠΡΑΤΤΩ

Συνεδρίασε χθες το ΠΣ του ΠΡΑΤΤΩ και ασχολήθηκε με την πολιτική της κυβέρνησης, που δεν μπορεί, αλλά και δεν θέλει να ανταποκριθεί στις ανάγκες του λαού και της πατρίδας. Το ΠΣ του ΠΡΑΤΤΩ εξέτασε τις εξελίξεις στα κόμματα της αξιωματικής και της ελάσσονας αντιπολίτευσης. Ασχολήθηκε ιδιαίτερα με τις εκλογές στον ΣΥΡΙΖΑ και την ανάδειξη νέου προέδρου, τον οποίο και συγχαίρει για την εκλογή του.

Το ΠΡΑΤΤΩ, πρώτον, επιβεβαιώνει και στις νέες συνθήκες τις προτάσεις του για την δημιουργία ενός ευρύτερου μετώπου απόκρουσης των πολιτικών της ΝΔ. Οι ευθύνες των δημοκρατικών-προοδευτικών κομμάτων για την δημιουργία του είναι μεγάλες. Το ΠΡΑΤΤΩ θα συμβάλλει σε αυτή την κατεύθυνση με όλες του τις δυνάμεις.

Δεύτερον, επιβεβαιώνει την ανάγκη προώθησης της συνεργασίας ανάμεσα στα δημοκρατικά και προοδευτικά κόμματα στην πάλη ενάντια στο σύστημα της ολιγαρχίας, για την αποτροπή των διαφαινόμενων υποχωρήσεων στα εθνικά θέματα. Για την υπέρβαση των κοινωνικών αδικιών και ανισοτήτων. Για την καλύτερη μόρφωση όλων και την στήριξη του πολιτισμού. Για την στήριξη του ΕΣΥ και της διασφάλισης φτηνής ενέργειας. Ενάντια στην ακρίβεια και την ανεργία. Το ΠΡΑΤΤΩ επιβεβαιώνει το σύνολο των ενωτικών προτάσεων του που διατυπώνει εδώ και χρόνια πάνω σε αυτές τις θεματικές και καλεί όλες τις προοδευτικές δυνάμεις να ανταποκριθούν, ιδιαίτερα την νέα ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ.

Τρίτον, η προώθηση του διαλόγου ανάμεσα στις δυνάμεις της προόδου είναι επιτακτική ανάγκη. Καλεί για άλλη μια φορά τον ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ να συμμετάσχει στο ΦΟΡΟΥΜ δημοκρατίας και διαλόγου.

Τέταρτον, οι δυνάμεις της προόδου, οφείλουν να συμβάλλουν σε μια ατμόσφαιρα αλληλοσεβασμού. Να συμβάλλουν στην μεταξύ τους ανάπτυξη σχέσεων αλληλεγγύης και συμπαράστασης, με πλήρη ενσυναίσθηση για τον σκληρά δοκιμαζόμενο λαό μας.

Για άλλη μια φορά, το ΠΡΑΤΤΩ υπογραμμίζει την απαίτηση των καιρών για δημοκρατικές και πατριωτικές συμμαχίες. Για ευρύτερες συνεργασίες. Για διάλογο και αλληλοσεβασμό, μακριά από αλαζονεία, ηγεμονισμούς και μικροπολιτική.

Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών υποστήριξε ότι η ανταλλαγή έγινε εκ του πονηρού και είχε ως αποτέλεσμα να αδυνατίσει η προστασία των νησιών του Αιγαίου, αλλά και η διπλωματική θέση της χώρας.

Η ανάρτηση του

Αποστολή όπλων στην Ουκρανία σε ανταλλαγή με γερμανικά, έγινε εκ του πονηρού, προκειμένου η κυβέρνηση να αποσύρει από ελληνικά νησιά τον απαραίτητο για αυτά αμυντικό οπλισμό -κατά απαίτηση της Τουρκίας- και να τον στείλει -για να έχει άλλοθι- στον Εβρο.

Με αυτή την “πονηρή” επιλογή της, αδυνατίζει την προστασία των νησιών μας και την διπλωματική θέση της χώρας.

Πρόκειται για μια ενέργεια σχεδιασμένη που δημιουργεί το ερώτημα αν αυτό αποτελεί μέρος των υποχωρήσεων που είχε κάνει ο Μητσοτάκης στην συνάντησή του με τον Ερντογάν στην Κωνσταντινούπολη.

Η απόσυρση μηχανισμών άμυνας από χώρους του ελληνισμού πληρώθηκε πάντα ακριβά.

Αναλυτικά όσα αναφέρει:

Ο δρόμος αντιμετώπισης των τουρκικών προκλήσεων (νέες τουρκολυβικές συμφωνίες) απαιτεί να “κλείσουμε άμεσα τους κόλπους” της Κρήτης. Στη συνέχεια, με αφετηρία τις νέες γραμμές βάσης, προχωρούμε στην άμεση επέκταση της αιγιαλίτιδας ζώνης (“θαλασσια ύδατα”) της Κρήτης στα 12 μίλια. Ζώνη η οποία, σύμφωνα με το Δίκαιο της Θαλάσσης, υπερέχει κάθε άλλης και της ψευδο-ΑΟΖ. Είναι το πρώτο βήμα της χώρας στα πλαίσια της ειδικής στρατηγικής πρότασής μου για την διασφάλιση της κυριαρχίας και της εδαφικής (και θαλάσσιας κυριαρχίας) της. Πρέπει να τεθούν φραγμοί στις υποχωρήσεις της κυβέρνησης.

Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε σχολιάζοντας ανάρτηση που είχε κάνει πριν από 4,5 χρόνια κατά του τότε υπουργού Εξωτερικών της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ για τις απειλές που δεχόταν για την Συμφωνία των Πρεσπών:

«Να ξεκαθαρίσω τους λογαριασμούς μου. Έγραψα ένα λάθος, κακό tweet εναντίον του κυρίου Κοτζια. Ζητάω δημοσίως συγγνώμη, τον ειρωνεύτηκα αναφορικά με τις σφαίρες που δεχόταν. Ήταν λάθος μου».

Την Τρίτη ο Νίκος Κοτζιάς με ανάρτησή του στο Twitter αφού καταδίκασε την επίθεση με γκαζάκια στην είσοδο της πολυκατοικίας όπου διαμένει ο Άρης Πορτοσάλτε, τον κάλεσε να του ζητήσει δημοσίως συγγνώμη.

«Περιμένω, όμως, να μου ζητήσει δημόσια συγγνώμη που κορόιδευε τις 1.000 απειλητικές επιστολές και τηλεφωνήματα, δεκάδες σφαίρες και αντιεροπορικά, σακούλες με αίμα “των δικών σου”. Βέβαια, εγώ δεν με έβλεπα ως θύμα, αφού έκανα το καθήκον μου» έγραψε στην ανάρτησή του ο Ν. Κοτζιάς.

Ο Άρης Πορτοσάλτε μετά τη δημόσια συγγνώμη που ζήτησε από τον Νίκο Κοτζιά, απάντησε στην  ανάρτηση του πρώην υπουργού τα εξής:

«Καθώς κύριε Κοτζιά, «καταδικάσατε» με συνοδευτικό το «αλλά» σας την τρομοκρατική ενέργεια εις βάρος μου, δείτε το σχόλιο μου στην τηλεόραση του ΣΚΑΙ σήμερα Τετάρτη 15/6/22. Για να μη μένουν εντυπώσεις που ικανοποιούν τον μηχανισμό οπαδών στο τουίτερ…», υποστήριξε ο Άρης Πορτοσάλτε.

Καταδικάζω τα γκαζάκια στο σπίτι @ArisPortosalte. Περιμένω, όμως, να μου ζητήσει δημόσια συγγνώμη που κορόιδευε 1000 απειλητικές επιστολές+ τηλεφωνήματα, 10δες σφαίρες και αντιεροπορικά, σακούλες με αίμα:"των δικών σου".Βέβαια, εγώ δεν με έβλεπα ως θύμα, αφού έκανα το καθήκον μου

— Nikos Kotzias (@NikosKotzias) June 14, 2022

Το άρθρο του Νίκου Κοτζιά

Από τις εξελίξεις στο Ουκρανικό, μπορούν να εξαχθούν ορισμένα πρώτα συμπεράσματα:

Πρώτον, η γεωπολιτική επέστρεψε. Ο κόσμος διανύει μια εν δυνάμει μεταβατική περίοδο η οποία θέλει προσοχή διότι, όπως θα έλεγε ο Γκράμσι, γεννά τέρατα, όπως είναι η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, η έλλειψη αντίστασης από πλευράς Κιέβου, η ουσιαστική άρνηση της Δύσης να κάνει ότι μπορούσε για να στηρίξει την Ουκρανία. Ακόμα και στις κυρώσεις, η Δύση «θέλει να είναι σκληρή, αλλά όχι και πολύ». 

Δεύτερον, ήταν μεγάλο λάθος που μετά το 1989 δεν διαμορφώθηκε μια νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας στην Ευρώπη με την συμφωνία όλων των πλευρών. Οι νικητές του ψυχρού πολέμου δεν κατανόησαν την σημασία να συμπεριλάβουν την Ρωσία στις όποιες λύσεις, αντί να επιδιώκουν να την θέσουν στο περιθώριο. 

Τρίτο, ο μεγάλος χαμένος της εξελισσόμενης σύγκρουσης είναι η ΕΕ. Δια της απουσίας της, απέδειξε -με τρόπο αρνητικό- τη σημασία που έχει το να διαθέτει κανείς αντίληψη, μέσα και εργαλεία της γεωπολιτικής. Προσθέτω δε, ότι είναι θεσμικά παντελώς απροετοίμαστη για να δεχτεί το επερχόμενο νέο κύμα προσφυγιάς. 

Τέταρτο, ηττημένο είναι, επίσης, το Διεθνές Δίκαιο και οι διεθνείς θεσμοί όπως είναι ο ΟΗΕ, ενώ η συμφωνία του Μινσκ ενταφιάστηκε. Εξέλιξη αρνητική για τα ελληνικά συμφέροντα που έδειξε να μην αντιλαμβάνεται ο Υπουργός Εξωτερικών της χώρας, ο οποίος επιπόλαια έδωσε δημόσιες  διαβεβαιώσεις ότι δεν θα επέμβει η Ρωσία στην Ουκρανία, ενώ, επιπλέον την προσκάλεσε ανοήτως να μεσολαβήσει ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία.

Πέμπτο, ο μεγάλος κερδισμένος των τελευταίων ημερών είναι η υποκρισία και η πολιτική των δύο μέτρων και σταθμών. Αυτά που κάνει η Ρωσία στην Ουκρανία, τα επιχειρήματα και οι δικαιολογίες που επικαλείται προσομοιάζουν στην συμπεριφορά των ΗΠΑ, όταν κάναν προκλητικές επεμβάσεις, και της Τουρκίας όταν εισέβαλε στην Κύπρο. Επιπλέον, δεν μπορεί κανείς να στηρίζει την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και να μην αντιλαμβάνεται ότι με αυτό τον τρόπο υπονομεύει τη διεθνή θέση της Κύπρου. 

Έκτο, αυτό που έκανε ο Πούτιν, ήταν η αναγνώριση παιδιού από παράνομο δεσμό που, όμως, δεν είναι δικό του. Πρώτα κατασκεύασε με τα όπλα του δύο «ανεξάρτητες λαϊκές δημοκρατίες» μπας και συγκινηθούν ορισμένοι «αριστεροί» και κατόπιν τις αναγνώρισε προς δόξα της ευρωπαϊκής νεοδεξιάς.  Τις δημιούργησε και μετά έκανε εισβολή για να τις «στηρίξει» και μεθαύριο, αν νομίζει ότι το χρειάζεται, θα τις ενσωματώσει, στο μοτίβο, ότι το τι επιτρέπεται στη διεθνή σκηνή δικαιούται να το αποφασίζει μόνος του.

Έβδομο, η Ρωσική εισβολή, η πολιτική Πούτιν, είναι «η άρνηση του Λενινισμού» και η συνέχεια της πολιτικής του Τσάρου. Δεν έχει κανείς παρά να κοιτάξει τους τέσσερεις διαμελισμούς που επέβαλε ο Τσάρος στην Πολωνία στα τέλη του 18^ου αιώνα και στην Συμφωνία της Βιέννης το 1815 για να καταλάβει.  

Η Ρωσία με συνεχείς στρατιωτικές επεμβάσεις στην Πολωνία κατά την δεκαετία του 1770 προκάλεσε σε αυτήν χάος και της αποδιοργάνωσε το θεσμικό σύστημα. Στόχος της ήταν, σε συμμαχία με την Πρωσία και την Αυστροουγγαρία, να παραλύσει την Πολωνία και να την οδηγήσει στην παρακμή. Με τους διαμελισμούς που επέβαλαν την εξαφάνισαν ως κράτος από το 1795 μέχρι το 1918 (με εξαίρεση το 1807-1815 όταν δημιουργήθηκε από τον Ναπολέοντα το συρρικνωμένο «Δουκάτο της Βαρσοβίας»). Αρχικά μετέτρεψε η Ρωσία την Πολωνία σε Μοναρχία, απευθείας υπό τον Τσάρο και στη συνέχεια σε ντε φάκτο αποικία της. Πεποίθησή μου είναι ότι η Ρωσία του Πούτιν θα επιδιώξει να κινηθεί στη συνέχεια σε αυτή τη γραμμή για το Ουκρανικό.

Όγδοο, προκύπτει το ερώτημα, πώς η Ρωσία μπορεί και κάνει τέτοια «γεωπολιτικά παιχνίδια» όταν το ΑΕΠ της είναι μόλις το 7,2% εκείνου των ΗΠΑ, μόλις κοντά σε εκείνο της Ισπανίας; Την εξήγηση μας την έδωσε στη δεκαετία του 1860 ο Καρλ Μαρξ μέσω των αναλύσεών του για τις «διπλωματικές νίκες της τσαρικής Ρωσίας» απέναντι στην μεγαλύτερη αυτοκρατορία της ιστορίας, την Βρετανική, το τότε «εργαστήρι του καπιταλισμού». Ο Μαρξ εξήγησε ότι την ρωσική διπλωματία την διέκρινε μια αδίστακτη αποφασιστικότητα, που παρέπεμπε στην μογγολική-ταταρική κληρονομιά του τσαρισμού. Την διέκρινε η κατοχή συστηματικών γνώσεων και διαμόρφωση λεπτομερών σχεδίων, ενώ ψυχολογούσε, κατά κανόνα, ορθά τους αντίπαλούς της. Αντίθετα, οι τότε Δυτικοί, συνέχιζε διεισδυτικά ο Μαρξ πριν 155 χρόνια, διακρίνονταν για την αναποφασιστικότητά τους, τους δισταγμούς, τα μεγάλα λόγια για το κοινό, χωρίς πρακτική ουσία. Η Δύση, τότε όπως και σήμερα, αδυνατεί να αξιολογήσει την πολιτική πρακτική της Ρωσίας. Σημειώνω, ακόμα, ότι ο Μαρξ αντιπαθούσε βαθιά το στρατηγείο της ευρωπαϊκής αντεπανάστασης, τον Τσαρισμό, είχε, όμως, μεγάλη αδυναμία στο επαναστατικό ρωσικό κίνημα, για χάρη του οποίου έμαθε Ρωσικά. 

Ένατο, οι εξελίξεις στην Ουκρανία απέδειξαν τον μεγάλο ρόλο που παίζουν οι προσωπικότητες και οι επιλογές ηγεσιών στις πιο διαφορετικές χώρες. Ο Πρόεδρος της Πολωνίας, επί παραδείγματι, είναι πολύ λίγος, από άποψη ιδιοτήτων, γνώσεων, πείρας και αποφασιστικότητας Το ίδιο ισχύει και για την σημερινή ηγεσία της ΕΕ. 

Δέκατο, η νεοδημοκρατική εξωτερική πολιτική και ως προς το Ουκρανικό, έχει παντελή έλλειψη στρατηγικής σκέψης. Όλα τα σοβαρά ζητήματα τα μετατρέπει σε επικοινωνιακά παιχνίδια με την στήριξη των ολιγαρχών και για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων τους. 

Τέλος, ενδέκατο, η κυβέρνηση με την ανευθυνότητα που την διακρίνει, θέλει να χρεώσει στην Ουκρανική κρίση όλο το κύμα ακρίβειας που έχει κατακλύσει τη χώρα και για το οποίο μεγάλη ευθύνη έχει και η πολιτική της. Μια πολιτική που επέτρεψε την κατάργηση του East-Med ακριβώς στην εποχή που αυτός ο αγωγός φυσικού αερίου ήταν όσο ποτέ άλλοτε απαραίτητος, ενώ άστοχα έκλεισε τους Λιγνίτες προκειμένου να αποκομίσουν τα «Χρυσά αγόρια της» περισσότερα κέρδη.