Κατά τις συνομιλίες επισημάνθηκε η ανάγκη ενδυνάμωσης των πολιτιστικών δεσμών στις ελληνο-μολδαβικές σχέσεις, οι οποίες χαρακτηρίζονται από πνεύμα συνεργασίας και φιλίας. Η Λίνα Μενδώνη και ο Cristian Jardan υπέγραψαν Μνημόνιο Κατανόησης στον τομέα της διατήρησης, συντήρησης και αποκατάστασης της πολιτιστικής κληρονομιάς της Μολδαβίας.

Στη συνάντηση της Λίνας Μενδώνη με την Πρόεδρο Maia Sandu -παρουσία και του Υπουργού Cristian Jardan- επιβεβαιώθηκε η σημασία του πολιτισμού, ως προνομιακό πεδίο συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών, ως φορέας ανάπτυξης της Μολδαβίας, αλλά και ενίσχυσης των δημοκρατικών αξιών και της εθνικής ταυτότητας. Τονίσθηκε η δυνατότητα μεταφοράς τεχνογνωσίας σε θέματα συντήρησης και αποκατάστασης του πολιτιστικού αποθέματος της Μολδαβίας και ιδιαίτερα των ιστορικών κτηρίων του Κισινάου. Συμφωνήθηκε να υποστηρίξει η Ελλάδα την ανάδειξη σημείων και τόπων πολιτιστικού ενδιαφέροντος, προκειμένου να αναπτυχθεί ο πολιτιστικός μολδαβικός τουρισμός. Το ΥΠΠΟ αποδέχτηκε να αποστείλει στελέχη για την  αξιοποίηση και ανάδειξη των μουσείων, μέσω και του ψηφιακού μετασχηματισμού τους. Συμφωνήθηκε, επίσης, η συνδρομή της Ελλάδας στη διαδικασία ένταξης μολδαβικών μνημείων στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO και στις Πολιτιστικές Διαδρομές του Συμβουλίου της Ευρώπης.

Κατά την πολύωρη διμερή συνάντηση των Υπουργών Πολιτισμού, υπεγράφη το Μνημόνιο Κατανόησης για θέματα συντήρησης και αποκατάστασης του πολιτιστικού αποθέματος. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον επέδειξε η μολδαβική πλευρά για τη μεταφορά τεχνογνωσίας στα θέματα των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής στην πολιτιστική κληρονομιά, με κύριο σημείο αναφοράς την Εθνική Στρατηγική της Ελλάδος, καθώς και για το πρόγραμμα της Πολιτιστικής Συνταγογράφησης, το οποίο το Υπουργείο Πολιτισμού υλοποιεί με ιδιαίτερη επιτυχία. Παράλληλα, οι δύο πλευρές συζήτησαν τη συνεργασία τους για τον εκσυγχρονισμό της αρχαιολογικής μολδαβικής νομοθεσίας με βάση την εμπειρία και την τεχνογνωσία της Ελλάδας. Ιδιαίτερο θέμα των συζητήσεων της Λίνας Μενδώνη με τον Cristian Jardan ήταν η τεκμηρίωση και η αξιοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς, που συνδέεται με την ιστορική ελληνική παρουσία στη Μολδαβία. «Τα δύο Υπουργεία θα συνεργαστούν για την ανάδειξη και προώθηση του αποτυπώματος του Ελληνισμού που χρονολογείται από τον 18ο και 19ο αιώνα, προς όφελος και των δύο χωρών», διευκρίνισαν οι δύο Υπουργοί Πολιτισμού. Τέλος, η Λίνα Μενδώνη χαιρέτισε τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στο κρατικό πανεπιστήμιο της Μολδαβίας, μια πρωτοβουλία που ενισχύει τη μορφωτική συνεργασία.

Ο ουσιαστικός ρόλος των Κοινοβουλίων στην ενδυνάμωση των σχέσεων των δύο χωρών συζητήθηκε στη συνάντηση της Λίνας Μενδώνη με τον Πρόεδρο της Βουλής Igor Grosu, ο οποίος έχει επισκεφθεί πρόσφατα την Ελλάδα, καθώς και η σημασία της Επιτροπής Φιλίας Ελλάδας- Μολδαβίας στην προαγωγή των ιστορικών δεσμών ανάμεσα στις δύο χώρες. Στη συνάντηση της Υπουργού Πολιτισμού με την Κοινοβουλευτική Επιτροπή Πολιτισμού, Παιδείας, Έρευνας, Νεολαίας, Αθλητισμού και Μέσων Ενημέρωσης, τονίστηκε το ιστορικά υψηλό επίπεδο των διμερών σχέσεων, που επιταχύνθηκε μετά την προ διετίας ίδρυση της Ελληνικής Πρεσβείας στο Κισινάου, ενώ αναδείχθηκε ο ρόλος των Επιτροπών των Κοινοβουλίων στη διαμόρφωση δημοσίων πολιτικών για τον πολιτισμό, αλλά και για την προσέγγιση των δύο χωρών. Η Λίνα Μενδώνη εξέφρασε στην Πρόεδρο της Επιτροπής Liliana Nicolauscu-Onofrei την υποστήριξη της Ελλάδας στη δημιουργία συγκεκριμένων «οδικών χαρτών», ώστε να υπάρξουν απτά αποτελέσματα. Στις συνομιλίες συμμετείχαν  η γραμματέας της Επιτροπής Marcela Adam, και οι βουλευτές Valentina Mesana, Diana Caraman, Maxim Potirniche και Larisa Novak, με την τελευταία να είναι επίσης πρόεδρος της κοινοβουλευτικής ομάδας φιλίας Ελλάδας-Μολδαβίας.  

Η Λίνα Μενδώνη επισκέφθηκε το Εθνικό Μουσείο Ιστορίας, όπου ξεναγήθηκε στην έκθεση, στην οποία παρουσιάζεται η εξέλιξη των κοινοτήτων της περιοχής από την Παλαιολιθική εποχή έως τον 13ο μεταχριστιανικό αιώνα. Τελευταίος σταθμός της Υπουργού Πολιτισμού ήταν η επίσκεψη στον βυζαντινό Ι.Ν ναό του Αγίου Παντελεήμονος.

Την Υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, σε όλη την διάρκεια της επίσκεψής της στο Κισινάου, συνόδευσε ο πρέσβης της Ελλάδας στη Μολδαβία Νικόλαος Κρίκος.

Τις δηλώσεις αυτές έκανε ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ, Κρις Ράιτ με αφορμή τη συμφωνία των Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Φυσικού Αερίου των χωρών αυτών που υπεγράφη χθες για τον κάθετο διάδρομο φυσικού αερίου και τη διευκόλυνση των εξαγωγών φυσικού αερίου προς την Ουκρανία. «Ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για τη Δύση να αποδυναμώσει την πολεμική μηχανή της Ρωσίας είναι μέσω της ενέργειας», πρόσθεσε ο κ. Ράιτ.

It is fitting that we are in Athens, Greece—the birthplace of democracy and western civilization—to discuss energy, one of the greatest drivers of progress.

President Trump understands this and is returning American energy policies back to common sense. We welcome partners as we… pic.twitter.com/3C4o1t4Ij9

— Secretary Chris Wright (@SecretaryWright) November 7, 2025

Υπενθυμίζεται ότι χθες οι Διαχειριστές Συστημάτων Μεταφοράς Φυσικού Αερίου ΔΕΣΦΑ (Ελλάδα), Bulgartransgaz EAD (Βουλγαρία), Transgaz SA (Ρουμανία), Vestmoldtransgaz SRL (Δημοκρατία της Μολδαβίας) και Gas TSO of Ukraine (Ουκρανία), μαζί με τον ICGB AD, τον ανεξάρτητο διαχειριστή του Διασυνδετήριου Αγωγού Ελλάδας-Βουλγαρίας, υπέγραψαν κοινή επιστολή προς τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές ενέργειας, ζητώντας έγκριση για την έναρξη δύο νέων διασυνοριακών προϊόντων – το Route 2 και το Route 3.

Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της ενεργειακής ανεξαρτησίας της Ευρώπης και της διασυνδεσιμότητας κατά μήκος του Κάθετου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου.

Όπως επισημαίνει ο ΔΕΣΦΑ:

Η κοινή επιστολή υπεγράφη κατά τη διάρκεια της Υπουργικής Συνάντησης της Συνεργασίας για τη Διατλαντική Ενεργειακή Συνεργασία (P-TEC), η οποία πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα στις 6-7 Νοεμβρίου, παρουσία του Υπουργού Ενέργειας των ΗΠΑ, Chris Wright, του Υπουργού Εσωτερικών των ΗΠΑ, Doug Burgum, ανώτερων αξιωματούχων της κυβέρνησης των ΗΠΑ, καθώς και των Υπουργών Ενέργειας της Ελλάδας, Σταύρου Παπασταύρου, της Βουλγαρίας, Zhecho Stankov, της Δημοκρατίας της Μολδαβίας, Dorin Junghietu, της Ουκρανίας, Svitlana Grynchuk, καθώς και του Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης της Ρουμανίας, Cătălin Predoiu.

Today in Athens, @ExxonMobil signed a landmark deal with Greece’s @EnergeanPLC to restore offshore gas drilling in the Ionian Sea for the first time in more than 40 years.

The U.S. is proud to partner with Greece as we restore commonsense and unleash affordable, reliable, and… pic.twitter.com/osiQK6cA6a

— Secretary Chris Wright (@SecretaryWright) November 6, 2025

Οι Διαχειριστές (TSOs) ζητούν από τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές την έγκριση για τη διαθεσιμότητα των προϊόντων Route 2 και Route 3 έως τον Απρίλιο του 2026, καθώς και τη δυνατότητα ταυτόχρονης προσφοράς των ειδικών προϊόντων δυναμικότητας Route 1, Route 2 και Route 3 σε ανταγωνιστικές δημοπρασίες. Όλοι οι συμμετέχοντες Διαχειριστές έχουν συμφωνήσει να εφαρμόσουν σημαντικές εκπτώσεις – από 25% έως 50% – στα σημεία διασύνδεσής τους, ώστε να ενθαρρύνουν τη χρήση της νέας δυναμικότητας από την αγορά και να διευκολύνουν διαφοροποιημένες ροές φυσικού αερίου. Οι συντονισμένες μειώσεις τιμολογίων και η διαθεσιμότητα πολλαπλών επιλογών διαδρομών θα συμβάλουν στον μετριασμό πιθανών διαταραχών, θα υποστηρίξουν την απρόσκοπτη παράδοση προς την Ουκρανία και θα διασφαλίσουν τη βέλτιστη αξιοποίηση της υφιστάμενης υποδομής σε ολόκληρη την περιοχή.

Οι Διαχειριστές υπογραμμίζουν ότι, όπως έχει επισημανθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο αγωγός Trans-Balkan, ο οποίος αποτελεί μέρος του Κάθετου Διαδρόμου, είναι ένα βασικό στοιχείο της στρατηγικής της ΕΕ για τη διαφοροποίηση της μεταφοράς φυσικού αερίου και τη σταδιακή απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο. Η έγκριση της διαθεσιμότητας των Route 2 και 3 ευθυγραμμίζεται άμεσα με αυτή τη στρατηγική, καθώς αξιοποιεί το LNG και το αέριο της Κασπίας για την ενίσχυση της μακροπρόθεσμης ασφάλειας εφοδιασμού και της ενοποίησης της αγοράς.

Το προϊόν Route 2 ξεκινά από το σημείο διασύνδεσης Αμφιτρίτη στο δίκτυο του ΔΕΣΦΑ, διασχίζει τον διασυνδετήριο αγωγό Ελλάδας-Βουλγαρίας (ICGB) και συνεχίζει μέσω του Διαδρόμου Trans-Balkan, ενώ το Route 3 ξεκινά από το σημείο διασύνδεσης του ICGB με τον TAP και ακολουθεί την ίδια διαδρομή.

Η ταχύτερη έγκριση αυτών των πρόσθετων προϊόντων θα ενισχύσει σημαντικά τη δυνατότητα το LNG να φτάνει στην Ουκρανία μέσω των ελληνικών τερματικών σταθμών, ενδυναμώνοντας την ενεργειακή ασφάλεια και επιτρέποντας στους προμηθευτές να επιλέγουν τις βέλτιστες διαδρομές εφοδιασμού ανάλογα με τις ανάγκες τους.

Δηλώσεις

Δήλωση της CEO του ΔΕΣΦΑ, Maria Rita Galli: «Η σημερινή πρωτοβουλία αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό και ουσιαστικό βήμα προς την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και της περιφερειακής συνεργασίας στη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη. Με την προώθηση των προϊόντων Route 2 και της Route 3, αξιοποιούμε στο έπακρο το δυναμικό των υποδομών LNG της Ελλάδας — που περιλαμβάνουν τόσο τον σταθμό της Ρεβυθούσσας όσο και το FSRU της Αλεξανδρούπολης — και ενισχύουμε περαιτέρω τη θέση της χώρας ως βασικής ενεργειακής πύλης στην Ευρώπη.

Μέσω του ΔΕΣΦΑ και του Κάθετου Διαδρόμου, η Ελλάδα καθιστά εφικτές τις ευέλικτες ροές φυσικού αερίου από Νότο προς Βορρά και διασφαλίζει αξιόπιστη πρόσβαση σε διαφοροποιημένους ενεργειακούς πόρους για την ευρύτερη περιοχή, συμπεριλαμβανομένης της Ουκρανίας. Η στενή συνεργασία μεταξύ των συμμετεχόντων Διαχειριστών αντικατοπτρίζει τη κοινή μας δέσμευση για μια πιο ανθεκτική, διασυνδεδεμένη και ανταγωνιστική ευρωπαϊκή ενεργειακή αγορά — προς όφελος των πολιτών, των οικονομιών και της μακροπρόθεσμης σταθερότητας».

Δήλωση των Εκτελεστικών Διευθυντών του ICGB, Teodora Georgieva και George Satlas: «Ο αγωγός Ελλάδας-Βουλγαρίας βρίσκεται στον πυρήνα αυτών των νέων διαδρομών, προσφέροντας νέες ευέλικτες δυνατότητες που μπορούν να μεταμορφώσουν την αγορά. Μέσω των Route 2 και Route 3, ο ICGB στέκεται σταθερά δίπλα στους εταίρους Διαχειριστές, ενισχύοντας ακόμη περισσότερο τη συνδεσιμότητα ενέργειας από τον Νότο προς τον Βορρά. Οι κοινές μας προσπάθειες αποτελούν ένα απτό βήμα προς μεγαλύτερη ενεργειακή ανεξαρτησία για την Ευρώπη, εξασφαλίζοντας διαφοροποιημένη, αξιόπιστη και ανταγωνιστική πρόσβαση σε φυσικό αέριο από LNG και πηγές της Κασπίας».

Δήλωση του Εκτελεστικού Διευθυντή της Bulgartransgaz, Vladimir Malinov: «Ο Διαχειριστής του Συστήματος Μεταφοράς Φυσικού Αερίου της Βουλγαρίας θα συνεχίσει να συνεργάζεται με τους εταίρους του για την περαιτέρω ανάπτυξη και τη μακροπρόθεσμη υλοποίηση προϊόντων διαδρομών για τη μεταφορά φυσικού αερίου από αξιόπιστες πηγές, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, προς την Ουκρανία. Σχεδιασμένα σε πνεύμα αλληλεγγύης προς τον ουκρανικό λαό, τα τρία νέα προϊόντα αποτελούν ένα απτό και ήδη λειτουργικό μέτρο για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και τη διασφάλιση προσιτών ενεργειακών προμηθειών σε ανταγωνιστικές τιμές για τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Ταυτόχρονα, τα προϊόντα Route 1, 2 και 3 θα προσφέρουν την απαραίτητη δυνατότητα στις υποδομές να εξασφαλίσουν πρόσβαση σε αξιόπιστες προμήθειες φυσικού αερίου μετά την πλήρη απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου».

Δήλωση του Γενικού Διευθυντή της Transgaz, Ion Sterian: «Η Ρουμανία, μέσω της Transgaz, ξεκίνησε, προώθησε και υποστήριξε την πρωτοβουλία του Κάθετου Διαδρόμου από το 2016, με το πρώτο Μνημόνιο Συνεργασίας να υπογράφεται στο Βουκουρέστι τον Ιούλιο του 2017. Ο Κάθετος Διάδρομος και ο Διάδρομος Trans-Balkan, που αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα του, είναι θεμελιώδεις πυλώνες της ενεργειακής ασφάλειας, συμβάλλοντας άμεσα στη διαφοροποίηση των πηγών και των διαδρομών εφοδιασμού, στη συνολική μείωση της εξάρτησης από το ρωσικό αέριο, καθώς και στην ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας της Δημοκρατίας της Μολδαβίας και της Ουκρανίας, αλλά και ολόκληρης της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και των Βαλκανίων.

Η υπογραφή, στο περιθώριο της Υπουργικής Συνάντησης της 6ης Συνεργασίας για τη Διατλαντική Ενεργειακή Συνεργασία (PTEC) που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, της κοινής επιστολής των Διαχειριστών της Ρουμανίας, της Ελλάδας, της Βουλγαρίας, της Δημοκρατίας της Μολδαβίας, της Ουκρανίας και του ανεξάρτητου διαχειριστή του Διασυνδετήριου Αγωγού Ελλάδας-Βουλγαρίας προς τις Εθνικές Ρυθμιστικές Αρχές των αντίστοιχων χωρών, για την έγκριση της διάθεσης των ειδικών προϊόντων δυναμικότητας Route 2 και Route 3 έως και τον Απρίλιο του 2026, αποτελεί μία αποφασιστική προσπάθεια των Διαχειριστών του Διαδρόμου Trans-Balkan για τη διασφάλιση παροχής φυσικού αερίου προς την Ουκρανία κατά την περίοδο αυτή.

Ο δεύτερος στόχος μπορεί να είναι η ανάπτυξη ενός στρατιωτικού αποσπάσματος στην περιοχή που ελέγχεται από το Κίεβο στο πλαίσιο των λεγόμενων εγγυήσεων ασφαλείας για την Ουκρανία.

Στην τρέχουσα κατάσταση, και οι δύο αυτές εκδοχές είναι εξίσου πιθανές, καθώς η στρατιωτική και πολιτική θέση της Ουκρανίας επιδεινώνεται καθημερινά και η προεκλογική κατάσταση στη Μολδαβία δεν εγγυάται καθόλου τη νίκη του κόμματος της νυν προέδρου Μάια Σάντου στις επερχόμενες εκλογές.

Παράλληλα με την ανάπτυξη ξένων στρατευμάτων στην επικράτειά της, το Κισινάου επίσημα διαδίδει πληροφορίες για φερόμενη επικείμενη ρωσική παρέμβαση στις μολδαβικές εκλογές.

Μάλιστα, η αστυνομία της Μολδαβίας πραγματοποίησε μαζικές εφόδους τη Δευτέρα σε όλη τη χώρα, στοχεύοντας άτομα που είναι φέρονται να είναι ύποπτα για προετοιμασία ταραχών που υποστηρίζονται από τη Ρωσία.

Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε έξι ημέρες πριν από τις κρίσιμες βουλευτικές εκλογές, στις οποίες η πρόεδρος της Μολδαβίας Μάια Σάντου από το κόμμα PAS, που είναι σύμμαχος της ΕΕ, φοβάται ρωσική ανάμειξη, καθώς υποστηρίζει ότι η Μόσχα προσπαθεί να απομακρύνει τη χώρα από την φιλοευρωπαϊκή της πορεία.

Οι αρχές της Μολδαβίας διεξήγαγαν περισσότερες από 250 έρευνες, εστιάζοντας σε περισσότερους από 100 υπόπτους, σύμφωνα με ρεπορτάζ του Μολδαβικού Πρακτορείου Τύπου Moldpres.

Πρέπει να προστεθεί ότι η «Πύλη της Φόξανι», από όπου υποστηρίζεται ότι μεταφέρονται τα στρατεύματα, είναι το όνομα που δίνεται σε μια στρατιωτικά και στρατηγικά ευάλωτη περιοχή στη Ρουμανία. Βρίσκεται στο βορειοανατολικό τμήμα της πεδιάδας της Βλαχίας, καλύπτοντας μια έκταση 80-85 χιλιομέτρων από ανατολικά προς δυτικά και περίπου 60 χιλιόμετρα από βορρά προς νότο. Εκτείνεται στις κομητείες Γκαλάτσι, Βράνσεα, Μπουζάου και Βραΐλα.

Ο πρωθυπουργός της Μολδαβίας Ντορίν Ρετσεάν καταδίκασε την απόφαση της Ρωσίας να διακόψει την παροχή φυσικού αερίου στην Υπερδνειστερία και κατηγόρησε την Μόσχα ότι χρησιμοποιεί την ενέργεια ως πολιτικό όπλο. Σε ανάρτησή του στο Facebook ο μολδαβός πρωθυπουργός δηλώνει ότι η Μολδαβία θα εξετάσει όλα τα νομικά μέσα ανάμεσά τους και την διεθνή διαιτησία.

Η Ρωσία προμηθεύει την Μολδαβία με 2 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ετησίως μέσω της Ουκρανίας. Το ρωσικό φυσικό αέριο διοχετεύεται στην Υπερδνειστερία η οποία καλύπτει τις ενεργειακές της ανάγκες και στην συνέχεια το πωλεί στην υπόλοιπη Μολδαβία.

Η Ρωσία, η οποία δεν διατηρεί καλές σχέσεις με την φιλοδυτική κυβέρνηση της Μολδαβίας, έχει δηλώσει ότι η χώρα πρέπει να αποπληρώσει το χρέος της για παρελθούσες προμήθειες, το οποίο, σύμφωνα με την Μόσχα, ανέρχεται σε 709 εκατομμύρια δολάρια. Η Μολδαβία δηλώνει ότι το χρέος της ανέρχεται σε 8,6 εκατομμύρια δολάρια.

Η Υπερδνειστερία και η κυβέρνηση του Κισινάου συμφώνησαν το 2022 ότι ο συνολικός όγκος του ρωσικού φυσικού αερίου προς την Μολδαβία θα ρέει προς την Υπερδνειστερία, η οποία κατά παράδοσιν δεν πληρώνει για την ενέργεια αυτή.

Χωρίς τις προμήθειες σε φυσικό αέριο, ο σταθμός παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας θα διακόψει την λειτουργία του και η Μολδαβία και η Υπερδνειστερία θα αντιμετωπίσουν διακοπές στην ηλεκτροδότηση ανάλογες με αυτές που αντιμετωπίζει η Ουκρανία.

Μολδαβία και Υπερδνειστερία κήρυξαν κατάσταση έκτακτης ανάγκης . Το Κισινάου ανακοίνωσε χθες ότι θα μειώσει τις εξαγωγές ενέργειας και θα εισαγάγει μέτρα για την μείωση της κατανάλωσης κατά τουλάχιστον ένα τρίτο από την 1η Ιανουαρίου.

Η πρόεδρος της Μολδαβίας Μάια Σαντού κατηγορεί την Gazprom ότι προκαλεί ενεργειακή κρίση αρνούμενη να εξαγάγει αέριο μέσω εναλλακτικής οδού.

Σπύρος Σιδέρης

Η αναζωπύρωση αυτών των φημών όμως τη δεδομένη στιγμή, συνδέεται σύμφωνα με τους αναλυτές, στην οξεία ενεργειακή κρίση που αντιμετωπίζει η Μολδαβία παραμονές του νέου έτους. Από την 1η Ιανουαρίου 2025, αναμένεται να σταματήσει εντελώς η διαμετακόμιση του ρωσικού φυσικού αερίου μέσω της Ουκρανίας, το οποίο μεταξύ άλλων διανέμεται και στην Μολδαβία, αλλά μ΄έναν αξιοσημείωτο τρόπο.

Το 2022, η Gazprom, επικαλούμενη προβλήματα με την ουκρανική διαμετακόμιση, μείωσε τις προμήθειες φυσικού αερίου στη Μολδαβία κατά ένα τρίτο. Μετά από αυτό, το Κισινάου έλαβε τη στρατηγική απόφαση να στραφεί στην αγορά φυσικού αερίου για τις δικές του ανάγκες από την ευρωπαϊκή αγορά spot και να στέλνει τη μερίδα του λέοντος του καυσίμου που λαμβάνει από τη Gazprom στην Υπερδνειστερία.

• Αυτό δεν ήταν φιλανθρωπία, αλλά οικονομικός υπολογισμός, καθώς στην Υπερδνειστερία, το φυσικό αέριο παραδόθηκε στη Moldavskaya GRES, όπου το επεξεργάστηκε σε ηλεκτρική ενέργεια, η οποία στη συνέχεια πωλήθηκε στη Μολδαβία σε αρκετά χαμηλή τιμή. Κάλυπτε ένα σημαντικό μέρος των αναγκών της χώρας.

Έτσι, τον Δεκέμβριο, η Μολδαβία σχεδιάζει να λάβει έως και το 40% της ηλεκτρικής ενέργειας που χρειάζεται από την Υπερδνειστερία. Το υπόλοιπο θα εισάγεται από τη Ρουμανία και τους τοπικούς σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής. Αλλά το ρεύμα από την Υπερδνειστερία είναι το φθηνότερο, ειδικά σε σύγκριση με το ρουμανικό ηλεκτρικό ρεύμα που είναι μαζί με τις υπόλοιπες χώρες της νοτιοανατολικής Ευρώπης πολύ ακριβότερο.

Για να συνεχίσει να λειτουργεί αυτό το σύστημα μετά την 1η Ιανουαρίου, πρέπει να εξακολουθεί να παρέχεται αέριο από την Gazprom στη Μολδαβία. Αλλά είναι μη ρεαλιστικό να προμηθεύεται αέριο μέσω της Ουκρανίας. Επιπλέον, το Κίεβο έχει ήδη καταστήσει σαφές ότι δεν θα διεξάγει καθόλου διαπραγματεύσεις με τη Moldavagaz, δεδομένου ότι η Gazprom κατέχει το 50% της εταιρείας.

Αυτό αφήνει τη δυνατότητα προμήθειας φυσικού αερίου μέσω του Turkish Stream. Το Κισινάου και η Gazprom έχουν ήδη διαπραγματευτεί σχετικά, αλλά γρήγορα έφτασαν σε αδιέξοδο: η Ρωσία θέτει ως προϋπόθεση για την ανακατεύθυνση των προμηθειών την αποπληρωμή του «ιστορικού χρέους» της Μολδαβίας για το φυσικό αέριο, το οποίο η Μόσχα υπολογίζει σε 700 εκατομμύρια δολάρια. Όμως το Κισινάου αναγνωρίζει ότι το χρέος ανέρχεται σε μόλις 8 εκατομμύρια δολάρια.

• Αυτό έχει δημιουργήσει την προοπτική μιας μεγάλης κλίμακας ενεργειακής κρίσης λόγω της έλλειψης προμηθειών φυσικού αερίου στην Υπερδνειστερία.

Η κατάσταση για τη Μολδαβία είναι εξαιρετικά σοβαρή. Θεωρητικά, μπορεί να αντικαταστήσει την ηλεκτρική ενέργεια από την Υπερδνειστερία με προμήθειες από τη Ρουμανία. Αλλά, πρώτον, η μόνη γραμμή μεταφοράς από τη Ρουμανία πηγαίνει στη Μολδαβία μέσω της Υπερδνειστερίας καθώς η εναλλακτική γραμμή θα ολοκληρωθεί μόνο μέχρι το τέλος του 2025. Δεύτερον, η ρουμανική ηλεκτρική ενέργεια είναι πολύ πιο ακριβή, πράγμα που σημαίνει ότι τα τιμολόγια για τον πληθυσμό θα πρέπει να αυξηθούν.

• Και αυτό θα είναι εξαιρετικά επώδυνο για τις μολδαβικές αρχές, δεδομένων των βουλευτικών εκλογών που έχουν προγραμματιστεί για φέτος. Ήδη μετά τις προεδρικές εκλογές και το δημοψήφισμα για την ένταξη στην ΕΕ, που ήταν προβληματικές για την Σάντου, έγινε σαφές ότι οι βουλευτικές εκλογές θα είναι πολύ δύσκολες για το κυβερνών κόμμα. Αν υπάρξει επίσης απότομη αύξηση των δασμών, η νίκη της αντιπολίτευσης, η οποία σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό είναι προσανατολισμένη προς τη Ρωσία, είναι πολύ πιθανή.

Επιπλέον, τα τιμολόγια αυξάνονται ήδη, επειδή η κυβέρνηση της Μολδαβίας δεν αγόρασε εκ των προτέρων φυσικό αέριο στην ευρωπαϊκή αγορά το καλοκαίρι, όταν αυτό ήταν φθηνό, και ασχολήθηκε με τη δημιουργία αποθεμάτων μόνο στο τέλος του φθινοπώρου, όταν αυτό έγινε πολύ ακριβό. Ως αποτέλεσμα, τα τιμολόγια φυσικού αερίου έπρεπε να αυξηθούν κατά 27,5%, χωρίς να μειωθούν μετά την απόλυση του Υπουργού Ενέργειας, ως αποτέλεσμα της αύξησης.

• Ως εκ τούτου, η ενεργειακή κρίση μπορεί να δημιουργήσει πολύ μεγάλα πολιτικά προβλήματα για τον Σάντου.

Δύσκολες στιγμές θα περάσει όμως και η Υπερδνειστερία, η οποία θα μείνει εντελώς χωρίς φυσικό αέριο αν διακοπούν οι προμήθειες από την Gazprom. Δεν αποκλείεται να υπάρξουν προβλήματα και με το ηλεκτρικό ρεύμα. Για κάποιο χρονικό διάστημα ο ΑΗΣ Δνείστερου θα είναι σε θέση να λειτουργήσει με τα αποθέματα άνθρακα, αλλά αυτά δεν είναι ατελείωτα και η τακτική αγορά μεγάλων ποσοτήτων άνθρακα απαιτεί σοβαρά χρήματα.

Το φυσικό αέριο και η ηλεκτρική ενέργεια μπορούν να αγοραστούν μέσω της Μολδαβίας στην ευρωπαϊκή αγορά. Αλλά αυτό θα είναι πολλές φορές πιο ακριβό και θα οδηγήσει σε απότομη αύξηση των τιμολογίων κοινής ωφέλειας για τους Υπερδνειστεριανούς, που τώρα διατηρούνται σε πολύ χαμηλά επίπεδα χάρη στις ρωσικές προμήθειες φυσικού αερίου, καθώς και στην πραγματική κατάρρευση της βιομηχανίας της Υπερδνειστερίας, η οποία λειτουργεί επίσης χάρη στο φθηνό φυσικό αέριο και ηλεκτρικό ρεύμα.

Εκτός αν η Ρωσία αντισταθμίσει τη διαφορά στα τιμολόγια με απευθείας ενέσεις στον προϋπολογισμό της Υπερδνειστερίας. Αλλά αυτό θα κοστίσει στη Μόσχα πολύ περισσότερο από τη συνέχιση των προμηθειών φυσικού αερίου στη Μολδαβία μέσω των Βαλκανίων και του Turkish Stream. Και αυτή η στιγμή αφήνει μια πιθανότητα όλα τα μέρη να βρουν μια λύση στο πρόβλημα. Παρόλο που δεν έχουν γίνει διαπραγματεύσεις μέχρι στιγμής.

• Σε γενικές γραμμές, η κατάσταση είναι πραγματικά περίπλοκη. Ωστόσο, μακροπρόθεσμα έχει πολιτικές και όχι στρατιωτικές συνέπειες και εξελίξεις.

Όλα όσα συμβαίνουν μέχρι στιγμής μοιάζουν με προσπάθεια της Μόσχας να επιδεινώσει απότομα τις εσωτερικές πολιτικές θέσεις της Σάντου, να μειώσει το ποσοστό της στις εκλογές και να εξασφαλίσει τη νίκη των πιστών στη Ρωσική Ομοσπονδία δυνάμεων.

Και στη συνέχεια, ίσως, να οργανώσει μια πλήρη επανένταξη της Υπερδνειστερίας στη Μολδαβία, προκειμένου να ενισχύσει και να εδραιώσει το φιλορωσικό διάνυσμα του Κισινάου. Και ταυτόχρονα να απαλλαγεί από το βάρος των υποχρεώσεων υποστήριξης της μη αναγνωρισμένης «δημοκρατίας» με την οποία η Ρωσία δεν έχει κοινά σύνορα.

• Ταυτόχρονα, δεδομένου του πολύ υψηλού γεωπολιτικού διακυβεύματος, [στην πραγματικότητα, μιλάμε για τον καθορισμό της μελλοντικής πορείας της Μολδαβίας], της γενικής έντασης στην περιοχή, του συνεχιζόμενου πολέμου στην Ουκρανία, καθώς και της επιθυμίας διαφόρων πλευρών να επηρεάσουν την κατάσταση την παραμονή της ορκωμοσίας του Ντόναλντ Τραμπ, δεν μπορούν φυσικά να αποκλειστούν εντελώς τα ριζοσπαστικά σενάρια μέχρι και τα στρατιωτικά.

Όμως, σύμφωνα με τους αναλυτές, δεν έχει νόημα για τη Ρωσία να «ενεργοποιήσει» στρατιωτικά την Υπερδνειστερία μέχρι τα ρωσικά στρατεύματα να επιστρέψουν στη δεξιά όχθη του Δνείπερου και να πλησιάσουν τα σύνορα της μη αναγνωρισμένης «δημοκρατίας». Και αυτό εξακολουθεί να είναι ένα εξαιρετικά υποθετικό ενδεχόμενο.

• Η ίδια η Μολδαβία δεν θα μπορέσει να αντιμετωπίσει στρατιωτικά την Υπερδνειστερία λόγω της αδυναμίας του στρατού της. Η Ρουμανία είναι απίθανο να παρέμβει στον πόλεμο, καθώς είναι μέλος του ΝΑΤΟ, και υπάρχει ρωσικό απόσπασμα στη «δημοκρατία» – και υπάρχει η πιθανότητα άμεσης σύγκρουσης μεταξύ της Ρωσικής Ομοσπονδίας και του στρατού της χώρας-μέλους της Συμμαχίας. Το ΝΑΤΟ είναι απίθανο να δώσει το πράσινο φως για κάτι τέτοιο.

Όσον αφορά τις Ουκρανικές Ένοπλες Δυνάμεις, μέχρι το τέλος ενός πολέμου πλήρους κλίμακας στην Ουκρανία, μπορούν να επιτεθούν προληπτικά στην Υπερδνειστερία μόνο υπό δύο προϋποθέσεις.

• Πρώτον, ένα επίσημο αίτημα από τη Μολδαβία για την εισαγωγή στρατευμάτων στο διεθνώς αναγνωρισμένο έδαφός της.

• Δεύτερον, εάν υπάρχει πλήρης εμπιστοσύνη ότι ο στρατός και οι δομές εξουσίας της Υπερδνειστερίας και το ρωσικό απόσπασμα που σταθμεύει εκεί δεν θα προβάλουν σοβαρή αντίσταση και θα καταθέσουν τα όπλα χωρίς μάχη. Εάν δεν υπάρχει αυτή η εμπιστοσύνη, μια επίθεση στην Υπερδνειστερία θα μπορούσε να γίνει ένα πολύ επικίνδυνο εγχείρημα.

Η Υπερδνειστερία είναι σε θέση να παρατάξει έναν στρατό -λαμβάνοντας υπόψη τους Ρώσους στρατιώτες, τους εφέδρους και τις δυνάμεις ασφαλείας- 20 με 30.000 ατόμων, αν όχι περισσότερων. Και δεν είναι άσχημα οπλισμένος. Δηλαδή, η Ουκρανία θα πρέπει να στείλει δεκάδες χιλιάδες στρατιώτες σε αυτό το νέο μέτωπο για να πραγματοποιήσει μια πλήρη επιχείρηση με όλα τα όπλα. Στις σημερινές συνθήκες οξείας έλλειψης προσωπικού στην πρώτη γραμμή του μετώπου, αυτό θα μπορούσε να έχει ολέθριες συνέπειες για το κύριο ρωσο-ουκρανικό μέτωπο.

Αν και παραμένει δύσκολο σύμφωνα με τους αναλυτές μια ανάφλεξη ενός νέου μετώπου σύγκρουσης, λαμβάνοντας υπόψη τη συνολική εξαιρετικά τεταμένη κατάσταση γύρω από τη Μολδαβία, δεν μπορούν να αποκλειστούν όλες οι επιλογές, ακόμα και η δημιουργία ενός νέου μετώπου.

Η έναρξη των συνομιλιών αποτελεί σημαντικό ορόσημο για την ευρωπαϊκή πορεία των χωρών αυτών, ωστόσο η ολοκλήρωσή τους μπορεί να χρειαστεί πολλά χρόνια.

Ταυτόχρονα, η έναρξη της διαδικασίας των συνομιλιών στέλνει ένα άλλο ισχυρό μήνυμα αλληλεγγύης με την Ουκρανία πέρα ​​από την οικονομική ενίσχυση που έχει παράσχει η ΕΕ, την οποία οι αξιωματούχοι εκτιμούν σε περίπου 100 δισεκατομμύρια ευρώ. Είναι επίσης μια ένδειξη υποστήριξης προς τη Μολδαβία, η οποία έχει αντιμετωπίσει τις δικές της προκλήσεις με τη Ρωσία.

Από τότε που η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία το 2022, η γειτονική Μολδαβία αντιμετώπισε αρκετές κρίσεις που κατά καιρούς προκάλεσαν φόβους ότι η χώρα μπορεί επίσης να βρεθεί στο στόχαστρο της Ρωσίας.

«Μια ιστορική ημέρα»

Στην ομιλία του που παρουσιάστηκε μέσω βίντεο, ο πρωθυπουργός της Ουκρανίας Ντενίς Σμιχάλ, την περιέγραψε ως «μια ιστορική ημέρα» που σηματοδοτεί «ένα νέο κεφάλαιο» στους δεσμούς της χώρας του με το μπλοκ, ιδιαίτερα καθώς μαίνεται ο πόλεμος με τη Ρωσία.

«Κατανοούμε πλήρως ότι έχουμε ακόμη πολλή δουλειά μπροστά μας στην πορεία προς την ένταξη. Είμαστε έτοιμοι για αυτό. Έχουμε αποδείξει ότι μπορούμε να κινηθούμε γρήγορα και να πετύχουμε το αδύνατο», είπε ο ίδιος.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Βελγίου Χάτζα Λαμπίμπ, η χώρα του οποίου ασκεί επί του παρόντος την εκ περιτροπής προεδρία της ΕΕ, την περιέγραψε ως «μια ιστορική στιγμή για όλους μας και σηματοδοτεί ένα ορόσημο στη σχέση μας».

Οι υποψήφιες χώρες πρέπει να ευθυγραμμίσουν τους νόμους και τα πρότυπά τους με αυτά της ΕΕ σε 35 τομείς πολιτικής, που κυμαίνονται από την ελεύθερη κυκλοφορία των αγαθών μέσω της αλιείας, τη φορολογία, την ενέργεια και το περιβάλλον έως τα δικαστικά δικαιώματα και την ασφάλεια.

Η Ουκρανία θέλει να ενταχθεί έως το 2030, αλλά πρέπει πρώτα να πραγματοποιήσει πολλές θεσμικές και νομικές μεταρρυθμίσεις στη δημόσια διοίκηση και το δικαστικό σύστημα.

Η απόφαση αναμένεται να επικυρωθεί επίσημα σε υπουργικό συμβούλιο την 21η Ιουνίου. Στην Ολλανδία, θα χρειαστεί το πράσινο φως του κοινοβουλίου.

Οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ άνοιξαν τον δρόμο για τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Ουκρανία και τη Μολδαβία στα μέσα Δεκεμβρίου. Όμως η Ουγγαρία φρέναρε ως τώρα την επίσημη έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Ουκρανία, επιχειρηματολογώντας πως δεν εκπληρώνονται οι προϋποθέσεις γι’ αυτό.

Η Κομισιόν από την πλευρά της έκρινε την 7η Ιουνίου πως η Ουκρανία και η Μολδαβία εκπλήρωσαν όλες τις απαραίτητες προϋποθέσεις για να αρχίσουν επίσημες διαπραγματεύσεις.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε ζητήσει από το Κίεβο ιδίως μέτρα για την καταπολέμηση της διαφθοράς και της κυριαρχίας ολιγαρχών στην οικονομία. Ζητούσε επίσης μέτρα ώστε να αντιμετωπίζονται ευνοϊκότερα οι μειονότητες, κάτι που απαιτούσε επίμονα η Βουδαπέστη, εξαιτίας της παρουσίας ουγγρικής κοινότητας στην Ουκρανία.

Η ΕΕ έδωσε τον Ιούνιο του 2022 στην Ουκρανία καθεστώς χώρας υποψήφιας προς ένταξη, χειρονομία με μεγάλη συμβολική αξία για το Κίεβο, μερικούς μήνες μετά το ξέσπασμα του πολέμου με τη Ρωσία· ταυτόχρονα, παραχώρησε το ίδιο καθεστώς στη γειτονική Μολδαβία.

Η έναρξη διαπραγματεύσεων είναι απλά το πρώτο στάδιο στη μακρά και επίπονη ενταξιακή διαδικασία. Η ενδεχόμενη εισδοχή στην ΕΕ της Ουκρανίας, χώρας με πληθυσμό 40 και πλέον εκατομμυρίων κατοίκων και μεγάλης αγροτικής δύναμης, χαρακτηρίζεται διαδικασία που εγείρει πολλές δυσκολίες και προκλήσεις, ξεκινώντας από τα ζητήματα της χρηματοδότησης.

Ο δράστης αρχικά φέρεται να «ταμπουρώθηκε» σε χώρο του αεροδρομίου και λίγο αργότερα συνελήφθη, σύμφωνα με το Ria Novosti.

Όπως τόνισε σε ανάρτηση στο Facebook το υπουργείο Εσωτερικών της Μολδαβίας «Αυτή τη στιγμή ο κίνδυνος έχει εξαλειφθεί. O δράστης τραυματίστηκε και λαμβάνει ιατρική περίθαλψη. Επιβεβαιώνουμε δύο θύματα. Η εμπορική δραστηριότητα και τα δρομολόγια των πτήσεων συνεχίζουν να διαταράσσονται αυτή τη στιγμή».

Η εισαγγελία της Μολδαβίας άνοιξε ποινική έρευνα για την επίθεση.

There was a shooting at the airport in #Chişinău, Capital of #Moldova, APA reports citing the Ministry of Internal Affairs of Moldova. pic.twitter.com/J5VFbFhbTP

— APA News Agency (@APA_English) June 30, 2023

⚡️MOLDOVA AIRPORT ⚡️

Chisinau, a foreigner snatched a weapon from a border guard and shot him, after which he started shooting.

Now the attacker has barricaded himself . Acc to preliminary data, a foreigner who arrived from Turkey, was not allowed into Moldova. https://t.co/MbZwyyRYOU

— Russian Market (@runews) June 30, 2023

Crews of doctors and firefighters arrived on the #scene#Chisinau #Moldova #airoport #shooting #breaking #breakingnews #Chisinauairport pic.twitter.com/vjVBqQ92VG

— Attentive Media (@AttentiveCEE) June 30, 2023

Το έγγραφο, σύμφωνα με το CNN, φαίνεται να έχει συνταχθεί για να εμποδίσει την στροφή της Μολδαβίας προς τη Δύση, η οποία περιλαμβάνει στενότερες σχέσεις με το ΝΑΤΟ και αίτηση ένταξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αναφέρεται επανειλημμένα στη σημασία της αποτροπής της ένταξης της Μολδαβίας στο ΝΑΤΟ.

Το έγγραφο αποκτήθηκε και αποκαλύφθηκε για πρώτη φορά από μια κοινοπραξία μέσων ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένων των VSquare και Frontstory, RISE Moldova, Expressen στη Σουηδία, Dossier Centre for Investigative Journalism, Yahoo News και Delfi.

Το αμερικανικό δίκτυο έχει δει ολόκληρο το έγγραφο, το οποίο φαίνεται να έχει συνταχθεί το 2021 από τη Διεύθυνση Διασυνοριακής Συνεργασίας της FSB. Ο τίτλος του είναι «Στρατηγικοί στόχοι της Ρωσικής Ομοσπονδίας στη Δημοκρατία της Μολδαβίας».

Η στρατηγική της Ρωσίας

Το έγγραφο περιγράφει μια 10ετή στρατηγική για την ένταξη της Μολδαβίας, μιας πρώην σοβιετικής δημοκρατίας που βρίσκεται ανάμεσα στην Ουκρανία και τη Ρουμανία, στη σφαίρα επιρροής της Ρωσίας.

Το σχέδιο, όπως αναφέρει η ΕΡΤ, περιλαμβάνει την εξάρτηση της Μολδαβίας από τις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου και την υποκίνηση κοινωνικών συγκρούσεων, καθώς και την προσπάθεια να εμποδίσει τις απόπειρες της Μολδαβίας να αποκτήσει επιρροή στη φιλορωσική αποσχισθείσα περιοχή της Υπερδνειστερίας, όπου σταθμεύουν περίπου 1.500 Ρώσοι στρατιώτες.

Το πεντασέλιδο έγγραφο διαχωρίζεται σε πολλά κεφάλαια με βραχυπρόθεσμους, μεσοπρόθεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους. Μεταξύ των άμεσων στόχων είναι η «υποστήριξη των πολιτικών δυνάμεων της Μολδαβίας που τάσσονται υπέρ των εποικοδομητικών σχέσεων με τη Ρωσική Ομοσπονδία» και η «εξουδετέρωση των πρωτοβουλιών της Δημοκρατίας της Μολδαβίας που αποσκοπούν στην εξάλειψη της ρωσικής στρατιωτικής παρουσίας στην Υπερδνειστερία».

Στους μεσοπρόθεσμους στόχους περιλαμβάνονται η «αντίθεση στην επεκτατική πολιτική της Ρουμανίας στη Δημοκρατία της Μολδαβίας» και η «αντίθεση στη συνεργασία μεταξύ της Δημοκρατίας της Μολδαβίας και του ΝΑΤΟ».

Το έγγραφο της FSB θέτει μακροπρόθεσμους στόχους που περιλαμβάνουν τη «δημιουργία σταθερών φιλορωσικών ομάδων επιρροής στις πολιτικές και οικονομικές ελίτ της Μολδαβίας» και «τη διαμόρφωση αρνητικής στάσης απέναντι στο ΝΑΤΟ».

Ερωτηθείς σχετικά με το έγγραφο την Πέμπτη, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε: «Δεν γνωρίζουμε τίποτα για την ύπαρξη ενός τέτοιου σχεδίου. Δεν αποκλείω ότι πρόκειται για άλλη μια πλαστογραφία. Η Ρωσία ήταν και παραμένει πάντα ανοιχτή στην οικοδόμηση σχέσεων καλής γειτονίας και αμοιβαίου οφέλους, συμπεριλαμβανομένης της Μολδαβίας».

«Λυπούμαστε πολύ που η σημερινή ηγεσία της Μολδαβίας βιώνει εντελώς αδικαιολόγητες και αβάσιμες προκαταλήψεις εναντίον της Μόσχας», πρόσθεσε ο Πεσκόφ.

«Το ερώτημα δεν είναι αν η Ρωσική Ομοσπονδία θα κάνει μια νέα επίθεση στο έδαφος της Δημοκρατίας της Μολδαβίας, αλλά πότε θα συμβεί αυτό: είτε στις αρχές του έτους, Ιανουάριο, Φεβρουάριο, είτε αργότερα, Μάρτιο, Απρίλιο» τόνισε ο Μουστεάτσα.

Και πρόσθεσε:

• «Ομως, από τις πληροφορίες που έχουμε, η Ρωσική Ομοσπονδία σκοπεύει να προχωρήσει περαιτέρω, με στόχο τη δημιουργία μιας σύνδεσης με την περιοχή της Υπερδνειστερίας, η οποία είναι έδαφος της Δημοκρατίας της Μολδαβίας, και μετά με σαφήνεια μπορούμε να πούμε ότι ναι, σκοπεύουν να φτάσουν εδώ, να συνδεθούν. Το τι θα ακολουθήσει αργότερα, τις προθέσεις τους σε σχέση με το Κισινάου, μπορούμε να το συζητήσουμε, αλλά αυτό είναι πραγματικό και πολύ υψηλό ρίσκο».

Ο επικεφαλής της Υπηρεσίας Πληροφοριών Ασφαλείας σημείωσε επίσης ότι η μεγαλύτερη αποθήκη πυρομαχικών στην Ευρώπη, η οποία βρίσκεται στην Κολμπάσνα της Υπερδνειστερίας, φυλάσσεται στο μέγιστο από τους Ρώσους.

Η Ρωσία πιθανότατα θα προσπαθήσει να χρησιμοποιήσει αυτά τα πυρομαχικά κατά τη διάρκεια μιας εισβολής, κατέληξε το δημοσίευμα του tvrmoldova.md.

• Η είδηση προκάλεσε, όπως ήταν αναμενόμενο, μεγάλη ανησυχία στους πολίτες της Μολδαβίας, με αποτέλεσμα ν’ ακολουθήσουν έντονες αντιδράσεις, συζητήσεις αλλά και… διευκρινίσεις, οι οποίες δεν διέψευσαν επί της ουσίας τις πληροφορίες για το ρωσικό σχέδιο.

Η Υπηρεσία Πληροφοριών και Ασφάλειας της Δημοκρατίας της Μολδαβίας αναγκάστηκε να προβεί σε διευκρινίσεις, λέγοντας ότι στόχος της Ρωσικής Ομοσπονδίας θα ήταν η δημιουργία ενός χερσαίου διαδρόμου προς την περιοχή της Υπερδνειστερίας, αλλά η υλοποίηση του εξαρτάται από τις εξελίξεις του πολέμου στην Ουκρανία.

«Στο πλαίσιο των δηλώσεων του κ. διευθυντή της SIS, Αλεξάντρου Μουστεάτσα για την TVR Moldova σχετικά με τους κύριους κινδύνους για την εθνική ασφάλεια, στις οποίες έγινε επίσης αναφορά στην ανάλυση πολλών σεναρίων με βάση τα οποία η Ρωσική Ομοσπονδία θα επιχειρούσε να πραγματοποιήσει μια χερσαία εισβολή μέσω της νότιας Ουκρανίας προς τη Δημοκρατία της Μολδαβίας, διευκρινίζουμε ότι ο διευθυντής της SIS ανέφερε ότι ο στόχος της Ρωσικής Ομοσπονδίας για τη δημιουργία χερσαίου διαδρόμου στην περιοχή της Υπερδνειστερίας εξακολουθεί να ισχύει και σήμερα και μια νέα επίθεση της Ρωσικής Ομοσπονδίας προς αυτή την κατεύθυνση θα μπορούσε να γίνει το 2023.

»Ωστόσο, η εφαρμογή των σχεδίων τους εξαρτάται από τις εξελίξεις του πολέμου στην Ουκρανία. Ζητούμε με σεβασμό από τους εκπροσώπους των μέσων ενημέρωσης να μεταδώσουν τη διευκρίνιση της SIS».

• Σε νέα του παρέμβαση, μετά τον σάλο που ξέσπασε, ο Αλεξάντρου Μουστεάτσα, διευκρίνισε ότι αναφερόταν στον γενικό στόχο της Ρωσικής Ομοσπονδίας να προχωρήσει προς τα δυτικά, και έκανε έκκληση να επικρατήσει ηρεμία:

Μέλη των ειδικών δυνάμεων της SIS (φωτογραφία από ziare.com)

«Πρώτα απ’ όλα θέλω να κάνω έκκληση για ηρεμία στους πολίτες, σήμερα υπήρξε ένα κύμα συζητήσεων στην κοινωνία για το πώς ερμηνεύτηκαν οι δηλώσεις μου».

«Οι πληροφορίες που κατέχει η Υπηρεσία Πληροφοριών και Ασφάλειας μαζί με τους εταίρους της δείχνουν ότι, το 2023, μπορούμε να περιμένουμε με μεγάλη πιθανότητα μια νέα επίθεση στο έδαφος της Ουκρανίας προς τα δυτικά», πρόσθεσε.

Και για να καθησυχάσει τους πολίτες της Μολδαβίας υπογράμμισε ότι «η Υπερδνειστερία παραμένει αρκετά ήρεμη, λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση στην περιοχή. Παρακολουθούμε πολύ προσεκτικά, εξετάζουμε και συζητάμε διάφορες πτυχές μαζί της, έχει υπογραφεί σύμβαση ηλεκτρικής ενέργειας, άρα υπάρχει διάλογος μεταξύ των δύο πλευρών, αυτό είναι σημαντικό, διότι για την επίλυση μιας σύγκρουσης πρέπει να υπάρχει διάλογος.

»Επομένως, από την άποψή μας, η ανάλυσή μας δείχνει ότι στην Υπερδνειστερία, ακόμη και αν υπάρχουν ρωσικά στρατεύματα, σταθμευμένα εκεί παράνομα, η κατάσταση παραμένει αρκετά ήρεμη αυτή τη στιγμή και η πρόβλεψή μας είναι ότι θα παραμείνει έτσι για αρκετούς μήνες ακόμα».