Η παιδίατρος και καθηγήτρια Υγιεινής και Επιδημιολογίας στο Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Βίκυ Μπενέτου συνοψίζει αυτά τα δεδομένα.

Lockdown στην Ελλάδα: Ορόσημο η 12η Δεκεμβρίου – Λουκίδης: Εάν φτάσουμε σε μεγάλο αδιέξοδο, πιστεύω ότι θα πάρουμε μέτρα όπως στην Ευρώπη

Συγκεκριμένα στη μελέτη συμμετείχαν 47 θηλάζουσες με ιστορικό λοίμωξης από κορονοϊό το προηγούμενο 14ημερο και 30 θηλάζουσες μετά από εμβολιασμό με εμβόλιο mRNA (Pfizer ή Moderna) χωρίς ιστορικό νόσησης από τον κορονοϊό. Όλες οι θηλάζουσες παρακολουθήθηκαν για διάστημα 90 ημερών (μετά από τη διάγνωση της νόσου η πρώτη ομάδα και μετά την 2η δόση του εμβολίου η δεύτερη ομάδα) κατά το οποίο έδωσαν δείγματα μητρικού γάλακτος, σε καθορισμένες χρονικές στιγμές, για τη μέτρηση αντισωμάτων.

Αντισώματα έναντι του κορονοϊού βρέθηκαν στο μητρικό γάλα και των δύο ομάδων θηλαζουσών γυναικών. Ωστόσο, παρατηρήθηκαν κάποιες διαφορές μεταξύ των δύο ομάδων, τόσο στο είδος και στην ποσότητα των αντισωμάτων, όσο και στη χρονική στιγμή εμφάνισης και τη διάρκειά τους. Η λοίμωξη από τον ιό οδήγησε στην ταχύτερη παραγωγή κυρίως IgA αντισωμάτων στο μητρικό γάλα που σε μεγάλο ποσοστό των γυναικών ανιχνεύονταν 90 μέρες μετά την λοίμωξη, ενώ ο εμβολιασμός οδήγησε στη μεγαλύτερη και πιο σταθερή παραγωγή κυρίως IgG αντισωμάτων, των οποίων η ποσότητα άρχισε να μειώνεται 90 μέρες μετά την 2η δόση του εμβολίου. Η εξουδετερωτική ικανότητα του μητρικού γάλακτος, που αποδίδεται στον συνδυασμό IgA και IgG αντισωμάτων, διαπιστώθηκε και στις δύο ομάδες γυναικών, με ελαφρώς μεγαλύτερη εξουδετερωτική ικανότητα να παρατηρείται στο μητρικό γάλα των μητέρων που είχαν νοσήσει σε σχέση με αυτές που είχαν εμβολιαστεί. Σε κανένα δείγμα μητρικού γάλακτος δεν ανιχνεύτηκε ο ίδιος ο ιός.

Οι συγγραφείς καταλήγουν ότι τόσο η λοίμωξη από κορονοϊό όσο και ο εμβολιασμός κατά του ιού οδηγούν στην παραγωγή εξουδετερωτικών αντισωμάτων έναντι του κορονοϊού που μεταφέρονται στο μητρικό γάλα και προσφέρουν προστασία στα βρέφη που θηλάζουν και πλεονέκτημα σε σχέση με αυτά που δεν θηλάζουν.

Η ιατρική βιβλιογραφία και οι βάσεις δεδομένων των Διεθνών Οργανισμών εμπλουτίζονται συστηματικά με πολλά άρθρα σχετικά με τον νέο κορωνοϊό (SARS-Cov-2). Καθηγητές από διάφορες Σχολές και Τμήματα του ΕΚΠΑ πραγματοποιούν περιοδική αποδελτίωση των πιο σημαντικών δημοσιεύσεων και ανακοινώσεων:

Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Ιωάννης Ντάνασης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα δεδομένα από πρόσφατη δημοσίευση των C. Chambers και συνεργατών στο περιοδικό JAMA σχετικά με την ανίχνευση του γενετικού υλικού του SARS-CoV-2 στο μητρικό γάλα (C. Chambers et al. Evaluation for SARS-CoV-2 in Breast Milk From 18 Infected Women. JAMA. August 19, 2020. doi:10.1001/jama.2020.15580). Οι ερευνητές αναφέρουν 24 περιπτώσεις γυναικών με θετικό τεστ PCR για τον ιό SARS-CoV-2. Οι 23 είχαν συμπτωματική λοίμωξη COVID-19 και 1 ήταν ασυμπτωματική φορέας. Η κάθε μητέρα παρείχε από 1 έως 12 δείγματα μητρικού γάλακτος σε διαφορετικά χρονικά σημεία μετά την επιβεβαίωση της λοίμωξης. Συνολικά, ανιχνεύθηκε ιικό RNA του νέου κορωνοϊού SARS-CoV-2 σε 10 δείγματα από 4 γυναίκες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, δεν ήταν δυνατό να αποκλειστεί η επιμόλυνση του δείγματος από το περιβάλλον ή η οπισθοδρομική ροή του γάλακτος από βρέφος θετικό στον ιό SARS-CoV-2.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η ανίχνευση ιικού RNA του νέου κορωνοϊού με RT-PCR δεν είναι ταυτόσημη με τη μολυσματικότητα. Μέχρι σήμερα, ο SARS-CoV-2 δεν έχει απομονωθεί από το μητρικό γάλα και δεν υπάρχουν τεκμηριωμένες περιπτώσεις μετάδοσης του νέου κορωνοϊού από μητέρα σε βρέφος μέσω του μητρικού γάλακτος. Ωστόσο, το ενδεχόμενο μετάδοσης του νέου κορωνοϊού μέσω του μητρικού γάλακτος δεν έχει διαλευκανθεί πλήρως και παραμένει ακόμα αναπάντητο ερώτημα για τις γυναίκες που έχουν ενεργό λοίμωξη COVID-19 και επιθυμούν να θηλάσουν.