Ο γενικός γραμματέας του Συμβουλίου της Ευρώπης, Αλέν Μπερσέ, δήλωσε στον Guardian ότι το ζήτημα των λεγόμενων «return hubs» θα τεθεί σε πολυμερές επίπεδο κατά τη σύνοδο υπουργών στο Κισινάου της Μολδαβίας την Παρασκευή. Όπως ανέφερε, πρόκειται για μια «σημαντική εξέλιξη», καθώς μέχρι σήμερα τέτοιες συζητήσεις διεξάγονταν κυρίως σε εθνικό επίπεδο.

Παράλληλα, οι υπουργοί αναμένεται να προχωρήσουν σε πολιτική διακήρυξη που θα αναγνωρίζει το δικαίωμα των κρατών να ελέγχουν αυστηρότερα τα σύνορά τους. Η πρωτοβουλία έρχεται μετά από πιέσεις αρκετών ευρωπαϊκών κυβερνήσεων, οι οποίες υποστηρίζουν ότι η Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ) έχει δυσκολέψει την απέλαση παράτυπων μεταναστών και αλλοδαπών εγκληματιών.

Μεταξύ όσων ζητούν αλλαγές στον τρόπο ερμηνείας της ΕΣΔΑ βρίσκεται και η Βρετανίδα Υπουργός Εσωτερικών Σαμπάνα Μαχμούντ. Ωστόσο, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων προειδοποιούν ότι η αποδυνάμωση της Σύμβασης θα μπορούσε να πλήξει τις πιο ευάλωτες ομάδες, ιδιαίτερα ανθρώπους που εγκαταλείπουν εμπόλεμες περιοχές ή διώξεις.

Ο Μπερσέ τόνισε πάντως ότι οποιοδήποτε σύστημα μεταφοράς μεταναστών σε τρίτες χώρες θα πρέπει να παραμείνει συμβατό με την ΕΣΔΑ. «Μιλάμε για ανθρώπους που βρίσκονται σε ευρωπαϊκό έδαφος και προστατεύονται από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων», υπογράμμισε.

Η συζήτηση θυμίζει το αποτυχημένο σχέδιο της προηγούμενης βρετανικής κυβέρνησης να στέλνει αιτούντες άσυλο στη Ρουάντα. Το πρόγραμμα εγκαταλείφθηκε αφού το Ανώτατο Δικαστήριο έκρινε ότι η Ρουάντα δεν αποτελούσε ασφαλή χώρα, παρά το γεγονός ότι είχαν ήδη δαπανηθεί περίπου 715 εκατ. στερλίνες.

Σύμφωνα με πληροφορίες, οι ευρωπαϊκές συνομιλίες επικεντρώνονται σε 12 πιθανές χώρες υποδοχής, μεταξύ των οποίων η Ρουάντα, η Γκάνα, η Τυνησία, η Λιβύη, η Αίγυπτος και η Ουγκάντα. Στις διαπραγματεύσεις συμμετέχουν χώρες όπως η Δανία, η Αυστρία, η Γερμανία, η Ολλανδία και η Ελλάδα.

Οι υποστηρικτές των «return hubs» υποστηρίζουν ότι το σημερινό σύστημα επιστροφών δεν λειτουργεί αποτελεσματικά. Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat, κάθε χρόνο έως και 500.000 υπήκοοι τρίτων χωρών λαμβάνουν εντολή να εγκαταλείψουν την ΕΕ, όμως λιγότεροι από τους μισούς επιστρέφουν τελικά.

Στο ένα από αυτά, σκάφος της Frontex εντόπισε 56 άτομα, τα οποία επέβαιναν σε λέμβο, 23 ναυτικά μίλια νοτιοανατολικά των Καλών Λιμένων.

Αφού πραγματοποιήθηκε η περισυλλογή τους, μεταφέρθηκαν στους Καλούς Λιμένες και από εκεί σε χώρο προσωρινής παραμονής στο Ηράκλειο.

Σύμφωνα με το Λιμενικό, το δεύτερο περιστατικό καταγράφηκε σε θαλάσσια περιοχή 8 ναυτικά μίλια της Ψαρής Φοράδας, όπου από ναυαγοσωστικό σκάφος εντόπισε μέσα σε λέμβο και διέσωσε 44 άτομα.

Πιο συγκεκριμένα στη μια περίπτωση ναυαγοσωστικό σκάφος του Λιμενικού Σώματος, εντόπισε σε λέμβο που βρισκόταν σε θαλάσσια περιοχή 6 ν.μ. νότια των Καλών Λιμένων συνολικά 44 άτομα, τα οποία μεταφέρθηκαν στους Καλούς Λιμένες και από εκεί στο Ηράκλειο. 

Στο δεύτερο περιστατικό, σκάφος της δύναμης Frontex εντόπισε σε θαλάσσια περιοχή 26 ν.μ. νότια της Γαύδου, λέμβο με 85 άτομα. 

Άμεσα στήθηκε επιχείρηση διάσωσης, ενώ τα 85 άτομα μεταφέρθηκαν στην Αγία Γαλήνη.

Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ

Το περιστατικό διήρκεσε περίπου δύο ώρες, έως ότου ηρέμησαν τα πνεύματα, ενώ σύμφωνα με αστυνομικές πηγές δεν υπήρξαν τραυματισμοί.

Οι αστυνομικοί συνέλαβαν για το επεισόδιο τέσσερις Αιγύπτιους, ηλικίας 20 έως 24 ετών, οι οποίοι οδηγήθηκαν στη Δικαιοσύνη με δικογραφία για το αδίκημα της στάσης κρατουμένων, και σύμφωνα με τοπικά μέσα τους επιβλήθηκε φυλάκιση δύο ετών στον καθένα.

Σήμερα στη συγκεκριμένη κλειστή δομή φιλοξενούνται περίπου 500 άτομα, με τις υποδομές να χαρακτηρίζονται σε κακή κατάσταση και με σοβαρά ζητήματα ασφάλειας, όπως αναφέρει ο πρόεδρος των Αστυνομικών Υπαλλήλων Σερρών, Γιάννης Κούνιος.

Ο αριθμός των κρατουμένων μεταναστών αυξάνεται κατά περιόδους, ενώ τον περασμένο Νοέμβριο είχε σημειωθεί ξανά εξέγερση, με φωτιές σε ρούχα και αντικείμενα, ρίψεις πετρών και τραυματισμό δύο αστυνομικών, καθώς και συλλήψεις περίπου 30 μεταναστών.

Οι αστυνομικοί του νομού Σερρών έχουν ενημερώσει επανειλημμένα τη φυσική και πολιτική ηγεσία για τα προβλήματα ασφάλειας της δομής, η οποία από Ελεγχόμενη Δομή Προσωρινής Φιλοξενίας Αιτούντων Άσυλο έχει μετατραπεί σε Κλειστή Ελεγχόμενη Δομή Κράτησης Μεταναστών.

Σύμφωνα με το Λιμενικό, οι μετανάστες εντοπίστηκαν χθες το βράδυ από φορτηγό πλοίο, να επιβαίνουν σε λέμβο που βρισκόταν περίπου 31 ναυτικά μίλια, νοτιοανατολικά των Καλών Λιμένων.

Αφού έγινε η περισυλλογή τους, μεταφέρθηκαν αρχικά στους Καλούς Λιμένες και αμέσως μετά στο Ηράκλειο.

Ο αντίστοιχος αριθμός το 2010 ήταν 40 εκατομμύρια, αναφέρει η έκθεση επικαλούμενη στοιχεία της Ευρωπαϊκής Στατιστικής Υπηρεσίας Eurostat και της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες.

Η Γερμανία εξακολουθεί να υποδέχεται τους περισσότερους ανθρώπους που έχουν γεννηθεί σε άλλη χώρα (18 εκατομμύρια), εκ των οποίων το 72% είναι σε ηλικία απασχόλησης, ενώ η Ισπανία κατέγραψε την ταχύτερη πρόσφατη αύξηση με επιπλέον 700.000 ανθρώπους να έχουν προστεθεί στον γεννημένο στο εξωτερικό πληθυσμό της που ανέρχεται σε 9,5 εκατομμύρια.

“Η Γερμανία παραμένει ο κύριος προορισμός για μετανάστες στην Ευρώπη, τόσο σε απόλυτους όρους όσο και–σε έναν σημαντικό βαθμό– σε σχέση με τον πληθυσμό της”, σχολιάζει ο Τομάζο Φρατίνι, ένας από τους συγγραφείς της έκθεσης.

Σύμφωνα με την έκθεση, τα μοντέλα μετανάστευσης είναι άνισα στο μπλοκ με το Λουξεμβούργο, τη Μάλτα και την Κύπρο να έχουν υψηλότερα ποσοστά μεταναστών σε σχέση με το μέγεθος του πληθυσμού.

Οι αιτήσεις ασύλου επίσης εμφανίζονται να συγκεντρώνονται σε συγκεκριμένες χώρες με την Ισπανία, την Ιταλία, τη Γαλλία και τη Γερμανία να δέχονται σχεδόν τα τρία τέταρτα όλων των αιτήσεων.

Η Γερμανία φιλοξένησε τον υψηλότερο αριθμό προσφύγων συνολικά: 2,7 εκατομμύρια.

Όπως ανέφερε το βράδυ της Τετάρτης στο Action24 και στην εκπομπή «Η επόμενη μέρα» με τον Σεραφείμ Κοτρώτσο η Eλληνική Aστυνομία επιτελεί κρίσιμο ρόλο στη φύλαξη των συνόρων, όχι μόνο της Ελλάδας αλλά και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ -όπως σημείωσε- συμβάλλει και στην προστασία του Ηνωμένου Βασιλείου, το οποίο δέχεται αυξημένες μεταναστευτικές ροές το τελευταίο διάστημα. «Η φύλαξη των συνόρων αποτελεί προτεραιότητα και θα συνεχιστεί», τόνισε χαρακτηριστικά.

“Το BBC υποστηρίζει τα επιχειρήματα των διακινητών”

Αναφερόμενος σε καταγγελίες και σχετικό οπτικοακουστικό υλικό, υπογράμμισε ότι κάθε αναφορά διερευνάται, ωστόσο εξέφρασε αμφιβολίες για την αξιοπιστία συγκεκριμένων βίντεο και μαρτυριών.

Όπως είπε, σε ορισμένες περιπτώσεις δεν είναι δυνατόν να διαπιστωθεί η γνησιότητα, ο χρόνος καταγραφής ή η προέλευση του υλικού, ενώ χαρακτήρισε ορισμένους ισχυρισμούς «υπερβολικούς», απορρίπτοντας σενάρια περί εμπλοκής της ελληνικής αστυνομίας σε παράνομες επαναπροωθήσεις μέσω τρίτων προσώπων. «Κάποιοι ενοχλούνται από τη φύλαξη των συνόρων», σχολίασε.

“Παίρνουμε άτομα εμπιστοσύνης στα γραφεία μας”

Σε άλλο σημείο της τοποθέτησής του, ο Θάνος Πλεύρης αναφέρθηκε στην υπόθεση του κ. Λαζαρίδη, απορρίπτοντας τις αιτιάσεις περί απόκρυψης στοιχείων σχετικά με τα ακαδημαϊκά του προσόντα. Όπως υποστήριξε, ο ίδιος είχε δηλώσει με σαφήνεια το εκπαιδευτικό του υπόβαθρο, χωρίς να ισχυριστεί ποτέ ότι κατείχε διαφορετικό ή ανώτερο τίτλο σπουδών.

Σε ό,τι αφορά τη διαδικασία διορισμού, σημείωσε ότι οι υποψήφιοι προσκομίζουν τα απαιτούμενα δικαιολογητικά, τα οποία αξιολογούνται από τις αρμόδιες υπηρεσίες και τη διοίκηση. Κατά τον ίδιο, ζήτημα θα προέκυπτε μόνο εφόσον είχε κατατεθεί πλαστό έγγραφο από τον ίδιο τον υποψήφιο, κάτι που –όπως τόνισε– δεν προκύπτει στη συγκεκριμένη περίπτωση.

Ο κ. Πλεύρης επεσήμανε επίσης ότι στο παρελθόν ενδέχεται να υπήρχαν πιο χαλαρές διαδικασίες ελέγχου, ενώ σήμερα το πλαίσιο είναι αυστηρότερο. «Δεν προκύπτει προσωπική ευθύνη του κ. Λαζαρίδη», κατέληξε, υπογραμμίζοντας ότι τυχόν ευθύνες θα αφορούσαν τη διαδικασία ελέγχου και όχι τον ίδιο τον διορισθέντα. Είπε ακόμη πως κάθε υπουργός ορθώς δεν μπορεί να αλλάξει διευθυντές στο Υπουργείο του αλλά στο γραφείο του πρέπει να πάρει «άτομα εμπιστοσύνης».

Για ΟΠΕΚΕΠΕ: Για κανέναν υπουργό δεν θα έπρεπε να αρθεί η ασυλία

Ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου αναφέρθηκε στην υπόθεση με τις δικογραφίες του ΟΠΕΚΕΠΕ λέγοντας πως για κανέναν υπουργό δεν θα έπρεπε να αρθεί η ασυλία καθώς «είναι αδύναμοι οι φάκελοι». Μιλώντας για υποκλοπές επισήμανε πως παρότι ήταν και ο ίδιος θύμα, δεν έχει σκοπό να δώσει λογαριασμό σε κανέναν για το πώς θα κινηθεί.

Αναφορικά με το θέμα που συζητείται περί πρόωρων εκλογών, ο κ. Πλεύρης απάντησε: «από τη στιγμή που τοποθετήθηκε ο πρωθυπουργός παρελκύει η τοποθέτησή μου».

Σύμφωνα με το BBC, ελληνικές αρχές φέρονται να έχουν στρατολογήσει μετανάστες, προκειμένου να συμμετέχουν σε επιχειρήσεις επαναπροώθησης άλλων μεταναστών προς την Τουρκία. Σε εσωτερικά έγγραφα που επικαλείται το μέσο, συνοριοφύλακες περιγράφουν ότι η πρακτική αυτή οργανωνόταν και επιβλεπόταν από ανώτερους αξιωματικούς.

Από την πλευρά τους πηγές της ΕΛΑΣ αναφέρουν ότι οι καταγγελίες συνδέονται με ισχυρισμούς για περιστατικά που έλαβαν χώρα επί υπηρεσιακής κυβέρνησης το 2023.

Οι σοβαρές καταγγελίες του BBC

Το BBC συγκέντρωσε μαρτυρίες που κάνουν λόγο για ακραία βία. Μετανάστες καταγγέλλουν ότι γδύθηκαν, ληστεύτηκαν, ξυλοκοπήθηκαν και σε ορισμένες περιπτώσεις υπέστησαν σεξουαλική κακοποίηση. Σε εσωτερική κατάθεση, συνοριοφύλακας φέρεται να ανέφερε ότι υπήρχαν πληροφορίες για βιασμούς γυναικών από τους λεγόμενους «μισθοφόρους».

Η περιοχή του Έβρου, που αποτελεί εξωτερικό σύνορο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι έντονα στρατιωτικοποιημένη και παρακολουθείται στενά. Σύμφωνα με πηγή της αστυνομίας που επικαλείται το BBC, «δεν υπάρχει αξιωματικός που να υπηρετεί στον Έβρο και να μην γνωρίζει ότι πραγματοποιούνται επαναπροωθήσεις».

Οι «μισθοφόροι», σύμφωνα με τα στοιχεία, είναι οι ίδιοι μετανάστες – κυρίως από χώρες όπως η Συρία, το Αφγανιστάν και το Πακιστάν – οι οποίοι φέρονται να ανταμείβονται με χρήματα, κινητά τηλέφωνα ή ακόμη και έγγραφα που τους επιτρέπουν να συνεχίσουν το ταξίδι τους εντός Ελλάδας.

Σε περιστατικό που εξετάστηκε από το Γραφείο Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Frontex, τον Ιούνιο του 2023, ομάδα 10 έως 20 ατόμων φέρεται να ενεργούσε υπό την καθοδήγηση Ελλήνων αξιωματικών. Σύμφωνα με την έκθεση, οι μετανάστες υπέστησαν σωματική και λεκτική κακοποίηση, απειλές βιασμού και θανάτου, καθώς και εξαναγκαστική επιστροφή στην Τουρκία.

Οι ελληνικές αρχές αρνούνται τις κατηγορίες, ενώ δεν απάντησαν αναλυτικά στα ερωτήματα του BBC. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε στο μέσο ότι δεν γνώριζε τις συγκεκριμένες καταγγελίες, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι η Ελλάδα προστατεύει τα σύνορά της και ότι η Ευρώπη δεν θα επαναλάβει τα «λάθη» του παρελθόντος σε σχέση με τη μαζική είσοδο μεταναστών.

Η Frontex, από την πλευρά της, απορρίπτει ότι αγνοεί πιθανές παραβιάσεις δικαιωμάτων, τονίζοντας ότι συμβάλλει στη νόμιμη διαχείριση των συνόρων.

Μαρτυρίες μεταναστών που συγκέντρωσε το BBC περιγράφουν ιδιαίτερα σκληρές συνθήκες. Σύρια γυναίκα ανέφερε ότι συνελήφθη με την οικογένειά της και παραδόθηκε σε μασκοφόρους άνδρες, οι οποίοι αφαίρεσαν προσωπικά αντικείμενα και τους μετέφεραν στον ποταμό Έβρο. Εκεί, όπως κατήγγειλε, εξαναγκάστηκαν να επιστρέψουν στην Τουρκία, ενώ η κόρη της υπέστη ταπεινωτική μεταχείριση.

Άλλος μετανάστης δήλωσε ότι ξυλοκοπήθηκε μέχρι λιποθυμίας και μεταφέρθηκε μαζί με δεκάδες άλλους υπό ασφυκτικές συνθήκες, πριν οδηγηθούν στο ποτάμι και εξαναγκαστούν να επιβιβαστούν σε βάρκες.

Πρώην εμπλεκόμενος, που μίλησε στο BBC, υποστήριξε ότι στρατολογήθηκε υπό πίεση και εξαναγκάστηκε να συμμετάσχει σε επιχειρήσεις επαναπροώθησης. Όπως ανέφερε, οι αρμοδιότητές του περιλάμβαναν τη μεταφορά μεταναστών και την καταστροφή αντικειμένων για την εξαφάνιση αποδεικτικών στοιχείων.

Σε πειθαρχική διαδικασία το 2024, συνοριοφύλακες φέρονται να παραδέχθηκαν τη χρήση τέτοιων ομάδων, κάνοντας λόγο για «boatmen» και περιγράφοντας ακόμη και χρήση κωδικοποιημένων μηνυμάτων για τον συντονισμό επιχειρήσεων.

Η Ελληνική Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου κάνει λόγο για περισσότερα από 100 περιστατικά φερόμενων επαναπροωθήσεων στην περιοχή του Έβρου από το 2020, ενώ νομικές προσφυγές για σοβαρές παραβιάσεις, συμπεριλαμβανομένων καταγγελιών για βιασμό, εξετάζονται σε ευρωπαϊκά δικαστήρια.

Η απάντηση από την ΕΛΑΣ

Πηγές της ΕΛΑΣ τονίζουν ότι «οι καταγγελίες που δημοσιεύονται σε διεθνές μέσο ενημέρωσης και αφορούν τα χερσαία σύνορα της χώρας, συνδέονται με ισχυρισμούς για περιστατικά που έλαβαν χώρα επί υπηρεσιακής κυβέρνησης το 2023».

Σημειώνουν παράλληλα «ότι οι ελληνικές Αρχές έχουν τοποθετηθεί κατ’ επανάληψη τα τελευταία χρόνια επί αντίστοιχων ισχυρισμών, με σαφήνεια και τεκμηρίωση.

Η πάγια θέση της Ελληνικής Αστυνομίας είναι ξεκάθαρη: η προστασία των συνόρων της χώρας πραγματοποιείται στο πλαίσιο του διεθνούς, ενωσιακού και εθνικού δικαίου, με πλήρη σεβασμό στα θεμελιώδη δικαιώματα και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.

Υπενθυμίζεται ότι αντίστοιχες εκθέσεις και δημοσιεύματα βασίζονται κατά κύριο λόγο σε μαρτυρίες και δευτερογενή στοιχεία, τα οποία δεν είναι δυνατόν να επιβεβαιωθούν, ενώ η αξιολόγησή τους στηρίζεται συχνά στη σύγκλιση καταγγελιών και όχι σε αποδεικτικά δεδομένα.

Σε κάθε περίπτωση, οι εν λόγω καταγγελίες λαμβάνονται σοβαρά υπόψιν, αξιολογούνται και διερευνώνται άμεσα και θεσμικά, σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο και τους μηχανισμούς ελέγχου και λογοδοσίας που λειτουργούν τόσο σε εθνικό, όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Υπενθυμίζεται ότι, η διαχείριση των μεταναστευτικών ροών αποτελεί σύνθετη πρόκληση, ιδίως σε περιοχές αυξημένης πίεσης, όπως τα εξωτερικά σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Ελλάδα ανταποκρίνεται σε αυτή την ευθύνη με συνέπεια, διασφαλίζοντας παράλληλα την τήρηση της νομιμότητας και των διεθνών υποχρεώσεών της. Παράλληλα, οι αρμόδιες Αρχές παραμένουν στη διάθεση κάθε θεσμικού φορέα για την παροχή στοιχείων και τη συνδρομή σε κάθε διαδικασία που αποσκοπεί στη διασφάλιση της διαφάνειας και της αντικειμενικής αποτύπωσης των πραγματικών δεδομένων» καταλήγουν από την ΕΛΑΣ.

Αναλυτικά το ρεπορτάζ:

Είδαμε εσωτερικά έγγραφα της αστυνομίας στα οποία φρουροί περιγράφουν πώς η στρατολόγηση των αποκαλούμενων «μισθοφόρων» διατάχθηκε και επιβλέφθηκε από ανώτερους αξιωματικούς. Τα ευρήματά μας αποκαλύπτουν καταγγελίες για βαναυσότητα, με μάρτυρες να αναφέρουν ότι μετανάστες γδύθηκαν, ληστεύτηκαν, ξυλοκοπήθηκαν, ακόμη και υπέστησαν σεξουαλική κακοποίηση. Υποστηρίζεται ότι οι μισθοφόροι απασχολούνται ανεπίσημα στα σύνορα τουλάχιστον από το 2020.

Ο Έλληνας πρωθυπουργός δήλωσε στο BBC ότι είχε «πλήρη άγνοια» για τις καταγγελίες περί χρήσης μεταναστών για επαναπροωθήσεις (pushbacks), ενώ οι αρχές της χώρας δεν απάντησαν στα γραπτά αναλυτικά αιτήματά μας για σχολιασμό.

Οι επαναπροωθήσεις —η αναγκαστική επιστροφή μεταναστών και αιτούντων άσυλο πέρα από τα σύνορα χωρίς τη δέουσα διαδικασία— θεωρούνται γενικά παράνομες βάσει του διεθνούς δικαίου. Ισχυρισμοί ότι αυτές πραγματοποιούνταν στην Ελλάδα από ξένους μασκοφόρους άνδρες αναφέρθηκαν το 2022 από τον ειδησεογραφικό οργανισμό Lighthouse Reports με έδρα την Ολλανδία.

Η δική μας έρευνα —που διεξήχθη σε συνεργασία με το Consolidated Rescue Group (CRG)— ξεκίνησε το περασμένο φθινόπωρο, όταν μας εστάλη ένα ανησυχητικό βίντεο που φέρεται να δείχνει κακοποίηση μεταναστών από μισθοφόρους. Μοιράστηκε μαζί μας από έναν διακινητή, ο οποίος ισχυρίστηκε ότι δυσαρεστήθηκε με τους συνεργάτες του. Δεν μπορέσαμε να επαληθεύσουμε το περιεχόμενο, αλλά αντικατοπτρίζει μαρτυρίες που συγκεντρώσαμε από άλλες ανεξάρτητες πηγές.

Έκτοτε, συνθέσαμε πληροφορίες από μετανάστες, πρώην μισθοφόρους, αστυνομικές πηγές, επίσημα έγγραφα και διαρροές πρακτικών:

• Ένας συνοριοφύλακας κατέθεσε σε πειθαρχική ακρόαση ότι είχε πληροφορίες, τις οποίες ανέφερε στους ανωτέρους του, ότι μισθοφόροι βίαζαν γυναίκες μετανάστριες.
• Δύο μετανάστες και ένας πρώην μισθοφόρος λένε ότι είδαν ακραία βία τόσο από μισθοφόρους όσο και από την ελληνική αστυνομία, συμπεριλαμβανομένων ανθρώπων που ξυλοκοπήθηκαν μέχρι λιποθυμίας.
• Μια μετανάστρια λέει ότι ένας μασκοφόρος έβγαλε την πάνα της κόρης της αναζητώντας τιμαλφή.

Η Ελλάδα έχει δει πάνω από ένα εκατομμύριο αφίξεις μεταναστών από το 2015 — κυρίως μέσω θαλάσσης, αλλά και κατά μήκος των χερσαίων συνόρων της με την Τουρκία. Αυτά τα σύνορα εκτείνονται σε 200 χιλιόμετρα κατά μήκος του ποταμού Έβρου, αποτελώντας το εξωτερικό άκρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Μια αστυνομική πηγή στην περιοχή μάς είπε ότι μισθοφόροι χρησιμοποιούνται για την επαναπροώθηση ακόμη και εκατοντάδων ανθρώπων την εβδομάδα. «Δεν υπάρχει στρατιώτης, αστυνομικός ή αξιωματικός της Frontex που υπηρετεί εδώ στον Έβρο και δεν γνωρίζει ότι γίνονται επαναπροωθήσεις», πρόσθεσε. Διαπιστώσαμε ότι οι μισθοφόροι είναι και οι ίδιοι μετανάστες, οι οποίοι στρατολογούνται από χώρες όπως το Πακιστάν, η Συρία και το Αφγανιστάν, και ανταμείβονται με μετρητά, κινητά τηλέφωνα που αφαιρούνται από άλλους μετανάστες, καθώς και έγγραφα που τους επιτρέπουν τη διέλευση από την Ελλάδα.

Μια έκθεση του Γραφείου Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Frontex για περιστατικό της 22ας Ιουνίου 2023 διαπίστωσε ότι 10 έως 20 «υπήκοοι τρίτων χωρών» ενεργούσαν υπό τις οδηγίες Ελλήνων αξιωματικών, υποβάλλοντας μετανάστες σε σωματική και λεκτική κακοποίηση, συμπεριλαμβανομένων απειλών για θάνατο και βιασμό. Οι ελληνικές αρχές αρνήθηκαν ότι βρέθηκαν μετανάστες στην περιοχή εκείνη την ημέρα.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, σε σύντομη συνομιλία με το BBC τον Μάρτιο, δήλωσε ότι δεν γνωρίζει τις καταγγελίες για χρήση μισθοφόρων, προσθέτοντας ωστόσο ότι η Ελλάδα προστατεύει τα σύνορά της και ότι οι Ευρωπαίοι ηγέτες δεν θα επαναλάβουν τα «λάθη» του παρελθόντος επιτρέποντας μια «μαζική εισροή» μεταναστών.

«Δεν μπορούσαμε να αναπνεύσουμε»

Μιλήσαμε με δύο Σύρους μετανάστες που ισχυρίζονται ότι απωθήθηκαν βίαια στην Τουρκία. Η Αμάλ (ψευδώνυμο) λέει ότι η οικογένειά της συνελήφθη απροσδόκητα από την αστυνομία το 2025 ενώ περπατούσε στην Ορεστιάδα. Παραδόθηκαν σε δύο μασκοφόρους που τους πήραν τα τηλέφωνα και τις ταυτότητες. «Η κόρη μου φορούσε πάνα, την έβγαλαν», λέει η Αμάλ. «Ούρλιαζε από φόβο».

Ένας άλλος μετανάστης, ο Αχμάντ, λέει ότι ξυλοκοπήθηκε μέχρι αναίσθησίας από την ελληνική αστυνομία. Περιγράφει πώς στοιβάχτηκαν σε ένα φορτηγό όπου ο κόσμος ασφυκτιούσε: «Δεν μπορούσαμε να αναπνεύσουμε». Στον Έβρο, παραδόθηκαν σε μισθοφόρους που τους γύμνωσαν και τους χτυπούσαν με ξύλα πριν τους επιβιβάσουν σε φουσκωτά. Αν οι μετανάστες δεν πηδούσαν από τη βάρκα στη μέση του ποταμού, τους πετούσαν έξω: «Το νερό θα μπορούσε να τους παρασύρει. Δεν τους ένοιαζε καθόλου».

Λίγο αργότερα σημειώθηκε ακόμη μία άφιξη, αυτή τη φορά στην περιοχή της Άρβης στο Ηράκλειο, όπου εντοπίστηκαν 38 μετανάστες που επίσης είχαν φτάσει με φουσκωτή λέμβο.

Η ανάρτηση του Αριστομένη Συγγελάκη

Τώρα στην Άρβη! 38 πρόσφυγες χωρίς χαρτιά, μεταξύ των οποίων και μια γυναίκα, ήλθαν με μια πλαστική βάρκα με μηχανή πριν λίγο στην Άρβη.Φαινεται ότι οι περισσότεροι είναι από το Σουδάν αλλά κάποιοι είπαν ότι είναι από τη Σομαλία ενώ ακούστηκε ότι κάποιοι είναι από το Μπαγκλαντές.

Οι πολίτες της Άρβης τους έδωσαν νερό και κρουασάν και ειδοποίησαν τις αρχές.

Μόλις έφτασε η αστυνομία.