Ο Μεσογαίας είναι μια σημαντική προσωπικότητα στον χώρο της ορθόδοξης ελλαδικής εκκλησίας -και όχι μόνο- με μεγάλη επιρροή και δεν αποτελεί μια περίπτωση Αμβροσίου ή άλλων ιεραρχών που “συναγωνίζονται” σε ακραίο λόγο και επιθέσεις. Αντιθέτως, ο Μεσογαίας θεωρείται ένας μειλίχιος ιεράρχης, ο οποίος διαθέτει μάλιστα άριστες επαφές και διασυνδέσεις με ολόκληρο το πολιτικό φάσμα και σημαντική παρέμβαση στον χώρο των μέσων ενημέρωσης.

Μεσογαίας: «Είναι δυνατόν τη Μεγάλη Παρασκευή να μη γίνει περιφορά του Επιταφίου μέσα στους ναούς; την Κυριακή του Πάσχα να απαγορεύσουμε το «Χριστός Ανέστη»; Είναι σαν να βάζουμε τον Χριστό μέσα στον τάφο πασχαλιάτικα και να Τον εμποδίζουμε να βγει

Γι αυτούς τους λόγους, ο πολύ σκληρός λόγος του συνιστά πολιτική παρέμβαση που έχει ανησυχήσει το Μέγαρο Μαξίμου. Οι απόψεις, βεβαίως, διϊστανται. Κάποιοι επισημαίνουν πως από επικοινωνιακής άποψης η επίθεση του Μητροπολίτη στον πρωθυπουργό, τον οποίο ταυτίζει με τον Αλβανό ηγέτη Εμβέρ Χότζα (!) και την κυβέρνηση του με “σοβιετικό καθεστώς” (!), ενισχύει το ηγετικό προφίλ που θέλει να καλλιεργήσει το Μαξίμου εν μέσω της κρίσης του κοροναϊού.

Από την άλλη, ωστόσο, υπάρχουν και συνεργάτες του πρωθυπουργού που του επισημαίνουν πως το έστω και καθυστερημένο κλείσιμο των εκκλησιών δικαιώθηκε ως επιλογή του ιδίου, όμως οι ημέρες της Μεγάλης Εβδομάδας και το Πάσχα θα αποτελέσουν μεγάλη δοκιμασία και μάλιστα στον πιο σκληρό πυρήνα του εκλογικού ακροατηρίου της Ν.Δ.

Η επιστολή του Μεσογαίας δρα θυμικά σε αυτό το ακροατήριο και εφόσον υπάρξουν παρεμβάσεις και άλλων ιεραρχών, ο κίνδυνος είναι διπλός, αφενός θα δημιουργηθούν επικίνδυνες εστίες εξάπλωσης του ιού εάν -όπως έμμεσα προτείνει ο κ. Νικόλαος- ορισμένοι ιερείς αποφασίσουν να λειτουργήσουν με μικρά ποίμνια ακόμα και σε χώρους εκτός εκκλησιών, αφετέρου η δυσφορία θα γίνει ακόμα πιο έντονη και θα στοιχίσει πολιτικά.

Μεσογαίας: «Έχει δημιουργηθεί το αίσθημα μιας εχθρικότητας και παράλογης πολε­μικής από την πλευρά της Κυβέρνησης προς την Εκκλησία ή ακόμη ότι έτσι υποθάλπεται η ύβρις, που κατά κόρον εκφράστηκε για το ιερότερο στοιχείο της πίστης των Ορθοδόξων, που είναι η Θεία Ευχαριστία»

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ενδεχομένως να επικοινωνήσει με τον Αρχιεπίσκοπο Ιερώνυμο προκειμένου να του ζητήσει να παρέμβει εκ νέου σε όλους τους Μητροπολίτες προκειμένου να μην εκδηλωθούν φαινόμενα ανυπακοής ενόψει Πάσχα. Παράλληλα, ο Σωτήρης Τσιόδρας ενδεχομένως να επικοινωνήσει με τον Μεσογαίας για να του εξηγήσει πόσο σοβαρός είναι ο κίνδυνος.

Στο Μαξίμου ανησύχησαν έτι περαιτέρω από την δημόσια παρέμβαση του Μεσογαίας (που γίνεται προσπάθεια να αποσιωπηθεί…) επειδή εθεωρείτο μετριοπαθής και φίλα προσκείμενος στην κυβέρνηση (είχε συχνά κατά το παρελθόν διατυπώσει αιχμηρά σχόλια κατά του Αλέξη Τσίπρα), αλλά και φίλος του Σωτήρη Τσιόδρα. Κατά την Θεία Λειτουργία του Μεσογαίας προ δεκαημέρου, άλλωστε, ο κ. Τσιόδρας πήγε στην εκκλησία και τον συνόδευσε ως ψάλτης.
Όμως, το επικοινωνιακό επιτελείο του πρωθυπουργού εμφανίζεται προβληματισμένο για τις παρενέργειες που μπορεί να έχουν μελλοντικά όσα επισημαίνει ο Μητροπολίτης.

Τι αναφέρει ο Μεσογαίας:

Δριμεία επίθεση κατά της κυβέρνησης για την απαγόρευση της παρουσίας πιστών στη θεία λειτουργία λόγω κορωνοϊού, εξαπέλυσε ο Μητροπολίτης Μεσογαίας, Νικόλαος.
Στην επιστολή του, στην οποία ξεκαθαρίζει ότι εκφράζει μόνο τον εαυτό του, ο μητροπολίτης αναφέρει ότι «απαγόρευση της θείας λατρείας δεν έχει γίνει ποτέ, ακόμη και από τα επισήμως ταυτιζόμενα με τον αθεϊσμό καθεστώτα, πλην του Εμβέρ Χότζα στην Αλβανία. Το σοβιετικό καθεστώς πολέμησε τη θρησκευτικό­τητα, εδίωξε την Εκκλησία, γκρέμισε ναούς, εξόντωσε κληρικούς, δεν απα­γό­ρευσε όμως τη λατρεία κεκλεισμένων των θυρών. Η Κυβέρνησή μας το έκανε!».

Προσθέτει ότι η απόφαση για κλείσιμο των εκκλησιών ελήφθη μονομερώς από την πολιτεία και ότι δεν είναι η εκκλησία… άτακτο κοριτσάκι: «Μια απόφαση περιορισμού της θείας λα­τρείας δεν μπορεί να λαμβά­νεται μονομερώς από την πολιτεία, ή τουλά­χιστον χωρίς την σύμφωνη γνώ­μη της επίσημης Εκκλησίας ή πολύ περισσό­τερο με παράκαμψη ή και περιφρόνηση της Ιεράς Συνόδου…. Δεν είναι η Εκκλησία ένα άτακτο κοριτσάκι που του τραβάμε τα μαλλιά ή το χαστου­κίζουμε για να συμμορφωθεί. Ο θεσμικός σεβασμός τραυματίστηκε καίρια».

Επίσης αναφέρει ότι μπορεί λόγω της απαγορευσης να συμβαίνουν φαινόμενα κρυφών συναθροίσεων: «Το όλο πλαίσιο ως έχει προκαλεί για παράνομες υπεκφυγές με τέλεση λειτουργιών «κρυφά» ή εκεί που δεν περιλαμβάνει η ΚΥΑ, με συνέπειες που δύσκολα θα ελεγχθούν και τότε θα δημιουργηθεί πρόβλημα με τη δημόσια υγεία. Αν οι ιερείς τελούν λειτουργίες στα σπίτια τους, σε αποθήκες, σε σαλόνια, σε ουδέτερους χώρους, σε ξωκλήσια που η πολιτεία τα μετέτρεψε σε μουσεία και δεν είναι πλέον χώροι θρησκευτικών συνα­θροίσεων, με πολύ περισσότερα άτομα, αυτό δεν προκαλεί ανησυχία στην Κυβέρ­νηση; Θα ήταν πιο ασφαλές σε λίγα τετραγωνικά να συγκεντρώνονται κρυφά άτομα ανεξέλεγκτα σε αριθμό (μέλη οικογένειας, συχνά πολύτεκνης κ.λπ.) από το να τελεσθεί η λειτουργία παρουσία 3 ή 5 ή 10 ατόμων σε ένα χώρο 200 ή 400 ή και περισσότερων τετραγωνικών».

“Απαγόρευση της θείας λατρείας δεν έχει γίνει ποτέ, ακόμη και από τα επισήμως ταυτιζόμενα με τον αθεϊσμό καθεστώτα, πλην του Εμβέρ Χότζα στην Αλβανία. Το σοβιετικό καθεστώς πολέμησε τη θρησκευτικό­τητα, εδίωξε την Εκκλησία, γκρέμισε ναούς, εξόντωσε κληρικούς, δεν απα­γό­ρευσε όμως τη λατρεία κεκλεισμένων των θυρών. Η Κυβέρνησή μας το έκανε!».

Επίσης καλεί την κυβέρνηση να ρωτήσει τον κ. Τσιόδρα και την ομάδα του αν μπορούν να τελούνται λειτουργίες με λίγα άτομα και αυτοί να απαντήσουν «με καθαρά επιστημονικά κριτήρια, όχι με βάση την ιδεολογία τους (τι πιστεύουν), αλλά αυστηρά στη βάση της επιστημονικής ειδικότητας τους (τι γνωρίζουν)». Ο κ. Νικόλαος επίσης αναφέρει ότι «Έχει δημιουργηθεί το αίσθημα μιας εχθρικότητας και παράλογης πολε­μικής από την πλευρά της Κυβέρνησης προς την Εκκλησία ή ακόμη ότι έτσι υποθάλπεται η ύβρις, που κατά κόρον εκφράστηκε για το ιερότερο στοιχείο της πίστης των Ορθοδόξων, που είναι η Θεία Ευχαριστία». «Πώς αυτό θα εξαλειφθεί;» διερωτάται. «Είναι δυνατόν τη Μεγάλη Παρασκευή να μη γίνει περιφορά του Επιταφίου μέσα στους ναούς; την Κυριακή του Πάσχα να απαγορεύσουμε το «Χριστός Ανέστη»; Είναι σαν να βάζουμε τον Χριστό μέσα στον τάφο πασχαλιάτικα και να Τον εμποδίζουμε να βγει» καταλήγει ο ιεράρχης.

“Ως Εκκλησία και ειδικότερα ως Μητρό­πολη εμείς σεβόμαστε τα αρμό­δια όργανα λήψης αποφάσεων, όπως και τη γνώμη των ειδικών επιστημόνων και επειδή η λειτουργία μας περιλαμβάνει συνάξεις πιστών, μάλιστα στην περίοδο αυτήν της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, δεν αποφαινόμαστε ως ειδικοί ούτε κρίνουμε το αν τα λαμβανόμενα μέτρα είναι υπερβολικά ή όχι, προσπαθούμε όμως να συμβά­λουμε το κατά δύναμιν, χωρίς καθόλου να τραυματίζουμε την ευλάβεια και εμπιστοσύνη στην Εκκλησία μας ή να αναιρούμε τα βιώματα και την εμπειρία της πίστης μας” αναφέρει η Μητρόπολη.

Κατόπιν τούτων, αποφάσισε, εντός των ορίων της Μητροπόλεως Μεσογαίας και Λαυρεωτικής, μέχρι τέλος Μαρτίου, να περιοριστούν όσο είναι δυνατόν οι ακολου­θίες, πρωτίστως σε περιοχές που λαμβάνονται έκτακτα μέτρα, και ιδίως στους μεγάλους ναούς, όπου οι συνα­θροίσεις των πιστών είναι συνήθως πολυπληθείς. Οι πιστοί προτρέ­πονται να υποκαθιστούν τις κοινές προσευχές με εντονότερη ατομική προσευχή, κάτι που δεν αποτελεί επιπόλαια καινοτομία, αλλά είναι απόλυτα συμβατό και με την παράδοση της Εκκλησίας μας, μάλιστα την μοναστηριακή.

Συγκεκριμένα, μέχρι 31 Μαρτίου:

(α) Δεν θα τελεσθούν οι Κατανυκτικοί Εσπερινοί των Κυριακών, της Β΄ Νηστειών (15 Μαρτίου), της Σταυροπροσκυνήσεως (22 Μαρτίου) και της Δ΄ Νηστειών (29 Μαρτίου), συμπεριλαμβα­νομένων κυρίως αυτών στους οποίους επρό­κειτο να χοροστατήσει ο Μητροπολίτης μας,

(β) Οι καθ’ ημέραν ακολουθίες του Όρθρου, των Ωρών, του Εσπερινού και του Μεγάλου Αποδείπνου, καλό είναι να περιορισθούν ή να τελούνται κατ’ ιδίαν από τους ιερείς,

(γ) Οι ακολουθίες των Χαιρετισμών (Παρασκευές 13, 20 και 27 Μαρτίου) συνιστάται είτε να μην τελούνται ή να τελούνται σε μικρά παρεκκλήσια ή κατά την κρίση των ιερέων,

(δ) Δεν θα τελεσθούν οι Προηγιασμένες, πλην αυτών για τις οποίες έχει ήδη γίνει η εξαγωγή του Αμνού, δηλαδή αυτής της εβδομάδος (Τετάρτη 11 Μαρτίου και Παρασκευή 13 Μαρτίου).

(ε) Οι θείες Λειτουργίες του Μεγάλου Βασιλείου των Κυριακών (Β΄ Νη­στειών, Σταυροπροσκυνήσεως και Δ΄ Νηστειών, αντίστοιχα 15, 22 και 29 Μαρτίου) και φυσικά του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου (25 Μαρτίου), θα τελεσθούν κανονικά και ως προβλέπεται.

Προφανώς όλα αυτά δεν υπονοούν κάποιον φόβο για τη θεία κοινωνία, αλλά προστατεύουν από τον κίνδυνο των συναθροίσεων.

Τέλος, αναστέλλονται μέχρι τέλος Μαρτίου και όλες οι προγραμμα­τισμένες εκκλησιαστικές και ενοριακές δραστηριότητες, κατηχητικές συνά­ξεις, εκδηλώσεις, ομιλίες κ.λπ., οι οποίες σχετίζονται με συναθροίσεις κοινού, όπως και η λειτουργία του Κέντρου Ημέρας της Μονάδας Ανακουφιστικής Φροντίδας “ΓΑΛΙΛΑΙΑ”.

Για οποιαδήποτε αλλαγή, θα βγει σχετική ανακοίνωση και για κάθε εξαίρεση και ειδική περίπτωση απαιτείται συνεννόηση με την Μητρόπολη και άδεια του Μητροπολίτου.

Θερμή παράκληση να προσέξουν πάρα πολύ όσοι παρουσιάζουν συμπτώματα γρίπης (βήχα, φτέρνισμα, πυρετό, ίσως κάποια κακουχία, πόνο στον λαιμό κ.λπ.). Γι’ αυτούς επαναλαμβάνουμε όσα είπαμε στην Εγκύκλιο της 27ης Φεβρουαρίου, ότι δηλαδή «επιβάλλεται να αποφύγουν να έρχονται στις ακολουθίες για όσο καιρό χρειάζεται η αποκατάσταση της υγείας τους, ώστε και οι ίδιοι να προστατευθούν και τους υπόλοιπους να προστα­τεύ­σουν. Ἡ Εκκλησία εύχεται και για όσους είναι ασθενείς και για όσους απου­σιάζουν δικαιολογημένα από τη σύναξη. Οι υγιείς προσεύχονται για τους ασθε­νείς από τον ναό και οι ασθενείς για τους υγιείς και τον εαυτό τους από το σπίτι».

Κάθε μέτρο που γκρεμίζει την πίστη και την ελπίδα μας στον Θεό, κάθε τι που προσβάλλει την θεία κοινωνία και τα μυστήρια είναι απορριπτέο. Κάθε τι που σέβεται την κοινωνία και τον συνάνθρωπο αποτελεί έκφραση αγάπης και στον Θεό.