Τις νεότερες εξελίξεις στις κατευθυντήριες οδηγίες μαστογραφίας συνοψίζουν oι Καθηγήτριες της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδώρα Ψαλτοπούλου (Θεραπευτική-Επιδημιολογία-Προληπτική Ιατρική) και Φλώρα Ζαγουρή (Θεραπευτική).

Στις ανανεωμένες κατευθυντήριες οδηγίες τροποποιείται ο κανονισμός βάσει του νόμου Mammography Quality Standards Act (MQSA) του 1992 για την ποιότητα της μαστογραφίας, σύμφωνα με τον οποίο ο FDA εξουσιοδοτείται να επιβλέπει τα απεικονιστικά κέντρα για τη διαπίστευση, την πιστοποίηση, την ετήσια επιθεώρηση και τη συμμόρφωσή τους με τις οδηγίες, αποσκοπώντας στην εξασφάλιση ποιοτικής φροντίδας.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο FDA τονίζει πλέον τη σημασία παροχής πληροφοριών στους ασθενείς σχετικά με την πυκνότητα του μαστού. Υπολογίζεται ότι περίπου οι μισές γυναίκες ηλικίας άνω των 40 ετών στις Η.Π.Α. εμφανίζουν πυκνό μαστό γεγονός που δυσκολεύει την ανίχνευση κακοήθειας μέσω μαστογραφίας και συγχρόνως αποτελεί παράγοντα κινδύνου για την ανάπτυξη καρκίνου. Οι τροποποιήσεις που δημοσιεύτηκαν τονίζουν πως η πυκνότητα του μαστού επηρεάζει την αξιοπιστία της μαστογραφίας και συνιστούν σε ασθενείς που εμφανίζουν πυκνό μαστό να συζητούν με τον ιατρό τους για τους παράγοντες κινδύνου και την ατομική τους κατάσταση.

Οι ανανεωμένες κατευθυντήριες οδηγίες, οι οποίες απαιτείται να εφαρμοστούν εντός 18 μηνών, ενισχύουν την επίβλεψη των απεικονιστικών εγκαταστάσεων από τον FDA ως προς την επικοινωνία με τους ασθενείς. Παρόλο που σχεδόν όλα τα πιστοποιημένα απεικονιστικά κέντρα πληρούν τα πρότυπα ποιότητας, ο FDA εξουσιοδοτείται πλέον να επικοινωνεί απευθείας με τους ασθενείς και τους ιατρούς τους, σε περίπτωση που το κέντρο δεν συμμορφώνεται με τις οδηγίες και δεν επικοινωνεί επαρκώς με τους ασθενείς σχετικά με τις ελλείψεις του. Η τροποποίηση αυτή αποσκοπεί στη διασφάλιση σημαντικών πληροφοριών που δυνητικά μπορούν να επηρεάσουν αποφάσεις σχετικά με τη φροντίδα των ασθενών (π.χ. επανάληψη μαστογραφίας).

Οι τροποποιήσεις συμβάλλουν επίσης στον εκσυγχρονισμό των κανονισμών του νόμου MQSA, ενσωματώνοντας τις τρέχουσες βέλτιστες πρακτικές απεικόνισης για την ανίχνευση καρκίνου του μαστού και την ενίσχυση της παροχής πληροφοριών στους ασθενείς που καλούνται να λάβουν σημαντικές αποφάσεις για την υγεία τους.

Η Hilary Marston, MD, MPH, Chief Medical Officer του FDA δήλωσε ότι «αυτή η πρωτοβουλία αντιπροσωπεύει την ευρύτερη δέσμευση του οργανισμού να υποστηρίξει την καινοτομία για την πρόληψη, την ανίχνευση και τη θεραπεία του καρκίνου. Από το 1992, ο FDA εργάζεται για να εξασφαλίσει στους ασθενείς πρόσβαση σε ποιοτική μαστογραφία. Ο αντίκτυπος του νόμου MQSA στη δημόσια υγεία είναι εξαιρετικά σημαντικός, μειώνοντας τα απεικονιστικά κέντρα που δεν πληρούν τα πρότυπα ποιότητας και παρέχοντας κατ’ επέκταση ποιοτική απεικόνιση σε περισσότερες γυναίκες. Παραμένουμε προσηλωμένοι στην προσπάθεια βελτίωσης της υγείας των γυναικών και στον αγώνα καταπολέμησης του καρκίνου του μαστού». 

Ρούλα Σκουρογιάννη

Είναι ενδεικτικό ότι στην Ελλάδα μόνο το 11% των διαγνώσεων καρκίνου έγιναν κατά τη διαδικασία προληπτικού ελέγχου (checkup), σύμφωνα με στοιχεία της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καρκίνου.

Αντίθετα, το 50% των καρκίνων διαγνώστηκαν κατά τον έλεγχο για άλλο πρόβλημα υγείας του πάσχοντος και παρατηρήθηκε μια καθυστέρηση στη διάγνωση πάνω από 2 μήνες από την πρώτη επίσκεψη στον γιατρό.

Η επίσημη παρουσίαση του εθνικού προγράμματος προσυμπτωματικού ελέγχου για τον υπ’ αριθμόν ένα καρκίνο που εκδηλώνει ο γυναικείος πληθυσμός, αλλά και ο οποίος προλαμβάνεται, γίνεται αυτή την ώρα στο Κέντρο Πολιτισμού «Σταύρος Νιάρχος».

Δείτε λεπτομέρειες για το πρόγραμμα

Το πρόγραμμα αφορά δωρεάν εξετάσεις για όλες τις γυναίκες 50-69 ετών και περιλαμβάνει τις εξής εξετάσεις:

• εξέταση ψηφιακής μαστογραφίας
• κλινική εξέταση (σε περίπτωση ευρήματος)
• υπερηχογράφημα (σε περίπτωση ευρήματος)

Το πρόγραμμα θα ξεκινήσει με αποστολή sms στις ασφαλισμένες που θα πληρούν τα ηλικιακά κριτήρια. Μάλιστα, η αποστολή sms ξεκινά την Παρασκευή σε βήματα και θα ολοκληρωθεί το επόμενο διάστημα.

Αξιοσημείωτο είναι ότι μετά το sms που θα αποστέλλεται θα μπορεί να κλεισθεί ραντεβού σε ιδιωτική μονάδα υγείας για τη μαστογραφία τόσο ψηφιακά όσο και τηλεφωνικά.

Η σχετική πλατφόρμα από το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης είναι έτοιμη ώστε οι πολίτες να κλείνουν τα ραντεβού τους. Οι ενδιαφερόμενες θα ορίζουν την περιοχή που επιθυμούν, αλλά θα έχουν τη δυνατότητα να εξετασθούν και σε άλλα σημεία ανεξάρτητα από τον τόπο διαμονής τους.

Μετά τους ελέγχους του μαστού, θα ακολουθήσουν οι διαγνωστικές εξετάσεις για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας από τον Ιούλιο καθώς και για τον καρκίνο του παχέος εντέρου.