«Φαντάζομαι ότι θα ακολουθήσουν και άλλες δίκες, δεδομένου ότι δεν του έχουν ασκήσει δίωξη παρά μόνο για ένα μέρος όσων έκανε. Θα υπάρξουν και άλλες υποθέσεις, όπως πιθανότατα ξέρετε» είπε ο Τραμπ, χωρίς να δώσει περισσότερες διευκρινίσεις για τις νέες κατηγορίες σε βάρος του Μαδούρο.

Ο Νικολάς Μαδούρο, που κρατείται σε φυλακή της Νέας Υόρκης μετά τη θεαματική σύλληψή του από τον αμερικανικό στρατό στις αρχές Ιανουαρίου, κατηγορείται για διακίνηση ναρκωτικών. Οι ΗΠΑ λένε ότι προστάτευε ένα μεγάλο δίκτυο διακινητών, συνεργαζόμενος κυρίως με αντάρτες και καρτέλ που χαρακτηρίζονται «τρομοκρατικές οργανώσεις» από την Ουάσινγκτον.

Η σημερινή ακροαματική διαδικασία αφορά διαδικαστικά θέματα, πριν από τη διεξαγωγή της δίκης.

Σε επιστολή προς το δικαστήριο, ο συνήγορός του, Μπάρι Πόλακ, αναφέρει ότι ενδέχεται να ζητήσει την παρέμβαση του δικαστή, υποστηρίζοντας πως αν δεν αλλάξει στάση η αμερικανική κυβέρνηση, παραβιάζεται το συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα του πελάτη του σε νομική υπεράσπιση, όπως προβλέπεται από την Έκτη Τροπολογία του αμερικανικού Συντάγματος.

Οι κατηγορίες που αντιμετωπίζει

Ο Μαδούρο και η σύζυγός του, Σίλια Φλόρες, συνελήφθησαν στις αρχές Ιανουαρίου σε στρατιωτική επιχείρηση αργά τη νύχτα και μεταφέρθηκαν στις ΗΠΑ.

Αντιμετωπίζουν κατηγορίες από την εισαγγελία του Μανχάταν για συνωμοσία εισαγωγής κοκαΐνης και κατοχή πολυβόλων και εκρηκτικών μηχανισμών, ενώ ο Μαδούρο κατηγορείται επιπλέον για συνωμοσία ναρκοτρομοκρατίας. Και οι δύο έχουν δηλώσει αθώοι.

Σύμφωνα με την επιστολή, το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) του αμερικανικού Υπουργείου Οικονομικών είχε αρχικά εκδώσει στις 9 Ιανουαρίου ειδικές άδειες που επέτρεπαν στη Βενεζουέλα να καλύψει τα νομικά τους έξοδα.

Ωστόσο, λιγότερο από τρεις ώρες αργότερα, η άδεια του Μαδούρο τροποποιήθηκε, αφαιρώντας τη δυνατότητα χρηματοδότησης από το κράτος της Βενεζουέλας. Η άδεια της Φλόρες δεν τροποποιήθηκε.

Ο Μαδούρο κρατείται σε σωφρονιστικό κατάστημα της Νέας Υόρκης εν αναμονή της δίκης του και αναμένεται να παρουσιαστεί εκ νέου στο ομοσπονδιακό δικαστήριο στις 17 Μαρτίου.

Ο Ρούμπιο δήλωσε σε συνέντευξή του στο CBS ότι μία από τις βασικές αιτίες για τη σύλληψη του Μαδούρο ήταν να διασφαλιστεί ότι οι ηγέτες της Βενεζουέλας «δεν θα έχουν πλέον στενές σχέσεις με τη Χεζμπολάχ και το Ιράν στο Δυτικό Ημισφαίριο». Παράλληλα, πίεσε τη νέα ηγέτιδα της χώρας, Ντέλσι Ροντρίγκες, να διακόψει τις σχέσεις τόσο με το Ιράν όσο και με τον Χεζμπολάχ.

Αν και η νέα ηγεσία συμμορφωθεί, η επίδραση στη λειτουργία της Χεζμπολάχ πιθανώς να είναι περιορισμένη. Η οργάνωση, που για δεκαετίες κυριαρχούσε πολιτικά και στρατιωτικά στον Λίβανο, έχει ήδη υποστεί πλήγματα από πόλεμο με το Ισραήλ και αντιμετωπίζει αυξανόμενη πίεση από τις κυβερνήσεις των ΗΠΑ, του Ισραήλ και του Λιβάνου να παραδώσει τα όπλα της.

Οι ΗΠΑ έχουν επίσης κατηγορήσει εδώ και χρόνια τη Χεζμπολάχ για συμμετοχή σε κυκλώματα ναρκωτικών και ξεπλύματος χρημάτων στη Βενεζουέλα.

Πώς η Χεζμπολάχ εμπλέχθηκε στη Βενεζουέλα

Οι σχέσεις της Χεζμπολάχ με τη Βενεζουέλα προέκυψαν μέσω της σύνδεσης της χώρας με το Ιράν. Δύο πλούσιες σε πετρέλαιο χώρες υπό αμερικανικές κυρώσεις, μοιράζονται μια αντι-αμερικανική ιδεολογία και υποστήριζαν η μία την άλλη για να αποφύγουν κυρώσεις.

Το Ιράν και η Βενεζουέλα διατηρούν οικονομικούς και πολιτικούς δεσμούς από πριν την Ιρανική Επανάσταση του 1979. Η σχέση τους ενισχύθηκε μετά την ανάληψη της προεδρίας από τον Ούγκο Τσάβες το 1999, ενώ το Ιράν επένδυσε δισεκατομμύρια στον πετρελαϊκό και ενεργειακό τομέα της Βενεζουέλας, καθώς και σε έργα στέγασης και βιομηχανίας, που παρείχαν στην Τεχεράνη μια στρατηγική παρουσία στην αμερικανική «πίσω αυλή».

Αυτό άνοιξε το δρόμο στη Χεζμπολάχ να εγκατασταθεί στη χώρα, αξιοποιώντας οικονομικές και πολιτικές διευκολύνσεις που του παρείχε η βενεζουελανική κυβέρνηση.

Η έκταση της παρουσίας της Χεζμπολάχ στη Βενεζουέλα

Οι αμερικανικές αρχές κατηγορούν τη Χεζμπολάχ ότι χρησιμοποιεί τη Βενεζουέλα ως βάση για διακίνηση ναρκωτικών και ξεπλύματος χρημάτων σε συνεργασία με τοπικούς αξιωματούχους. Ωστόσο, ειδικοί επισημαίνουν ότι αυτά τα παράνομα έσοδα δεν φαίνεται να είναι κρίσιμα για τις λειτουργίες του Χεζμπολάχ στον Λίβανο.

Η έρευνα της DEA που ξεκίνησε το 2008 αποκάλυψε δίκτυα διακίνησης κοκαΐνης από την Κολομβία μέσω Βενεζουέλας, με συνεργασία κρατικών αξιωματούχων, και τη μεταφορά χρημάτων και προσωπικού του Χεζμπολάχ. Η μεγαλύτερη υπόθεση αφορούσε τον Αϊμάν Σαϊέντ Τζουμά, με διπλή υπηκοότητα Λιβάνου-Κολομβίας, ο οποίος φέρεται να είχε οργανώσει ένα από τα πιο περίπλοκα διεθνή δίκτυα ναρκωτικών και ξεπλύματος χρημάτων.

Τα έσοδα της Χεζμπολάχ από αυτά τα δίκτυα ήταν εκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με τις ΗΠΑ. Επίσης, κατηγορήθηκαν βενεζουελάνικες αρχές για την εξυπηρέτηση των επιχειρήσεων της Χεζμπολάχ, όπως η χρήση πτήσεων μεταξύ Καράκας, Δαμασκού και Τεχεράνης για μεταφορά μελών και όπλων.

Η σημασία της Βενεζουέλας για την Χεζμπολάχ σήμερα

Παρά τις ισχυρές καταγγελίες, ειδικοί πιστεύουν ότι η σύλληψη του Μαδούρο δεν θα επηρεάσει σημαντικά τις δραστηριότητες της Χεζμπολάχ. Η σχέση μεταξύ της κυβέρνησης Μαδούρο και της Χεζμπολάχ, αν και συμβολική και βασισμένη σε αντι-αμερικανικά αισθήματα, είχε περιορισμένη πρακτική αξία για την οργάνωση, σύμφωνα με τους New York Times.

Η πλειονότητα των οικονομικών πόρων του Χεζμπολάχ προέρχεται από το Ιράν, και η κύρια ανησυχία του σήμερα είναι η κατάσταση στο Ιράν και η ικανότητά του να χρηματοδοτεί τον λιβανέζικο βραχίονα της Χεζμπολάχ. Η διαχείριση των σχέσεων με χώρες όπως η Βενεζουέλα παραμένει περισσότερο στρατηγική και συμβολική, παρά ουσιαστικά καθοριστική για τις λειτουργίες του οργανισμού.

«Ευχαριστώ τον σύντροφό μου Άλεξ Σάαμπ για το έργο του στην υπηρεσία της πατρίδας· θα αναλάβει πλέον νέα καθήκοντα», ανέφερε η προσωρινή πρόεδρος Ροδρίγκες μέσω Telegram, ανακοινώνοντας την αντικατάστασή του στο υπουργείο από τον Λουίς Αντόνιο Βιγιέγας.

Ο Άλεξ Σάαμπ, που είχε συλληφθεί το 2021 και φυλακιστεί στις ΗΠΑ, που τον κατηγορούσαν πως είχε δημιουργήσει σύστημα κατάχρησης ανθρωπιστικής βοήθειας προς όφελος του κ. Μαδούρο και της κυβέρνησής του, ανταλλάχτηκε τον Δεκέμβριο του 2023 με δέκα Αμερικανούς οι οποίοι ήταν φυλακισμένοι στη Βενεζουέλα. Ονομάστηκε υπουργός Βιομηχανίας τον Δεκέμβριο του 2024.

Κείμενο: Παναγιώτης Ι. Δρίβας

Συνεντεύξεις: Χρόνης Διαμαντόπουλος

Ειδικά εφόσον η κατάφωρη παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου σταθμιστεί με μια συνέχεια που αποτελεί σαφή παραβίαση του δίκαιου στη θάλασσα με τις επιχειρήσεις σε ρωσικά τάνκερ με πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα ενώ πλέουν σε διεθνή ύδατα.

Ίσως γι’ αυτό το λόγο αναλυτές αρχίζουν να αποκαλούν σκωπτικά το νέο αμερικανικό δόγμα ως “Donroe” ένας συνδυασμός του Ντόναλντ και του Μονρόε, θέλοντας να αναδείξουν πάντως με απόλυτη σοβαρότητα την επικινδυνότητα που αποπνέουν οι νέες πολιτικές του προέδρου των ΗΠΑ.

Το… “Donroe Doctrine” συμπίπτει με τη νέα αμερικανική “Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας” η οποία παρουσιάστηκε από τον Λευκό Οίκο και περιγράφει το όραμα “ευέλικτου ρεαλισμού” του Τραμπ ότι οι ΗΠΑ θα πρέπει να αναβιώσουν το Δόγμα Μονρόε του 19ου αιώνα, το οποίο ανακήρυξε το Δυτικό Ημισφαίριο ως ζώνη επιρροής της Ουάσιγκτον. Προειδοποίησε επίσης ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει «πολιτισμική διαγραφή» και πρέπει να αλλάξει πορεία.

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η πρακτική επαναφορά του νέου δόγματος χαρακτηρίζεται με πιο επιθετικές ρητορικές και στρατιωτικές επιλογές, όπως η πρόσφατη επιχείρηση για τη σύλληψη του προέδρου της Βενεζουέλας και η δήλωση του Τραμπ ότι οι ΗΠΑ θα έχουν ενεργό ρόλο στη μεταβατική διακυβέρνηση της χώρας.

Σαφώς, σύμφωνα με αναλυτές και διεθνή Μέσα αυτή η στρατηγική ξεφεύγει από την παραδοσιακή μη παρέμβαση, μεταθέτοντας την έμφαση σε παρεμβατισμό όπου αυτό θεωρείται προς όφελος των ΗΠΑ, επικεντρώνει την προσοχή σε λατινοαμερικανικές υποθέσεις με στρατιωτικά, οικονομικά και πολιτικά μέσα, και μπορεί να εντείνει εντάσεις με χώρες της περιοχής, ευρωπαίους συμμάχους και ανταγωνιστές των ΗΠΑ.

Οι ΗΠΑ στο εξής θα αποτρέπουν την παρουσία ανταγωνιστικών δυνάμεων εκτός του δυτικού ημισφαιρίου όπως π.χ. Κίνας και Ρωσίας και θα «εκκαθαρίζουν» καθεστώτα που θεωρούνται απειλή για τα αμερικανικά συμφέροντα. Στο πρόσφατο παράδειγμα της Βενεζουέλας, το Καράκας εξήγαγε πετρέλαιο στην Κίνα ζητώντας να πληρωθεί σε γουάν, κάτι που έθετε σε κίνδυνο την παγκόσμια δύναμη του δολαρίου.

Σε αυτό το πλαίσιο πρέπει να προστεθούν οι επεκτατικές ορέξεις του Τραμπ για τη Γροιλανδία, όπως επίσης και οι απειλές αλά Βενεζουέλα για την Κολομβία, το Μεξικό και λιγότερο την Κούβα η οποία… “θα καταρρεύσει μόνη της”.

Επιχειρώντας να προσεγγίσει τη νέα τάξη πραγμάτων υπό το πρίσμα Τραμπ και τις επιπτώσεις μιας νέας αμερικανικής επιθετικότητας, το libre συνομίλησε με τέσσερις πανεπιστημιακούς οι οποίοι επί της ουσίας παρομοιάζουν την παγκόσμια σκηνή, με μια παρτίδα σκάκι, όπου ένας παίκτης αποφασίζει ξαφνικά να αγνοήσει τους κανόνες κίνησης των κομματιών, επιλέγοντας να ανατρέψει τη σκακιέρα προκειμένου να επανατοποθετήσει τα πιόνια σε θέσεις που ευνοούν αποκλειστικά τη δική του κυριαρχία, αδιαφορώντας για τις αντιδράσεις των υπολοίπων παικτών.

Πρόκειται για τους Χ. Παπασωτηρίου, καθηγητής Διεθνών Σχέσεων και Στρατηγικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, Κ. Υφαντή, καθηγητής Διεθνών Σχέσεων στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, Μ. Παπάζογλου, αναπληρωτής Καθηγητής Πολιτικών Συστημάτων Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Διεθνών Σχέσεων στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου και Ι. Μάζη, ομότιμος καθηγητής Οικονομικής Γεωγραφίας και Γεωπολιτικής Θεωρίας του ΕΚΠΑ.

Η Στρατηγική στη Βενεζουέλα και το Δυτικό Ημισφαίριο

Σύμφωνα με τον Χαράλαμπο Παπασωτηρίου, καθηγητή Διεθνών Σχέσεων και Στρατηγικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και πρόεδρο του ΕΣ του Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων (ΙΔΙΣ), η αμερικανική παρέμβαση στη Βενεζουέλα για την αιχμαλώτιση του Μαδούρο δεν επεδίωξε την πλήρη ανατροπή του καθεστώτος, όπως συνέβη στο Ιράκ, αλλά μια σταδιακή μετάβαση μέσω της αντιπροέδρου Ντέλσι Ροντρίγεζ. Στόχος της προσέγγισης αυτής είναι ο εκτοπισμός της επιρροής της Κίνας, της Ρωσίας και της Κούβας, προκειμένου αμερικανικές εταιρείες να αναλάβουν την αναβίωση της πετρελαϊκής παραγωγής. Ο ίδιος σημειώνει ότι η Κούβα θα βρεθεί σε δυσχερή θέση χωρίς το φθηνό πετρέλαιο της Βενεζουέλας, ενώ παραμένει άγνωστο αν υπάρχει σχέδιο για ανάλογη επιδρομή στην Αβάνα.

Σύμφωνα με τον κ. Παπασωτηρίου «ρητορικά η κυβέρνηση Τραμπ εστίασε στη ασυνέχεια στον στόχο απόκτησης της Γροιλανδίας.  Αυτό που θορύβησε τις ευρωπαϊκές ηγεσίες ήταν, ότι η κυβέρνηση Τραμπ αρνήθηκε να αποκλείσει τη χρήση ένοπλης βίας για την επίτευξη αυτού του στόχου.  Όπως άφησε όμως να εννοηθεί ο υπουργός εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, οι ΗΠΑ σκοπεύουν να αγοράσουν τη Γροιλανδία.  Επομένως, το πιθανότερο είναι, ότι ο Τραμπ δεν αποκλείει τη χρήση ένοπλης βίας ως διαπραγματευτικό χαρτί.  Η νομοθεσία της Δανίας πάντως προβλέπει αλλαγή στο καθεστώς ημι-αυτονομίας της Γροιλανδίας μόνο με δημοψήφισμα του πληθυσμού της, πάνω από το 80% του οποίου σε δημοσκοπήσεις είναι ενάντια στην προσάρτηση από τις ΗΠΑ. Καθώς πάντως ο πληθυσμός αυτός είναι μόλις 56.000, ίσως μπορέσουν οι ΗΠΑ να τον αποζημιώσουν τόσο πλουσιοπάροχα, ώστε να αλλάξει γνώμη.

Ο Μάρκο Ρούμιο, οι γονείς του οποίου μετανάστευσαν από την Κούβα στις ΗΠΑ πριν την άνοδο του καθεστώτος Φιντέλ Κάστρο το 1959, δήλωσε ότι η ηγεσία της Κούβας θα πρέπει τώρα να είναι ανήσυχη. Η Κούβα θα βρεθεί σε άσχημη οικονομική κατάσταση, εφόσον σταματήσει να λαμβάνει φτηνό πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα. Αξίζει να σημειωθεί, ότι η φρουρά του Μαδούρο ήταν οπλίτες Κουβανοί, που υπέστησαν δεκάδες απώλειες κατά την αμερικανική επιδρομή. Δεν μπορεί να γνωρίζει κανείς πάντως, αν υπάρχει προχωρημένος αμερικανικός σχεδιασμός για ένα εγχείρημα επιδρομής στην Αβάνα».

Οι ΗΠΑ ως Αναθεωρητική Δύναμη

Ο Κώστας Υφαντής, καθηγητής Διεθνών Σχέσεων και διευθυντής του ΙΔΙΣ στο Πάντειο Πανεπιστήμιο αναλύει ότι οι ΗΠΑ εξελίσσονται σε μια κατ’ εξοχήν αναθεωρητική δύναμη, η οποία επιδιώκει την ανασυγκρότηση της παγκόσμιας τάξης στη βάση των σφαιρών επιρροής. Σύμφωνα με τον κ. Υφαντή, ο Τραμπ δεν ενδιαφέρεται για το διεθνές δίκαιο, τον ΟΗΕ ή τις παραδοσιακές συμμαχίες, αλλά επιβάλλει τις στρατηγικές του προτιμήσεις αποκλειστικά μέσω της στρατιωτικής και οικονομικής ισχύος.

Όπως λέει χαρακτηριστικά ο κ. Υφαντής «πλέον έχουμε μια εξαιρετική εικόνα για το πως ο Πρόεδρος Τραμπ αντιμετωπίζει τον κόσμο και το ποια θεωρεί ότι πρέπει να είναι η θέση και η πολιτική των ΗΠΑ σε αυτόν το κόσμο. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει ως στόχο την ανασυγκρότηση της παγκόσμιας τάξης στην βάση των σφαιρών επιρροής με τις ΗΠΑ να μπορούν να επιβάλουν τις στρατηγικές τους προτιμήσεις μέσω αποκλειστικά της τεράστιας ισχύος – στρατιωτικής και οικονομικής. Σε αυτή την αντίληψη, δεν τον ενδιαφέρει το διεθνές δίκαιο ως πυλώνα νομιμοποίησης της παγκόσμιας τάξης, αλλά ούτε και μια συνθήκη ισορροπίας ισχύος που να λειτουργεί μέσα και από θεσμούς, όπως ο ΟΗΕ ή συμμαχίες όπως το ΝΑΤΟ».

Συμπερασματικά ο κ. Υφαντής καταλήγει: «Έτσι, οι επόμενες κινήσεις του στην αμερικανική ήπειρο (Κούβα, Κολομβία, Καναδάς, Μεξικό και αλλού) ή στην Γροιλανδία θα υπακούν σε αυτή την λογική. Οι ΗΠΑ του Ντόναλντ Τραμπ εξελίσσονται σε μια κατ΄εξοχήν αναθεωρητική δύναμη, όπου η συμμαχική ή εταιρική σχέση δεν καθορίζει την προσέγγισή τους στα πράγματα».

Το καθεστώς Trump απειλεί τη διεθνή νομιμότητα και τη δημοκρατία διεθνώς

Ο Μάνος Παπάζογλου, αναπληρωτής Καθηγητής Πολιτικών Συστημάτων Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Διεθνών Σχέσεων στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου ασκεί δριμεία κριτική, θεωρώντας ότι η σύλληψη Μαδούρο αποτελεί πρωτοφανή καταστρατήγηση του διεθνούς δικαίου. Χαρακτηρίζει τη διοίκηση Τραμπ ως «καθεστώς» που απαξιώνει την εθνική κυριαρχία και αναβιώνει το παρωχημένο «Δόγμα Μονρόε», προκαλώντας διεθνή αταξία.

Όπως δηλώνει ο κ. Παπάζογλου «είναι πρωτοφανής η καταστρατήγηση θεμελιωδών κανόνων του διεθνούς δικαίου στην περίπτωση της σύλληψης Μαδούρο από αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις. Το καθεστώς Trump, γιατί περί καθεστώτος πρόκειται αν αντιληφθούμε την οφειλόμενη διάκριση με την κανονική λειτουργία των θεσμών των ΗΠΑ σύμφωνα με τους κανόνες της εγχώριας και διεθνούς τάξης, στην πραγματικότητα υποδαυλίζει συνθήκες διεθνούς αταξίας μέσω της πλήρους απαξίωσης βασικών εννοιών εθνικής κυριαρχίας και διεθνούς δικαίου. Η σκοπούμενη διασφάλιση της αμερικανικής ισχύος στο δυτικό ημισφαίριο, και ιδιαιτέρως σε Βόρεια και Νότιο Αμερική, αποτελεί μια αρκετά παρωχημένη αντίληψη (“Δόγμα Μονρόε”) για τα πραγματικά δεδομένα του σύγχρονου κόσμου. Η απόπειρα δε να προσαρτηθεί η Γροιλανδία de facto θα προκαλέσει την σοβαρότερη ρήξη του δυτικού κόσμου, καθώς θα διαρρήξει τη διατλαντική σχέση και το ουσιαστικό θεμέλιο της συνεργασίας και αλληλεγγύης μεταξύ των χωρών του ΝΑΤΟ. Η θητεία Trump θα παρέλθει, αλλά θα έχει προκαλέσει σοβαρές, και ίσως μη-αντιμετωπίσιμες, συνέπειες στη διεθνή νομιμότητα και ασφάλεια, αλλά και στα ίδια τα αμερικανικά συμφέροντα».

Όπως εξηγεί ο ίδιος «τηρουμένων των αναλογιών, οι ΗΠΑ, όπως συνέβη με την μεταπολεμική Γερμανία, θα είναι μια χώρα απολογούμενη για τα δεινά και τις απειλές που προκάλεσε μια δική της συγκυριακή ηγεσία, ενώ θα έχει μειωμένη αξιοπιστία για διεθνείς συνεργασίες και συμπράξεις, ακόμα και με τους ιστορικούς συμμάχους της, όπως τα ευρωπαϊκά κράτη. Δυστυχώς, σε έναν πλανήτη στον οποίο κυριαρχούν τα μη-δημοκρατικά καθεστώτα, οι ΗΠΑ, άλλοτε πρότυπο δημοκρατίας κατά τον Tocqueville, μετατρέπεται σε δύναμη περιφρόνησης και αμφισβήτησης θεμελιωδών δημοκρατικών ελευθεριών και αξιών. Αυτό συμβαίνει με την επέμβαση στην Βενεζουέλα, τις απειλές κατά άλλων καθεστώτων της Ν. Αμερικής, τις παρεμβάσεις στην εσωτερική πολιτική κατάσταση στην Ευρώπη υπέρ ακροδεξιών δυνάμεων και την απόπειρα προσεταιρισμού των κατοίκων της Γροιλανδίας υπέρ μιας καταναγκαστικής προσάρτησης, ακόμα και αν έχει το πρόσχημα ενός τοπικού δημοψηφίσματος και χωρίς τη χρήση στρατιωτικής βίας».

Η γεωπολιτική σημασία της Γροιλανδίας

Από την πλευρά του, ο Ιωάννης Μάζης, ομότιμος καθηγητής Οικονομικής Γεωγραφίας και Γεωπολιτικής Θεωρίας του ΕΚΠΑ υπογραμμίζει ότι ο Τραμπ επιδιώκει την απόλυτη ηγεμονία των ΗΠΑ στο Δυτικό Ημισφαίριο, βασιζόμενος στην ενεργειακή στήριξη και την προστασία του δολαρίου ως νομισματικής μονάδας. Ο κ. Μάζης εξηγεί ότι οι ΗΠΑ δεν αποδέχονται την υπονόμευση του «πετροδολαρίου», όπως φάνηκε στις περιπτώσεις του Ιράν και της Βενεζουέλας, ακολουθώντας το παράδειγμα των επεμβάσεων στο Ιράκ και τη Λιβύη.

Το ενδιαφέρον των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία ερμηνεύεται από τον κ. Μάζη ως μια κίνηση για την αύξηση της φυσικής ακτογραμμής των ΗΠΑ στον Αρκτικό Κύκλο. Καθώς η Ρωσία ελέγχει τεράστιο μέρος των αποθεμάτων της Αρκτικής, η προσάρτηση της Γροιλανδίας θα επέτρεπε στις ΗΠΑ να αυξήσουν τη δικαιοδοσία τους στις Αποκλειστικές Οικονομικές Ζώνες της περιοχής.

Αναλυτικά, σύμφωνα με τον Ομότιμο καθηγητή «ο Ντόναλντ Τραμπ επιθυμεί να δημιουργήσει μια ανακατανομή ηγεμονίας σε έναν διαπιστωμένα πολυπολικό πλανήτη. Να εξασφαλίσει, όπως σαφώς αναφέρεται στην Έκθεση για τη Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας των Ηνωμένων Πολιτειών, την απόλυτη ηγεμονία των ΗΠΑ στο Δυτικό Ημισφαίριο. Αυτό είναι σαφές.

Το δεύτερο είναι ότι, για να εξασφαλιστεί αυτή η ηγεμονία, απαιτείται σοβαρή ενεργειακή στήριξη. Μια ενεργειακή στήριξη η οποία θα βασίζεται στο δολάριο ως νομισματική μονάδα. Κάτι το οποίο είχε ήδη αρχίσει να υπονομεύεται τόσο στην περίπτωση του Ιράν όσο και, πιο πρόσφατα, στην περίπτωση της Βενεζουέλας».

Ο κ. Μάζης θυμίζει ότι «ανάλογες περιπτώσεις, με παρόμοιες καταλήξεις, είχαμε στο παρελθόν στο Ιράκ του Σαντάμ Χουσεΐν και στη Λιβύη του Καντάφι. Και εκεί οι επεμβάσεις ήταν αδυσώπητες, διότι – από την αμερικανική οπτική – δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή η υπονόμευση του πετροδολαρίου. Είναι αδύνατον».

Και όπως εξηγεί στη συνέχεια «για να ολοκληρωθεί λοιπόν αυτό το σχήμα, πρέπει να εξετάσουμε και το μέλλον του Αρκτικού Κύκλου. Εκεί έχουμε την περίπτωση της Γροιλανδίας. Η Γροιλανδία λειτουργεί ως μια πρόσθετη φυσική ακτογραμμή στον Αρκτικό Ωκεανό για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Πρέπει να σκεφτούμε ότι η φυσική ακτογραμμή των Ηνωμένων Πολιτειών στην Αρκτική, η οποία σήμερα βρίσκεται στη διάθεσή τους, είναι ουσιαστικά μόνο η ακτογραμμή της Αλάσκας, ενώ η φυσική ακτογραμμή της Ρωσικής Ομοσπονδίας είναι τεράστια. Αυτό σημαίνει, πολύ απλά, ότι η Ρωσία μπορεί να ελέγχει περίπου το 40% των διεθνών αποθεμάτων της Αρκτικής ζώνης, τα οποία αντιστοιχούν σε πάνω από το 50% των διεθνών αποθεμάτων του πλανήτη. Κάτι λοιπόν πρέπει να κάνει και η πλευρά των Ηνωμένων Πολιτειών προκειμένου να αυξήσει τη δικαιοδοσία της επί των θαλάσσιων ζωνών, όπως αυτές έχουν διαμορφωθεί μέσω των αποκλειστικών οικονομικών ζωνών στον Αρκτικό Ωκεανό. Και αυτό μπορεί να γίνει μόνο εάν αυξήσει τη φυσική της ακτογραμμή». Η φυσική της ακτογραμμή μπορεί να αυξηθεί μόνο με την προσθήκη της Γροιλανδίας στον αμερικανικό γεωπολιτικό χώρο. Υπό αυτό το πρίσμα, οι πιέσεις προς την πλευρά της Γροιλανδίας είναι απολύτως εξηγήσιμες».

Όπως αναφέρει ο ΣΥΡΙΖΑ, «ο κ. καθηγητής προσπάθησε -για να διασώσει λίγο και από το δικό του επιστημονικό κύρος- να δικαιολογήσει την απαράδεκτη διατύπωση Μητσοτάκη, λέγοντας ότι “η δήλωση έγινε λίγη ώρα μετά”, ότι ο κ. Μητσοτάκης “δεν είχε πλήρη εικόνα τι είχε συμβεί” και ότι “ο πρωθυπουργός δεν είναι καθηγητής διεθνούς δικαίου”. Στο τέλος, όμως, του ξέφυγε: “Όπως μια χώρα δεν πρέπει να φέρεται ως δικαστήριο, έτσι κι ένας πρωθυπουργός δεν πρέπει να φέρεται ως καθηγητής του διεθνούς δικαίου”, είπε ο Αγγ. Συρίγος».

«Συμφωνούμε! Και προσθέτουμε ότι ο πρωθυπουργός μιας χώρας, ειδικά σε διεθνή ζητήματα, δεν πρέπει ούτε να βιάζεται να κάνει αναρτήσεις, ούτε να εκφράζει ελαφρά τη καρδία απαράδεκτες θέσεις που μπορεί μελλοντικά να χρησιμοποιηθούν κατά των εθνικών μας συμφερόντων. Καλή η προσπάθεια κ. Συρίγο, αλλά μάταιη… », καταλήγει ο ΣΥΡΙΖΑ.

Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιεύτηκαν στο Cubadebate, 21 ήταν μέλη του υπουργείου Εσωτερικών, εκ των οποίων τρεις ανώτεροι αξιωματικοί (δύο συνταγματάρχες και ένας αντισυνταγματάρχης), ενώ οι άλλοι 11 ήταν μέλη των Επαναστατικών Ενόπλων Δυνάμεων, στην πλειονότητά τους στρατιώτες.

Το μεγαλύτερο σε ηλικία μέλος ήταν 67 ετών και το νεότερο 26 ετών, διευκρινίζεται.

Οι αρχές της Βενεζουέλας δεν είχαν ακόμη δημοσιεύσει επίσημο απολογισμό των θυμάτων της επίθεσης.

Στον λογαριασμό στο Instagram του στρατού της Βενεζουέλας δημοσιεύτηκαν σήμερα οι αναγγελίες θανάτου 23 στρατιωτικών, μεταξύ των οποίων πέντε ναύαρχοι, 16 λοχίες διαφόρων βαθμίδων και δύο στρατιώτες.

Ο υπουργός Άμυνας της Βενεζουέλας Βλαντίμιρ Παντρίνο είχε δηλώσει την Κυριακή ότι οι σωματοφύλακες του Μαδούρο δολοφονήθηκαν «εν ψυχρώ» από τα αμερικανικά στρατεύματα, τα οποία βομβάρδισαν την πρωτεύουσα και τρείς άλλες πολιτείες για να διευκολύνουν την επιχείρηση σύλληψης του Μαδούρο και της πρώτης κυρίας Σίλια Φλόρες.

Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.

Η δημοσίευση κοινοποιήθηκε από το χρήστη Ejército de Venezuela (@ejercito_ve)

Η αμερικανική επιχείρηση πραγματοποιήθηκε μέσα σε λίγες ώρες με περίπου 200 στρατιώτες και 150 αεροσκάφη, σύμφωνα με τον Αμερικανό υπουργό Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ.

Εκρήξεις, μετά τις οποίες υψώνονταν σύννεφα καπνού και ξεσπούσαν πυρκαγιές, είχαν στόχο το Fuerte Tiuna, το μεγαλύτερο στρατιωτικό συγκρότημα της Βενεζουέλας, όπου στεγάζονται το υπουργείο Άμυνας και η Στρατιωτική Ακαδημία. Πολύ μεγάλο σε μέγεθος, το Φουέρτε Τιούνα περιλαμβάνει όχι μόνο στρατιωτικά κτίρια αλλά και αστικούς χώρους με κατοικίες για στρατεύματα, όπου ζουν χιλιάδες οικογένειες.

Άλλες εκρήξεις ακούστηκαν κοντά στο συγκρότημα αεροναυπηγικής La Carlota, στρατιωτικό αεροδρόμιο και αεροδρόμιο για ιδιωτικές πτήσεις, στο ανατολικό Καράκας.

Η Κούβα και η Βενεζουέλα διατηρούν από παλιά στενές σχέσεις συνεργασίας σε στρατηγικούς τομείς όπως η άμυνα, η υγεία και η εκπαίδευση, προβλέποντας μεταξύ άλλων την προμήθεια πετρελαίου με αντάλλαγμα την αποστολή γιατρών και εκπαιδευτικών.

Ο Σάαμπ πρόσθεσε ότι τρεις εισαγγελείς θα διερευνήσουν τους θανάτους που σημειώθηκαν κατά τη διάρκεια της αμερικανικής στρατιωτικής επιχείρησης που απομάκρυνε τον Μαδούρο από την εξουσία το Σαββατοκύριακο.

«Όλα είναι παράνομα στην υπόθεση αυτή. Το καθεστώς του Νικολάς Μαδούρο, ο εκλογικός κύκλος του 2024, η αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση που αντιβαίνει στον Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών», δήλωσε ο Σεμπαστιέν Λεκορνί ενώπιον της Γαλλικής Εθνοσυνέλευσης ζητώντας «δημοκρατική μετάβαση» πέριξ του Εντμούντο Γκονσάλες Ουρούτια, του υποψήφιου της αντιπολίτευσης στις τελευταίες προεδρικές εκλογές, για τον οποίο η Γαλλία θεωρεί ότι εξελέγη πρόεδρος το 2024.

Ο ανατραπείς πρόεδρος της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, δήλωσε αθώος στη Νέα Υόρκη τη Δευτέρα για κατηγορίες διακίνησης ναρκωτικών, αφού συνελήφθη από αμερικανικές ειδικές δυνάμεις σε μια πρωτοφανή επιχείρηση, η οποία άφησε την ηγεσία της Βενεζουέλας στο Καράκας να προσπαθεί εσπευσμένα να ανασυνταχθεί.

Το ρωσικό ΥΠΕΞ ανέφερε σε ανακοίνωση ότι χαιρετίζει τις προσπάθειες των αρχών της Βενεζουέλας να προστατεύσουν την κυριαρχία τους και τα εθνικά τους συμφέροντα.