Ο Οικουμενικός Πατριάρχης χοροστάτησε, την Παρασκευή, στη θεία λειτουργία για την εορτή του Αγίου Νικολάου στον πανηγυρίζοντα φερώνυμο Ιερό Ναό στο Τζιβαλί της Κωνσταντινούπολης, ο οποίος έχει παραχωρηθεί για την εξυπηρέτηση της ουκρανόφωνης κοινότητας.

Στην ομιλία του ο Πατριάρχης Βαρθλομαίος δήλωσε μεταξύ άλλων: «Χαιρόμεθα βαθέως, διότι και ο νυν Πάπας έχει τας αυτάς ως και οι άμεσοι προκάτοχοί του, από Παύλου Στ’ έως Βενεδίκτου του ΙΣτ’, διαθέσεις διά το μέγα ζήτημα “της των πάντων ενώσεως”, υπέρ της οποίας προσεύχεται αδιαλείπτως η Αγία Εκκλησία μας. Καθώς δε κατά το προσεχές έτος η ημερομηνία εορτασμού της εορτών εορτής, του Αγίου Πάσχα, συμπίπτει, τύχη αγαθή, διά την Ανατολικήν και την Δυτικήν Χριστιανοσύνην, θεωρούμε ότι μας δίδεται χρυσή ευκαιρία να καταλήξωμεν εις συμφωνίαν με τον αδελφόν Φραγκίσκον περί της μονίμου καθιερώσεως του εορτασμού του Πάσχα υπό της Ορθοδόξου και Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας την αυτήν ημέραν και διά τα επόμενα έτη, συμφώνως μάλιστα προς το Κανόνιον της καθ᾽ ημάς Εκκλησίας. Είμεθα δε αισιόδοξοι ότι και η Αγγλικανική Εκκλησία και αι λοιπαί Προτεσταντικαί Ομολογίαι ασμένως θα υιοθετήσουν μίαν τοιαύτην συμφωνίαν».

Στη συνέχεια, ο Παναγιώτατος, δραττόμενος της ευκαιρίας, απευθύνθηκε προς εκείνους τους Ορθοδόξους Χριστιανούς, οι οποίοι αντιδρούν σε αυτή την προοπτική διευκρινίζοντας ότι:

«H εν λόγω συμφωνία θα αφορά αποκλειστικώς εις το ζήτημα της ημέρας εορτασμού του Πάσχα και όχι ασφαλώς εις συλλειτουργίαν με τους αδελφούς μας της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, η οποία συλλειτουργία προϋποθέτει την κοινωνίαν μεταξύ των δύο Εκκλησιών μας, εις την οποίαν, παρά την πρόοδον του θεολογικού διαλόγου και τα σημαντικά βήματα που έχουν συντελεσθεί, δεν έχουμε ακόμη φθάσει. Όπως η πλεινότης των Ορθοδόξων Εκκλησιών εορτάζει την επί θύραις μεγάλην δεσποτικήν εορτήν των Χριστουγέννων στις 25 Δεκεμβρίου κατ᾽ έτος, την ίδια δηλαδή ημερομηνία με την Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία, όπως οι εν Ελλάδι Ρωμαιοκαθολικές Κοινότητες ακολουθούν το Ορθόδοξον Κανόνιον διά τον προσδιορισμόν του Πάσχα, προκειμένου να το εορτάζουν από κοινού με τους Ορθόδοξους αδελφούς τους, όπως εις Φιλλανδίαν από πολλών ετών η ημερομηνία του Πάσχα είναι κοινή δι᾽ όλους τους Χριστιανούς της χώρας, το αυτό προτείνουμε να θεσμοθετηθή εις παγχριστιανικόν επίπεδον και δη επί τη βάσει του τρόπου καθορισμού του Πάσχα υπό της Ορθοδόξου Εκκλησίας. Φρονούμεν ότι δεν υπάρχει καλύτερος τρόπος διά να τιμήσωμεν την μνήμην των Πατέρων της εν Νικαία Α´ Οικουμενικής Συνόδου, οι οποίοι, μεταξύ άλλων, ρύθμισαν και το ζήτημα του κοινού εορτασμού του Πάσχα. Είναι πράγματι θλιβερόν 1700 έτη αργότερα να συζητούμε ακόμη για το θέμα αυτό».

«Δεν νοείται και είναι απαράδεκτο να εξακολουθούμε σήμερα, εις τας αρχάς του 21ου αιώνος, να ζούμε με φανατισμούς, μικροψυχία και προκαταλήψεις. Ο Θεός μας είναι Θεός της αγάπης. Και αν ακόμη έγιναν λάθη εις το παρελθόν, αυτό δεν σημαίνει ότι εμείς πρέπει να τα διαιωνίζουμε» προσέθεσε ο Οικουμενικός Πατριάρχης.

Ο κ.κ. Βαρθολομαίος αφού υπενθύμισε ότι ο ναός του Αγίου Νικολάου στο Τζιβαλί, στις όχθες του Κερατίου Κόλπου έχει παραχωρηθεί για την εξυπηρέτηση των λειτουργικών αναγκών των ουκρανοφώνων που διαβιούν στην Κωνσταντινούπολη, προσευχήθηκε για τους Ρώσους κληρικούς και λαϊκούς, που υποστηρίζουν τους χειμαζόμενους Ορθοδόξους αδελφούς τους στην Ουκρανία και υφίστανται διώξεις και φυλακίσεις, επειδή ανθίστανται στην απάνθρωπη -όπως τη χαρακτήρισε- πολιτική του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν και του «αντιχριστιανικού κηρύγματος» του Πατριάρχη Μόσχας Κυρίλλου.

Συγκεκριμένα ανέφερε:

«Το ανύστακτον ενδιαφέρον της Μητρός Εκκλησίας Κωνσταντινουπόλεως επεκτείνεται όμως και προς τον πιστόν και σκληρώς δοκιμαζόμενον λαόν της Ουκρανίας, ο οποίος επί σχεδόν τρία έτη βιώνει την φρίκην ενός αποτροπαίου πολέμου από μέρους της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Η επικειμένη εορτή των Χριστουγέννων, η κατ᾽ εξοχήν ημέρα εξαγγελίας της “επί γης ειρήνης”, θα πρέπει να κινητοποιήσει όλους για τον οριστικό τερματισμό του πολέμου με δικαία και βιώσιμη ειρήνη για την Ουκρανία. Προσευχόμεθα αδιαλείπτως υπέρ της ταχείας και πλήρους αποκαταστάσεως της υγείας των τραυματιών και υπέρ αναπαύσεως της ψυχής των θυμάτων και κουφισμού των οικογενειών των τόσον εις την Ουκρανίαν όσον και εις την Ρωσίαν. Σήμερον δε απευθύνομεν ιδιαιτέρας ικεσίας προς τον εορταζόμενον ‘Αγιον Νικόλαον και υπέρ όλων εκείνων των Ρώσων κληρικών και λαϊκών, οι οποίοι υποστηρίζουν τους εν Ουκρανία χειμαζομένους Ορθοδόξους αδελφούς τους και υφίστανται απηνείς διώξεις και φυλακίσεις, επειδή ακριβώς υψώνουν την φωνή τους εναντίον της απανθρώπου πολιτικής του προέδρου Πούτιν και του αντιχριστιανικού κηρύγματος του Πατριάρχου Κυρίλλου. Είθε το παράδειγμά των να αφυπνίσει συνειδήσεις εντός και εκτός της χώρας των».

Η γερμανική εφημερίδα σημειώνει σε ανταπόκριση από την Κων/πολη: «Για πρώτη φορά μετά την ίδρυση της Τουρκικής Δημοκρατίας πριν από έναν αιώνα υπάρχει στη χώρα μια μεγάλη χριστιανική κοινότητα. Η σκιά του πολέμου φθάνει μέχρι την Τουρκία και τους Ρώσους που αναζητούν καταφύγιο εκεί. Διότι οι εκεί ορθόδοξες εκκλησίες υπάγονται στον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, τον πνευματικό ηγέτη περίπου 350 εκατομμυρίων ορθοδόξων χριστιανών. Και ο Οικουμενικός Πατριάρχης έχει πάρει σαφή θέση υπέρ της Ουκρανίας στον πόλεμο.

“Οι περισσότεροι Ρώσοι που καταφεύγουν στην Τουρκία απορρίπτουν τον πόλεμο”, λέει ο πρώην ρωσορθόδοξος ιερέας Βλάντισλαβ Αντσίμπορ, ο οποίος διέκοψε κάθε σχέση με την ρωσική εκκλησία μιας και, όπως τονίζει, δεν υπηρετεί πλέον την πίστη, αλλά μια ιδεολογία και την πολιτική του προέδρου Πούτιν.

Στις 5 Ιανουαρίου του 2019 ο Οικουμενικός Πατριάρχης ανακήρυξε το αυτοκέφαλο της ουκρανικής ορθόδοξης εκκλησίας προκαλώντας την οργή του Πατριάρχη Μόσχας Κυρίλλου. Η εκδίκηση του προκαθημένου της ρωσικής εκκλησίας ξεκίνησε από την Αφρική. Λίγο μετά την αναγνώριση του αυτοκέφαλου της ουκρανικής εκκλησίας από τον Πατριάρχη Αλεξανδρείας Θεόδωρο η Ιερά Σύνοδος της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας αποφάσισε την ίδρυση Πατριαρχικής Εξαρχίας στην Αφρική. “Πρόκειται για σαφή παραβίαση εκκλησιαστικού δικαίου”, λέει ένας συνομιλητής στο Οικουμενικό Πατριαρχείο. Ο Κύριλλος ωστόσο επιλέγει την περαιτέρω κλιμάκωση και απειλεί με ίδρυση Πατριαρχικής Εξαρχίας και στην Τουρκία».

Ο Πατριάρχης Κύριλλος είναι βασικός σύμμαχος του Πούτιν και υποστηρικτής της εισβολής. 

Έχει επικρίνει στο παρελθόν όσους αντιτίθενται στον πόλεμο και κάλεσε τους Ρώσους να συσπειρωθούν γύρω από το Κρεμλίνο.

«Πολλοί πεθαίνουν στα πεδία του εσωτερικού πολέμου», είπε ο Κύριλλος, 75 ετών, στην πρώτη του κυριακάτικη ομιλία μετά τη διαταγή επιστράτευσης. «Η Εκκλησία προσεύχεται να τελειώσει αυτή η μάχη όσο το δυνατόν γρηγορότερα, ώστε όσο το δυνατόν λιγότεροι αδελφοί να αλληλοσκοτωθούν σε αυτόν τον αδελφοκτόνο πόλεμο».

«Αλλά την ίδια στιγμή, η Εκκλησία συνειδητοποιεί ότι εάν κάποιος, οδηγούμενος από την αίσθηση του καθήκοντος και την ανάγκη να εκπληρώσει τον όρκο του… πάει να κάνει αυτό που τον καλεί το καθήκον του, και αν κάποιος πεθάνει κατά την εκτέλεση του καθήκοντος αυτού, τότε θα έχει αναμφίβολα διαπράξει μια πράξη που ισοδυναμεί με θυσία. Θα έχει θυσιαστεί για άλλους. Και επομένως, πιστεύουμε ότι αυτή η θυσία ξεπλένει όλες τις αμαρτίες που έχει διαπράξει ένας άνθρωπος».

Η Ρωσία έχει καλέσει περίπου 300.000 επιπλέον στρατιώτες  να πολεμήσουν στην Ουκρανία, σε μια προσπάθεια κινητοποίησης που έχει πυροδοτήσει την οργή της κοινής γνώμης, οδηγώντας σε έξοδο πολιτών από τη χώρα και πυροδοτώντας διαδηλώσεις σε ολόκληρη τη ρωσική επικράτεια.

Ο Πατριάρχης Κύριλλος έχει κάνει και στο παρελθόν δηλώσεις υποστήριξης των ενεργειών της Μόσχας στην Ουκρανία και πιστεύει πως ο πόλεμος είναι ένα τείχος απέναντι στη δυτική φιλελεύθερη κουλτούρα την οποία θεωρεί παρακμιακή.

“Ας μας βοηθήσει ο Κύριος να ενωθούμε αυτές τις δύσκολες στιγμές για την πατρίδα μας, και γύρω από τις αρχές”, είπε ο 75χρονος Κύριλλος στη διάρκεια μιας λειτουργίας στη Μόσχα, όπως μεταδίδει το πρακτορείο ειδήσεων Interfax.

“Μακάρι οι αρχές να είναι γεμάτες με ευθύνη για τον λαό τους, ταπεινότητα και την ετοιμότητα να τον υπηρετήσουν ακόμη κι αν τους κοστίσει τη ζωή”, πρόσθεσε ο πατριάρχης, στενός σύμμαχος του προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν.

Ο Κύριλλος είπε πως αν ο πληθυσμός συσπειρωθεί γύρω από τις αρχές “θα υπάρξει αυθεντική αλληλεγγύη και η ικανότητα να απωθηθούν οι εχθροί, εξωτερικοί και εσωτερικοί…”

Η Ρωσία έστειλε δεκάδες χιλιάδες στρατιώτες στην Ουκρανία στις 24 Φεβρουαρίου σε αυτό που αποκάλεσε ειδική στρατιωτική επιχείρηση για την υποβάθμιση της στρατιωτικής ικανότητας της γειτονικής της χώρας και την εκρίζωση αυτών που αποκαλεί επικίνδυνους εθνικιστές.

Οι ουκρανικές δυνάμεις προέβαλαν σθεναρή αντίσταση και η Δύση επέβαλε σαρωτικές κυρώσεις στη Ρωσία στην προσπάθεια να την αναγκάσει να αποσύρει τις δυνάμεις της.