Ο κατάλογος των ζημιών από τον κυκλώνα, που προκάλεσε επίσης μεγάλες καταστροφές στο μικρό γαλλικό αρχιπέλαγος της Μαγιότ, εκτοξεύθηκε επίσης, με τουλάχιστον 110.000 κατοικίες να έχουν καταστραφεί στη Μοζαμβίκη την οποία έπληξε ο κυκλώνας την προηγούμενη εβδομάδα.

Mozambique: Cyclone Chido made landfall with destructive winds & heavy rain, leaving over 627K people in high-risk areas in need of shelter and other life-saving aid.@WFP is on the ground delivering food assistance to families in need.

pic.twitter.com/eV9EH7cLQh

— United Nations (@UN) December 16, 2024

Ιδιαίτερα ισχυροί άνεμοι, με ριπές που έφθαναν «περίπου τα 260 χλμ/ώρα» και βροχές «250 χιλιοστών σε 24 ώρες» έπληξαν την επαρχία Κάμπο Ντελγκάδο (βόρεια) όπου συγκεντρώνονται πάνω από 500.00 από τους 620.000 ανθρώπους που επηρεάστηκαν από την καταιγίδα.

Εικόνες της Unicef στην περιοχή Μεκούφι, που έχει επηρεαστεί πιο πολύ από όλες, αποτυπώνουν σκηνικά απόγνωσης με στέγες να έχουν αποκοπεί από κτήρια.

Η καταμέτρηση των σχεδόν 670 τραυματιών δεν έχει συνεχιστεί από χθες στη χώρα αυτή που είναι από τις πιο φτωχές σε όλο τον κόσμο και η οποία είχε πληγεί από τη χειρότερη ξηρασία μέσα σε έναν αιώνα στη νότια Αφρική, σύμφωνα με το Παγκόσμιο Επισιτιστικό Πρόγραμμα.

Cyclone Chido has caused widespread destruction in #Mozambique’s northern provinces, displacing thousands. Families already displaced by conflict now face homelessness once again. Ulrika Blom, our Country Director in Mozambique, speaks to @SkyNews. pic.twitter.com/zKpbebmjNK

— NRC East & Southern Africa (@NRC_EAY) December 18, 2024

Ο υποψήφιος πρόεδρος του ιστορικού κυβερνώντος κόμματος Ντανιέλ Σάπο, η ανακήρυξη της νίκης του οποίου προκάλεσε άνευ προηγουμένου μετεκλογική κρίση που οδήγησε στον θάνατο 130 ανθρώπων, επισκέπτεται σήμερα τις πληγείσες περιοχές.

Ο Σάπο, που θα ορκιστεί πρόεδρος στις 15 Ιανουαρίου εφόσον το Συνταγματικό Συμβούλιο επικυρώσει τα αποτελέσματα μέχρι και αύριο Δευτέρα κάλεσε από τη δημόσια τηλεόραση όλες τις επαρχίες να δώσουν “τρόφιμα, ρούχα”. “Ακόμη κι αν τα χρησιμοποιούμε, οι αδελφοί μας τα έχουν ανάγκη”, τόνισε.

Η Μοζαμβίκη παραμένει η χώρα με τον πιο βαρύ απολογισμό από τον κυκλώνα. Στη Μαγιότ, 35 είναι οι νεκροί και περίπου 2.500 οι τραυματίες σύμφωνα με καταμέτρηση του γαλλικού υπουργείου Εσωτερικών. Όμως “είναι πιθανό να υπάρχουν πολύ περισσότερα θύματα”, προειδοποίησε ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν κατά την επίσκεψή του την περασμένη Πέμπτη στο νησί.

Cyclone Chido hits Mozambique, wreaking havoc and flooding roads after battering the French territory of Mayotte in Indian Ocean pic.twitter.com/0vf5S8ouT5

— TRT World Now (@TRTWorldNow) December 16, 2024

Λόγω της παρουσίας υπηκόων των νησιών Κομόρες στη Μαγιότ, οι γειτονικές Κομόρες, που διεκδικούν την κυριαρχία του γαλλικού αρχιπελάγους, κήρυξαν εθνικό πένθος μίας εβδομάδας, αν και κανένας θάνατος δεν έχει σημειωθεί στο έδαφός τους.

Η καταιγίδα, παρότι μειώθηκε σημαντικά σε ένταση κατά την είσοδό της στην αφρικανική ήπειρο, έπληξε επίσης το Μαλάουι όπου ο οριστικός απολογισμός είναι 13 νεκροί και σχεδόν 30 τραυματίες.

Σύμφωνα με το αμερικανικό κέντρο προειδοποίησης τυφώνων, το οποίο ανανέωσε σήμερα τις προβλέψεις του, ο Μόκα αναβαθμίστηκε σε κυκλώνα κατηγορίας 5 — η υψηλότερη– βάσει της κλίμακας Σάφιρ- Σίμσον, συνοδευόμενος από ανέμους που ενδέχεται να φτάσουν τα 259 χιλιόμετρα την ώρα.

Ο ισχυρός κυκλώνας απειλεί τους αυτοσχέδιους καταυλισμούς όπου στοιβάζονται εκατοντάδες χιλιάδες μουσουλμάνοι πρόσφυγες Ροχίνγκια στο Μπανγκλαντές.

Από την πλευρά της η ινδική μετεωρολογική υπηρεσία εκτιμά ότι ο κυκλώνας θα εξασθενίσει λίγο προτού φτάσει σήμερα το πρωί στην περιοχή μεταξύ του Κοξ Μπαζάρ στο Μπανγκλαντές, όπου βρίσκονται οι καταυλισμοί προσφύγων, και της Σίτουε, μιας πόλης 150.000 κατοίκων στη Μιανμάρ.

«Ο άνεμος ενισχύεται αυτή τη στιγμή», δήλωσε ο Κιάου Κιάου Χάινγκ.

ένας διασώστης από το Παουκτάου, όπου περίπου 3.000 άνθρωποι έχουν αναζητήσει καταφύγιο σε περιοχές μακριά από τις ακτές, αφού εγκατέλειψαν τις εστίες τους στη Σίτουε, η οποία βρίσκεται στις δυτικές ακτές του κρατιδίου Ραχίν της Μιανμάρ.

«Σοβαρή έκτακτη ανάγκη»

Ο Μόκα ενδέχεται να προκαλέσει παλιρροϊκά κύματα ύψους έως και 4 μέτρων. Ο Ερυθρός Σταυρός της Μιανμάρ επεσήμανε ότι «προετοιμάζεται να αντιδράσει σε μια σοβαρή έκτακτη ανάγκη».

Στο Μπανγκλαντές, 190.000 άνθρωποι απομακρύνθηκαν από το Κοξ Μπαζάρ και σχεδόν 100.000 από τη γειτονική πόλη Τσιταγκόνγκ, σύμφωνα με τις αρχές. «Οδηγήθηκαν σε περίπου 4.000 καταφύγια για τον κυκλώνα», δήλωσε τοπικός αξιωματούχος χθες το βράδυ.

Πρόσφυγες Ροχίνγκια απομακρύνθηκαν από «περιοχές κινδύνου» σε κοινοτικά κέντρα, ενώ χιλιάδες άνθρωποι έφυγαν από το τουριστικό νησί Σεν Μάρτιν, που βρίσκεται στο πέρασμα του Μόκα.

«Ο κυκλώνας Μόκα είναι η πιο ισχυρή καταιγίδα μετά τον κυκλώνα Σιντρ», επεσήμανε ο Αζιζούρ Ράχμαν, διευθυντής της μετεωρολογικής υπηρεσίας του Μπανγκλαντές.

Τον Νοέμβριο του 2007 ο Σιντρ είχε πλήξει το νοτιοδυτικό Μπανγκλαντές, αφήνοντας πίσω του 3.000 νεκρούς και ζημιές ύψους πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Οι αρχές του Μπανγκλαντές έχουν απαγορεύσει στους Ροχίνγκια να κατασκευάσουν μόνιμα σπίτια από μπετόν, φοβούμενες ότι αυτό θα τους ωθήσει να μείνουν επ’ αόριστον στη χώρα, αντί να επιστρέψουν στη Μιανμάρ, από όπου έφυγαν οι περισσότεροι το 2017 για να γλιτώσουν από τις διώξεις του στρατού.

Πανικός

Οι μετεωρολόγοι αναμένουν ότι ο κυκλώνας θα προκαλέσει σφοδρές βροχοπτώσεις οι οποίες ενδέχεται να οδηγήσουν σε κατολισθήσεις. Οι περισσότεροι καταυλισμοί των Ροχίνγκια έχουν δημιουργηθεί στο πλάι ενός λόφου, με τις κατολισθήσεις να είναι συχνές στην περιοχή.

Οι αρχές επεσήμαναν ότι χιλιάδες εθελοντές απομακρύνουν τους Ροχίνγκια από «τις περιοχές κινδύνου» προς πιο σταθερές κατασκευές, όπως σχολεία.

Όμως «όλοι οι Ροχίνγκια στους καταυλισμούς βρίσκονται σε κίνδυνο», προειδοποίησε ο αναπληρωτής επιθεωρητής του Μπανγκλαντές αρμόδιος για τους πρόσφυγες Σάμσουντ Ντούζα.

Στο εσωτερικό της Μιανμάρ οι Ροχίνγκια που ζουν σε καταυλισμούς εκτοπισμένων προετοιμάζονται για την έλευση του Μόκα.

«Ανησυχούμε πολύ. Μπορεί να κινδυνεύσουμε αν αυξηθεί η στάθμη του νερού», δήλωσε αξιωματούχος καταυλισμού στο κρατίδιο Ραχίν.

«Υπάρχουν περίπου 1.000 άνθρωποι στον καταυλισμό (…) Οι αρχές μάς έδωσαν σακιά με ρύζι, λάδι και πέντε σωσίβια», πρόσθεσε, ζητώντας να μην κατονομαστεί καθώς φοβάται για αντίποινα από τη χούντα.

«Οι τοπικές αρχές δεν έχουν προβλέψει ασφαλές μέρος για να πάμε», κατήγγειλε.

Και μπορεί τα χαρακτηριστικά της να μην είναι τα ίδια, αλλά το κρύο θα είναι τσουχτερό.

https://twitter.com/metoffice/status/1608138349570662402?ref_src=twsrc%5Etfw%7Ctwcamp%5Etweetembed%7Ctwterm%5E1608138349570662402%7Ctwgr%5E5e99b8670ddc68f4001619c00eaf36187c3d84d2%7Ctwcon%5Es1_&ref_url=https%3A%2F%2Fwww.ieidiseis.gr%2Fkosmos%2F178617%2Fproeidopoiisi-tou-met-office-i-poliki-vomva-ton-ipa-katefthynetai-pros-vretania

Την Τετάρτη 28/12 εκδόθηκε μετεωρολογικό δελτίο με κίτρινη προειδοποίηση για έντονη βροχόπτωση από τις 3 τα ξημερώματα της Παρασκευής για 15 ώρες για μεγάλο μέρος της Σκωτίας, συμπεριλαμβανομένων του Εδιμβούργου, της Γλασκώβης και του Στέρλινγκ. Το Μετεωρολογικό Γραφείο είπε ότι η έντονη βροχόπτωση θα μπορούσε να προκαλέσει πλημμύρες και διακοπή των μετακινήσεων.

https://twitter.com/metoffice/status/1608176042434527232?ref_src=twsrc%5Etfw%7Ctwcamp%5Etweetembed%7Ctwterm%5E1608176042434527232%7Ctwgr%5E5e99b8670ddc68f4001619c00eaf36187c3d84d2%7Ctwcon%5Es1_&ref_url=https%3A%2F%2Fwww.ieidiseis.gr%2Fkosmos%2F178617%2Fproeidopoiisi-tou-met-office-i-poliki-vomva-ton-ipa-katefthynetai-pros-vretania

Ο Simon Partridge, μετεωρολόγος, είπε ότι ο υγρός και θυελλώδης καιρός προκαλείται από τον κυκλώνα – βόμβα στις ΗΠΑ.

«Ο καιρός στο Ηνωμένο Βασίλειο θα παραμείνει άστατος με περαιτέρω περιόδους έντονης υγρασίας και θυελλωδών ανέμων λόγω της ενίσχυσης του jet stream στις ΗΠΑ , δηλαδή ρεύματα αέρα που μοιάζουν με «ποτάμια» και κινούνται ταχύτατα με ταχύτητα από 129 έως 225 χμ. την ώρα, αλλά μπορούν να φτάσουν και πάνω από 275 χμ/ώρα.

Έσπευσε ωστόσο να καθησυχάσει πως οι επιπτώσεις στη Βρετανία από την χιονοκαταιγίδα στις ΗΠΑ, δεν θα είναι τόσο καταστροφικές καθώς θα έχουν τελείως διαφορετικά χαρακτηριστικά.

Οπως είπε o Simon Partridge, «αυτό που έκανε ο «κυκλώνας-βόμβα» ήταν να ενισχύσει το jet stream το οποίο καθοδηγείται από διαφορές στη θερμοκρασία, δηλαδή όσο πιο έντονη είναι η διαφορά θερμοκρασίας μεταξύ του βόρειου και του νότιου άκρου του, τόσο ισχυρότερο γίνεται το ρεύμα. Οι σφοδρές βροχοπτώσεις και οι θυελλώδεις άνεμοι αναμένεται να διαρκέσουν επτά έως 10 ημέρες», τόνισε.

Πάντως, για τις επόμενες μέρες, η πρόγνωση δίνει από Παρασκευή έως Κυριακή άστατο καιρό, με χιόνια στα Highlands, βροχές και χαλάζι στη νότια Αγγλία και παγετούς και ομίχλη κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Η ψυχρή καταιγίδα η οποία ξεκίνησε από τον βορειοδυτικό Ειρηνικό την Τρίτη, προτού κινηθεί ανατολικά, θα μετατραπεί σε «κυκλώνα-βόμβα» μέχρι την Παρασκευή, όπως μεταδίδει το BBC. Μάλιστα, πάνω από 90 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν λάβει προειδοποίηση για τα έντονα καιρικά φαινόμενα σε 37 πολιτείες. 

Περίπου το 80% της χώρας πρόκειται να αντιμετωπίσει θερμοκρασίες κάτω του μηδενός, συμπεριλαμβανομένων περιοχών που βρίσκονται τόσο νότια όσο το Τέξας.

Η χειμερινή αυτή καταιγίδα αναμένεται να προσφέρει τα πιο κρύα Χριστούγεννα στις μεσοδυτικές πολιτείες από τα τέλη της δεκαετίας του 1980, σύμφωνα με τις προβλέψεις που επικαλούνται τα αμερικανικά μέσα ενημέρωσης. Ακόμη και η Φλόριντα, η Πολιτεία της Ηλιοφάνειας, αναμένεται να δει τα πιο κρύα Χριστούγεννα των τελευταίων 30 ετών. Η Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (NWS) δήλωσε ότι θερμοκρασίες -45 βαθμών Κελσίου που «παγώνουν τα κόκκαλα» είναι πιθανές μέχρι το τέλος αυτής της εβδομάδας σε ορισμένες περιοχές της χώρας. «Ο παγωμένος άνεμος μπορεί να προκαλέσει κρυοπαγήματα σε λιγότερο από πέντε λεπτά, αν δεν ληφθούν προφυλάξεις, ενώ η υποθερμία και ο θάνατος είναι επίσης πιθανά από την παρατεταμένη έκθεση στο κρύο», ανέφερε η Υπηρεσία.

Η NWS έκανε λόγο για ένα χειμερινό καιρικό φαινόμενο που συμβαίνει «μία φορά ανά γενιά», ειδικά καθώς η καταιγίδα φτάνει στην περιοχή των Μεγάλων Λιμνών, όπου η πίεσή της αναμένεται να φτάσει το επίπεδο ενός τυφώνα κατηγορίας 3. Οι κυβερνήτες του Κεντάκι και της Βόρειας Καρολίνας έχουν κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Οι χιονισμένες συνθήκες και το πάγωμα των δρόμων αναμένεται να προκαλέσουν χάος στις μετακινήσεις αυτό το Σαββατοκύριακο. «Είχαμε μια υπέροχη εβδομάδα για την Ημέρα των Ευχαριστιών με ελάχιστη αναστάτωση», δήλωσε ο υπουργός Μεταφορών των ΗΠΑ Πιτ Μπάτιγκιγκ στο καλωδιακό κανάλι MSNBC την Τετάρτη. «Δυστυχώς, δεν πρόκειται να είναι έτσι ενόψει των Χριστουγέννων».

Η καταιγίδα έρχεται την ώρα που η Υπηρεσία Ασφάλειας Μεταφορών δήλωσε ότι αναμένει ο όγκος των ταξιδιών στις γιορτές να είναι κοντά στα προ της πανδημίας επίπεδα. Η Southwest Airlines ακύρωσε περίπου 500 από τις 4.000 προγραμματισμένες πτήσεις της εταιρείας για την Πέμπτη και την Παρασκευή. Επίσης, εκατοντάδες πτήσεις από το Ντένβερ και το Σικάγο έχουν ήδη ακυρωθεί. Σημειώνεται πως το Ντένβερ προβλέπεται να αντιμετωπίσει το κύριο βάρος του ψύχους. Το Σικάγο έχει προειδοποιηθεί να προετοιμαστεί για πυκνές χιονοπτώσεις, οι οποίες θα συνοδεύονται από ριπές που θα ξεπερνούν τα 80 χλμ/ώρα.

«Κυκλώνας-βόμβα»: Γιατί λέγεται έτσι

Κυκλώνας-βόμβα είναι ένας όρος που δίνεται σε μια καταιγίδα που εντείνεται γρήγορα. Η ισχύς του είναι εκρηκτική και προκαλείται από την ταχεία πτώση της πίεσης. Τέτοιες καταιγίδες φέρνουν καιρικά φαινόμενα, από χιονοθύελλες έως ισχυρές καταιγίδες και έντονες βροχοπτώσεις.

Οι κυκλώνες-βόμβες είναι πιο συνηθισμένοι στις ανατολικές ακτές των ΗΠΑ και του Καναδά, όπου η δροσερή ξηρά και το θερμό ρεύμα του ρεύματος του Κόλπου παρέχουν βέλτιστες συνθήκες.