Αν εξαιρέσουμε το εικαζόμενο εκλογικό αποτέλεσμα των μετρήσεων (αναγωγή), η βάση εκκίνησης των κομμάτων είναι πολύ χαμηλή: το 22-24% της Ν.Δ απέχει πολύ από την προοπτική αυτοδυναμίας, το ΠΑΣΟΚ και η Ελληνική Λύση βρίσκονται στην περιοχή του 10-12%, γύρω από το κατώφλι του 3% συνωθούνται αρκετά κόμματα. Τι μένει; Να συμπληρωθεί η εικόνα όταν ιδρυθεί το νέο κόμμα του Αλέξη Τσίπρα, διαλυθούν τα νέφη ως προς τις πραγματικές βλέψεις του Αντώνη Σαμαρά, και διαπιστωθεί εάν όσα θολά αναφέρει η Μαρία Καρυστιανού μπορεί να καταλήξουν σε κάποιον πολιτικό φορέα.

Ο Ευ. Βενιζέλος είπε (εκδήλωση της “Δημοκρατίας”) ότι “η μονοκομματική εκδοχή της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας μας έχει εξαντλήσει τα όριά της”, κι αυτό ακούγεται λογικό υπό το φως των παραπάνω ποσοστών. Η κοινωνία στέλνει μήνυμα απαξίωσης των κομματικών σχηματισμών και της ίδιας της λειτουργίας πολιτικού συστήματος και θεσμών, χωρίς αυτό να σημαίνει, όμως, ότι υπό την επίδραση της συγκυρίας και των διλημμάτων (πολιτική σταθερότητα) αυτό θα μεταφραστεί με τον ίδιο τρόπο από το εκλογικό σώμα.

Μπορεί, από την άλλη, να θεωρηθεί πιθανό οι ψηφοφόροι να μην υποκύψουν στην πίεση για αναγκαστική αυτοδυναμία του πρώτου κόμματος. Άρα να στείλουν σήμα για κυβερνήσεις συνεργασίας, μετά τις πρώτες ή τις δεύτερες εκλογές.

Προκύπτει, λοιπόν, το ερώτημα (διόλου υποθετικό): προετοιμάζεται το κομματικό σύστημα για την πιθανότητα να λάβει εντολή για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας; Η απάντηση είναι αρνητική. Και σε εκείνη τη στιγμή, το δίλημμα δεν θα είναι μόνο η σταθερότητα, θα είναι η ίδια η ύπαρξη του πολιτικού συστήματος και της δημοκρατίας μας.

Ο πρωθυπουργός είχε πει σε παλαιότερη συνέντευξή του πώς, ναι μεν ο στόχος είναι η αυτοδυναμία αλλά εάν η βούληση των ψηφοφόρων είναι διαφορετική θα λάβει το μήνυμα. Λογική και θεσμική απάντηση. Εάν φτάσουμε, όμως, σε αυτό το σημείο –κι αυτό ισχύει και για τις ηγεσίες της αντιπολίτευσης– όσα θα έχουν ειπωθεί προηγουμένως θα επικαθορίσουν και τους αναγκαστικούς συμβιβασμούς. Το πιθανότερο, με όσα βλέπουμε, είναι να τους έχουν υπονομεύσει.

Η κυβέρνηση δηλώνει πως έλαβε το ηχηρό μήνυμα των συλλαλητηρίων για τα Τέμπη και το μετέφρασε ως ανάγκη να προχωρήσει “πιό γρήγορα και πιό αποτελεσματικά” και βάζει στην ατζέντα την αύξηση στον κατώτατο μισθό, τις αυξήσεις στους ενστόλους και την “ψήφο εμπιστοσύνης” της Chevron. Παράλληλα, μία δήλωση του κεντρικού τραπεζίτη Γ. Στουρνάρα φάνηκε να αφήνει χαραμάδες για επιστροφή του 13ου και 14ου μισθού στο δημόσιο, και ίσως αυτή να είναι η μεγάλη εξαγγελία στην τελική ευθεία προς τις επόμενες εκλογές.

Από την άλλη η δημοσκοπική άνοδος της Πλεύσης Ελευθερίας στη 2η θέση αξιοποιείται από κυβερνητικά στελέχη και βουλευτές για την καλλιέργεια του διλήμματος “Μητσοτάκης ή χάος”, όπου το δεύτερο συνθετικό προσωποποιείται στη Ζωή Κωνσταντοπούλου.

Το πολιτικό κλίμα είναι αναμφίβολα βαρύ για τον πρωθυπουργό, ωστόσο αυτό που αναδεικνύει η κυβερνητική πλευρά είναι πως δεν υπάρχει αντίπαλος. Αυτή είναι, όμως, η επιδερμίδα των πολιτικών εξελίξεων, διότι στο βάθος υπάρχει βρασμός.

Στην υπόθεση των Τεμπών, ο χειρισμός σχετικά με την παράκαμψη της προανακριτικής και την παραπομπή Τριαντόπουλου στο Δικαστικό Συμβούλιο, πέραν του κινδύνου να προκύψει θέμα ακυρότητας, άρα κοινοβουλευτικό φιάσκο, δεν φαίνεται να ικανοποιεί το περί δικαίου αίσθημα.

Ο δε ανασχηματισμός απέβη όχι μόνο άκαρπος αλλά και επικοινωνιακά και πολιτικά προβληματικός. Τα “καμπανάκια” από τις ήττες στην ΕΙΝΑΠ (Παγώνη), και τα επιμελητήρια (Μπρατάκος), ήχησαν δυνατά.

Ακόμα, ωστόσο, και με αυτή την πολιτική υπεροπλία, έστω στην πιό δύσκολη στιγμή της κυβέρνησης μετά από έξι χρόνια διακυβέρνησης και χωρίς εύρωστο πολιτικό αντίπαλο, ο κοινωνικός βρασμός μεταφέρεται και στο εσωτερικό της Ν.Δ. Οι βουλευτές, ενίοτε, πιάνουν καλύτερα τα μηνύματα της κοινωνίας από τον ηγετικό κυβερνητικό ιδρυματισμό.

Οι 11 βουλευτές, για παράδειγμα, που απηύθυναν ερώτηση σε 8 υπουργούς σχετικά με το υποδόριο, όπως περιγράφουν, τουρκικό real estate στη Θράκη, δεν εκκινούν μόνο από το πραγματικό τους ενδιαφέρον για την περιοχή. Το είπε καθαρά ο καραμανλικός Ευριπίδης Στυλιανίδης (που δεν αξιοποιήθηκε και σε αυτόν τον ανασχηματισμό): Έπονται κι άλλες επερωτήσεις της «ομάδας των 11» και αμφισβήτησε ότι υπάρχει ενότητα στη ΝΔ, με «διαγραμμένο πρώην πρωθυπουργό» (τον Αντ. Σαμαρά) και με επιλογές που, όπως είπε, απομακρύνουν τη ΝΔ από τον αξιόπιστο κώδικα.

Ακόμα και ο Δημήτρης Μαρκόπουλος που δεν χαρακτηρίζεται από προθέσεις “αντάρτικου” (παρότι συνομιλεί με τον Σαμαρά) τόνισε ότι «έχουμε απομακρυνθεί από κάποιες αρχές και αξίες. Κρούω των κώδωνα του κινδύνου, ανησυχώ».

Σε όλα αυτά, προσθέστε την εκδήλωση στο Πεντάγωνο (“Κιβωτός Μνήμης”), όπου ο Νίκος Δένδιας συγκέντρωσε τους δύο πρώην πρωθυπουργούς – Καραμανλή και τον… διαγραφέντα-, έναν πρώην ΠτΔ (Παυλόπουλος), περίπου 75 βουλευτές της Ν.Δ, μεταξύ των οποίων και κάποιοι υπουργοί, και την επιχειρηματική ελίτ της χώρας. Ο υπουργός Άμυνας, μάλιστα, ανακοίνωσε τις αυξήσεις στους ενστόλους, χωρίς πρωθυπουργική “ομπρέλα” (όπως είθισται σε ανάλογες περιπτώσεις) και ο κ. Μητσοτάκης αρκέστηκε σε δήλωση από το Παρίσι. Οι γνωρίζοντες τα εσωτερικά της Ν.Δ κάνουν λόγο και για σύμπραξη του υπουργού Άμυνας με τον αναβαθμισθέντα υπουργό Εθνικής Οικονομίας Κυριάκο Πιερρακάκη. Ήδη “τρέχουν” σενάρια για την μετά Μητσοτάκη εποχή, αναμφίβολα πρόωρα ή και αίολα (οι συνθήκες αλλάζουν ταχύτατα), όμως κι αυτό αποτελεί ένδειξη των θερμοκρασιών …κοχλασμού.

Συμπέρασμα: η Κ.Ο της Ν.Δ και “εξωγενείς” παράγοντες μπορεί να αποδειχτούν θρυαλλίδα εξελίξεων στην πορεία προς τις εκλογές, ανάλογα με το κοινωνικό κλίμα και τις δημοσκοπήσεις. Και στο Μέγαρο Μαξίμου το γνωρίζουν καλά…

Αίφνης, …Λαζαρίδης

Επιπλέον, ήρθαν οι δηλώσεις του νέου κοινοβουλευτικού εκπροσώπου Μακάριου Λαζαρίδη με μία αχνή αλλά σημαντική πρόταση-πρόσκληση για συνεργασία με το ΠΑΣΟΚ στις επόμενες εκλογές, εφόσον (κάτι που δημοσκοπικά προεξοφλείται ως βέβαιο) δεν προκύψει αυτοδυναμία. Ο βουλευτής Καβάλας δεν είναι ένα τυχαίο πρόσωπο, δεδομένου ότι βρίσκεται κοντά στο πρωθυπουργό εδώ και πολλά χρόνια και, παρότι θύμωσε επειδή δεν του δόθηκε χαρτοφυλάκιο στον ανασχηματισμό, πήρε τη θέση του κοινοβουλευτικού εκπροσώπου και, όλως τυχαίως, μία από τις πρώτες εμφανίσεις του συνοδεύτηκαν με πολιτική επίθεση κατά της… Ζωής Κωνσταντοπούλου.

Κάπου οδηγούν όλες αυτές οι ψηφίδες.

Στην κυβέρνηση γνωρίζουν πως όσο καλά κι αν εξελιχθούν τα πράγματα, η αυτοδυναμία στις πρώτες κάλπες της άνοιξης του ’27 (ή και νωρίτερα;) είναι άπιαστο όνειρο. Άρα θα απαιτηθεί και δεύτερη εκλογική αναμέτρηση με ακόμα πιό ενισχυμένο το δίλημμα περί πολιτικής σταθερότητας, έτι δε περαιτέρω αφού από την 1η Ιουλίου του ’27 η χώρα αναλαμβάνει την ευρωπαϊκή προεδρία. Το “ποιός πρωθυπουργός μπορεί να εγγυηθεί την σταθερότητα και τη διεθνή εκπροσώπηση σε ταραγμένους καιρούς”, θα είναι το κρίσιμο ζήτημα που θα θέσει η Ν.Δ.

Σενάρια επί σεναρίων

Εκεί παρεισφρέουν τα σενάρια:

-Ίσως, ακόμα και στη δεύτερη εκλογική αναμέτρηση, απαιτηθεί σχηματισμός κυβέρνησης συνεργασίας, για να μην κυλήσει η χώρα σε τρίτες κάλπες και αγγίξουμε το ρεκόρ της Βουλγαρίας, εκτός από την αγοραστική δύναμη και το επίπεδο ζωής, και στην αστάθεια. Η γειτονική χώρα έκανε επτά εκλογικές αναμετρήσεις σε τέσσερα χρόνια!

-Κυβέρνηση συνεργασίας προς τα δεξιά, ακόμα κι αν ορισμένοι την επιθυμούν και καλοβλέπουν την σύμπραξη με την Αφροδίτη Λατινοπούλου, δεν βγαίνει. Αφενός γιατί κανείς δεν μπορεί να βασιστεί στην είσοδο της ευρισκόμενης σε δημοσκοπική πτώση Φωνής Λογικής, αφετέρου διότι πιθανώς δεν θα αρκούσε συνεργασία με ένα μόνο κόμμα τέτοιου μεγέθους.

-Μένει, ως εκ τούτου, μόνο το ΠΑΣΟΚ που ακόμα κι βρεθεί στην τρίτη θέση (πίσω από την Πλεύση Ελευθερίας) μάλλον θα εκλέξει αρκετούς βουλευτές που μπορούν να συμπράξουν για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας. Το ΠΑΣΟΚ απορρίπτει διαρρήδην ένα τέτοιο ενδεχόμενο. Δεν είναι μόνο οι μνήμες της συνεργασίας με τον Αντώνη Σαμαρά, είναι ότι μία τέτοια επιλογή του Νίκου Ανδρουλάκη πιθανότατα θα διασπάσει το κόμμα.

Ο Μακάριος Λαζαρίδης, ωστόσο, δεν αποφάσισε να κάνει του κεφαλιού του και να διακινήσει την πρότασή του προς το ΠΑΣΟΚ. Κάτι έμαθε, κάτι του είπαν. Μπορεί να λειτουργεί, έστω πρόωρα, ως “λαγός”.

Σε κάθε περίπτωση, ο Κυριάκος Μητσοτάκης παραμένει ισχυρός, ακόμα και στην χειρότερη πολιτική του στιγμή μετά το 2019, και έχει μπροστά του ένα ρεκόρ που θέλει να κατακτήσει- και λογικά. Την τρίτη συναπτή και αδιάλλειπτη πρωθυπουργική θητεία. Μεγάλο το δέλεαρ, καθώς ουδείς το έχει κατακτήσει μετά την μεταπολίτευση. Ο Ανδρέας Παπανδρέου είχε το “διάλειμμα” του ’89 και της διακυβέρνησης του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη. Κανείς άλλος…

Η επισήμανση μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη, εάν και εφόσον το μετεκλογικό τοπίο οδηγήσει στο να μπει στο τραπέζι ο όρος του Νίκου Ανδρουλάκη για κυβέρνηση συνεργασίας με τρίτο (αλλά πολιτικό, όπως κατέστησε σαφές) πρόσωπο στην θέση του πρωθυπουργού. Και, μάλιστα, πολιτικό πρόσωπο που λογικά και δικαίως θα προέρχεται από το πρώτο κόμμα, αυτό που θα αποτελέσει τον κορμό μιας τέτοιας διακυβέρνησης.

Τα μη πολιτικά πρόσωπα που ακούστηκαν και γράφτηκαν σε διάφορα σενάρια έχουν αποκλειστεί, ακόμα και αν κάποιοι απ΄ αυτούς τους κατά φαντασίαν μνηστήρες αρέσκονται σε τέτοιες ασκήσεις.

Με τα σημερινά δεδομένα, λοιπόν, προκύπτουν τρία τέτοια πολιτικά πρόσωπα που, ανάλογα με τους συνδυασμούς που θα προκύψουν από την εκλογική αριθμητική, είτε μετά την πρώτη κάλπη είτε, ευκολότερα, μετά την δεύτερη, είναι πιθανό να αποτελέσουν αντικείμενο διαβουλεύσεων.

Ο Νίκος Δένδιας είναι, ίσως, το επικρατέστερο τέτοιο πρόσωπο από τη Ν.Δ. Παραταξιακά “νομιμόφρων” αλλά μακράν της τοξικότητας, σε τέτοιο βαθμό, μάλιστα, που έγινε στόχος κορυφαίων κυβερνητικών στελεχών που πρωταγωνιστούν στην ακραία πόλωση. Υπό προϋποθέσεις θα μπορούσε να γίνει αποδεκτός ως λύση σε μία συνεργασία της κυβερνητικής παράταξης με το ΠΑΣΟΚ, ακόμα και σε ευρύτερα σχήματα που, όμως, απέχουν πολύ από την πιθανότητα να γίνουν πράξη (ποτέ μην λες ποτέ, ωστόσο…).

Από τον χώρο του ΠΑΣΟΚ, πέραν του “φαβορί” που ακούει στο όνομα του Ευάγγελου Βενιζέλου -κάτι που ο ίδιος απέκλεισε, χωρίς να το …αποκλείσει-, κρατήστε και το όνομα του Νίκου Χριστοδουλάκη. Ο τελευταίος έχει, άλλωστε, προτείνει δημοσίως την συγκρότηση κυβέρνησης ειδικού σκοπού και από τα τρία μεγάλα κόμματα.

Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, από την πλευρά του, έχει να συνεισφέρει σε μία τέτοια υποθετική συζήτηση το όνομα του Γιάννη Δραγασάκη. Πρόσωπο που σέβονται στη Ν.Δ, κυρίως, όμως, θα μπορούσαν να προτείνουν από το ΠΑΣΟΚ, εάν φθάσει η μετεκλογική συζήτηση σε μία συμφωνία προγραμματικής σύγκλισης, με επιμονή, όμως, του Νίκου Ανδρουλάκη στο όνομα του πρωθυπουργού.

Η Πόπη Τσαπανίδου απέκλεισε, χθες στον Σκάϊ, να μην είναι πρωθυπουργός ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας σε μία τέτοια περίπτωση, αλλά ας κρατήσουμε ανοικτές όλες τις πιθανότητες.

Έχει σχεδιασμό μετεκλογικών συνεργασιών ο κ. Ανδρουλάκης; Στο ερώτημα αυτό δυσκολεύονται να απαντήσουν ακόμα και κορυφαία στελέχη του ΠΑΣΟΚ με μακρά πολιτική εμπειρία. Επειδή, όμως, οι πιέσεις θα ενταθούν μετά την κάλπη της απλής αναλογικής, και επειδή ήδη κυβερνητικά στελέχη (όπως ο Μάκης Βορίδης) “απειλούν” πως εάν δεν συνεργαστεί με τη Ν.Δ, μετά τις δεύτερες εκλογές, η χώρα θα οδηγηθεί σε τρίτες κάλπες, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ φαίνεται πως αναζητά διεξόδους διαφυγής, ή, έστω, συμμετοχής σε κυβερνητικά εταιρικά μοντέλα που θα έχουν το μικρότερο δυνατό κόστος για τον ίδιο.

Αξίζει να σημειωθεί τι ακριβώς προβάλλει ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ:

• Θέτει τον όρο πώς κυβέρνηση συνεργασίας στην οποία θα συμμετάσχει πρέπει να προκύψει μετά την πρώτη εκλογική αναμέτρηση με την απλή αναλογική– ήτοι, δείχνει να αποκλείει συμμετοχή του σε συνεργατικό σχήμα μετά την δεύτερη κάλπη (ενισχυμένη αναλογική με μπόνους), κάτι που ακούγεται λογικό καθώς τότε δεν θα διαθέτει το διαπραγματευτικό πλεονέκτημα του (πιθανού) διψήφιου ποσοστού, αλλά (το πιθανότερο) θα βρεθεί σε δυσχερή θέση με ποσοστό που θα έχει συνθλιβεί στις μυλόπετερες της πόλωσης.
• Δηλώνει πως δεν θα δεχτεί σε μία κυβέρνηση συνεργασίας να είναι πρωθυπουργός, είτε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, είτε ο Αλέξης Τσίπρας (ανάλογα με το ποιό θα είναι το πρώτο κόμμα), αλλά κάποιο τρίτο πολιτικό πρόσωπο. Επισημαίνει πως δεν θα το υποδείξει ο ίδιος, αλλά θα προκύψει μετά από συνεννόηση και θα είναι πρόσωπο κοινής αποδοχής που θα μπορεί να εκπροσωπήσει τις συμφωνημένες προγραμματικές θέσεις της κυβέρνησης συνεργασίας. Τον συγκεκριμένο όρο τον έχουν απορρίψει και οι δύο πολιτικοί αρχηγοί.
• Κατέστησε σαφές, εσχάτως, πως το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ δεν πρόκειται να συμμετάσχει σε κυβέρνηση συνεργασίας στην οποία θα συμμετέχει και το Μερα25, αφού κατηγορεί τον Γιάνη Βαρουφάκη ως “δραχμιστή”.

Τούτων δοθέντων, προκύπτει σειρά ερωτημάτων που έχουν απαντήσεις.

–Μπορεί να προκύψει κυβέρνηση συνεργασίας στην πρώτη κάλπη με εταίρους μόνο το πρώτο κόμμα και το τρίτο (ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ); Ακόμα και στην πιο ευοίωνη δημοσκόπηση, η Ν.Δ δεν συγκεντρώνει ποσοστό που με το πιό φιλόδοξο σενάριο για το ποσοστό του τρίτου κόμματος να μπορούν να αθροίσουν πάνω από 151 βουλευτές.

–Μπορεί να υπάρξει συνεργασία του δεύτερου με το τρίτο κόμμα; Πέραν του ότι ο Αλέξης Τσίπρας (εάν υποθέσουμε -με βάση τις μετρήσεις- ότι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ θα είναι δεύτερος, έστω και με μικρή διαφορά από τη Ν.Δ) έχει αποκλείσει την “κυβέρνηση ηττημένων”, κάτι τέτοιο δεν μπορεί μαθηματικά να συμβεί. Θεωρητικά και υπό (ακραίες) προϋποθέσεις θα μπορούσε να συμβεί με την συμμετοχή του δεύτερου, τρίτου, και ενός ακόμα εκ των μικρότερων κομμάτων. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει περιγράψει ως “τερατογέννεση” ένα τέτοιο σενάριο, κατονομάζοντας ως πιθανούς εταίρους τους κ. Τσίπρα, Ανδρουλάκη και Βαρουφάκη. Ο τελευταίος αποκλείεται “δια ροπάλου” από τον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ, ως εκ τούτου κανένα τέτοιο σενάριο δεν μπορεί να προκύψει.

Άρα, ο Νίκος Ανδρουλάκης (ο οποίος ήθελε “σοσιαλδημοκρατική κυβέρνηση συνεργασίας”, και να εκδιώξει από την εξουσία τον Κυριάκο Μητσοτάκη και τη Ν.Δ…), ομνύει υπέρ μιας κυβέρνησης συνεργασίας που δεν μπορεί να προκύψει (στην πρώτη καλπη) από τον ίδιο και τη Ν.Δ, ή από τον ίδιο και τον ΣΥΡΙΖΑ (και στην εκδοχή που θα είναι αυτός πρώτο κόμμα, ή, ακόμα περισσότερο, εάν είναι δεύτερο).

Τι μένει;

1.Ο Νίκος Ανδρουλάκης, ίσως αποδειχθεί πως το μοναδικό που έχει στο μυαλό του είναι να προτείνει κυβέρνηση συνεργασίας αλλά, ταυτόχρονα, να ναρκοθετεί όλα τα σενάρια ώστε, όταν φτάσει, η ώρα να μείνει εκτός συζητήσεων. Διότι, εν κατακλείδι, ξέρει πως κάθε εκδοχή συμμετοχής του σε κυβέρνηση συνεργασίας με τη Ν.Δ, ή με τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, θα οδηγήσει σε διάλυση/διάσπαση του κόμματός του, ή σε περαιτέρω συρρίκνωσή του, όπως συνέβη εξαιτίας της συγκυβέρνησης Σαμαρά-Βενιζέλου (2012-15).

2.Διά του διπλού αποκλεισμού (ούτε Μητσοτάκης, ούτε Τσίπρας, για πρωθυπουργός, και εκτός κάθε σεναρίου ο Βαρουφάκης), ο κ. Ανδρουλάκης είναι πιθανό να οδηγηθεί στην εκδοχή συνεργασίας που εδώ και καιρό ψιθυρίζουν κάποια στελέχη. Δηλαδή, στην τρικομματική (Ν.Δ-ΣΥΡΙΖΑ,ΠΑΣΟΚ), όπου ο ίδιος θα έχει τον ρόλο του ρυθμιστή-ισορροπιστή. Το σενάριο έχει περιγράψει, για παράδειγμα, ο Νίκος Χριστοδουλάκης ως “κυβέρνηση ειδικού σκοπού” και φαίνεται να το υιοθετούν και παράγοντες της ευρύτερης κεντροδεξιάς αλλά και εξωθεσμικά κέντρα. Στην περίπτωση αυτή, στόχος των θιασωτών του σεναρίου είναι “να φύγει ο Μητσοτάκης, αλλά, να μην έρθει ο Τσίπρας“, ταυτόχρονα, δε, να κερδηθεί χρόνος για την αναδιάταξη του πολιτικού τοπίου και την προώθηση σχεδιασμών και (νέων) προσώπων. Με αυτόν τον τρόπο ο Νίκος Ανδρουλάκης θεωρείται πως “σώζει” το κόμμα του, αναβαθμίζει τον προσωπικό του ρόλο, και γίνεται μέλος του “κλαμπ των μεγάλων”.

Παράλληλα, διά μιας τέτοιας πρότασης, που δεν πρέπει να αποκλείεται, υλοποιεί την δέσμευσή του να μην είναι πρωθυπουργός, ούτε ο κ. Μητσοτάκης, ούτε ο κ. Τσίπρας. Το σενάριο αποκτά, δε, κατά την άποψη ορισμένων στην Χαριλάου Τρικούπη, ακόμα μεγαλύτερη υπόσταση εάν η διαφορά μεταξύ πρώτου και δεύτερου κόμματος είναι μικρή. Όταν, δε, αναφέρεται σε τρίτο πολιτικό πρόσωπο, αυτό θα μπορούσε να είναι, είτε ο Νίκος Δένδιας, εάν προηγείται η Ν.Δ, είτε ο Ευάγγελος Βενιζέλος, είτε κάποιο άλλο πρόσωπο.

Έχει πιθανότητα υλοποίησης κάτι τέτοιο; Όχι, παρότι θα μπει στο τραπέζι.

Ακόμα και στην περίπτωση που οι κ. Μητσοτάκης και Τσίπρας απορρίψουν μία τέτοια πρόταση (κάτι που πρέπει να θεωρείται βέβαιο), ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ θα οχυρωθεί πίσω από την “θεσμική” και “σοβαρή” του πρόταση και θα επιρρίψει τις ευθύνες στους αρχηγούς των δύο μεγαλύτερων κομμάτων. Έτσι, ίσως εκτιμά πως οι απώλειες στην δεύτερη κάλπη θα είναι πολύ μικρότερες, και, επιπλέον, απελευθερώνεται -με το πρόταγμα να κυβερνηθεί ο τόπος και να μην οδηγηθεί η χώρα σε τρίτες κάλπες στα τέλη Αυγούστου, ή αρχές Σεπτεμβρίου- να συνεργαστεί, τελικά, μετά τις δεύτερες εκλογές με τον νικητή. Ακόμα κι αν αυτός είναι η Ν.Δ και, αναγκαστικά, υποχωρήσει, τότε, και δεχθεί ως πρωθυπουργό τον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Βεβαίως, σε μία τέτοια περίπτωση, δεν πρέπει να υποτιμά -όπως λένε αρκετοί στο ΠΑΣΟΚ- ότι ο Αλέξης Τσίπρας (που είναι βέβαιο ότι θα έχει επιτύχει υψηλό ποσοστό -άνω του 31,5% του 2019- στην δεύτερη κάλπη) θα έχει τον χρόνο με το μέρος του. Θα έχει, δηλαδή, απέναντί του, μόνος του ως αξιωματική αντιπολίτευση, μία εύθραυστη διακυβέρνηση ισορροπιών, με ανύπαρκτη “χημεία” μεταξύ Μητσοτάκη-Ανδρουλάκη, και μπροστά του τις αυτοδιοικητικές εκλογές και τις ευρωεκλογές που σε σχετικά σύντομο διάστημα θα του προσφέρουν ευκαιρίες σκληρής αναμέτρησης.

Η συγκεκριμένη αναφορά του προέδρου του ΠΑΣΟΚ δηλώνει, ως φαίνεται, καθαρή πρόθεση για την συγκρότηση κυβέρνησης συνεργασίας και είναι ίσως η πρώτη φορά που τοποθετείται με σαφήνεια, αν και διατυπώνει αιχμές και κατηγορίες και προς τα δύο κόμματα που κυβέρνησαν (Ν.Δ και ΣΥΡΙΖΑ), επικεντρώνοντας, ωστόσο, τα βέλη του στην σημερινή κυβέρνηση με αφορμή την τραγωδία στα Τέμπη.

Συνομιλητές του επισημαίνουν πως στην Χαριλάου Τρικούπη διαμορφώνεται πλέον μια στρατηγική συνεργασιών καθώς διαπιστώνεται πως δημοσκοπικά και μέσα στο βαρύ πολιτικό κλίμα μετά το σιδηροδρομικό δυστύχημα το ΠΑΣΟΚ μπορεί να καταγράψει διψήφιο ποσοστό, ίσως και κοντά στο 12% (στην κάλπη της απλής αναλογικής), κάτι που ανάλογα με τους εκλογικούς συσχετισμούς των δύο μεγαλύτερων κομμάτων μπορεί να επιτρέψει στον Νίκο Ανδρουλάκη να επιβάλει ένα πλαίσιο συνεννόησης με ένα σχέδιο συνολικής ανάταξης της χώρας.

Ο στόχος είναι η συγκρότηση μιας τέτοιας κυβέρνησης συνεργασίας από την πρώτη κάλπη, κι αυτό φαίνεται πιθανότερο πλέον, όπως λένε στην Χαριλάου Τρικούπη, επειδή η Ν.Δ είναι δύσκολο να συγκεντρώσει ποσοστό που να δημιουργεί προϋποθέσεις αυτοδυναμίας στην δεύτερη κάλπη. Δεν αποκλείεται, δε, ο κ. Ανδρουλάκης να επιδιώξει να βάλει στο τραπέζι ένα σχέδιο διακυβέρνησης “ειδκού σκοπού” -το νέο μοντέλο διοίκησης της χώρας- που να περιλαμβάνει και τα δύο μεγάλα κόμματα και με πρωθυπουργό κοινής αποδοχής.

Ωστόσο, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ εξαίρεσε “υποδειγματικά” το κόμμα του από το πλαίσιο ευθυνών για την κατάσταση των σιδηροδρόμων και εστίασε σε αυτές της περιόδου μετά το 2015.

Ολόκληρη η συνέντευξη Ανδρουλάκη

Στο πλαίσιο συνέντευξής του στο Ράδιο Θεσσαλονίκη και τον δημοσιογράφο Στέφανο Διαμαντόπουλο, ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής Νίκος Ανδρουλάκης αναφέρθηκε σε χθεσινά δημοσιεύματα σημειώνοντας ότι «δεν μπορεί μια σύμβαση που έχει υπογραφεί το 2014 και η ανάδοχη κοινοπραξία υποστήριζε πως ό,τι κι αν συμβεί, σε δύο χρόνια θα έχουμε τηλεματική, μετά από εννιά χρόνια να μην έχει ολοκληρωθεί. Να έχει φτάσει από τα 41 εκατ. ευρώ στα 54 εκατ. ευρώ και όλοι αυτοί οι κύριοι να είναι στις θέσεις τους. Να μην έχει κινηθεί ο εισαγγελέας, όταν η Αρχή Διαφάνειας επισημαίνει κάτι τέτοιο».

«Και ποιος παράνομα επέτρεψε να γίνει μετάταξη προσώπου, που υπερέβαινε το ηλικιακό όριο των 48 ετών, όπως ορίζει ο νόμος, κύριε Βορίδη που κάνετε λόγο για νόμιμη μετάταξη;» διερωτήθηκε, για να προσθέσει: «Ο νόμος θέτει τα 48 έτη. Ο συγκεκριμένος σταθμάρχης ήταν πολύ μεγαλύτερος. Κάποιοι θέλουν ένα κράτος – λάφυρο. Να κάνουν τα ρουσφετάκια τους, να δίνουν σε φιλικές εταιρείες τα έργα, να μην ελέγχει κανείς – κανέναν, ατιμωρησία και όταν γίνει κάτι τραγικό που τους φθείρει πολιτικά, πετούν κι ένα επικοινωνιακό ‘’συγγνώμη’’. Και ποια είναι η επόμενη ημέρα; Δεν δέχθηκα τη συγγνώμη του κ. Μητσοτάκη για τις υποκλοπές; Ποια είναι η επόμενη ημέρα; Μάθαμε ποιος μου έστειλε το μήνυμα; Μάθαμε ποια εταιρεία ήταν πίσω από τις παγιδεύσεις;», ανάφερε. 

«Τι έκανε η Ρυθμιστή Αρχή Σιδηροδρόμων; Έχει αποτύχει παταγωδώς. Πρέπει να ζητηθούν ευθύνες. Και στους Ιταλούς», τόνισε ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής επισημαίνοντας ότι έχει αποτύχει αυτή η ιδιωτικοποίηση. «Πρέπει να φύγει και να μπει στρατηγικός επενδυτής που θα αξιολογείται για την επένδυση» είπε. 

«Το χειρότερο που μπορεί να συμβεί στη χώρα, είναι να έχουμε δυστυχώς κυβερνώντες οι οποίοι δεν θέλουν να αλλάξουν τη χώρα. Δεν θέλουν να φτιάξουν ένα κράτος αξιοκρατίας και υψηλού επιπέδου υπηρεσιών, διότι πολύ απλά δεν θέλουν να αλλάξουν νοοτροπία και αντίληψη για την πολιτική. Αν θεωρήσουμε ότι το χθες είναι η αναξιοκρατία, το ρουσφέτι και η ατιμωρησία, τί απ’ όλα αυτά δεν αντιμετωπίζει σήμερα ο πολίτης; Ο πολίτης, δυστυχώς, βλέπει ότι μετά το μνημόνιο που οδήγησε χιλιάδες ελληνόπουλα στο εξωτερικό και επέφερε τεράστιες ανισότητες, χαμένες ευκαιρίες και φτωχοποίηση μεγάλου τμήματος του ελληνικού λαού, κάποιοι συνεχίζουν τις ίδιες πρακτικές που μας οδήγησαν στη χρεοκοπία. Τραβήχτηκε η κουρτίνα από το λεγόμενο ‘’επιτελικό κράτος’’ και αποδείχθηκε ότι είναι μια από τα ίδια», τόνισε ο Νίκος Ανδρουλάκης.

 «Τι κάνει μια κυβέρνηση που είχε 32 δισεκ. από το Ταμείο Ανάκαμψης; Μιλώ φορτισμένα πολιτικά γιατί το τρένο είναι το όχημα που έπρεπε να επενδύσουμε, διότι είναι το πιο φιλικό προς το περιβάλλον. Σε μια εποχή ενεργειακής κρίσης, όλα τα ευρωπαϊκά κράτη επενδύουν στα τρένα γιατί θέλουμε περιορισμό στην εκπομπή ρύπων. Κι εσύ αντί να επενδύσεις στα τρένα, δεν διασφαλίζεις ούτε την ασφάλεια μεταφορών», υπογράμμισε ο Νίκος Ανδρουλάκης.

«Δεν μπορώ να βλέπω, σε όλη την Ελλάδα, από τα πιο ακριτικά νησιά μέχρι την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, νέα παιδιά αγανακτισμένα. Γιατί είναι αγανακτισμένα αυτά τα παιδιά; Αναρωτιούνται: Τι έχουμε εμείς; Ποιο είναι το μέλλον μας; Έχουμε καλή παιδεία; Έχουμε καλή υγεία; Έχουμε φθηνά ενοίκια; Έχουμε καλές μεταφορές; Τι έχουν αυτά τα παιδιά για το μέλλον τους; Και τι κάνουμε όλοι εμείς;» διερωτήθηκε ο κ. Ανδρουλάκης.

Σχολιάζοντας την αποποίηση ευθυνών εκ μέρους κυβερνητικών στελεχών με το επιχείρημα περί διαχρονικών παθογενειών, ο κ. Ανδρουλάκης σημείωσε πως «όταν πετάς την μπάλα στην εξέδρα με τον ισχυρισμό “όλοι φταίνε” και υπάρχει αίσθημα ατιμωρησίας, τότε κατασκευαστές και πολιτικοί θα λένε “έλα, εντάξει και μια στραβή να γίνει στη βάρδια μου, δεν τρέχει τίποτα”. Όχι! Δεν είναι στραβή στη βάρδια πάνω από 100 νεκροί στο Μάτι ή 57 νεκροί στα Τέμπη και κανείς να μην απολογείται σε αυτόν το λαό».

«Όταν οι ηγεσίες των κομμάτων και οι πολιτικοί δεν στηρίζουν την ηγεμονία τους στην αγάπη του λαού και στην προσφορά στους πολίτες, αλλά αντίθετα στην εξυπηρέτηση μιντιαρχών και ισχυρών συμφερόντων, τα πράγματα αλλάζουν» τόνισε ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής συμπληρώνοντας ότι «η 4^η εξουσία πρέπει να είναι το μαστίγιο στην εκάστοτε κυβέρνηση για να βελτιώνεται, και όχι να αποθρασύνεται». 

«Καμία ανοχή σε ηθικά ζητήματα είτε είναι μικρά είτε μεγάλα δεν υπάρχει στη νέα εποχή του ΠΑΣΟΚ» υπογράμμισε κ. Ανδρουλάκης αναφερόμενος στην παρατυπία της χορήγησης αναρρωτικής άδειας δυο μέρες μετά το δυστύχημα στα Τέμπη από ιατρό και υποψήφιο με το ΠΑΣΟΚ-Κίνημα Αλλαγής μέχρι πρότινος. «Όταν όμως οι πολιτικοί μου αντίπαλοι δεν σέβονται τα ειδικά δικαστήρια και αντί να τους στέλνουν σπίτι τους, τους επιβραβεύουν με υποψηφιότητες ή λένε “έχεις πολιτική ευθύνη αλλά θα σε ξανακατεβάσω”, δυστυχώς αυτά αποτελούν περιφρόνηση στο νέο πολιτικό ήθος που έχει ανάγκη ο τόπος μας» κατέληξε ο Πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής.

Σχετικά με τις μετεκλογικές συνεργασίες, ο κ. Ανδρουλάκης αναρωτήθηκε με νόημα «τι σημαίνει κυβέρνηση συνεργασίας; Σημαίνει κάθονται τρεις άνθρωποι σε ένα τραπέζι και μοιράζουν υπουργεία στους εκλεκτούς και στους φίλους τους; Όχι!» και περιέγραψε την ευρωπαϊκή εμπειρία καθώς ζητούμενο είναι τι κυβέρνηση θα υπάρξει.

«Οι κυβερνήσεις συνεργασίας είναι εμπόδιο στην αλαζονεία των ισχυρών. Υπάρχουν αντίβαρα και δεν μπορεί ένας Πρωθυπουργός να κάνει ό,τι θέλει με τους κολλητούς του» ανέφερε προσθέτοντας πως «η χώρα για να αλλάξει χρειάζεται μια ευρωπαϊκή προσέγγιση στους θεσμούς. Σεβασμό στη Δικαιοσύνη, σεβασμό στους θεσμούς και πάνω απ’ όλα σεβασμό στον άνθρωπο και στον πολίτη. Εκπροσωπώ μία αλλαγή, που έχει τον άνθρωπο και τον πολίτη στο επίκεντρο». 

Ερωτηθείς αν θα βάλει νερό στο κρασί του, τόνισε: «Δεν πρόκειται να βάλω νερό στο κρασί μου, γιατί το κρασί μου δεν είναι ξινό όπως είναι των δύο που έχουν κριθεί, τεσσεράμισι χρόνια ο ένας και τέσσερα χρόνια ο άλλος. Έχει ξινίσει το κρασί τους. Είναι το κρασί που οδηγεί μία χώρα να είναι βουτηγμένη στο χθες και στην ανυποληψία, ενώ μπορεί να γίνει μία χώρα ισχυρή όπου ο λαός της θα ζει με ευημερία, αξιοπρέπεια και προοπτική».

Ο πρώην υπουργός Εθνικής Άμυνας, Ευάγγελος Αποστολάκης, δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο κυβέρνησης συνεργασίας Νέας Δημοκρατίας – ΣΥΡΙΖΑ: «Εγώ δεν μπορώ να αποκλείσω τίποτα στην πολιτική. Θεωρώ ότι όλα είναι θέμα θεωρήσεως, συζήτησης. Οι προσωπικές αντιπαραθέσεις σε αυτές τις περιπτώσεις που είναι πολύ σοβαρά τα θέματα, πάνε στην άκρη και αυτό που πρέπει να προκύπτει είναι ποιο είναι το καλό του τόπου. Αν το καλό του τόπου λέει ότι αυτό πρέπει να γίνει και οι πολιτικοί αρχηγοί το αποφασίσουν και το συμφωνήσουν, γιατί όχι να μη γίνει; Δεν υπάρχει τίποτα που δεν γίνεται. Θεωρώ ότι τα πάντα είναι πιθανά».

Επίσης, εξέφρασε τη διαφωνία του με την αποστολή όπλων στην Ουκρανία και ερωτηθείς αν ο ίδιος θα έκανε κάτι διαφορετικό σε σχέση με την εμπλοκή της Ελλάδας στον πόλεμο της Ουκρανίας σε περίπτωση που ο ΣΥΡΙΖΑ γινόταν κυβέρνηση απάντησε: «σε σχέση με τα όπλα νομίζω ναι. Σε σχέση με την υποστήριξη της Ουκρανίας ενδεχομένως να είναι και περισσότερη υποστήριξη από ό,τι είναι αυτή τη στιγμή και διπλωματικά και οικονομικά και σε όλες τις κατευθύνσεις».

Ο Ευάγγελος Αποστολάκης δεν απέκλεισε ότι θα είναι υποψήφιος και μάλιστα στο Επικρατείας του ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές.

«Έχουμε το ίδιο προβάδισμα, 7-8-9 μονάδες. Είναι μια καλή αφετηρία για τις εκλογές. Έχουμε πει ότι θέλουμε να κυβερνήσουμε με απόλυτη πλειοψηφία και αυτό θα το ζητήσουμε από τους Έλληνες πολίτες. Αν μας ανταμείψουν, έχει καλώς. Αν όχι, θα πρέπει να σχηματίσουμε κάποια μορφή κυβέρνησης. Σε κάθε περίπτωση, η χώρα θα κυβερνηθεί».

Ο πρωθυπουργός δήλωσε αισιόδοξος για την εκλογική νίκη της ΝΔ και προσέθεσε:

«Τώρα έχουμε μιαν πορεία, η οποία με κάνει να είμαι αισιόδοξος ότι μπορούμε να κερδίσουμε με αυτοδυναμία. Αλλάξαμε τον εκλογικό νόμο. Οι δημοσκοπήσεις προβλέπουν ότι θα κερδίσουμε και εκτιμώ ότι θα δυσκολευτούμε, αλλά θα τα καταφέρουμε μόνοι μας».

«Αλλά αν οι Έλληνες αποφασίσουν ότι δεν πρέπει να κυβερνήσουμε μόνοι μας, τότε θα κυβερνήσουμε σε κυβέρνηση συνασπισμού», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Με τις δηλώσεις αυτές ο Κυριάκος Μητσοτάκης φαίνεται να επανέρχεται σε μία θέση που είχε εκφράσει και παλαιότερα -πριν ξεσπάσει το σκάνδαλο των παρακολουθήσεων- αλλά είχε φροντίσει σχεδόν αμέσως να “κάψει” διότι θεωρήθηκε ηττοπαθής.

Στο Μέγαρο Μαξίμου αξιολογούν πως μπορεί αφενός οι δημοσκοπήσεις να κρατούν τη Ν.Δ σε τροχιά πιθανής αυτοδυναμίας στις δεύτερες κάλπες, αφετέρου, όμως, πρέπει να κρατηθεί ανοικτή και η πιθανότητα σχηματισμού κυβέρνησης συνεργασίας, ώστε να mην καλλιεργηθεί αίσθημα πολιτικής αστάθειας και απομόνωσης.

Μετά την διάψευση από τον κυβερνητικό εκπρόσωπο οιασδήποτε πιθανότητες να βρεθεί κοινός τόπος με την Ελληνική Λύση, αλλά και την ηχηρή άρνηση του ίδιου του Κυριάκου Βελόπουλου (είπε, χαρακτηριστικά, “ποτέ, ποτέ, ποτέ, ποτέ, ποτέ…”), το κυβερνών κόμμα εμφανίζεται “ανάδελφο”. Πράγματι, με τον Νίκο Ανδρουλάκη να εκπέμπει μηνύματα πως δεν υπάρχει πιθανότητα ως “θύμα” των παρακολουθήσεων από το “επιτελικό παρακράτος” να συνεργαστεί με τον “θύτη”. Στοχεύει, έτσι, προσωπικά στον πρωθυπουργό.

Όμως, στο Μέγαρο Μαξίμου, εκτιμούν πως δεν πρέπει να κλείσουν καμία δυνατότητα συνεργασιών, διότι ακόμα κι αν η Ν.Δ αναδειχθεί πρώτο κόμμα στην κάλπη της απλής αναλογικής, θα βρεθεί σε αδυναμία καθώς ενόψει των δεύτερων εκλογών δεν θα έχει παρά μόνο το σενάριο της αυτοδυναμίας. “Εάν πετύχουμε ένα ποσοστό κοντά στο 34%, αυτό μπορεί να φανεί εφικτό και να δώσουμε την μάχη. Τι θα συμβεί, όμως, εάν το ποσοστό της πρώτης κάλπης είναι μικρότερο και δεν υπάρχει καμία δυνατότητα να βρεθεί κυβερνητικός εταίρος;”. Αυτό τον προβληματισμό μοιράστηκε με το libre, κορυφαία κυβερνητική πηγή, εξηγώντας εν μέρει την τακτική του πρωθυπουργού να στείλει το μήνυμα από τη Νέα Υόρκη πως είναι ανοικτός και σε αυτή την πιθανότητα.

Κυβερνητικές πηγές θεωρούν πως παρά το σκάνδαλο των παρακολουθήσεων ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ δεν θα κλείσει εντελώς τα σενάρια συγκυβέρνησης -εάν η Ν.Δ αναδειχθεί πρώτο κόμμα-, αρκεί να του δωθούν διέξοδοι διαφυγής, όπως, για παράδειγμα, ανάληψη της ευθύνης από κάποιους από τους πρωταγωνιστές. Λέγεται, δηλαδή, πως σε μία τέτοια περίπτωση, το επόμενο διάστημα μπορεί να “θυσιαστούν” παράγοντες που είχαν εμπλακεί στο σκάνδαλο, κατά τέτοιο τρόπο που να επιβεβαιώνεται πως ο πρωθυπουργός πράγματι δεν γνώριζε. Κάτι τέτοιο δεν είναι εύκολο, καθώς ακόμα κι αν βρεθεί “Ιφιγένεια”, το ΠΑΣΟΚ δεν θα υποχωρήσει από την θέση του για πλήρη ανάληψη ευθύνης που σημαίνει, ίσως ακόμα και της ποινικής…

Από την άλλη, στο Μέγαρο Μαξίμου αναλύουν τις δημοσκοπήσεις και δεν διαλανθάνει της προσοχής του πως σημαντική μερίδα του εκλογικού σώματος προτιμά μια κεντραριστερή κυβερνητική συνεργασία εάν δεν προκύψει αυτοδυναμία.

Αναλυτικά η απάντηση του Αλέξη Τσίπρα

Ο κ. Μητσοτάκης λέει τερατογένεση να μην είναι στην εξουσία, η πλειοψηφία των πολιτών όμως θεωρούν το αντίστροφο. Στην πλειοψηφία των κρατών υπάρχουν κυβερνήσεις συνεργασίας. Αυτή είναι η πραγματικότητα, την οποία πρέπει να δούμε κατάματα. Αυτή θα είναι η νέα μεγάλη αλλαγή. Να μάθουμε να ακολουθούμε προγραμματικές συγκλήσεις. Δεν μπορούν αν υπάρξουν ανάμεσα στη δεξιά και την αριστερά, αλλά μπορούν να υπάρχουν ανάμεσα στις προοδευτικές ή τις συντηρητικές δυνάμεις. Έτσι γίνεται σε άλλες μεγάλες χώρες. Είναι μία μεγάλη αλλαγή που δεν δημιουργεί αστάθεια, αλλά σταθερότητα και εμπιστοσύνη. Προφανώς και μπορώ να συνεργαστώ με κόμματα με τα οποία έχω πολιτικές διαφορές. Αλλά το βάρος που θα έχει προγραμματική σύγκληση θα έχει να κάνει με το βάρος που θα έχει δώσει ο λαός στα πολιτικά κόμματα. Για να προχωρήσει αυτή η προοπτική της νέας μεγάλης αλλαγής υπάρχει μόνο μία εκδοχή: Να είναι πρώτο σε κόμμα στις εκλογές ο ΣΥΡΙΖΑ.

«Αυτό που χρειάζεται σήμερα για να ξαναγεννηθεί η ελπίδα και η αισιοδοξία είναι ένα νέο αγωνιστικό ξεκίνημα, με το ΚΚΕ μπροστά, δυνατό. Καμιά αναμονή λοιπόν, δεν πρέπει να δείξει ο λαός μας. Καμιά ανοχή. Γιατί δεν έχει πλέον καμιά αντοχή», τόνισε ο κ. Κουτσούμπας και πρόσθεσε: «Μόνο ο λαός μπορεί να σώσει τον λαό και για αυτό χρειάζεται ΚΚΕ πολύ πιο δυνατό».

Κουτσούμπας για σενάρια συνεργασίας

Ο κ. Κουτσούμπας αναφέρθηκε και στις επόμενες εκλογές και σε σενάρια συνεργασίας που συζητούνται καθ’ οδόν προς τις εκλογές. «Αυτά που ενώνουν σήμερα τη ΝΔ, τον ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ, αλλά και τα άλλα αστικά κόμματα, είναι πολύ περισσότερα, από αυτά που τους χωρίζουν. Και μια χαρά θα μπορούσαν να φτιάξουν την επόμενη αστική κυβέρνησή τους – και αριθμητικά και κυρίως πολιτικά – αν αυτό το απαιτήσει το κεφάλαιο και οι σύμμαχοί του. Κι αυτό το ξέρει και το παραξέρει και ο κ. Μητσοτάκης, που μίλησε για τον σχηματισμό μιας κυβέρνησης, την οποία τη χαρακτήρισε ως “πολιτική – τερατογένεση”, χώνοντας με κουτοπονηριά μέσα και το ΚΚΕ!» σχολίασε ο κ. Κουτσούμπας.

«Αφήστε λοιπόν όλοι σας, έξω από τα βρώμικα παιχνίδια σας, το ΚΚΕ», τόνισε και πρόσθεσε: «Το ΚΚΕ, το ξέρετε καλά, όπως το ξέρει και όλος ο ελληνικός λαός, δεν πρόκειται, όχι να σας στηρίξει, αλλά ούτε και να σας ανεχτεί σε μία τέτοια κυβέρνηση της συμφοράς για τον λαό, όπως δεν το έκανε όλα αυτά τα χρόνια».

Οι 15 θέσεις του ΚΚΕ

Ο γενικός γραμματέας του ΚΚΕ παρουσίασε δεκαπέντε θέσεις του κόμματος για έξοδο από την κρίση και την ακρίβεια, «απαντήσεις στα σημερινά αδιέξοδα», όπως είπε:

– Ολοκληρωμένο σχέδιο άμεσης αξιοποίησης όλων των εγχώριων πηγών ενέργειας – όπως ο λιγνίτης – με περιβαλλοντικούς όρους, κόντρα στις δεσμεύσεις της ΕΕ για την «πράσινη ανάπτυξη» και το εμπόριο ρύπων.

– Κατάργηση του Χρηματιστηρίου Ενέργειας και όλων των συμβάσεων που καθορίζουν τις ρήτρες αναπροσαρμογής.

– Απόσυρση της χώρας από τις κυρώσεις της ΕΕ προς τη Ρωσία, που τελικά τις πληρώνει ο λαός, ενώ τμήματα του κεφαλαίου θησαυρίζουν από τη µεταφορά του πανάκριβου αµερικανικού LNG.

– Κατάργηση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης και του ΦΠΑ σε πετρέλαιο, βενζίνη, φυσικό αέριο και ηλεκτρική ενέργεια.

– Γενναία μείωση και πλαφόν στην τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος και του φυσικού αερίου.

– Κατάργηση της χρέωσης του χαρατσιού των ΑΠΕ στους λογαριασμούς ρεύματος.

– Καµία διακοπή ρεύματος σε όσους δεν μπορούν να ανταποκριθούν στους υπέρογκους λογαριασμούς.

– Διαγραφή χρεών για τα εργατικά και λαϊκά νοικοκυριά και τους επαγγελματίες.

-Αύξηση του κατώτατου μισθού, σύμφωνα με την προτάσεις εργατικών σωματείων, για τη νέα Εθνική Γενική Συλλογική Σύµβαση Εργασίας.

– Επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού για το Δημόσιο, με επαναφορά της 13ης και 14ης σύνταξης.

– Αυξήσεις στις συντάξεις.

– Επίδομα ανεργίας στο ύψος του 80% του κατώτατου μισθού για όλους τους ανέργους.

– Γενναία μείωση και πλαφόν στις τιμές στα βασικά είδη πλατιάς κατανάλωσης, όπως διατροφής (π.χ. ψωµί, γάλα, άλευρα, έλαια), ένδυσης κ.ο.κ.

– Κατάργηση του ΦΠΑ στα βασικά είδη πλατιάς λαϊκής κατανάλωσης.

– Επιδότηση ενοικίου για λαϊκά νοικοκυριά, τους φοιτητές και τις μικρές επιχειρήσεις, διεύρυνση των κριτηρίων ένταξης και αύξηση της επιδότησης.

– Κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για τα λαϊκά νοικοκυριά και του Τέλους Επιτηδεύματος για τους επαγγελματίες.

Ο κ. Κουτσούμπας υποστήριξε ότι για την ενεργειακή φτώχεια και την ακρίβεια, υπεύθυνες είναι οι ίδιες οι κατευθύνσεις της Ε.Ε., η απελευθέρωση της αγοράς, το χρηματιστήριο ενέργειας, οι ιδιωτικοποιήσεις και οι «δεσμεύσεις της ΕΕ, που υπηρετούν τα συμφέροντα του μεγάλου κεφαλαίου, σε βάρος των λαών της Ευρώπης».

«Για αυτό ετοιμάζονται για περικοπές στην ενεργειακή κατανάλωση των νοικοκυριών, ενώ φορτώνουν τους λαούς με νέα δάνεια για να δώσουν κάποιες επιδοτήσεις», τόνισε ο κ. Κουτσούμπας και πρόσθεσε: «ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ και ΠΑΣΟΚ στηρίζουν αυτές τις επιλογές, που υλοποιήθηκαν προτού αρχίσουν τα ρώσικα αντίμετρα με το κλείσιμο των αγωγών».

Τόνισε δε, ότι όλα τα «αστικά κόμματα», στον βαθμό που τους αναλογεί, είναι «συνυπεύθυνα» για τη «βαθύτερη εμπλοκή της χώρας, όχι μόνο στον ενεργειακό πόλεμο, αλλά και συνολικά στην ιμπεριαλιστική αναμέτρηση Ρωσίας ΗΠΑ, ΝΑΤΟ», και αμφισβήτησε ότι το ΝΑΤΟ αποτελεί «ασπίδα» απέναντι στην επιθετικότητα της Τουρκίας, λέγοντας ότι αυτή, αντιθέτως, «τρέφεται» από «τη δράση των ΝΑΤΟ – ΗΠΑ – ΕΕ, καθώς και των μεγάλων αντιθέσεών τους με Κίνα και Ρωσία».

«Καμία εμπιστοσύνη, λοιπόν, στην κυβέρνηση της ΝΔ και τις άλλες δυνάμεις του ευρωατλαντισμού, που εναλλάσσουν τα “νταηλίκια γιοκ” με τους εναγκαλισμούς τους στις Συνόδους του ΝΑΤΟ και στα διάφορα επιχειρηματικά συμβούλια της καπιταλιστικής αγοράς», τόνισε.

Αναφερόμενος στις ανακοινώσεις του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ για «ρεκόρ τριακονταετίας» στην προσέλκυση επενδύσεων, διερωτήθηκε εάν οι εργαζόμενοι ωφελήθηκαν από αυτό και παρέπεμψε σε μια σειρά από παραδείγματα απολύσεων και προβλημάτων σε εργασιακούς χώρους, όπως λιπάσματα Καβάλας, ΛΑΡΚΟ, Μαλαματίνα, κ.α, λέγοντας: «Σπέρνουν ανέμους, αλλά θα θερίσουν θύελλες. Τα μέτρα ανακούφισης, το μεγάλο πακέτο, είναι παραπάνω από φανερό ότι ελάχιστα μπορεί να ανακουφίσει τους εργαζόμενους. Το ύψος του “πακέτου”, ακόμα και αν φθάσει τελικά τα 5,5 δισ. που διατείνεται, μεταφράζεται περίπου σε 500 ευρώ ανά άτομο… Τα μέτρα που εξαγγέλθηκαν στη ΔΕΘ δεν είναι τίποτα άλλο παρά μια νέα αναδιανομή της φτώχειας και της μιζέριας, ανάμεσα στα λαϊκά στρώματα. Με φόρους, με πληθωρισμό, με εκτίναξη των τιμών…. Η κυβέρνηση λέει, ότι “δίνει” 5,5 δισ. Αλήθεια, από πού; Μπορεί να δίνει πραγματικά κάποιος στον λαό, όταν του τα παίρνει απ’ τη μία τσέπη και του τα δίνει στην άλλη;».

Ο κ. Κουτσούμπας αναφέρθηκε επίσης στους αγρότες και τα ακριβά λιπάσματα, στους συνταξιούχους, λέγοντας ότι η κυβέρνηση παρουσιάζει ως παροχές αυτά που τους επιδίκασαν τα δικαστήρια και υποστήριξε ότι «χρειάζεται πολύ θράσος, ο πρωθυπουργός να κάνει διαφήμιση του κυβερνητικού έργου στην Παιδεία και την Υγεία», ενώ μίλησε και για τις ελλείψεις στα πανεπιστήμια και πρόσθεσε: «Και δε λείπουν τα ΜΑΤ και η πανεπιστημιακή αστυνομία που εγκατέστησε η κυβέρνηση».

Διερωτήθηκε, επίσης, τι θα καλύψουν με τα πεντακόσια ευρώ τον χρόνο όσοι από τους φοιτητές το δικαιούνται, από τα ενοίκια το τεράστιο κόστος σίτισης ένδυσης.«Δίνει 250 ευρώ σε 2,5 εκατομμύρια ανθρώπους, δηλαδή 70 λεπτά τη μέρα. Αλήθεια, με αυτά τα 70λεπτά τη μέρα θα αντιμετωπιστεί το τεράστιο πρόβλημα της ακρίβειας; Περίεργα μαθηματικά… Ας σταματήσουν πια, τους λέμε, τις κοροϊδίες», τόνισε ο κ. Κουτσούμπας, ενώ δεν άφησε ασχολίαστες τις εξαγγελίες για τα έργα στη Θεσσαλονίκη, το μετρό, τον ΟΑΣΘ, τα αντιπλημμυρικά, το «πανάκριβο» και «με ΣΔΙΤ που θα πληρώνει χρόνια ο λαός μας» fly over, το Σέιχ Σου, την ανάπλαση του εκθεσιακού κέντρου της ΔΕΘ, λέγοντας ότι οι κυβερνώντες κάνουν «κάθε χρόνο ανακοινώσεις για τα ίδια λιγοστά έργα – μπαλώματα».

Χαρακτήρισε ακόμη «άθλια» και «απαράδεκτη» την υπόθεση παρακολούθησης του προέδρου του ΠΑΣΟΚ και του τηλεφωνικού κέντρου του ΚΚΕ, άλλων στελεχών, δημοσιογράφων κ.ά., αλλά πρόσθεσε ότι κανείς ούτε ο ΣΥΡΙΖΑ, ούτε το ΠΑΣΟΚ, μιλάνε σήμερα «για την κατάργηση όλου του σκοτεινού και επικίνδυνου θεσμικού πλαισίου για τις παρακολουθήσεις και τις υποκλοπές» γιατί «όλοι τους, είτε ψήφισαν, είτε στήριξαν, είτε ανέχτηκαν όλο αυτόν τον βούρκο από νόμους, οδηγίες και κανονισμούς της ΕΕ, που στην ουσία βάζουν στο στόχαστρο τις ελευθερίες και τα δικαιώματα του λαού».

«Αυτή η θλιβερή, μίζερη πραγματικότητα έχει όνομα. Είναι ο Καπιταλισμός. Είναι οι δεσμεύσεις στην ΕΕ και στο ΝΑΤΟ» είπε ο κ. Κουτσούμπας και πρόσθεσε: «Το ΚΚΕ θα συνεχίσει να φωτίζει την αλήθεια. Τα τελευταία χρόνια, με ΝΔ, ΠΑΣΟΚ και ΣΥΡΙΖΑ, αλλά και κάθε συνδυασμό μεταξύ τους, η ψαλίδα κεφαλαίου – εργασίας συνεχώς διευρύνεται. Ο λαός γίνεται φτωχότερος και για να έρθει η καπιταλιστική ανάπτυξη, για να γίνουν οι πλούσιοι πλουσιότεροι. Για αυτό και η πάλη του λαού μπορεί να έχει συνέχεια, διάρκεια και προοπτική, μόνο όταν ενταχθεί στη μάχη απέναντι στη στρατηγική του κεφαλαίου και των εκπροσώπων του».

Κατά συνέπεια η επικεφαλής των σοσιαλδημοκρατών ανακοίνωσε στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου την παραίτησή της, την οποία θα υποβάλει επισήμως αύριο, Πέμπτη.

Οι δηλώσεις του Ουλφ Κρίστερσον

Μια κυβέρνηση για όλη τη Σουηδία και όλους τους πολίτες δήλωσε σήμερα ότι θα σχηματίσει ο Ουλφ Κρίστερσον, ηγέτης του Μετριοπαθούς Κόμματος και ο υποψήφιος της δεξιάς για την πρωθυπουργία.

«Θα αρχίσω τώρα το έργο του σχηματισμού μιας νέας κυβέρνησης που να μπορεί να φέρει σε πέρας τα πράγματα, μιας κυβέρνησης για όλη του Σουηδία και όλους τους πολίτες», δήλωσε ο Κρίστερσον στους δημοσιογράφους.

Οι Μετριοπαθείς, οι Σουηδοί Δημοκράτες, οι Χριστιανοδημοκράτες και οι Φιλελεύθεροι προηγούνταν κατά μία έδρα μετά τις εκλογές της Κυριακής, αλλά φαίνεται πως λαμβάνουν τελικά 176 έδρες στο 349μελές κοινοβούλιο και η κεντροαριστερά 173 έδρες, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία από την εκλογική αρχή.

Το αποτέλεσμα θα πρέπει να επιβεβαιωθεί επισήμως, κάτι που θα γίνει πιθανόν το σαββατοκύριακο.

Οι εκλογές αυτές σηματοδοτούν ένα ορόσημο για τη σουηδική πολιτική, καθώς οι Σουηδοί Δημοκράτες, οι οποίοι τάσσονται εναντίον των μεταναστών και είχαν απομονωθεί από όλα τα μεγάλα κόμματα όταν μπήκαν για πρώτη φορά στο κοινοβούλιο το 2010, βρίσκονται τώρα στα πρόθυρα να αποκτήσουν επιρροή στην κυβερνητική πολιτική.

Οι Σουηδοί Δημοκράτες φαίνεται να κερδίζουν το 20,6% των ψήφων, ξεπερνώντας τους Μετριοπαθείς που συγκεντρώνουν 19,1% και καθιστάμενοι το μεγαλύτερο κόμμα της δεξιάς.

Μολονότι το κόμμα του Κρίστερσον είναι μικρότερο, ο αρχηγός των Σουηδών Δημοκρατών Τζίμι Άκεσον δεν μπορεί να συγκεντρώσει ευρεία υποστήριξη από τη δεξιά για να αναλάβει αυτός την πρωθυπουργία.