Μιλώντας από την πόλη Μπένι της επαρχίας Βόρειο Κίβου σε δημοσιογράφους στη Γενεύη, ο επικεφαλής της μονάδας επιδημιολογίας και ανάλυσης για την αντιμετώπιση εκτάκτων αναγκών του ΠΟΥ, Ολιβιέ λε Πολέν, δήλωσε ότι η επιδημία επεκτείνεται τόσο ως προς τον αριθμό των κρουσμάτων όσο και ως προς τη γεωγραφική της εξάπλωση.

Κρούσματα σε 34 υγειονομικές ζώνες

Σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Υγείας του Κονγκό, τα περισσότερα κρούσματα έχουν καταγραφεί στην επαρχία Ιτούρι, ωστόσο μολύνσεις έχουν πλέον εντοπιστεί σε 34 υγειονομικές ζώνες στις επαρχίες Ιτούρι, Βόρειο Κίβου και Νότιο Κίβου.

«Σχεδόν κάθε ημέρα εντοπίζονται κρούσματα σε νέες υγειονομικές ζώνες», δήλωσε ο λε Πολέν, προσθέτοντας ότι ο γνωστός αριθμός κρουσμάτων πιθανότατα αντιπροσωπεύει μόνο ένα μέρος της πραγματικής έκτασης της επιδημίας.

Όπως εξήγησε, η υψηλή κινητικότητα του πληθυσμού και οι δυσκολίες στον εντοπισμό περιστατικών καθιστούν δύσκολη την πλήρη καταγραφή των λοιμώξεων.

Ανησυχία για την ασφάλεια και το αδύναμο σύστημα υγείας

Ο ΠΟΥ και οι αρχές του Κονγκό έχουν κατηγοριοποιήσει τις υγειονομικές ζώνες ανάλογα με το επίπεδο κινδύνου, εντοπίζοντας 17 περιοχές υψηλού κινδύνου που απαιτούν ενισχυμένη υποστήριξη και παρακολούθηση.

Ο λε Πολέν ανέφερε ότι οι υγειονομικές αρχές γνωρίζουν τα μέτρα που απαιτούνται για τον περιορισμό της επιδημίας, όπως ασφαλείς ταφές, πρόληψη λοιμώξεων σε υγειονομικές δομές, έγκαιρη ανίχνευση κρουσμάτων, ιχνηλάτηση επαφών και ενημέρωση των τοπικών κοινοτήτων.

Ωστόσο, προειδοποίησε ότι η ανασφάλεια στην περιοχή, το αποδυναμωμένο σύστημα υγείας και οι μεγάλες μετακινήσεις πληθυσμών εξακολουθούν να δυσχεραίνουν τις προσπάθειες αντιμετώπισης της επιδημίας.

«Η πλήρης έκταση της επιδημίας δεν είναι ακόμη σαφής», υπογράμμισε, σημειώνοντας ότι οι διαδικασίες επιτήρησης, ιχνηλάτησης επαφών και διαγνωστικών ελέγχων συνεχίζουν να επεκτείνονται.

Παρά τις δυσκολίες, ο αξιωματούχος του ΠΟΥ ανέφερε ότι οι μηχανισμοί αντιμετώπισης ενισχύονται, ενώ ο Οργανισμός στηρίζει την κυβέρνηση του Κονγκό σε τομείς όπως η επιτήρηση, η εργαστηριακή ικανότητα, η εφοδιαστική υποστήριξη, η πρόληψη λοιμώξεων, η κλινική φροντίδα και η επικοινωνία κινδύνου.

Σύμφωνα με τη σημερινή (10/06) ανακοίνωση της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου, εντοπίστηκε νέο κρούσμα της νόσου στην Αγία Παρασκευή και άλλα δύο στην Καλλονή.

Η ανακοίνωση της Περιφέρειας

Από την Διεύθυνση Κτηνιατρικής της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου γίνεται γνωστό ότι για σήμερα 10 Ιουνίου 2026, στο πλαίσιο των ελέγχων για τον Αφθώδη Πυρετό στην Π.Ε. Λέσβου, προέκυψαν τα εξής αποτελέσματα:

Τριάντα (30) αρνητικες εκτροφές
Τρεις θετικές μια στην Αγία Παρασκευή και δύο στην Καλλονή

Δύσκολη η κατάσταση

Όπως μεταδίδει το stonisi.gr, οι κτηνοτρόφοι εκτιμούν ότι η θανάτωση των ζώων δεν οδηγεί στην εκρίζωση της νόσου. Αυτό αποδεικνύεται από κρούσματα προηγούμενων ημερών που είχαν εντοπιστεί σε εκτροφές στη Νάπη, στην Πελόπη και τον Μανταμάδο.

Οι επαγγελματίες του πρωτογενούς τομέα εικάζουν ότι η κατάσταση στους επόμενους μήνες θα γίνει πιο δύσκολη.

Η θετική αυτή τροπή οφείλεται στα γρήγορα αντανακλαστικά της Ομάδας Παρέμβασης της Επιτροπής Νοσοκομειακών Λοιμώξεων. Η έγκαιρη αξιολόγηση της πορείας του ιού και η άμεση ενεργοποίηση εξειδικευμένων υγειονομικών αντιμέτρων κατάφεραν να ανακόψουν την αλυσίδα μετάδοσης, αποδεικνύοντας ότι η σωστή οργάνωση και η τήρηση των διεθνών κατευθυντήριων οδηγιών μπορούν να εκμηδενίσουν τέτοιου είδους υγειονομικές απειλές.

Η ακτινογραφία των νέων περιστατικών και η διαχείριση της εφημερίας

Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της επιτήρησης για το διάστημα από 25/05 έως και 28/05, ο συνολικός αριθμός των νέων κρουσμάτων περιορίστηκε σε μόλις πέντε νοσηλευόμενους ασθενείς. Το στοιχείο αυτό αποδεικνύει τη δραστική μείωση του ρυθμού μετάδοσης αμέσως μετά την εφαρμογή των έκτακτων μέτρων που εισηγήθηκε και επέβλεψε η αρμόδια Επιτροπή.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι ένα από τα πέντε αυτά περιστατικά αφορούσε ασθενή που εισήχθη στο νοσοκομείο κατά τη διάρκεια της γενικής εφημερίας στις 26 Μαΐου, γεγονός που υποδηλώνει ότι η έκθεση στον ιό είχε συμβεί εκτός της μονάδας. Σε κάθε περίπτωση, η διαχείριση ήταν υποδειγματική: όλοι οι νοσούντες απομονώθηκαν ακαριαία στους ειδικά διαμορφωμένους χώρους βάσει των αυστηρών ιατρικών πρωτοκόλλων και πλέον είναι όλοι ελεύθεροι συμπτωμάτων, έχοντας αναρρώσει πλήρως.

Συνεχής επαγρύπνηση και εγγύηση για την ασφάλεια των πολιτών

Παρά την ξεκάθαρη υποχώρηση του φαινομένου, οι μηχανισμοί ελέγχου δεν εφησυχάζουν. Η δέσμη προστατευτικών μέτρων που τέθηκε σε εφαρμογή στις 26/05 εξακολουθεί να τηρείται απαρέγκλιτα σε όλες τις πτέρυγες του νοσοκομείου. Παράλληλα, η επιδημιολογική κατάσταση επανεκτιμάται σε καθημερινή βάση μέσω συστηματικής καταγραφής, ώστε να αποκλειστεί κάθε ενδεχόμενο υποτροπής.

Τα τρέχοντα δεδομένα στέλνουν ένα ισχυρό μήνυμα ασφάλειας προς την κοινή γνώμη. Είναι πλέον σαφές ότι δεν υπάρχει κανένας λόγος ανησυχίας ούτε για τους νοσηλευόμενους και τους συνοδούς τους, αλλά ούτε και για το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό. Η διαχείριση της κρίσης υπήρξε απόλυτα επιτυχής, διασφαλίζοντας ότι το νοσοκομείο συνεχίζει τη λειτουργία του στο ακέραιο, προσφέροντας τις υπηρεσίες του με όρους μέγιστης ασφάλειας και αξιοπιστίας.

Όπως αναφέρει η ΕΡΤ, η νόσος επιβεβαιώθηκε εργαστηριακά και, σύμφωνα με τα πρωτόκολλα, θανατώθηκαν 106 ζώα για να αποτραπεί η εξάπλωσή της.

Οι κτηνιατρικές υπηρεσίες της Περιφέρειας Πελοποννήσου αντέδρασαν άμεσα, εφαρμόζοντας όλα τα προβλεπόμενα μέτρα, καθώς στην περιοχή υπάρχουν πολλά μαντριά που αυξάνουν τον κίνδυνο διασποράς. Έχει ήδη οριστεί ζώνη επιτήρησης 20 χιλιομέτρων, μέσα στην οποία πραγματοποιείται ιχνηλάτηση και συνεχείς έλεγχοι.

Η Περιφέρεια απευθύνει έκκληση στους κτηνοτρόφους να επιδείξουν αυξημένη προσοχή και να τηρήσουν αυστηρά τα μέτρα βιοασφάλειας. Τα κοπάδια που βρίσκονται σε καθεστώς περιορισμού πρέπει να τροφοδοτούνται με ζωοτροφές εντός των εγκαταστάσεων, ώστε να αποφευχθεί κάθε μετακίνηση.

Παράλληλα, εξετάζεται ένα ακόμη ύποπτο κρούσμα στην περιοχή της Γορτυνίας, με τα δείγματα να έχουν σταλεί για ανάλυση.

Ωστόσο, οι επιστήμονες του ΠΟΥ γνωρίζουν ότι η επιδημία έχει πολύ μεγαλύτερες διαστάσεις. Μέχρι στιγμής έχουν καταγραφεί περισσότερα από 900 ύποπτα κρούσματα και 220 ύποπτοι θάνατοι από τη νόσο. 

Την περασμένη Παρασκευή, ο ΠΟΥ αναβάθμισε την αξιολόγηση κινδύνου σε πολύ υψηλή σε εθνικό επίπεδο.

Ο Οργανισμός εξακολουθεί να αξιολογεί τον κίνδυνος ως υψηλό σε περιφερειακό επίπεδο και χαμηλό σε διεθνές επίπεδο. Οι χώρες που συνορεύουν με τη Λαίκή Δημοκρατία του Κονγκό βρίσκονται σε ζώνη υψηλού κινδύνου και πρέπει να λάβουν άμεσα μέτρα. 

Ακύρωση εθνικής γιορτής στην Ουγκάντα

Στην Ουγκάντα έχουν καταγραφεί 5 επιβεβαιωμένα κρούσματα Έμπολα και ένας θάνατος από τη νόσο. Ειδικά μέτρα λήφθησαν ώστε να ακυρωθούν οι εορταστικές εκδηλώσεις για την  Ημέρα των Μαρτύρων προκειμένου  να αποφευχθεί η περαιτέρω διασπορά του ιού.

Η Ημέρα των Μαρτύρων (Martyrs’ Day) τιμάται στην Ουγκάντα κάθε χρόνο στις 3 Ιουνίου, προσελκύει περισσότερους από 2 εκατ. επισκέπτες και αποτελεί επίσημη εθνική αργία που μνημονεύει τους 45 Χριστιανούς μάρτυρες (22 Καθολικούς και 23 Αγγλικανούς) οι οποίοι εκτελέστηκαν μεταξύ 1885 και 1887 από τον βασιλιά Μβάνγκα Β’ της Μπουγκάντα επειδή αρνήθηκαν να απαρνηθούν την πίστη τους. 

Θυμίζουμε ότι η τρέχουσα επιδημία στην Ουγκάντα και το Κονγκό οφείλεται στο στέλεχος Μπουντιμπουγκιό για το οποίο δεν υπάρχουν εγκεκριμένα φάρμακα, ούτε εμβόλια.

Απελευθέρωση επιπλέον κονδυλίων

Μαζί με το Κέντρο Ελέγχου Λοιμωδών Νοσημάτων (CDC) Αφρικής ο ΠΟΥ δημιούργησε μια ομάδα υποστήριξης για την διαχείριση του  ξεσπάσματος. Επιπλέον,  ο ΠΟΥ αποδέσμευσε κονδύλι ύψους  3.9 εκατ. δολαρίων από το Ταμείο Χρηματοδότησης  έκτακτης ανάγκης.

Ο Οργανισμός  θυμίζει ότι έχουν καταγραφεί  δύο προηγούμενα ξεσπάσματα Έμπολα, ένα εκ των οποίων  στην Ουγκάντα το 2007 και ένα στο Κονγκό το  2012.

Σε κλινικές μελέτες 2 μονοκλωνικά αντισώματα και ένα αντιβιοτικό σαν χημειοπροφύλαξη μετά την έκθεση

Την προηγούμενη εβδομάδα, ο ΠΟΥ επιθεώρησε τα υπάρχοντα προγράμματα έρευνας και ανάπτυξης για φάρμακα, εμβόλια και διαγνωστικά τεστ για το στέλεχος του ιού Μπουντιμπουγκιό και ζήτησε να δοθεί προτεραιότητα σε 2 μονοκλωνικά αντισώματα, ώστε να δοκιμαστούν σε προχωρημένο στάδιο κλινικών μελετών.

Επίσης, ζήτησε να δοθεί προτεραιότητα στην αξιολόγηση  του αντιβιοτικού obeldesivir (ομπελδεσιβίρη)  σε κλινική μελέτη σαν χημειοπροφύλαξη μετά την  έκθεση, στις στενές  επαφές των κρουσμάτων.

Ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ τόνισε πως βρισκόμαστε μπροστά σε ένα εξαιρετικά σοβαρό και δύσκολο στην αντιμετώπιση του ξέσπασμα και υπογράμμισε  πως «τα πράγματα θα χειροτερέψουν προτού βελτιωθούν». Ωστόσο μέχρι τώρα κάθε ξέσπασμα Έμπολα αντιμετωπίστηκε και περιορίστηκε και κατά τον ίδιο τρόπο θα αντιμετωπιστεί κι αυτό  αρκεί να υπάρχει συνεργασία μεταξύ των κρατών και των φορέων. 

Το νέο κρούσμα αυξάνει την ανησυχία στην Ισπανία, καθώς είναι το δεύτερο επιβεβαιωμένο περιστατικό χανταϊού ανάμεσα στους 14 Ισπανούς που αποβιβάστηκαν από το πολυτελές κρουαζιερόπλοιο στην Τενερίφη. Στο πλοίο επέβαιναν περίπου 150 επιβάτες και μέλη πληρώματος από 23 διαφορετικές χώρες, όταν στις 2 Μαΐου ενημερώθηκε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας για εμφάνιση σοβαρής πνευμονικής ασθένειας.

Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της Ισπανίας, ο ασθενής μεταφέρθηκε σε ειδική μονάδα απομόνωσης στο νοσοκομείο Γκόμε Ούλα αμέσως μόλις επιβεβαιώθηκε ότι έχει προσβληθεί από τον ιό. Οι Αρχές παρακολουθούν στενά την κατάσταση και συνεχίζουν τους ελέγχους στους ανθρώπους που βρίσκονταν στο πλοίο.

Παρά την ανησυχία, οι ισπανικές υγειονομικές αρχές εμφανίζονται καθησυχαστικές, τονίζοντας ότι δεν υπάρχει αυξημένος κίνδυνος για τον γενικό πληθυσμό. Όπως εξηγούν, το κρούσμα εντοπίστηκε σε άτομο που βρισκόταν ήδη σε καραντίνα και είχαν ληφθεί όλα τα απαραίτητα μέτρα προστασίας.

Ο Γενικός Διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), αφού συμβουλεύτηκε τα Συμβαλλόμενα Κράτη όπου είναι γνωστό ότι το συμβάν συμβαίνει αυτήν τη στιγμή, αποφασίζει ότι η νόσος Έμπολα που προκαλείται από τον ιό Bundibugyo στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και την Ουγκάντα ​​συνιστά έκτακτη ανάγκη δημόσιας υγείας διεθνούς εμβέλειας (ΔΥΕ), αλλά δεν πληροί τα κριτήρια της πανδημικής έκτακτης ανάγκης, όπως ορίζονται στον ΔΥΚ.

Ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ εκφράζει την ευγνωμοσύνη του στην ηγεσία της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό και της Ουγκάντα ​​για τη δέσμευσή τους να λάβουν τα απαραίτητα και δυναμικά μέτρα για να θέσουν υπό έλεγχο το συμβάν, καθώς και για την ειλικρίνειά τους στην αξιολόγηση του κινδύνου που θέτει αυτό το συμβάν για άλλα κράτη μέρη, επιτρέποντας έτσι στην παγκόσμια κοινότητα να λάβει τα απαραίτητα μέτρα ετοιμότητας.

Στην απόφασή του, ο Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ έλαβε υπόψη, μεταξύ άλλων , πληροφορίες που παρείχαν τα συμβαλλόμενα κράτη – τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και την Ουγκάντα ​​- επιστημονικές αρχές καθώς και τα διαθέσιμα επιστημονικά στοιχεία και άλλες σχετικές πληροφορίες· και αξιολόγησε τον κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία, τον κίνδυνο διεθνούς εξάπλωσης ασθενειών και τον κίνδυνο παρεμβολής στη διεθνή κυκλοφορία (δείτε ΕΔΩ ολόκληρη την ανακοίνωση του ΠΟΥ).

Η προειδοποίηση του Αμερικανικού Οργανισμού Υγείας: Τί είναι και πώς μεταδίδεται η νόσος Έμπολα

Η νόσος Έμπολα προκαλείται από μια ομάδα ιών που ονομάζονται ορθοεμπολαϊοί (orthoebolaviruses, πρώην ebolavirus). Οι ιοί αυτοί μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή και συχνά θανατηφόρα ασθένεια, με ποσοστά θνησιμότητας που μπορεί να φτάσουν το 80%-90% αν δεν υπάρξει θεραπεία. Ανακαλύφθηκαν το 1976 στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και εντοπίζονται κυρίως στην υποσαχάρια Αφρική.

Υπάρχουν τέσσερις τύποι ορθοεμπολαϊών που προκαλούν νόσο στον άνθρωπο:

ο ιός Ebola (Orthoebolavirus zairense),
ο ιός Sudan (Orthoebolavirus sudanense),
ο ιός Taï Forest (Orthoebolavirus taiense),
και ο ιός Bundibugyo (Orthoebolavirus bundibugyoense).
Δύο άλλοι τύποι, ο Reston και ο Bombali, δεν έχουν μέχρι σήμερα προκαλέσει νόσο σε ανθρώπους.

Τα πρώτα συμπτώματα της νόσου είναι συνήθως «ξηρά» και περιλαμβάνουν πυρετό, πόνους στο σώμα, μυαλγίες και έντονη κόπωση. Καθώς η ασθένεια εξελίσσεται, εμφανίζονται «υγρά» συμπτώματα όπως διάρροια, έμετοι και ανεξήγητες αιμορραγίες.

Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν από δύο έως 21 ημέρες μετά την έκθεση στον ιό, με τον μέσο χρόνο επώασης να κυμαίνεται μεταξύ οκτώ και δέκα ημερών.

Ο μεγαλύτερος κίνδυνος μόλυνσης αφορά τους υγειονομικούς και τα μέλη οικογενειών που φροντίζουν ασθενείς χωρίς επαρκή μέτρα προστασίας. Για το ευρύ κοινό και τους ταξιδιώτες ο κίνδυνος θεωρείται χαμηλός.

Η μετάδοση γίνεται μέσω επαφής με σωματικά υγρά μολυσμένων ζωντανών ή νεκρών ατόμων, όπως αίμα, ούρα, κόπρανα, σάλιο, ιδρώτας, εμετός, μητρικό γάλα, σπέρμα ή κολπικά υγρά. Σπανιότερα, η μετάδοση μπορεί να προέλθει από επαφή με μολυσμένα ζώα, όπως νυχτερίδες ή πρωτεύοντα θηλαστικά.

Οι υγειονομικές αρχές συνιστούν την αποφυγή επαφής με σωματικά υγρά, μολυσμένα αντικείμενα και ζώα άγριας πανίδας σε περιοχές όπου υπάρχουν κρούσματα. Η χρήση ατομικού προστατευτικού εξοπλισμού είναι απαραίτητη κατά τη φροντίδα ασθενών ή νεκρών από Έμπολα.

Όσοι επιστρέφουν από περιοχές με ενεργές επιδημίες πρέπει να παρακολουθούν την υγεία τους για 21 ημέρες και να αναζητούν άμεσα ιατρική βοήθεια αν εμφανίσουν συμπτώματα.

Στις ΗΠΑ έχει εγκριθεί το εμβόλιο ERVEBO® για την πρόληψη της νόσου που προκαλεί ο ιός Ebola του είδους Orthoebolavirus zairense. Το εμβόλιο συνιστάται για ενήλικες που διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο έκθεσης.

Η διάγνωση γίνεται κυρίως με μοριακές εξετάσεις PCR σε δείγματα αίματος, ενώ μπορούν να χρησιμοποιηθούν και εξετάσεις αντισωμάτων για να διαπιστωθεί αν κάποιος είχε πρόσφατα νοσήσει. Οι ύποπτοι ασθενείς απομονώνονται έως ότου επιβεβαιωθούν τα αποτελέσματα.

Παράλληλα, δέκα άτομα που βρίσκονται σε απομόνωση στα νησιά της Αγίας Ελένης και της Αναλήψεως, βρετανικά υπερπόντια εδάφη του νοτίου Ατλαντικού, θα επαναπατρισθούν στο Ηνωμένο Βασίλειο όπου «θα ολοκληρώσουν την καραντίνα τους ως προληπτικό μέτρο», σύμφωνα με την UKHSA.

Προς το παρόν, κανένα από τα άτομα αυτά δεν παρουσιάζει συμπτώματα, ανακοίνωσε χθες η UKHSA. «Θα έχουν πρόσβαση σε εξειδικευμένες ιατρικές υπηρεσίες» και το Βρετανικό Σύστημα Υγείας (NHS) είναι «καλά εξοπλισμένο για να επέμβη αν ασθενήσουν».

Είκοσι δύο επιβάτες της κρουαζιέρας – 20 Βρετανοί, ένας Γερμανός κάτοικος Ηνωμένου Βασιλείου και μία γιαπωνέζα επιβάτις – προσγειώθηκαν την Κυριακή στο Μάντσεστερ έχοντας πριν αποβιβασθεί από το MV Hondius στην Τενερίφη.

Τέθηκαν σε καραντίνα τουλάχιστον 72 ωρών στο νοσοκομείο Arrowe Park του Απτον, κοντά στο Λίβερπουλ, όπου υποβλήθηκαν σε τεστ και εξετάσεις.

Θα ληφθούν μέτρα «για την μεταφορά όσων θα επιστρέψουν σύντομα στα σπίτια τους για να απομονωθούν μετά την παραμονή τους στο Arrowe Park», ανακοίνωσε η UKHSA.

Η απομόνωση θα διαρκέσει 45 ημέρες και οι υγειονομικές αρχές θα διατηρήσουν «καθημερινή επαφή» με τους ασθενείς, οι οποίοι θα υποβάλλονται συστηματικά σε τεστ.

Επίσης, «θα ληφθούν μέτρα ώστε ένας μικρός αριθμός ατόμων, που βρίσκονταν σε απομόνωση στο σπίτι τους ή αλλού στην Αγγλία να εξετασθούν στο Arrowe Park», σύμφωνα με την βρετανική υπηρεσία υγειονομικής ασφάλειας.

«Δεδομένης της μακράς περιόδου επώασης του ιού (…) και άλλα περιστατικά «είναι πιθανόν να εμφανισθούν τις επόμενες εβδομάδες», προειδοποίησε ο γενικός διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας κατά την διάρκεια συνέντευξης Τύπου.

Τα περιστατικά, που καταγράφηκαν σε απόσταση χιλιάδων χιλιομέτρων — το ένα στην Ισπανία και το άλλο στο απομονωμένο νησί Τριστάν ντα Κούνια στον νότιο Ατλαντικό — είναι ξεχωριστά από τα οκτώ κρούσματα που έχει καταγράψει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας στο ολλανδικής σημαίας πλοίο MV Hondius.

Στην Ισπανία, μία 32χρονη γυναίκα στην επαρχία Αλικάντε εμφάνισε συμπτώματα συμβατά με χανταϊό και υποβλήθηκε σε εξετάσεις, ανακοίνωσαν οι τοπικές αρχές υγείας.

Σύμφωνα με τον Ισπανό υφυπουργό Υγείας Χαβιέρ Παδίγια, η γυναίκα είχε καθίσει για μικρό χρονικό διάστημα σε αεροπλάνο δύο σειρές πίσω από Ολλανδή επιβάτιδα του Hondius, η οποία είχε μολυνθεί από τον ιό. Η Ολλανδή αποβιβάστηκε στο Γιοχάνεσμπουργκ αισθανόμενη αδιαθεσία πριν από απογείωση στις 25 Απριλίου και αργότερα κατέληξε σε νοσοκομείο.

Παράλληλα, οι βρετανικές υγειονομικές αρχές ανακοίνωσαν ότι ένας Βρετανός άνδρας θεωρείται ύποπτο κρούσμα στο Τριστάν ντα Κούνια. Οι αρχές διευκρίνισαν ότι ήταν επιβάτης του Hondius, το οποίο είχε προσεγγίσει το νησί μεταξύ 13 και 15 Απριλίου.

Ο ΠΟΥ επισήμανε ότι η εξάπλωση του ιού στο Hondius — η πρώτη που έχει καταγραφεί ποτέ σε πλοίο — αφορά τον ιό των Ανδεων, το μοναδικό γνωστό είδος χανταϊού που μπορεί να μεταδοθεί περιορισμένα μεταξύ ανθρώπων, μέσω στενής και παρατεταμένης επαφής.

• Το πλοίο μετέφερε 147 επιβάτες και μέλη πληρώματος όταν αναφέρθηκε την Κυριακή συρροή σοβαρών αναπνευστικών λοιμώξεων. Μέχρι τότε, 34 επιβάτες είχαν ήδη αποβιβαστεί.

Τρεις από τους ασθενείς έχουν καταλήξει. Αξιωματούχοι του ΠΟΥ ανέφεραν ότι τα έξι από τα οκτώ ύποπτα περιστατικά έχουν επιβεβαιωθεί ως λοιμώξεις από χανταϊό — μια δυνητικά θανατηφόρα νόσο που μεταδίδεται συνήθως από τρωκτικά.

Το Hondius είχε αποπλεύσει από την Αργεντινή τον Μάρτιο, πραγματοποιώντας στάσεις στην Ανταρκτική και σε άλλες περιοχές, πριν κατευθυνθεί βόρεια προς τα ανοιχτά του Πράσινου Ακρωτηρίου, δυτικά της Αφρικής. Το σκάφος κρατήθηκε προσωρινά εκεί μετά τη γνωστοποίηση των κρουσμάτων.

Τέσσερις ασθενείς παρέμεναν νοσηλευόμενοι την Παρασκευή σε νοσοκομεία της Νότιας Αφρικής, της Ολλανδίας και της Ελβετίας.

Τα τρία θύματα του ιού είναι ένα ζευγάρι Ολλανδών και ένας Γερμανός υπήκοος.

Η εταιρεία Oceanwide ανακοίνωσε ότι δεν υπάρχουν πλέον επιβάτες ή μέλη πληρώματος με ύποπτα συμπτώματα πάνω στο πλοίο.

Το Hondius κατευθύνεται προς την Τενερίφη στα Κανάρια Νησιά, όπου αναμένεται να καταπλεύσει νωρίς την Κυριακή. Οι επιβάτες και το πλήρωμα θα υποβληθούν σε εξετάσεις πριν αποβιβαστούν, βάσει οδηγιών που οριστικοποιούν ο ΠΟΥ και άλλες υγειονομικές αρχές.

Ο γενικός διευθυντής του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) Τέντρος Αντανόμ Γκεμπρεγεσούς μεταβαίνει σήμερα στα Κανάρια Νησιά προκειμένου να συντονίσει την απομάκρυνση των επιβατών από το κρουαζιερόπλοιο, όπως δήλωσαν χθες πηγές του ισπανικού υπουργείου Εσωτερικών.

Ο Γκεμπρεγεσούς θα συνοδεύσει τους Ισπανούς υπουργούς Υγείας και Εσωτερικών στην Τενερίφη για να «διασφαλίσει τον συντονισμό μεταξύ των υπηρεσιών, τον υγειονομικό έλεγχο και την εφαρμογή των προβλεπόμενων πρωτοκόλλων επιθεώρησης και παρέμβασης», διευκρίνισαν οι πηγές.

Καθησυχαστική η επιστημονική κοινότητα – Τι είπε ο Μαγιορκίνης

Οι ειδικοί εξακολουθούν να θεωρούν χαμηλή την πιθανότητα ευρείας μετάδοσης, ωστόσο η κατάσταση έχει θέσει τις αρχές σε αυξημένη επιφυλακή, με συστάσεις προς όσους ήρθαν σε επαφή με επιβάτες του Hondius να επαγρυπνούν για τυχόν συμπτώματα.

Παρά το γεγονός ότι το περιστατικό συνδέεται με τον ιό των Άνδεων, το μοναδικό στέλεχος της οικογένειας που έχει τη δυνατότητα μετάδοσης από άνθρωπο σε άνθρωπο, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων διαβεβαιώνουν ότι η απειλή για τη δημόσια υγεία είναι εξαιρετικά χαμηλή.

Στο ίδιο καθησυχαστικό κλίμα κινήθηκε και ο επίκουρος καθηγητής Υγιεινής και Επιδημιολογίας του ΕΚΠΑ, Γκίκας Μαγιορκίνης, ο οποίος μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ εξήγησε ότι η μετάδοση μεταξύ ανθρώπων, αν και τεκμηριωμένη, παραμένει ένα σπάνιο φαινόμενο που απαιτεί πολύ στενή και παρατεταμένη επαφή.

Ο κ. Μαγιορκίνης απέκλεισε κατηγορηματικά το ενδεχόμενο μιας πανδημικής απειλής, σημειώνοντας ότι δεν υπάρχει καμία ένδειξη εύκολης διασποράς του ιού εκτός του περιορισμένου περιβάλλοντος του κρουαζιερόπλοιου ή τάση για ευρεία εξάπλωση παρόμοια με εκείνη των αναπνευστικών ιών όπως η γρίπη ή ο COVID-19.

Οι χανταϊοί είναι ιοί, φορείς των οποίων είναι τα τρωκτικά και υπάρχουν εδώ και χιλιάδες χρόνια αναφέρει ο κ. Μαγιορκίνης, εξηγώντας ότι στη Νότια Αμερική υπάρχουν συγκεκριμένοι χανταϊοί, οι οποίοι λέγονται οι «ιοί του Νέου Κόσμου». Η επιστημονική κοινότητα γνωρίζει ότι ο ιός των Άνδεων σπανίως και δύσκολα μεν, μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο. Τα στελέχη που εντοπίζονται στη Νότια Αμερική, όπως αυτό των Άνδεων, συνδέονται κυρίως με σοβαρά αναπνευστικά σύνδρομα και παρουσιάζουν υψηλότερη θνητότητα σε σύγκριση με τα ευρωπαϊκά στελέχη.

«Δεν κινδυνεύουμε από πανδημία χανταϊού», δηλώνει χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχει «κάποια υψηλή επικινδυνότητα για μετάδοση εκτός του κρουαζιερόπλοιου».

Το Γαλλικό Πρακτορείο επικοινώνησε με δύο από τους Γάλλους που βρίσκονται πάνω στο κρουαζιερόπλοιο. Η Τζούλια κι ο Ρολάντ περιέγραψαν τη ζωή τους στο πλοίο ως σχεδόν φυσιολογική. «Μας συμβουλεύουν να μένουμε στις καμπίνες μας όσο το δυνατόν περισσότερο, να αποφεύγουμε τις μεγάλες συγκεντρώσεις. Μπορούμε να συνομιλούμε μεταξύ μας σε μικρές ομάδες και από απόσταση», είπαν.

Σήμερα (09/05) έγινε γνωστό ότι και τρίτος Βρετανός θεωρείται ότι μπορεί να έχει τον ιό και αυτή την ώρα βρίσκεται στο απομακρυσμένο νησί Τριστάν ντα Κούνια, όπου είχε κάνει στάση το πλοίο στα μέσα Απριλίου.

Πάντως, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αξιολογεί τον κίνδυνο για τον γενικό πληθυσμό ως χαμηλό. «Αυτή δεν είναι η αρχή μιας επιδημίας. Δεν είναι αρχή μιας πανδημίας», είπε η Αμερικανίδα επιδημιολόγος Μαρία Βαν Κέρκοβ.

Καθησυχαστικός εμφανίστηκε και ο Αμερικανός πρόεδρος. «Eίναι όλα, ελπίζουμε, υπό έλεγχο. Έχουμε πολλούς πολλούς ανθρώπους που δουλεύουν πάνω σε αυτό. Θα είναι όλα καλά, ελπίζουμε», είπε ο Τραμπ.

Την κατάσταση στην Ελλάδα παρακολουθούν στενά το υπουργείο Υγείας και ο ΕΟΔΥ. «Δεν έχει καμία σχέση ο ιός με τον κορωνοϊό. Δεν υπάρχει κίνδυνος παγκόσμιας πανδημίας. Δεν μεταδίδεται εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο. Μεταδίδεται πολύ δύσκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο. Δεν υπάρχει τίποτα που να μας φοβίζει για να μπούμε σε έναν τόσο μεγάλο συναγερμό», σημείωσε ο Άδωνις Γεωργιάδης, ενώ ο πρόεδρος του ΕΟΔΥ Θεόδωρος Βασιλακόπουλος τόνισε πως τα μέτρα που λαμβάνονται είναι αυστηρότατα.

Ενόψει της τουριστικής περιόδου, το υπουργείο Υγείας εξέδωσε εγκύκλιο με αναλυτικές οδηγίες για μέτρα προστασίας σε κρουαζιερόπλοια.

Έρευνα σε 12 χώρες

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει ενεργοποιήσει επιχείρηση εντοπισμού και παρακολούθησης επιβατών που αποβιβάστηκαν από το πλοίο σε διάφορα λιμάνια, καθώς εκτιμάται ότι ενδέχεται να έχουν μεταφέρει τον ιό σε Ευρώπη, Αμερική, Ασία και Ωκεανία.

Οι υγειονομικές αρχές σε όλο τον κόσμο προσπαθούν να εντοπίσουν 29 επιβάτες 12 διαφορετικών εθνικοτήτων που αποβιβάστηκαν από το κρουαζιερόπλοιο στη Σάντα Ελένα μετά το πρώτο σκέλος του ταξιδιού του, στις 24 Απριλίου. Οι αρχές εκφράζουν φόβους ότι οι επιβάτες αυτοί ενδέχεται, χωρίς να το γνωρίζουν, να μετέφεραν τον θανατηφόρο ιό στις χώρες τους.

Παγκόσμια ανησυχία για τον χανταϊό στο κρουαζιερόπλοιο -Σε ποιες χώρες βρίσκονται οι επιβάτες υπό παρακολούθηση, ποιους ψάχνουν

Μέχρι στιγμής έχουν επιβεβαιωθεί πέντε κρούσματα, μεταξύ των οποίων τρεις θάνατοι: ένα ζευγάρι από την Ολλανδία και ένας Γερμανός επιβάτης, ενώ αρκετοί ακόμη αναφέρουν συμπτώματα της νόσου.

Μεταξύ των χωρών που συμμετέχουν στην ιχνηλάτηση βρίσκονται το Ηνωμένο Βασίλειο, οι ΗΠΑ, η Γερμανία, η Ολλανδία, ο Καναδάς, η Σουηδία, η Ελβετία, η Σιγκαπούρη και άλλες.

Το πιο ανησυχητικό στοιχείο, σύμφωνα με τους ειδικούς, είναι η περίοδος επώασης του ιού, η οποία μπορεί να φτάσει έως και έξι εβδομάδες, γεγονός που καθιστά δύσκολη την άμεση ανίχνευση νέων περιστατικών.

Ογκολόγος ανέλαβε τους ασθενείς όταν ο γιατρός του πλοίου νόσησε

Ένας γιατρός που ταξίδευε ως επιβάτης στο κρουαζιερόπλοιο MV Hondius ανέλαβε να περιθάλψει ασθενείς με χανταϊό, γιατί ο γιατρός του πλοίου ήταν από τους πρώτους που προσβλήθηκαν.

«Κατά κάποιον τρόπο βρέθηκα να αναλαμβάνω τον ρόλο του γιατρού του πλοίου» αποκάλυψε στο CNN ο Στίβεν Κόρνφελντ, όπως αναφέρει η New York Post, αναφερόμενος στον ρόλο που κλήθηκε να αναλάβει όταν ασθένησε ο γιατρός του κρουαζιερόπλοιου.

«Ήξερα ότι ένας από τους επιβάτες αρρώσταινε. Αυτό συνέβη στα τέλη Απριλίου και απλώς προσφέρθηκα να βοηθήσω τον γιατρό, για να βεβαιωθώ ότι θα ένιωθε ότι είχε επαρκή κάλυψη» είπε για τα αρχικά στάδια, πριν γίνει γνωστό ότι είχαν να κάνουν με έναν θανατηφόρο ιό. Πρόσθεσε ότι «μου είπαν ότι ο γιατρός ήταν και αυτός άρρωστος. Έτσι, μέσα σε 12 με 24 ώρες, έγινε σαφές ότι υπήρχαν αρκετοί άνθρωποι άρρωστοι και ότι η κατάστασή τους επιδεινωνόταν».

Όπως εξήγησε ο Κόρνφελντ, που είναι ογκολόγος από το Όρεγκον, τρία άτομα αρρώστησαν περίπου την ίδια περίοδο, αλλά δεν συνειδητοποίησαν ότι η ασθένειά τους ήταν ο χανταϊός μέχρι την περασμένη εβδομάδα, πολλές ημέρες μετά τον πρώτο θάνατο στις 11 Απριλίου, ο οποίος τότε θεωρήθηκε ότι οφειλόταν σε φυσικά αίτια». Μόλις στις 2 με 3 Μαΐου, έγινε γνωστό περί τίνος πρόκειται.

Ένας Ολλανδός, 70 ετών, πέθανε στο πλοίο στις 11 Απριλίου και η σύζυγός του, 69 ετών, πέθανε δύο εβδομάδες αργότερα, αφού αποχώρησε από την κρουαζιέρα και προσπάθησε να πετάξει από τη Νότια Αφρική. Πριν φύγει από τη ζωή η γυναίκα, έδειχνε «μεγάλη σύγχυση, μεγάλη αδυναμία», αλλά τα συμπτώματά της ήταν «ασαφή», είπε ο Κόρνφελντ. Από την πλευρά του ο γιατρός, που πλέον νοσηλεύεται στην εντατική στο Γιοχάνεσμπουργκ, είχε πυρετό και κόπωση.

Ο Κόρνφελντ είπε ότι κανένας δεν φαινόταν σε πολύ κρίσιμη κατάσταση, το πρόβλημα με τον χανταϊό είναι όμως ότι η κατάσταση των ασθενών επιδεινώνεται ραγδαία πολύ γρήγορα.

Έτσι, αναγκάστηκε ο Κόρνφελντ να εργάζεται 18 ώρες την ημέρα για την περίθαλψη των ασθενών του πλοίου με πολύ περιορισμένα μέσα.

«Βρήκα κατάλληλα προστατευτικά, έκαναν μπάνια και έπλενα συχνά τα ρούχα μου. Ένιωθα ευάλωτος, αλλά όχι εξαιρετικά ευάλωτος», εξήγησε.

Πώς ξεκίνησε η διασπορά

Οι πρώτες ενδείξεις δείχνουν ότι η αρχική μόλυνση πιθανόν να συνδέεται με έκθεση σε περιβάλλον με τρωκτικά, πιθανώς σε ταξίδι παρατήρησης άγριας ζωής στη Νότια Αμερική.

Οι αρχές εξετάζουν το ενδεχόμενο μετάδοσης του ιού Andes, μιας σπάνιας μορφής χανταϊού που, σε αντίθεση με άλλες παραλλαγές, μπορεί να μεταδοθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Πότε έχουμε επιδημία και πότε πανδημία

Η επιστημονική κοινότητα ξεκαθαρίζει ότι δεν πρόκειται ούτε για επιδημία και ασφαλώς ούτε για πανδημία. Τα κριτήρια για την ανακήρυξη μιας επιδημίας βασίζονται στην ξαφνική και απροσδόκητη αύξηση των κρουσμάτων μιας νόσου.

Πρώτον, η εμφάνιση κρουσμάτων σε αριθμό που υπερβαίνει κατά πολύ αυτό που θα αναμενόταν, για παράδειγμα σε μια συγκεκριμένη εποχή. Δεύτερο κριτήριο ο γεωγραφικός περιορισμός, η νόσος δηλαδή εντοπίζεται σε συγκεκριμένη περιοχή, για παράδειγμα σε μια πόλη, σε μια περιφέρεια ή σε μια χώρα.

Επίσης, χαρακτηριστικό της επιδημίας, η ταχεία μετάδοση. Εξαπλώνεται πάρα πολύ γρήγορα στους ανθρώπους και μάλιστα συχνά. Τα κρούσματα συνδέονται με μια κοινή πηγή μόλυνσης ή έναν κοινό παράγοντα εξάπλωσης.

Τέλος, η χρονική διάρκεια, δηλαδή πρόκειται για ένα φαινόμενο το οποίο δεν είναι μόνιμο, αλλά εκδηλώνεται σε ορισμένες χρονικές περιόδους.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, μια επιδημία μετατρέπεται σε πανδημία όταν η νόσος εξαπλώνεται παγκοσμίως. Η βασική διαφορά δεν είναι η σοβαρότητα της νόσου, δηλαδή πόσο θανατηφόρα είναι, αλλά ο βαθμός της γεωγραφικής εξάπλωσης του.