Ο δείκτης Shanghai καταγράφει πτώση 6,57%, ο Sensex πέφτει με 3,73% και ο Singapore 7,69%.

Πτώση καταγράφουν και τα futures των αμερικανικών δεικτών και συγκεκριμένα, για το Dow Jones σημειώνεται πτώση 2,61%, για τον S&P 500 πτώση 3,54% και για τον Νasdaq 4,47%.

Tην ίδια ώρα, ο «δείκτης φόβου» των αγορών (VIX) αυξάνεται κατά πάνω από 50%, φτάνοντας στο επίπεδο των 45,31.

Τα συμβόλαια μελλοντικές εκπλήρωσης του Euro Stoxx 50 σημείωναν πτώση 4,2% σήμερα στο Λονδίνο. Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του γερμανικού DAX σημείωναν πτώση 4,5%.

Άνοδο καταγράφει ο χρυσός και το ασήμι (0,23% και 2,57 αντίστοιχα), ενώ το πετρέλαιο συνεχίζει την πτωτική πορεία του με ρυθμό 2,52% φτάνοντας στα 60 δολάρια το βαρέλι.

Παράλληλα, το Bitcoin καταγράφει πτώση 1,33% και βρίσκεται στα επίπεδα των 78.545 δολαρίων. Επίσης, πτώση 0,082% καταγράφουν οι αποδόσεις των αμερικανικών κρατικών ομολόγων φτάνοντας στο επίπεδο των 3,972%.

Το γεν και το ελβετικό φράγκο ενισχύονται σήμερα, καθώς οι traders των διεθνών αγορών αναζήτησαν καταφύγιο, αφού οι Αμερικανοί αξιωματούχοι εξέφρασαν την προκλητικότητά τους σχετικά με τους εμπορικούς δασμούς και ανέφεραν ότι οι διαπραγματεύσεις για τυχόν μειώσεις των δασμών θα παραταθούν.

Το ιαπωνικό νόμισμα αναρριχήθηκε κατά 1% στα 145,41 ανά δολάριο και το ελβετικό φράγκο σημείωσε άνοδο 0,7%, καθώς το κλίμα μείωσης του κινδύνου επεκτάθηκε για δεύτερη εβδομάδα. Το αυστραλιανό δολάριο υποχώρησε κατά 0,7%, οδηγώντας την πτώση μεταξύ των κυριότερων νομισμάτων των ανεπτυγμένων αγορών.

Νωρίτερα, στο πρώτο του μήνυμα, μετά την ανακοίνωση των δασμών, είχε εκφράσει και πάλι την πεποίθησή του ότι όλα θα πάνε καλά: «Η εγχείρηση τελείωσε. Ο ασθενής επέζησε και αναρρώνει» έγραψε χαρακτηριστικά ο Τραμπ στο Truth Social.την Πέμπτη τόνισε: «Η εκτίμηση είναι ότι ο ασθενής θα είναι πολύ δυνατότερος, μεγαλύτερος, καλύτερος και πιο ανθεκτικός από ποτέ. Κάντε την Αμερική σπουδαία ξανά».

Μίλησε για επενδύσεις τρισεκατομμυρίων δολαρίων που “έρχονται στη χώρα” από εταιρείες που θέλουν να παράγουν τα προϊόντα τους στις ΗΠΑ για να αποφύγουν τους δασμούς. “Ο υπόλοιπος κόσμος θέλει να δει αν υπάρχει κάποιος τρόπος να κάνουν μια συμφωνία”, είπε.

Αργότερα, μιλώντας με τους δημοσιογράφους στο Air Force One, ο Τραμπ είπε ότι θα ήταν ανοιχτός στο να χρησιμοποιήσει τους δασμούς για να διαπραγματευτεί με άλλες χώρες και ότι αυτό θα εξαρτιόταν από το αν είχαν κάτι ιδιαίτερα αξιόλογο να προσφέρουν σε αντάλλαγμα.

Υποστηρίζει ότι άλλες χώρες εκμεταλλεύονται τις ΗΠΑ εδώ και πολύ καιρό και θέλει να σταματήσει αυτό. “Για πολλά χρόνια, χειριζόμασταν λάθος τη μπάλα και θα το δείτε, νομίζω ότι θα είναι απίστευτο”, δήλωσε ο Τραμπ καθώς έφευγε από τον Λευκό Οίκο για να συμμετάσχει σε ένα τουρνουά γκολφ που υποστηρίζεται από τη Σαουδική Αραβία στο κλαμπ του στο Ντοράλ της Φλόριντα.

Η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Κάρολαϊν Λέβιτ υπεραμύνθηκε των μέτρων που ανακοινώθηκαν δηλώνιοντας στο CNN:

• «Προς τη Γουόλ Στριτ σήμερα το πρωί, θα έλεγα: ‘έχετε εμπιστοσύνη στον πρόεδρο Τραμπ’». «Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα υφίστανται πλέον τα κόλπα των ξένων χωρών», πρόσθεσε. «Αν οι χώρες αυτές ήθελαν να διαπραγματευτούν, ήθελαν να κάνουν αυτό που είναι δίκαιο, είχαν 70 χρόνια για να το κάνουν. Αντί γι΄αυτό, εξαπάτησαν τους Αμερικανούς εργαζομένους», είπε ακόμη η Κάρολαϊν Λέβιτ.

Οι νέοι τελωνειακοί δασμοί που ανακοίνωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ πως θα επιβληθούν στα προϊόντα που εισάγονται στη χώρα του εγείρουν «σημαντικό κίνδυνο» για την παγκόσμια οικονομία, προειδοποίησε η γενική διευθύντρια του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα.

«Είναι σημαντικό να αποφευχθούν μέτρα που θα μπορούσαν να πλήξουν ακόμη περισσότερο την παγκόσμια οικονομία», πρόσθεσε η κυρία Γκεοργκίεβα σε ανακοίνωση Τύπου που δημοσιοποίησαν οι υπηρεσίες της, την ώρα που εμπορικοί εταίροι των ΗΠΑ ετοιμάζονται να προχωρήσουν σε μέτρα αντιποίνων στα βαριά κόστη που τους επέβαλε προχθές Τετάρτη ο Ντόναλντ Τραμπ.

«Είμαστε ακόμη στη διαδικασία αποτίμησης των μακροοικονομικών επιπτώσεων των δασμολογικών μέτρων που ανακοινώθηκαν, αλλά προφανώς αντιπροσωπεύουν σημαντικό κίνδυνο για την προοπτική της παγκόσμιας οικονομίας σε περίοδο νωθρής ανάπτυξης», επισήμανε η επικεφαλής του ΔΝΤ.

«Παροτρύνουμε τις ΗΠΑ και τους εμπορικούς εταίρους τους να εργαστούν με εποικοδομητικό τρόπο ώστε να επιλυθούν οι εμπορικές εντάσεις και να μειωθούν οι αβεβαιότητες», πρόσθεσε.

• Οι τελωνειακοί δασμοί που ανακοινώθηκαν προκάλεσαν πτώση του δολαρίου, της τιμής του πετρελαίου και χρηματιστηριακών δεικτών σε όλο τον κόσμο, καθώς οι επενδυτές προφανώς προεξοφλούν μείωση της ανάπτυξης και των εμπορικών συναλλαγών σε παγκόσμια κλίμακα.

Σήμερα Παρασκευή 04/04, το χρηματιστήριο του Τόκιο υποχωρεί την επομένη της βουτιάς των δεικτών στη Γουόλ Στριτ.

Λίγο πριν από τις 03:10 (ώρα Ελλάδας), ο δείκτης Nikkei υποχωρούσε 1,9% στις 34.074 μονάδες, ενώ ο ευρύτερος δείκτης Topix κατέγραφε ακόμη πιο ισχυρή πτωτική τάση, υποχωρώντας κατά 2,28%, στις 2.510 μονάδες.

Στο χρηματιστήριο της Σεούλ ο δείκτης Kospi άνοιξε με πτώση 1,5%, στο Σίδνεϊ ο βασικός δείκτης κατέγραφε απώλειες 1,33%.

Σημαντικές απώλειες κατέγραψε το χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης, όπου ο δείκτης S&P 500 κατέγραψε τη μεγαλύτερη πτώση του από τον Ιούνιο του 2020 ενώ Dow Jones και Nasdaq υποχώρησαν πάνω από 1.000 μονάδες.

Ειδικότερα, ο δείκτης Dow Jones της βιομηχανίας έκλεισε με 1,679,39 μονάδων (–3,98%), στις 40.545,93 μονάδες.

Ο δείκτης Nasdaq, στον οποίο δεσπόζουν τίτλοι εταιρειών του τομέα της τεχνολογίας, έκλεισε με πτώση 1.050,44 μονάδων (–5,97%), στις 16.550,60 μονάδες.

Ο ευρύτερος δείκτης S&P 500, ενδεικτικός της γενικής τάσης, έκλεισε με πτώση 274,45 μονάδων (–4,84%), στις 5.396,52 μονάδες.

Η απάντηση της ΕΕ

Ο ευρωπαϊκός μηχανισμός αναμένεται να προβεί σε ανακοινώσεις για το πλάνο δασμών πιθανότατα με κλιμάκωση. Εκτός της συλλογικής όμως απάντησης ο Τραμπ και οι δικές του νέες ΗΠΑ θα έρθουν αντιμέτωπες και με τα κατά μόνας μέτρα από τα μέλη της ΕΕ.

Υπάρχουν βέβαια και χώρες εντός των 27 που συντάσσονται με τις κινήσεις Τραμπ όπως η Ουγγαρία και λιγότερο η Ιταλία.

Από την άλλη πλευρά Ήδη Γαλλία και Ισπανία έχουν ξεκαθαρίσει πως θα υπάρξουν μεμονωμένες κινήσεις προκειμένου να προστατευθούν πέρα από τις εγχώριες οικονομίες και οι πολύτιμες για την εσωτερική ισορροπία εμπορικές σχέσεις τόσο με την άλλη άκρη του Ατλαντικού όσο και τον υπόλοιπο κόσμο.

Οι διαβουλεύσεις τις τελευταίες 24 ώρες του Εμανουέλ Μακρόν τόσο με το οικονομικό του επιτελείο όσο και με εκπροσώπους από τον αγροτικό και τον εμπορικό τομέα είναι διαρκείς και ο Γάλλος Πρόεδρος έχει ως φαίνεται πάρει την απόφαση ειδικά η Γαλλική απάντηση να είναι από τις πλέον ηχηρές.

Ο Γάλλος Πρόεδρος έχει στείλει μήνυμα σε δύο σημαντικούς επενδυτές της χώρας του στις ΗΠΑ και τους έχει ζητήσει προς το παρόν να «παγώσουν» επενδύσεις πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ που είχαν προαναγγείλει από το τέλος του 2024 στις ΗΠΑ. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν πως η απάντηση των δύο πολύ ισχυρών οικονομικών παραγόντων έχουν αποδεχθεί την πρόταση του Γάλλου Προέδρου και έχουν ξεκαθαρίσει πως θα βρίσκονται σε επικοινωνία και συντονισμό με τη Γαλλική Κυβέρνηση.

Στο ίδιο μήκος κύματος φαίνεται πως έχει επιλέξει να κινηθεί και η Ισπανία με τον Πέδρο Σάντσεθ να υπογραμμίζει στις σημαντικές ισπανικές εταιρείες πως σήμερα θα πρέπει να αναδιοργανώσουν όλες τις προγραμματισμένες στις ΗΠΑ επενδύσεις τους.

«Δεν κάνουμε απολύτως αυτό που χρειάζεται, αυτό είναι σίγουρο», είπε ο Blanchard.

Ο Blanchard, ο οποίος επιστρέφει στη Γαλλία μετά από 50 χρόνια καριέρας στο Ινστιτούτο Τεχνολογίας της Μασαχουσέτης, είπε ότι ενώ δεν είναι επικείμενη μια κατάρρευση της αγοράς, βλέπει κάτι στον ορίζοντα.

Η Γαλλία μπήκε στο νέο έτος για πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία της χωρίς κατάλληλο προϋπολογισμό, αφού οι νομοθέτες ανέτρεψαν τον Πρωθυπουργό Μισέλ Μπαρνιέ σε αντίθεση με τα σχέδιά του να μειώσει το τεράστιο δημοσιονομικό έλλειμμα της χώρας, το οποίο ανήλθε στο 6,2% του ΑΕΠ πέρυσι. .

Ο διάδοχος του Μπαρνιέ, Φρανσουά Μπαϊρού, δίνει επίσης προτεραιότητα στη μείωση του ελλείμματος, αλλά έχει προτείνει ελαφρώς λιγότερο φιλόδοξες αυξήσεις φόρων και περικοπές δαπανών.

Ο Μπλανσάρ είπε ότι η κυβέρνηση του Μπαϊρού “έχει κάνει λίγο-πολύ ό,τι καλύτερο μπορούσε, αλλά το καλύτερό της δεν είναι πολλά και δεν επαρκεί”. Πρόσθεσε ότι το τρέχον αδιέξοδο, στο οποίο καμία πολιτική ομάδα δεν κατέχει την πλειοψηφία στο κοινοβούλιο, δεν βοηθά.

«Προς το παρόν, τα γαλλικά κόμματα δεν είναι έτοιμα να δεχτούν κάτι που είναι απαραίτητο», είπε ο Μπλανσάρ. «Θα χρειαστεί μια δημοσιονομική κρίση, ίσως μια οικονομική κρίση, για να καθίσουν τα κόμματα και να πουν ότι θα κάνουμε κάτι».

Ο Μπλανσάρ πρόσθεσε ότι δεν πιστεύει ότι οι Βρυξέλλες, οι οποίες έθεσαν τη Γαλλία σε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος για υπερβολικές δαπάνες το 2023, έχουν τη δύναμη να ωθήσουν τη χώρα προς τη σωστή κατεύθυνση.

«Οι Βρυξέλλες δεν έχουν τα πρακτικά εργαλεία για να αναγκάσουν τη Γαλλία να κάνει μεγαλύτερη προσπάθεια, μόνο οι αγορές μπορούν να το κάνουν αυτό», είπε.

Οι μετοχές της Credit Suisse, όμως, βυθίστηκαν κατά 30% κάποια στιγμή, επεκτείνοντας την πτώση από την Τρίτη, όταν αποκάλυψε «υλική αδυναμία» στους λογιστικούς της ελέγχους.

Οι επενδυτές ανησυχούν για το πώς η τράπεζα, που πλήττεται από προβλήματα, θα χειριστεί τις συνέπειες από τις χρεοκοπίες τραπεζών των ΗΠΑ.

Όπως γράφουν οι αναλυτές του BBC, οι ανησυχίες εξαπλώθηκαν σε όλες τις αγορές μετοχών με όλους τους κύριους δείκτες να υποχωρούν απότομα.

«Τα προβλήματα στην Credit Suisse εγείρουν για άλλη μια φορά το ερώτημα εάν αυτή είναι η αρχή μιας παγκόσμιας κρίσης ή απλώς μια άλλη «ιδιότυπη» περίπτωση», έγραψε ο Andrew Kenningham της Capital Economics.

Η τράπεζα επέμεινε ότι η οικονομική της θέση δεν ήταν ανησυχητική, με τον διευθύνοντα σύμβουλο να λέει ότι τα ταμειακά της αποθέματα ήταν «ακόμα πολύ πολύ ισχυρά».

Αλλά ο φόβος των προβλημάτων σε έναν τόσο μεγάλο διεθνή παίκτη άσκησε πίεση στις τραπεζικές μετοχές σε όλο τον κόσμο.

Οι πρωθυπουργοί της Ισπανίας και της Γαλλίας μίλησαν σε μια προσπάθεια να καθησυχάσουν τους επενδυτές, καθώς ο τραπεζικός δείκτης μετοχών της Stoxx Europe υποχώρησε 7%.

Πτώση σημείωσαν και οι σημαντικοί δείκτες σε όλη την Ευρώπη. Ο FTSE 100 του Λονδίνου έκλεισε σχεδόν 3,9%, ο γαλλικός CAC 40 υποχώρησε περίπου 3,5% και ο γερμανικός DAX υποχώρησε περισσότερο από 3%. Στην Ισπανία, ο IBEX 35 έκλεισε περισσότερο από 4% χαμηλότερα.

Πτώση σημείωσαν και τα τρία μεγάλα χρηματιστήρια στις ΗΠΑ, καθώς χτυπήθηκαν οι μετοχές σε μεγάλες και μικρές τράπεζες.

Τα προβλήματα στον τραπεζικό τομέα ξεκίνησαν στις ΗΠΑ την περασμένη εβδομάδα με την κατάρρευση της SVB, της 16ης μεγαλύτερης τράπεζας της χώρας.

Η τράπεζα – η οποία ειδικευόταν στον δανεισμό σε εταιρείες τεχνολογίας – έκλεισε από τις ρυθμιστικές αρχές των ΗΠΑ την Παρασκευή, σε αυτό που ήταν η μεγαλύτερη πτώχευση αμερικανικής τράπεζας από το 2008. Ο βραχίονας της SVB στο Ηνωμένο Βασίλειο εξαγοράστηκε έναντι 1 λίρας από την HSBC.

Στον απόηχο της κατάρρευσης της SVB, η Signature Bank με έδρα τη Νέα Υόρκη κατέρρευσε επίσης, με τις ρυθμιστικές αρχές των ΗΠΑ να εγγυώνται όλες τις καταθέσεις και στα δύο.

Ζήτησε στήριξη

H Credit Suisse απηύθυνε έκκληση στην Ελβετική Εθνική Τράπεζα να προχωρήσει σε δημόσια δήλωση στήριξης της τράπεζας. Το αίτημα της ελβετικής τράπεζας υποβλήθηκε μετά την ελεύθερη πτώση της μετοχής ώς και 25% και την αναστολή της διαπραγμάτευσης της στο ελβετικό χρηματιστήριο, όπως ανέφεραν πηγές στους Financial Times.

Παρόμοια στήριξη ζήτησε η Credit Suisse και από την Εποπτική Αρχή Χρηματοοικονομικής Αγοράς (FINMA), όπως σημείωσαν πηγές. Προς το παρόν ούτε η κεντρική τράπεζα της Ελβετίας ούτε η FINMA έχουν αποφασίσει αν θα παρέμβουν δημόσια.

Όπως επισημαίνουν ειδικοί στο BBC:

• «Είναι πολύ νωρίς για να γνωρίζουμε πόσο εκτεταμένη είναι η ζημιά», έγραψε ο Laurence Fink, διευθύνων σύμβουλος του επενδυτικού κολοσσού BlackRock σε ετήσια επιστολή του προς τους επενδυτές. “Η ρυθμιστική ανταπόκριση ήταν μέχρι στιγμής ταχεία και οι αποφασιστικές ενέργειες έχουν βοηθήσει να αποτραπούν οι κίνδυνοι μετάδοσης. Ωστόσο, οι αγορές παραμένουν στην άκρη.”

Η προβληματική ιστορία της Credit Suisse

Η Credit Suisse, που ιδρύθηκε το 1856, έχει αντιμετωπίσει μια σειρά από σκάνδαλα τα τελευταία χρόνια, συμπεριλαμβανομένων των κατηγοριών για ξέπλυμα χρήματος και άλλων ζητημάτων.

Έχασε χρήματα το 2021 και ξανά το 2022 -τη χειρότερη χρονιά από την οικονομική κρίση του 2008- και έχει προειδοποιήσει ότι δεν αναμένει να είναι κερδοφόρα μέχρι το 2024.

Οι μετοχές της εταιρείας είχαν ήδη πληγεί σοβαρά πριν από αυτήν την εβδομάδα -η αξία τους μειώθηκε περίπου κατά τα δύο τρίτα πέρυσι- καθώς οι πελάτες άντλησαν κεφάλαια, συμπεριλαμβανομένων 110 δισεκατομμυρίων ελβετικών φράγκων (120 δισεκατομμύρια δολάρια) τους τελευταίους τρεις μήνες του 2022.

Η αποκάλυψη της τράπεζας την Τρίτη περί «ουσιαστικής αδυναμίας» στους ελέγχους της χρηματοοικονομικής αναφοράς ανανέωσε τις ανησυχίες, ωθώντας τον μεγάλο επενδυτή την Εθνική Τράπεζα της Σαουδικής Αραβίας να πει ότι δεν θα εισφέρει περαιτέρω κεφάλαια στον ελβετικό δανειστή.

“Αυτή η τραπεζική κρίση ήρθε από την Αμερική. Και τώρα οι άνθρωποι παρακολουθούν πώς το όλο θέμα θα μπορούσε επίσης να προκαλέσει προβλήματα στην Ευρώπη”, δήλωσε στο BBC ο Robert Halver, επικεφαλής κεφαλαιαγορών στη γερμανική Baader Bank.

«Αν μια τράπεζα είχε ακόμη και το πιο απομακρυσμένο πρόβλημα στο παρελθόν, εάν οι μεγάλοι επενδυτές λένε ότι δεν θέλουμε να επενδύσουμε άλλο και δεν θέλουμε να αφήσουμε νέα χρήματα να εισρεύσουν σε αυτήν την τράπεζα, τότε φυσικά λέγεται μια ιστορία όπου Πολλοί επενδυτές λένε ότι θέλουμε να φύγουμε».

Ένα από τα προβλήματα που έπληξε την SVB ήταν ότι αναγκάστηκε να πουλήσει κρατικά ομόλογα των ΗΠΑ που κατείχε για να συγκεντρώσει χρήματα.

Ωστόσο, η αξία αυτών των ομολόγων είχε μειωθεί τον περασμένο χρόνο καθώς η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ αύξησε το κόστος δανεισμού για να προσπαθήσει να περιορίσει τον πληθωρισμό.

Πολλές άλλες κεντρικές τράπεζες – συμπεριλαμβανομένης της Τράπεζας της Αγγλίας – έχουν επίσης αυξήσει τα επιτόκια. Καθώς τα επιτόκια αυξάνονται, η αξία των χαρτοφυλακίων ομολόγων έχει μειωθεί.

Οι πτώσεις σημαίνουν ότι πολλές τράπεζες θα μπορούσαν να έχουν σημαντικές πιθανές ζημίες. Ωστόσο, η αλλαγή της αξίας δεν θα αποτελούσε συνήθως πρόβλημα εκτός εάν άλλες πιέσεις – όπως σημαντικές εκροές κεφαλαίων πελατών – αναγκάσουν τις εταιρείες να πουλήσουν τις συμμετοχές.

«Η ανησυχία είναι ότι οι τράπεζες που έχουν μεγάλες μη πραγματοποιηθείσες απώλειες στα χαρτοφυλάκια ομολόγων τους μπορεί να μην έχουν επαρκή αποθέματα ασφαλείας εάν υπάρξει γρήγορη απόσυρση των καταθέσεων», δήλωσε η Susannah Streeter, επικεφαλής νομίσματος και αγορών στο Hargreaves Lansdown.

«Αν και οι μεγαλύτεροι παίκτες κρίνεται ότι δεν κινδυνεύουν, χάρη στο ογκώδες στρώμα κεφαλαίου στο οποίο κάθονται και τη σταθερή φύση των καταθέσεων τους, η νευρικότητα είναι έκδηλη».

O αντίκτυπος στην Αθήνα

Στην Αθήνα, βαριές είναι οι απώλειες άνω του 8% – στο 8,44% έφτασε η «βουτιά»- για τον τραπεζικό δείκτη στο Χρηματιστήριο Αθηνών, που ακολούθησε το νέο κύμα πωλήσεων στην Ευρώπη. Το ΧΑ αντέδρασε με πτώση κοντά στο 3% σε επίπεδο Γενικού Δείκτη, αντιδρώντας τόσο στην αναμενόμενη νέα αύξηση επιτοκίων από την ΕΚΤ, όσο και στις εξελίξεις που ήρθαν από την Credit Suisse: Αυτό συνέβη όταν ο βασικός της μέτοχος ανακοινώθηκε ότι δεν θα συνεισφέρει νέα κεφάλαια στην τράπεζα.

Στο Χρηματιστήριο της Αθήνας ήταν επιταχυνόμενες οι ρευστοποιήσεις μετά τις 12:30 στην 4άδα των τραπεζών – Εθνικής (-4,52%), Alpha Bank -10,03% (-8,01%), Πειραιώς (-7,27%) και Eurobank (-7,31%).

Πόσο κοντά βρίσκονται οι αγορές κατοικιών στο κραχ, έπειτα από το μεγάλο ράλι των τελευταίων ετών; Την ώρα που όλες οι αναλύσεις εστιάζουν στις αυξήσεις των επιτοκίων και στον αντίκτυπο που αυτές θα έχουν στα στεγαστικά δάνεια και άρα στις ήδη υψηλές τιμές των κατοικιών, η Oxford Economics προσθέτει έναν ακόμα παράγοντα στην εξίσωση.

Όταν το ποσοστό της απασχόλησης μειώνεται κατά μία ποσοστιαία μονάδα, οι πιθανότητες κραχ στην αγορά ακινήτων αυξάνονται κατά 20%. Και όταν οι μισθοί μειώνονται κατά μία ποσοστιαία μονάδα, οι πιθανότητες μεγάλης πτώσης στα ακίνητα αυξάνονται κατά 15%, υπολόγισαν οι αναλυτές, για να καταλήξουν ότι μια επιδείνωση της αγοράς εργασίας μπορεί να αυξήσεις τις πιθανότητες κραχ στα ακίνητα κατά 35%.
«Οι αγορές εργασίας έχουν υπάρξει συχνά ο αποφασιστικός παράγοντας που καθορίζει τη σοβαρότητα μιας πτώσης της αγοράς κατοικιών», εξηγούν. «Η ιστορία δείχνει ότι εάν οι αγορές εργασίας μπορέσουν να παραμείνουν ισχυρές, τότε οι πιθανότητες μιας πιο ήπιας διόρθωσης είναι υψηλότερες», προσθέτουν οι αναλυτές, ακόμα και τώρα που τόσοι παράγοντες εκτιμάται ότι επιδρούν δυσμενώς στο real estate.

Η αύξηση των επιτοκίων

Η Oxford Economics κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η αύξηση των επιτοκίων υπήρξε ένας σημαντικός παράγοντας σε κάποιες περιπτώσεις πτώσης των ακινήτων, αλλά όχι σε όλες.

«Ενώ τα αυξανόμενα επιτόκια σίγουρα δεν βοηθούν, δεν είναι από μόνα τους και πάντα ένας προάγγελος του κραχ», σημειώνουν οι αναλυτές.

Οι αποτιμήσεις

Οι υψηλές τιμές των κατοικιών και η απότομη αύξηση στα χρέη των νοικοκυριών δεν είναι τόσο σημαντικός παράγοντας για την πρόκληση ενός κραχ στα ακίνητα όσο είναι η αγορά εργασίας ή τα επίπεδα των επιτοκίων.

Οι πιο επικίνδυνες αγορές

Σύμφωνα, λοιπόν, με την ανάλυση της Oxford Economics, οι πιθανότητες ενός κραχ (που ορίζεται σαν πτώση άνω του 10% στις τιμές), είναι υψηλότερες στον Καναδά, τη Νέα Ζηλανδία και τη Σουηδία, καθώς σε αυτές τις χώρες ξεπερνούν το 50%.

Οι ΗΠΑ εμφανίζουν πιθανότητες 35% και το Ηνωμένο Βασίλειο 25%, με αποτέλεσμα να βρίσκονται στη λίστα επιφυλακής του οίκου. Αυτές οι διαπιστώσεις, άλλωστε, συμβαδίζουν με τις προβλέψεις της Oxford Economics για πτώση των τιμών των κατοικιών κατά 30% στον Καναδά, 205 στη Νέα Ζηλανδία και 15% στη Σουηδία.

Η ενεργειακή κρίση κινδυνεύει να αποδειχθεί τόσο επώδυνη για την ευρωπαϊκή οικονομία όσο ήταν η παγκόσμια χρηματοοικονομική κρίση του 2008, προειδοποιεί το Bloomberg Economics, καθώς τα μοντέλα που «έτρεξαν» οι αναλυτές του βλέπουν μείωση του ΑΕΠ κατά 1% στο κεντρικό σενάριο, αλλά συρρίκνωση έως και 5% στο αρνητικό σενάριο. Πρακτικά, το αρνητικό σενάριο βλέπει ύφεση εξίσου βαθιά με εκείνη του 2009.

Με μια ύφεση σε ολόκληρη την Ευρώπη να φαίνεται τώρα αναπόφευκτη, έρχεται ένας σκληρός χειμώνας για τους παραγωγούς χημικών, τις χαλυβουργίες και τους κατασκευαστές αυτοκινήτων, που αντιμετωπίζουν ελλείψεις σε πρώτες ύλες και υψηλό ενεργειακό κόστος, σημειώνει το Bloomberg.

«Η Ευρώπη οδεύει ξεκάθαρα προς μια αρκετά βαθιά ύφεση», δήλωσε ο Maurice Obstfeld, πρώην επικεφαλής οικονομολόγος στο ΔΝΤ, ο οποίος είναι τώρα senior fellow στο Peterson Institute for International Economics στην Ουάσιγκτον.
Επτά μήνες μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία, οι κυβερνήσεις ρίχνουν εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ για να στηρίξουν τους καταναλωτές και την ίδια στιγμή που διασώζουν εταιρείες και μιλούν για περιορισμούς στη χρήση ενέργειας. Αυτές οι προσπάθειες ίσως να μην αποδειχθούν αρκετές, σημειώνει το Bloomberg.

Οι πιέσεις στις εταιρείες και τους καταναλωτές εντείνονται, καθώς η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αυξάνει ταχύτατα τα επιτόκια για να αντιμετωπίσει τον πληθωρισμό. Οι traders προεξοφλούν μια «τζάμπο» αύξηση 75 μονάδων βάσης στην επόμενη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής στις 27 Οκτωβρίου.

Παράγοντες της ενεργειακής βιομηχανίας προειδοποιούν για μια κρίση με μεγάλη διάρκεια, που δυνητικά θα μπορούσε να αποδειχθεί μεγαλύτερη από τις πετρελαϊκές κρίσεις της δεκαετίας του 1970. Πράγματι, οι τελικές συνέπειες των ελλείψεων θα μπορούσαν να είναι ακόμη χειρότερες από ό,τι μπορούν να αποτυπώσουν τα οικονομικά μοντέλα, δηλώνει ο Jamie Rush, επικεφαλής οικονομολόγος του Bloomberg.

Ειδικότερα, ο δείκτης Dow Jones έχασε 3,53% στις 32.857 μονάδες, ο S&P 500 σημείωσε πτώση 3,56% στις 4.146 μονάδες, ενώ ο τεχνολογικός Nasdaq υποχώρησε κατά 4,99% στις 12.317 μονάδες.

Το σημερινό sell-off ήταν ευρύ, με περισσότερο από το 80% των μετοχών του S&P 500 να υποχωρούν. Ακόμη και οι τίτλοι που έχουν υπεραποδώσει φέτος σήμερα έχασαν έδαφος, με τις Chevron, Coca-Cola και Duke Energy να έχουν όλες απώλειες.

Οι μεγάλες μετοχές τεχνολογίας δέχθηκαν τις μεγαλύτερες πιέσεις, με τη μητρική του Facebook, Meta, και την Amazon να υποχωρούν κατά 5,8% και 7,1%, αντίστοιχα. Η Microsoft σημείωσε πτώση 4,7%, ενώ η Salesforce υποχώρησε 6,3%.

Η Etsy υποχώρησε περισσότερο από 15% και η eBay έχασε 8%, καθώς δεν ικανοποίησαν με το guidance που δημοσιοποίησαν.

Στα μάκρο της ημέρας, οι αιτήσεις για το επίδομα ανεργίας ήταν ελαφρώς υψηλότερες από το αναμενόμενο και η παραγωγικότητα της εργασίας μειώθηκε κατά 7,5% το πρώτο τρίμηνο, σημειώνοντας τη ταχύτερη πτώση από το 1947.

Το sell off στις μετοχικές αγορές οδήγησε και πάλι την απόδοση του αμερικανικού 10ετούς ομολόγου ξανά πάνω από το 3%, φτάνοντας στο υψηλότερο επίπεδο από το 2018. Η άνοδος αυτή ήταν και η βασική πηγή των κλυδωνισμών στον Nasdaq, καθώς η αύξηση των επιτοκίων καθώς καθιστούν τα μελλοντικά κέρδη των εταιρειών που είναι προσανατολισμένες στην ανάπτυξη, λιγότερο ελκυστικά για επενδυτές.

Χτες, Τετάρτη, η Fed αύξησε το βασικό της επιτόκιο κατά 50 μονάδες βάσης, όπως αναμενόταν, και δήλωσε ότι θα αρχίσει να μειώνει τον ισολογισμό της τον Ιούνιο. Ωστόσο, ο πρόεδρος της Fed, Jerome Powell, είπε κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου ότι η κεντρική τράπεζα «δεν εξετάζει» μια μεγαλύτερη αύξηση των επιτοκίων κατά 75 μονάδες βάσης, πυροδοτώντας το χθεσινό ράλι.

«Παρά την αναδίπλωση που έχουμε δει στις οικονομικές συνθήκες τους τελευταίους μήνες, είναι σαφές ότι η Fed θα ήθελε να τις δει πιο αυξημένο ρυθμό σύσφιξης της πολιτικής της», σημείωσε ο Zachary Hill, επικεφαλής στρατηγικής στην Horizon Investments. «Οι υψηλότερες αποτιμήσεις των μετοχών είναι ασυμβίβαστες με την πρόθεση της Fed, επομένως, εκτός εάν οι αλυσίδες εφοδιασμού αποκατασταθούν γρήγορα, τυχόν ράλι στις μετοχές δεν θα διαρκέσει για πολύ, καθώς τα μηνύματα της Fed γίνονται για άλλη μια φορά πιο επιθετικά».

Η Ρωσία είναι ο δεύτερος μεγαλύτερος στον κόσμο παραγωγός πετρελαίου, πουλώντας κυρίως το αργό της σε ευρωπαϊκά διυλιστήρια, και είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής φυσικού αερίου στην Ευρώπη, προσφέροντας περίπου το 35% της ποσότητας που προμηθεύεται.

Το πετρέλαιο μπρεντ σημείωσε άνοδο έως τα 103,78 δολάρια το βαρέλι, το υψηλότερο επίπεδο από τις 14 Αυγούστου του 2014 και κινούνταν στα 103,18 το βαρέλι στις 10:30 ώρα Ελλάδας, με άνοδο κατά 6,34 δολάρια ή 6,5%.

Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης για το αμερικανικό αργό σημείωσαν άλμα κατά 5,48 δολάρια, ή 6%, στα 97,58 δολάρια το βαρέλι, αφού ανήλθαν στα 98,46 δολάρια, το υψηλότερο επίπεδο από τις 11 Αυγούστου του 2014.

Οι τιμές πετρελαίου έχουν καταγράψει αύξηση άνω των 20 δολαρίων το βαρέλι από τις αρχές του 2022 λόγω φόβων ότι οι ΗΠΑ και η Ευρώπη θα επιβάλουν κυρώσεις στον ενεργειακό κλάδο της Ρωσίας, διαταράσσοντας την τροφοδοσία.

“Bουτιά” στο Χρηματιστήριο της Μόσχας

Το ρούβλι υποχώρησε σε ιστορικά χαμηλό επίπεδο έναντι του δολαρίου και του ευρώ σήμερα σε μια διαπραγμάτευση με έντονες διακυμάνσεις αφού ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έδωσε εντολή στις ρωσικές δυνάμεις να εισβάλουν στην Ουκρανία, μια κίνηση που αναμένεται να πυροδοτήσει νέες κυρώσεις σε βάρος της Μόσχας.

Στις 09:20 ώρα Ελλάδας, το ρούβλι σημείωσε πτώση 8% έναντι του δολαρίου στα 87,55, έχοντας νωρίτερα υποχωρήσει σε ιστορικά χαμηλό επίπεδο των 89,60. Το ρωσικό νόμισμα σημείωσε απώλειες 6,3% στα 97,51 έναντι του ευρώ, έχοντας νωρίτερα υποχωρήσει έως το επίπεδο των 99,99.

Ο όμιλος MOEX, που διαχειρίζεται το χρηματιστήριο της Μόσχας, ανέστειλε προσωρινά τις συναλλαγές σήμερα το πρωί, με τη διαπραγμάτευση να επαναλαμβάνεται στις 09.00 ώρα Ελλάδας. Ο χρηματιστηριακός δείκτης RTS (σε δολάρια) κατακρημνίστηκε, σημειώνοντας βουτιά 26% στις 906,96 μονάδες, το χαμηλότερο επίπεδό του από τις αρχές του 2020. Ο ρωσικός δείκτης MOEX (σε ρούβλια) σημείωσε πτώση 22% στις 2.419,0 μονάδες.

Οι αποδόσεις των ρωσικών 10ετών ομολόγων σε ρούβλια OFZ, που κινούνται αντίθετα από τις τιμές τους, σημείωσαν άνοδο 10,93%, στο υψηλότερο επίπεδο από τις αρχές του 2016.

Η μεγαλύτερη ρωσική τράπεζα, η Sberbank, ανακοίνωσε ότι έχει προετοιμαστεί για τις όποιες εξελίξεις και έχει επεξεργαστεί διάφορα σενάρια για να προστατεύσει τα κεφάλαια, τα περιουσιακά στοιχεία και τα συμφέροντα πελατών της.

Στο μεταξύ, η κεντρική τράπεζα είπε ότι θα ξεκινήσει παρεμβάσεις στην αγορά συναλλάγματος και θα προσφέρει επιπλέον ρευστότητα στον τραπεζικό κλάδο.

Πέφτουν τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια

Βουτιά καταγράφουν τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια κατά την έναρξη των συναλλαγών μετά την στρατιωτική επιχείρηση που εξαπέλυσε η Ρωσία εναντίον της Ουκρανίας.

Στα πρώτα λεπτά της σημερινής συνεδρίασης, το χρηματιστήριο του Παρισιού κατέγραφε απώλειες 4,19%, αυτό της Φρανκφούρτης 4,39% αυτό του Λονδίνου 2,55%. Ο δείκτης Eurostoxx 50 σημείωνε βουτιά 3,52%.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Οι ταξιδιωτικές απαγορεύσεις είναι καταστροφικές για τη Νότια Αφρική, ακριβώς πριν ξεκινήσει το καλοκαίρι, όταν τα ξενοδοχεία και τα ζωολογικά πάρκα γεμίζουν από τουρίστες. Ο τουριστικός τομέας είχε μόλις αρχίσει να ελπίζει ότι η φετινή σεζόν θα ήταν πιο ομαλή από τις προηγούμενες χρονιές.

«Η βασική ανησυχία μας είναι η ζημία που θα προκληθεί από αυτήν την απόφαση στη βιομηχανία του τουρισμού και τις επιχειρήσεις», εξήγησε η υπουργός Εξωτερικών της Νότιας Αφρικής, Ναλέντι Πάντορ.

Η Μαξίν Μάκιντος, μια 28χρονη Βρετανίδα που έφτασε μόλις χθες στη Νότια Αφρική, σκόπευε να περάσει στη χώρα αυτή τις πρώτες «αληθινές» διακοπές της αφότου ξεκίνησε η πανδημία. «Μετά το δείπνο, κατάλαβα ότι έπρεπε να ξαναφύγω αμέσως», είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο, καθ’ οδόν για το αεροδρόμιο.

Ο φόβος για αυτή τη νέα παραλλαγή, σε μια περίοδο που τα υγειονομικά μέτρα προκαλούν εντάσεις και η δυσπιστία απέναντι στα εμβόλια παραμένει, οδήγησε στην κατακρήμνιση της τιμής του πετρελαίου αλλά και σε μεγάλη πτώση τα Χρηματιστήρια παγκοσμίως. Η Φραγκφούρτη έκλεισε με πτώση 4,15%, το Παρίσι κατέγραψε τη χειρότερη συνεδρίαση από τον Μάρτιο του 2020 (-4,75%), στο Λονδίνο η πτώση ήταν -3,64% και στη Μαδρίτη -4,96%.

Στη Νέα Υόρκη, ο βιομηχανικός δείκτης Dow Jones κατέγραψε τη χειρότερη επίδοση της χρονιάς, κλείνοντας με πτώση -2,53% ενώ ο δείκτης Nasdaq των εταιρειών υψηλής τεχνολογίας έκλεισε μειωμένος κατά -2,23%. Στο ίδιο επίπεδο (-2,27%) και ο διευρυμένος δείκτης S&P 500.

Το καλοκαίρι του 1929 η Αμερική ευημερούσε. Ο κόσμος δανειζόταν από τις τράπεζες για να «παίξει» στη Γουολ Στριτ. Ο δείκτης Ντόου Τζόουνς (DJIA) έφθασε στο υψηλότερο σημείο του, στις 381.17 μονάδες (3 Σεπτεμβρίου 1929). Οι χρηματιστηριακή αξία των μετοχών είχε αυξηθεί τόσο πολύ, που οι διορατικότεροι μιλούσαν για «φούσκα» έτοιμη να εκραγεί.

Οικονομικοί κύκλοι φοβούμενοι την κάμψη των τιμών των μετοχών άρχισαν να τις ρευστοποιούν. Στις 24 Οκτωβρίου 1929, 13 εκατομμύρια μετοχές άλλαξαν χέρια, αριθμός ρεκόρ για τα χρηματιστηριακά χρονικά («Μαύρη Πέμπτη»). Πανικός άρχισε να καταλαμβάνει τους επενδυτές και τους χρηματιστές. Οι μεγάλοι «παίκτες» της Γουόλ Στριτ άρχισαν να αγοράζουν μαζικά τα καλά χαρτιά (blue chips), σε μια προσπάθεια να συγκρατήσουν την πτώση. Η τακτική αυτή είχε αποδώσει στη χρηματιστηριακή κρίση του 1907, όχι όμως και τώρα.

Το Σαββατοκύριακο που μεσολάβησε η κατάσταση δραματοποιήθηκε ακόμη περισσότερο από τον Τύπο. Τη Δευτέρα 28 Οκτωβρίου οι τιμές συνέχισαν την κατηφορική τους πορεία, με τους επενδυτές να ξεφορτώνονται τα «χαρτιά» τους, με σκοπό να αναζητήσουν πιο πρόσφορες επενδυτικές ευκαιρίες. Ο δείκτης χάνει 12% της αξίας του και 16,4 εκατομμύρια μετοχές αλλάζουν χέρια.

Την επόμενη μέρα, η Γουόλ Στριτ καταρρέει («Μαύρη Τρίτη»). Πολλές τράπεζες που είχαν τοποθετήσει τα χρήματα των πελατών τους σε μετοχές για να αποκομίσουν μεγαλύτερα κέρδη, αντιμετωπίζουν δυσεπίλυτα προβλήματα και τις επόμενες μέρες κηρύσσουν πτώχευση.

Το χρηματιστηριακό κραχ χειροτέρευσε την ήδη εύθραυστη κατάσταση της αμερικανικής οικονομίας και συνέβαλε στη Μεγάλη Οικονομική Ύφεση της δεκαετίας του ’30, που έπληξε Ευρώπη και Αμερική, με πτωχεύσεις εταιρειών, μαζική ανεργία και μεγάλη κεφαλαιοκρατική συγκέντρωση.

Η Γουόλ Στριτ ανέκαμψε προσωρινά στις αρχές του 1930, για να κατρακυλήσει ξανά το επόμενο διάστημα και ο δείκτης Ντόου Τζόουνς να φθάσει στις 41.22 μονάδες στις 8 Ιουλίου 1932, στο χαμηλότερο σημείο όλων των εποχών. Το 1931 το Κογκρέσο συγκρότησε την Επιτροπή Πεκόρα για να μελετήσει τις αιτίες της χρηματιστηριακής κρίσης και βάσει των πορισμάτων της ψήφισε το νόμο Γκλας – Σίγκαλ του 1933, με τον οποίον διαχωρίστηκαν οι τράπεζες σε εμπορικές και επενδυτικές.

Τα επόμενα χρόνια, με βάση την εμπειρία της Γουόλ Στριτ, τα χρηματιστήρια όλου του κόσμου πήραν μέτρα για να αποτρέψουν ένα νέο κραχ. Το κυριότερο ήταν η διακοπή των συνεδριάσεων σε περιόδους ραγδαίων μεταβολών της χρηματιστηριακής αγοράς.

Οι επιπτώσεις του «Κραχ» στις ΗΠΑ σε αριθμούς

12.000.000 έμειναν άνεργοι.
12.000 έχαναν τη δουλειά τους κάθε μέρα.
20.000 επιχειρήσεις κήρυξαν πτώχευση.
1.616 τράπεζες πτώχευσαν.
1 στους 20 γεωργούς ξεσπιτώθηκαν.
23.000 αυτοκτονίες σημειώθηκαν σ’ ένα χρόνο, αριθμός ρεκόρ.

© SanSimera.gr