Σύμφωνα με την άτυπη ενημέρωση, η δράση posoKanei.gov.gr υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του έργου «CRMS-Ενιαία Πλατφόρμα για την εξυπηρέτηση πολιτών και επιχειρήσεων» του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, σε συνεργασία με το Υπουργείο Ανάπτυξης και την Αρχή για την εποπτεία της αγοράς.

Η δράση υλοποιείται με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης Ελλάδα 2.0, έχει ανώτατο προϋπολογισμό 370.000 ευρώ χωρίς ΦΠΑ και καλύπτει την ανάπτυξη της πλατφόρμας και της mobile εφαρμογής, καθώς και την υποστήριξή της για διάστημα 15 μηνών, τονίζουν οι ίδιες πηγές.

Το νούμερο αυτό αποτυπώνει μια τρομακτική ταχύτητα στην κατανάλωση πόρων, αν αναλογιστεί κανείς ότι στα τέλη Απριλίου το επίσημο κόστος υπολογιζόταν στα 25 δισ. δολάρια, γεγονός που μεταφράζεται σε μια αύξηση 4 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε διάστημα μικρότερο των δύο εβδομάδων.

Την ίδια στιγμή, ο παγκόσμιος επιχειρηματικός χάρτης μετρά ήδη απώλειες ύψους 25 δισεκατομμυρίων δολαρίων λόγω των ευρύτερων διαταραχών στο εμπόριο.

Ωστόσο, η μεθοδολογία του Πενταγώνου φαίνεται να υπολείπεται της πραγματικής εικόνας, καθώς το Reuters αναφέρει ότι μόνο το πρώτο εξαήμερο των επιχειρήσεων απαίτησε τουλάχιστον 11,3 δισεκατομμύρια δολάρια.

Στον αντίποδα, ανεξάρτητοι παρατηρητές και η πλατφόρμα iran-war-tracker ανεβάζουν τον συνολικό λογαριασμό για τους Αμερικανούς φορολογούμενους στο αστρονομικό ποσό των 85,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Η εκτίμηση αυτή βασίζεται στις επίσημες ενημερώσεις προς το Κογκρέσο και υπολογίζει ότι, πέρα από το αρχικό σοκ του πρώτου εξαημέρου, ο πόλεμος «τρέχει» με ένα σταθερό κόστος 1 δισεκατομμυρίου δολαρίων την ημέρα, ρυθμός που μεταφράζεται σε 11.574 δολάρια για κάθε λεπτό που περνάει.

Η απόκλιση ανάμεσα στις επίσημες και τις ανεξάρτητες πηγές οφείλεται στο γεγονός ότι το Πεντάγωνο προσμετρά προσώρας μόνο τα επιθετικά και αμυντικά πυρομαχικά μαζί με βασικά λειτουργικά έξοδα.

Εκτός κάδρου παραμένουν οι δαπάνες για την προεγκατάσταση δυνάμεων, τη στρατιωτική ανακατασκευή των πληγεισών βάσεων, καθώς και η αντικατάσταση των κατεστραμμένων οπλικών συστημάτων.

Μάλιστα, αρμόδιες πηγές αναφέρουν ότι «θέλουμε να κάνουμε μια πλήρη διάγνωση του αεροσκάφους πριν εκτιμήσουμε αυτό το κόστος», παραδεχόμενες ότι υπάρχουν ακόμη πολλά άγνωστα σημεία.

Από την άλλη, μια πιο σφαιρική ανάλυση του Popular Information κοστολογεί το πρώτο δίμηνο του πολέμου στα 71,8 δισεκατομμύρια δολάρια, συμπεριλαμβάνοντας 15,8 δισ. για επιχειρήσεις, 41,2 δισ. για πυρομαχικά, 11,9 δισ. για απώλειες στρατιωτικού υλικού και 2,9 δισ. σε εξοπλιστικές επιδοτήσεις προς τον ισραηλινό στρατό.

Πέρα όμως από τα πεδία των μαχών, η οικονομική αιμορραγία μετακυλίεται ήδη με έμμεσο τρόπο στην καθημερινότητα των πολιτών.

Οι Αμερικανοί καταναλωτές έχουν ήδη επιβαρυνθεί με τουλάχιστον 955 εκατομμύρια δολάρια λόγω της ανόδου στις τιμές των καυσίμων, ενώ η χρηματοδότηση του πολέμου μέσω δανεισμού αναμένεται να αυξήσει τις πληρωμές τόκων για το αμερικανικό δημόσιο κατά 10,9 έως 26,9 δισεκατομμύρια δολάρια σε ορίζοντα δεκαετίας.

Με το Πεντάγωνο να προλειάνει το έδαφος για συμπληρωματικά κονδύλια που αγγίζουν έως και τα 200 δισεκατομμύρια δολάρια, οι φόβοι για έναν παρατεταμένο πόλεμο φθοράς εντείνονται, την ώρα που το κόστος για τα επιδόματα των βετεράνων, τη στέγαση εκτοπισμένων στρατιωτικών και τις πληθωριστικές πιέσεις παραμένει ακόμη αδύνατο να ποσοτικοποιηθεί.

Ο επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν χαρακτήρισε πάντως την κατάσταση όχι απλώς ως «ενεργειακή κρίση», αλλά ως «κρίση ορυκτών καυσίμων», επαναλαμβάνοντας ότι η εξάρτηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα εξακολουθεί να καθιστά την ευρωπαϊκή οικονομία ιδιαίτερα ευάλωτη σε διεθνείς κρίσεις.

Το θέμα κυριάρχησε, σύμφωνα με την DW, στην άτυπη σύνοδο των υπουργών Ενέργειας της ΕΕ την Τετάρτη στην Κύπρο, όπου συζητήθηκαν εκ νέου μέτρα στήριξης πολιτών και επιχειρήσεων. Σύμφωνα με την Κομισιόν, η στρατηγική απάντηση της Ευρώπης δεν μπορεί να περιοριστεί σε προσωρινές επιδοτήσεις, αλλά να στηριχθεί στην επιτάχυνση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, στη βελτίωση ενεργειακής αποδοτικότητας, την αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας και την ενίσχυση των διασυνδέσεων μεταξύ των κρατών-μελών.

Παράλληλα, η Κομισιόν παρουσίασε κατάλογο 11 «καλών πρακτικών» για την άμεση μείωση της ζήτησης φυσικού αερίου και πετρελαίου που περιλαμβάνουν στοχευμένη και προσωρινή στήριξη για νοικοκυριά και βιομηχανία, με κοινωνικά τιμολόγια, ενεργειακά vouchers και επιδοτήσεις, που θα συνδέονται με την εξοικονόμηση ενέργειας ή επενδύσεις σε καθαρές τεχνολογίες. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ταχεία εγκατάσταση φωτοβολταϊκών, μπαταριών, αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων, αλλά και στην ανακαίνιση κτηρίων και τη σταδιακή κατάργηση νέων συστημάτων θέρμανσης που βασίζονται σε ορυκτά καύσιμα.

Δεν υπάρχει έλλειψη αεροπορικών καυσίμων

Στον τομέα των μεταφορών, η Επιτροπή προωθεί φθηνότερες δημόσιες συγκοινωνίες, την ηλεκτροκίνηση, την κοινόχρηστη μετακίνηση και τη χρήση ποδηλάτου, επιμένοντας παράλληλα στην ανάγκη επιτάχυνσης των αδειοδοτήσεων για έργα ΑΠΕ.

Την ίδια στιγμή, η Κομισιόν επιχειρεί να καθησυχάσει πολίτες και τουριστική αγορά, ενόψει της θερινής περιόδου, με τον επίτροπο Μεταφορών και Τουρισμού Απόστολο Τζιτζικώστα να επαναλαμβάνει ότι δεν υπάρχει πρόβλημα επάρκειας καυσίμων αεροσκαφών στην Ευρώπη. Όπως ανέφερε, περίπου το 70% της κατανάλωσης αεροπορικών καυσίμων καλύπτεται από ευρωπαϊκά διυλιστήρια, ενώ μόλις το 20% εισάγεται από χώρες του Κόλπου.

Οι αεροπορικές δεν μπορούν να μετακυλίσουν τα κόστη στους επιβάτες

Στο μεταξύ, παρά τις πρώτες ακυρώσεις δρομολογίων από αεροπορικές εταιρείες -λόγω του υψηλού κόστους καυσίμων-, η Κομισιόν ξεκαθαρίζει ότι οι εταιρείες δεν μπορούν να μετακυλίουν ανεξέλεγκτα το κόστος στους επιβάτες. Σύμφωνα με οδηγίες της, οι αερομεταφορείς υποχρεούνται να αποζημιώνουν ή να επιστρέφουν χρήματα στους ταξιδιώτες, όταν ακυρώνουν πτήσεις σε σύντομο χρονικό διάστημα εξαιτίας της αύξησης των τιμών των καυσίμων.

Τονίζει ότι «οι αυξήσεις εντοπίζονται κυρίως στα τρόφιμα και στα βασικά αγαθά, πλήττοντας περισσότερο τα νοικοκυριά με τα χαμηλότερα εισοδήματα», και πως «την ίδια στιγμή, οι ανατιμήσεις στα καύσιμα επιβαρύνουν περαιτέρω το ήδη αυξημένο κόστος ζωής».

Ο Τομέας Οικονομικών σημειώνει ότι «η εικόνα αυτή όχι μόνο δεν είναι παροδική, αλλά αναδεικνύει και την απουσία ουσιαστικών παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση της ακρίβειας». Σχολιάζει ότι «μετά από επτά χρόνια διακυβέρνησης, δεν υπάρχουν πλέον περιθώρια για δικαιολογίες» και πως «οι πολίτες κρίνουν από την καθημερινότητά τους – και αυτή δείχνει ότι το κόστος ζωής παραμένει επίμονα υψηλό και η αγοραστική δύναμη συνεχίζει να συρρικνώνεται».

Λιγότερα από 200 εκατομμύρια δολάρια από το συνολικό αυτό ποσό αφορούν επιχειρησιακά κόστη που περιλαμβάνονται ήδη στον προϋπολογισμό του Πενταγώνου. Τα υπόλοιπα 3,54 δισεκατομμύρια δολάρια του εκτιμώμενου κόστους «πιθανότατα θα απαιτήσουν πρόσθετη χρηματοδότηση του υπουργείου Άμυνας, είτε μέσω συμπληρωματικής χρηματοδότησης είτε μέσω άλλου νομοσχεδίου  δημοσιονομικής προσαρμογής», ανέφεραν οι αναλυτές του CSIS.

Εκτός από το κόστος επιχειρήσεων και υποστήριξης, οι βασικές δαπάνες εκτιμάται ότι θα αφορούν την αντικατάσταση πυρομαχικών, κάτι ιδιαίτερα σημαντικό λόγω των ανησυχιών για τα αποθέματα αμερικανικών πυραύλων αναχαίτισης και εκείνων των συμμάχων τους, καθώς και την απώλεια εξοπλισμού, όπως τα τρία μαχητικά F-15 που καταρρίφθηκαν σε περιστατικό φίλιων πυρών στο Κουβέιτ.

Στο μέλλον, όπως σημειώνουν οι συντάκτες της έκθεσης, το κόστος θα μπορούσε να μεταβληθεί ανάλογα με τη «στροφή των αμερικανικών δυνάμεων προς φθηνότερα πυρομαχικά», αλλά και με την «ένταση των επιχειρήσεων και την αποτελεσματικότητα των ιρανικών αντιποίνων».

Παραμένει ασαφές πόσο θα διαρκέσει η σύγκρουση με το Ιράν. Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ και ο υπουργός Άμυνας δεν έχουν δώσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, με τον Χέγκσεθ να δηλώνει ότι οι ΗΠΑ θα συνεχίσουν για όσο το κρίνει απαραίτητο ο πρόεδρος.

«Μπορεί να πει κανείς τέσσερις εβδομάδες, αλλά θα μπορούσε να είναι έξι, θα μπορούσε να είναι οκτώ, θα μπορούσε να είναι τρεις», δήλωσε χθες ο Χέγκσεθ. «Τελικά, εμείς καθορίζουμε τον ρυθμό και την ένταση».

Σύμφωνα με διαθέσιμα οικονομικά δεδομένα, οι στρατιωτικές δαπάνες της Ρωσίας σχεδόν τριπλασιάστηκαν από το 2021 έως το 2024, αυξανόμενες από 5,9 τρισ. ρούβλια σε 16,2 τρισ. ρούβλια ετησίως, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 150 δισ. λίρες. Το μερίδιο των στρατιωτικών δαπανών στο σύνολο του κρατικού προϋπολογισμού εκτινάχθηκε από 24% σε 40%, την ώρα που οι ρωσικές εξαγωγές μειώθηκαν κατά 13,5%.

Πώς άντεξε μέχρι σήμερα η ρωσική οικονομία

Τα μεγάλα οικονομικά αποθέματα και η εκτόξευση των πετρελαϊκών εσόδων την περίοδο 2022-2023 επέτρεψαν στη Μόσχα να απορροφήσει το αρχικό σοκ των δυτικών κυρώσεων και να στηρίξει την πρώτη φάση του πολέμου. Παράλληλα, οι αυξήσεις επιτοκίων, οι έλεγχοι κεφαλαίων και η κρατική στήριξη της πολεμικής βιομηχανίας συγκράτησαν την πτώση του ρουβλίου και συνέβαλαν σε ανάκαμψη του ΑΕΠ κατά 4%, μετά την αρχική ύφεση.

Χαρακτηριστικό είναι ότι, μεταξύ 2021 και 2024, ο μέσος μηνιαίος μισθός σε στρατιωτικά εργοστάσια αυξήθηκε κατά 70%, φτάνοντας τις 106.800 ρούβλια, ενώ οι αμοιβές και τα επιδόματα των συμβασιούχων στρατιωτών επταπλασιάστηκαν, αγγίζοντας τα 4,5 εκατ. ρούβλια ετησίως. Οι αυξήσεις αυτές τόνωσαν την κατανάλωση, αν και μεγάλο μέρος των χρημάτων κατευθύνθηκε σε αποταμιεύσεις, περιορίζοντας τις πληθωριστικές πιέσεις.

Την ίδια στιγμή, η Ρωσία αναπροσάρμοσε το εξαγωγικό της μοντέλο, ενισχύοντας τις συναλλαγές με χώρες όπως η Ινδία, η Κίνα και η Τουρκία, παρακάμπτοντας μέρος των κυρώσεων.

Τα «καμπανάκια» για τον Πούτιν

Παρά την ανθεκτικότητα της πολεμικής οικονομίας, τα προβλήματα συσσωρεύονται. Ο πληθωρισμός κινείται στο 8%, τα πραγματικά εισοδήματα μειώνονται, οι καταναλωτικοί φόροι αυξάνονται, ενώ το δημοσιονομικό έλλειμμα διευρύνεται. Με τα επιτόκια στο 16%, το κόστος εξυπηρέτησης του χρέους αυξάνεται, καθώς η κυβέρνηση προσφεύγει σε δανεισμό για να καλύψει τα κενά του στρατιωτικού προϋπολογισμού.

Έκθεση της PeaceRep, ερευνητικής ομάδας υπό το Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου, καταλήγει ότι «η ρωσική οικονομία είναι σήμερα σαφώς λιγότερο ικανή να χρηματοδοτήσει τον πόλεμο απ’ ό,τι το 2022». Σύμφωνα με τα στοιχεία της, περίπου το 76% των προπολεμικών ρευστών διαθεσίμων του Εθνικού Ταμείου Πλούτου – ύψους 148 δισ. δολαρίων – εξαντλήθηκε μέσα στα τρία πρώτα χρόνια του πολέμου.

Η αποκάλυψη του πραγματικού κόστους

Για πρώτη φορά, η ρωσική κυβέρνηση αποκάλυψε τα ποσά που δαπανώνται αποκλειστικά για τη λεγόμενη «ειδική στρατιωτική επιχείρηση». Ο υπουργός Άμυνας Αντρέι Μπελούσοφ δήλωσε ότι αντιστοιχεί στο 5,1% του ΑΕΠ, ή περίπου 11,1 τρισ. ρούβλια.

Ωστόσο, η πτώση της τιμής του ρωσικού αργού στο χαμηλότερο επίπεδο από την έναρξη της εισβολής στην Ουκρανία, σε συνδυασμό με τις κυρώσεις και την ισχύ του ρουβλίου, περιορίζει τις ροές προς το ταμείο πολέμου της Μόσχας.

Όπως συνοψίζει ο αναλυτής Τζάνις Κλούγκε από το Γερμανικό Ινστιτούτο Διεθνών Υποθέσεων και Ασφάλειας, «η ισχύς του ρουβλίου, οι χαμηλές τιμές του πετρελαίου και οι κυρώσεις συνθέτουν ένα τοξικό μείγμα για το ρωσικό δημόσιο ταμείο», αυξάνοντας τις πιέσεις στο Κρεμλίνο όσο ο πόλεμος παρατείνεται.

Σύμφωνα με στοιχεία και εκτιμήσεις του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Πειραιά, η ημερήσια ζημία που προκαλείται από τις κινητοποιήσεις εκτιμάται ότι κυμαίνεται από 31 έως και 45 εκατομμύρια ευρώ, ποσό που αποτυπώνει το εύρος των επιπτώσεων στην πραγματική οικονομία.

Για τον λόγο αυτό, ΣΕΒ, ΕΣΕΕ, ΣΕΤΕ και ΣΒΕ έκρουσαν από κοινού καμπανάκι κινδύνου για τα οικονομικά δεδομένα του δ’ τριμήνου, καλώντας –με κοινή ανακοίνωσή τους– τόσο τους αγρότες όσο και την πολιτεία να προχωρήσουν άμεσα σε διάλογο, προκειμένου να διασφαλιστεί η ομαλή λειτουργία της οικονομικής δραστηριότητας.

Οι αποκλεισμοί δρόμων και τελωνείων, σε συνδυασμό με τις συμβολικές κινητοποιήσεις σε λιμάνια, όπως του Βόλου και της Θεσσαλονίκης, προκαλούν αλυσιδωτές επιπτώσεις σε ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα, επηρεάζοντας την κυκλοφορία αγαθών, πρώτων υλών και εξαγωγών.

Τις μεγαλύτερες απώλειες καταγράφουν, σύμφωνα με τις ίδιες εκτιμήσεις, το λιανεμπόριο, με ζημιές 15–20 εκατ. ευρώ ημερησίως, οι μεταφορές και τα logistics με 8–12 εκατ. ευρώ, οι αγροτικές εξαγωγές με 5–8 εκατ. ευρώ, καθώς και ο τουρισμός, κυρίως στην περιφέρεια, όπου οι απώλειες υπολογίζονται σε 3–5 εκατ. ευρώ την ημέρα.

Η σωρευτική οικονομική ζημία, όπως εκτιμάται, έχει ήδη φτάσει τα 500–600 εκατομμύρια ευρώ μέσα σε περίπου 15 ημέρες κινητοποιήσεων, ενώ σε περίπτωση που η κατάσταση παραταθεί, υπάρχει σοβαρός κίνδυνος να ξεπεράσει τα 800 εκατομμύρια ευρώ.

Παράλληλα, ισχυρό πλήγμα δέχονται και τα δημόσια έσοδα, με τις απώλειες από ΦΠΑ να υπολογίζονται σε 70–100 εκατ. ευρώ ανά δεκαήμερο, ενώ καταγράφεται και μείωση στις ασφαλιστικές εισφορές, γεγονός που επιβαρύνει περαιτέρω τα δημοσιονομικά μεγέθη.

Σενάριο 1: Μερική νίκη της Ρωσίας: Κόστος έως 1,6 τρισ. ευρώ

Σύμφωνα με το πρώτο σενάριο, οι ρωσικές δυνάμεις συνεχίζουν την προέλαση έως τον Δνείπερο, αναγκάζοντας το Κίεβο σε μια λύση υπέρ της Μόσχας.

Η έκθεση αναφέρει ότι:

• Η Ουκρανία κινδυνεύει να χάσει έως και το 50% της επικράτειάς της, με σοβαρές επιπτώσεις στη σταθερότητα και στη λειτουργία του κράτους.
• 6–11 εκατομμύρια Ουκρανοί ενδέχεται να αναζητήσουν καταφύγιο στην Ευρώπη.
• Το άμεσο κόστος προσφυγικών ροών για τέσσερα χρόνια υπολογίζεται σε 524–952 δισ. ευρώ.
• Η ενίσχυση του ανατολικού άκρου του ΝΑΤΟ εκτοξεύει το συνολικό κόστος για την Ευρώπη στα 1,2–1,6 τρισ. ευρώ.

Επιπλέον, μετά από μια τέτοια συμφωνία, η Ρωσία θα μπορούσε να ανακατευθύνει τη στρατιωτική της πίεση προς Μολδαβία, Βαλτικές χώρες ή Βόρεια Ευρώπη, δημιουργώντας ένα νέο κύμα ανασφάλειας στην ήπειρο.

Σενάριο 2: Νίκη της Ουκρανίας: Κόστος έως 838 δισ. ευρώ

Στο δεύτερο σενάριο, η Ουκρανία, με επαρκή στρατιωτική ενίσχυση, σταματά τις ρωσικές επιθέσεις και ανακτά ζωτικά εδάφη.

Για να συμβεί αυτό, η μελέτη εκτιμά ότι χρειάζονται:

• 1.500–2.500 άρματα μάχης
• 2.000–3.000 συστήματα πυροβολικού
• Έως 8 εκατομμύρια drones, μαζί με εξελιγμένη αεράμυνα και στρατηγικούς πυραύλους
• Χρονικός ορίζοντας: 1–2 χρόνια

Με αυτά τα μέσα, το Κίεβο μπορεί να επιστρέψει σε συνθήκες πολιτικής σταθερότητας και να αναχαιτίσει τη ρωσική προέλαση.

Το κόστος για την Ευρώπη σε βάθος τετραετίας εκτιμάται σε 522–838 δισ. ευρώ, δηλαδή περίπου το μισό του κόστους μιας ρωσικής νίκης. Η αξιοποίηση των παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων μπορεί να μειώσει το βάρος έως και κατά 50%.

Κοινή συνισταμένη και των δύο σεναρίων είναι η αυξανόμενη εξάρτηση της Ουκρανίας από την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, καθώς προβλέπεται σταδιακή απόσυρση των ΗΠΑ μετά το 2026. Τα αποθέματα του Κιέβου ενδέχεται να εξαντληθούν στα μέσα του ίδιου έτους.

Στην καρδιά των ευρωπαϊκών συζητήσεων βρίσκεται το σχέδιο της προέδρου της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, για διάθεση 140 δισ. ευρώ από παγωμένα ρωσικά κεφάλαια στην Ουκρανία μέσω «δανείου αποζημίωσης». Παρά επιμέρους αντιρρήσεις, η πλειονότητα των κρατών-μελών στηρίζει την πρόταση, που αναμένεται να κλείσει στην Σύνοδο Κορυφής της 18–19 Δεκεμβρίου.

Νίκος Γιαννόπουλος

Και όχι μόνο αυτό. Είναι και το ποσοστό που τα “σπάει”, είμαστε οι μοναδικοί του πίνακα που ξεπερνάνε το 30% για να εκτοξευτούν μάλιστα στο θηριώδες 35,2% του συνολικού εισοδήματος!

Αν δεν είναι αυτό success story τι είναι;

In 2023, EU households spent on average 19.7% of their disposable income on housing. 🏠

Highest in:
🇬🇷 Greece (35.2% of total income)
🇩🇰 Denmark (25.9%)
🇩🇪 Germany (25.2%)

Lowest in:
🇨🇾 Cyprus (11.6%)
🇲🇹 Malta (12.0%)
🇸🇮 Slovenia (13.8%)

Learn more ➡️ https://t.co/4E1bgbwCZE pic.twitter.com/9Zv4WX588e

— EU_Eurostat (@EU_Eurostat) January 3, 2025

Για να το κάνουμε πενηνταράκια οι Ελληνες ξοδεύουν περισσότερο από το 1/3 του εισοδήματός τους (το οποίο, όπως ξέρουμε, σε αγοραστική αξία δεν “φτουράει”) για δαπάνες στέγασης είτε ενοίκιο είτε καταβολή δόσης για στεγαστικό δάνειο. Με το που μπαίνει ο μήνας δηλαδή το 35,2% του διαθέσιμου εισοδήματος ξοδεύεται μόνο και μόνο για να συνεχίσει το εν λόγω νοικοκυριό να έχει ένα κεραμύδι πάνω από το κεφάλι του. Με το 65% πρέπει να καλυφθούν όλες οι υπόλοιπες ανάγκες (διατροφή, λογαριασμοί κτλ).

Καταλαβαίνει κανείς, χωρίς να είναι ειδήμων στα οικονομικά, ότι μία τέτοια κατάσταση δεν μπορεί να είναι βιώσιμη, άρα δεν μπορεί να συνεχιστεί για πολύ καιρό.

Ας δούμε όμως και κάτι άλλο. Στη δεύτερη και στην τρίτη θέση στο σχετικό πίνακα βρίσκονται η Δανία και η Γερμανία. Η Δανία, χώρα-πρότυπο του ευρωπαϊκού βορρά διαθέτει ΑΕΠ σε ονομαστικές διπλάσιο από την Ελλάδα. Για τη Γερμανία δεν χρειάζεται να πούμε κάτι άλλο πέρα από το ότι είναι η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης των 27. Οι διαφορές με την Ελλάδα είναι έτσι και αλλιώς χαώδεις. Και όμως, από αυτές τις δύο χώρες η Ελλάδα έχει σαφώς μεγαλύτερο κόστος στέγασης.

Σε ότι αφορά τις χώρες που βρίσκονται στις πιο χαμηλές θέσεις του πίνακα συναντά κανείς την Κύπρο η οποία μάλιστα έχει το μικρότερο ποσοστό (μόλις 11,6%). Ξέρουμε ότι τα ενοίκια στην Κύπρο είναι πολύ ακριβά, κατά τόπους ακριβότερα απ’ ότι στην Ελλάδα, και ότι στο νησί ο κόσμος διαμαρτύρεται για τα υψηλά κόστη στέγασης! Είναι όμως φανερό από τον πίνακα ότι οι Κύπριοι έχουν σαφώς μεγαλύτερα εισοδήματα από τους Ελληνες, ιδιαίτερα αν έχουμε να κάνουμε με τους μισθωτούς. Ρωτήστε ποιες είναι οι αποδοχές ενος Κύπριου εκπαιδευτικού ή γιατρού;

Πολύ καλύτερες επιδόσεις από την Ελλάδα καταγράφουν όλες οι χώρες του ευρωπαϊκού νότου, οι οποίες, σημειωτέον, αντιμετωπίζουν οξύ πρόβλημα στεγαστικής κρίσης.

• Οι Ισπανοί δαπανούν το 17,2% του εισοδήματός τους σε στεγαστικές ανάγκες, οι Ιταλοί το 14,4%, οι Μαλτέζοι το 12% και οι Κροάτες το 14,4%.

Ακόμα και οι Γάλλοι βρίσκονται πολύ μακριά από την Ελλάδα αφού ξοδεύουν μόλις το 17,9% του εισοδήματός τους που δεν έχει φυσικά καμία σχέση με τα ελληνικά εισοδήματα. Ο δε μέσος όρος στην Ευρώπη το 27 διαμορφώνεται στο 19,7%, κυρίως γιατί τον “τραβούν” πιο ψηλά χώρες όπως η Ελλάδα, η Γερμανία, το Λουξεμβούργο, η Δανία, η Ολλανδία και η Σουηδία. Ολοι, δηλαδή, οι πλούσιοι του Ευρωπαϊκού βορρά συν τους κιμπάρηδες Ελληνες.

Θυμίζουμε εδώ ότι τα ποσοστά ιδιοκατοίκισης έχουν μειωθεί δραματικά στην Ελλάδα τις τελευταίες δεκαετίες. Εκεί που η χώρα απολάμβανε ποσοστά ιδιοκατοίκισης που ξεπερνούσαν ακόμα και το 80%, πλέον το σχετικό ποσοστό έχει περιοριστεί κάτω από το 70% (συγκεκριμένα στο 69,6%).

Αυτό το στοιχείο δείχνει ότι η στέγαση στη χώρα γίνεται τόσο ακριβή που η απόκτηση ή η διατήρηση ιδιόκτητης στέγης για πολλούς συμπολίτες μας γίνεται όνειρο θερινής νυκτός. Το δε ποσοστό βαίνει ακόμα περισσότερο μειούμενο στην Αθήνα της οποίας οι πολίτες έχουν να αντιμετωπίσουν και το βραχνά της έλλειψης σπιτιών λόγω της ανάπτυξης της βραχυχρόνιας μίσθωσης.

• Υπάρχει, συμπερασματικά, πολύ σοβαρό πρόβλημα στέγης στη χώρα. Πρόβλημα που απαιτεί εκπόνηση και εφαρμογή άλλων πολιτικών σε σχέση με αυτές που εφαρμόζονται. Η λαίλαπα των μνημονίων από το 2010 μέχρι και το 2018 σάρωσε τα πάντα στο τομέα αυτόν και άλλαξε για τα καλά τα δεδομένα που είχαν διαμορφωθεί τις δεκαετίες μετά την Μεταπολίτευση.

Σε διαφορετική περίπτωση, αν αυτή η τάση συνεχιστεί, η κρίση θα λάβει μόνιμα χαρακτηριστικά τα οποία εν τέλει θα είναι μη αναστρέψιμα με ότι αυτό συνεπάγεται για τις κοινωνικές συνέπειες.

Ολος ο πίνακας εδώ (https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/ilc_mded01__custom_12697144/bookmark/table?lang=en&bookmarkId=b53b47f2-319a-4182-8290-a261fb1a3e26)

” Μειώνεται στο ένα εκατομμύριο ευρώ το κόστος ίδρυσης για περιοχές εκτός Αττικής και Θεσσαλονίκης” ανέφερε ο κ. Πιερρακάκης, τονίζοντας πως “αυτό είναι ένα βασικό κίνητρο για να στηρίξουμε προσπάθειες ίδρυσης τέτοιων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και σε άλλα μεγάλα αστικά κέντρα της χώρας”.

Ο κ. Πιερρακάκης εξήγησε αναλυτικά τα κριτήρια και τις προϋθποθέσεις εγγραφής σπουδαστών στα νέα πανεπιστήμια και διευκρίνισε, για πολλοστή φορά, ότι ” ο συντελεστής της χαμηλότερης βάσης εισαγωγής είναι η απαραίτητη προϋπόθεση για να μπορεί, για να δικαιούται κάποιος να αιτηθεί την εγγραφή του σε αυτά τα πανεπιστήμια. Από εκεί και πέρα το κάθε πανεπιστήμιο ξεχωριστά θα διαμορφώνει, όπως έχει κάθε δικαίωμα, τα δικά του κριτήρια τα οποία θα είναι ανάλογα με αυτά του μητρικού ιδρύματος και τα οποία εγκρίνει η ΕΘΑΑΕ, συνεπώς κανείς δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι θα εισάγεται σε μια ιατρική σχολή με βαθμό 11, αυτό δεν μπορεί ποτέ να γίνει και επειδή αυτά τα πανεπιστήμια δεν διακυβεύουν τη φήμη τους για κανένα λόγο”.

Ο υπουργός Παιδείας εξέφρασε την απορία του για την στάση που επέλεξε τελικώς απέναντι στο νομοσχέδιο ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης, επεσήμανε πως ” στοιχεία της δήθεν διαφοροποίησης του, όπως η έγκριση των προγραμμάτων σπουδών δημόσιων και μη κρατικών ΑΕΙ να γίνεται από την ίδια αρχή, αυτό υπάρχει ήδη στο νομοσχέδιο, πρόκειται για την ΕΘΑΑΕ” και επανέλαβε ότι ” η κατάθεση του νομοσχεδίου είναι ένα στέρεο βήμα, όπως προκύπτει από τις γνωμοδοτήσεις κορυφαίων συνταγματολόγων, μεταξύ των οποίων ο κύριος Βενιζέλος και ο κύριος Αλιβιζάτος“.