Ακολουθούν τα πρώτα σχόλια του γερμανικού Τύπου για την χθεσινή τηλεδιάσκεψη κορυφής των ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης:

«Τα κορονο-ομόλογα αντιμετωπίστηκαν με επιτυχία», είναι ο τίτλος της εφημερίδας “Die Welt”. «Η καγκελάριος Μέρκελ είχε προετοιμάσει τη σύνοδο κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη βοήθεια (των σκληρότερα πληττομένων από τον κοροναϊό χωρών) με πολύωρα τηλεφωνήματα. Έτσι αποφεύχθηκε πράγματι η ανοικτή διαφωνία. Σοβαρές διαφωνίες μπορεί να εξακολουθήσουν να υπάρχουν, αλλά τώρα υπάρχει η τυπική ευρωπαϊκή λύση. Το γεγονός ότι η σύνοδος εξελίχθηκε αυτή την εβδομάδα τόσο ήσυχα μπορεί να εγγραφεί εν μέρει στις επιτυχίες της καγκελαρίου. Τις ημέρες που προηγήθηκαν της τηλεδιάσκεψης, είχε μακρές τηλεφωνικές συνομιλίες με τον πρωθυπουργό της Ιταλίας Τζουζέπε Κόντε και άλλους ομολόγους σε άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες για την εξεύρεση ενός συμβιβασμού. Κυρίως όμως για να πείσει τον Κόντε να μην επιμείνει πλέον στην έκδοση κορονο-ομολόγων, κοινών δηλαδή ομολόγων όλων των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

«Σύνοδος κορυφής με μίνι βηματισμό», επιγράφεται το σχετικό σχόλιο της εφημερίδας “Die Zeit”. «Οι ηγέτες των κρατών της Ευρωπαϊκής Ένωσης θέλουν να καταπολεμήσουν την κρίση μαζί, αλλά διαφωνούν σε σημαντικά ζητήματα. Αυτό θέτει σε κίνδυνο την Ευρώπη. Εκείνοι που ήλπιζαν ότι θα υπάρξει σημαντική πρόοδος απογοητεύτηκαν: μέχρι αργά χθες το βράδυ, οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης προσπάθησαν να συμφωνήσουν σε μια κοινή στρατηγική για την αντιμετώπιση των οικονομικών συνεπειών της κρίσης του κοροναϊού- χωρίς επιτυχία. Τώρα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να επεξεργαστεί μια πρόταση, μετά θα είναι και πάλι η σειρά των ηγετών. Αργά ή γρήγορα οι Γερμανοί και οι Ολλανδοί, που επίσης φρενάρουν (τα κορονο-ομόλογα), θα πρέπει να παραδεχτούν ότι όποιος θέλει να υποστηρίξει τις χώρες του Νότου, πρέπει να κρατά πραγματικά χρήματα στα χέρια του. Αυτό σημαίνει απλά μεταφορά κεφαλαίων» (σ.σ. από τους προϋπολογισμούς των πλουσιότερων κρατών σε εκείνους των χωρών που έχουν πληγεί περισσότερο και όχι δάνεια).

«Η σύγκρουση αποφεύχθηκε, η διάβρωση συνεχίζεται», είναι ο τίτλος σχολίου της ιστοσελίδας του πρώτου γερμανικού δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού δικτύου ARD. «Το χάσμα μεταξύ του Βορρά και του Νότου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κυρίως μεταξύ Ιταλίας και Ισπανίας αφενός, και Ολλανδίας, Φινλανδίας και Γερμανίας αφετέρου, γεφυρώθηκε με το πακέτο διάσωσης 540 δισ. ευρώ, που είχε ήδη συμφωνηθεί από τους υπουργούς Οικονομικών πριν από δύο εβδομάδες, και από τη σαφή δέσμευση όλων για ένα ταμείο ανοικοδόμησης. Η διάβρωση όμως της ΕΕ δεν έχει σταματήσει με αυτόν τον τρόπο. Η εσωτερική αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα παραμείνει μια ιστορία επιτυχίας μόνο εάν η Ιταλία, η Γαλλία και η Ισπανία μπορέσουν να ξανασταθούν στα πόδια τους οικονομικά. Και όταν οι λαϊκιστές όπως η Μαρίν Λεπέν στη Γαλλία ή ο Ματέο Σαλβίνι στην Ιταλία δεν κατακτήσουν την πολιτική σκηνή της ΕΕ – ως ένα είδος παράπλευρης πολιτικής ζημιάς λόγω του κοροναϊού. Το αν θα συνεχιστεί η διάβρωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα αποφασιστεί πρωτίστως στη Ρώμη – και όχι σε μια τηλεδιάσκεψη κορυφής της ΕΕ υπό την έξυπνο συντονισμό της καγκελαρίου Μέρκελ».

Ο σοσιαλδημοκράτης (SPD) πολιτικός ζήτησε επίσης «να συνεχίσει η Ευρώπη να εργάζεται για την δημιουργία της δημοσιονομικής ένωσης» και πρόσθεσε: «O Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας (ΕΜΣ) πρέπει να αναπτυχθεί περαιτέρω. Χρειάζεται επίσης η “Ευρωπαϊκή Τραπεζική Ένωση” και θα πρέπει να προχωρήσουμε στην Ένωση Κεφαλαιαγορών». Τόνισε επίσης ότι «η ΕΕ χρειάζεται κοινά έσοδα. Γι ‘αυτό θα είναι χρήσιμο να συμμετάσχουν στη φορολογία των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών πολλές χώρες – ίσως μάλιστα και όλες».

Ο Σολτς διατηρεί τις επιφυλάξεις του σχετικά με τα κορονο-ομόλογα, τα οποία ζητούν για παράδειγμα η Ιταλία και η Ισπανία: «Οι συζητήσεις δεν πρέπει να αφορούν στα εργαλεία, αλλά στην επίλυση ενός προβλήματος. Πρώτα απ ‘όλα, πρέπει να δούμε πόσα χρήματα χρειάζονται συγκεκριμένα και γιατί θα χρησιμοποιηθούν. Στη συνέχεια πρέπει να αποσαφηνιστεί η χρηματοδότηση. Αυτό θα είναι πιο σκόπιμο να συμβεί κατά την συζήτηση για το μελλοντικό πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο, τον προϋπολογισμό της ΕΕ», τόνισε ο Σολτς.

«Η πρόταση για την χρήση του ΕΜΣ για τη χρηματοδότηση της κρίσης του κοροναϊού παραβλέπει το γεγονός ότι δημιουργήθηκε ως ασφάλεια σε περίπτωση κρίσεων στη νομισματική ένωση. Εάν χρησιμοποιηθούν τα κεφάλαιά του για την αντιμετώπισης της κρίση του κορονοϊού, θα βρεθούμε με άδεια χέρια στην επόμενη κρίση του ευρώ. Δεδομένου ότι οι αγορές το γνωρίζουν αυτό, η επόμενη κρίση του ευρώ θα έρθει τόσο το ταχύτερο», προειδοποίησε σε συνέντευξή του στο “Δίκτυο Συντακτών Γερμανίας” (Redaktionsnetzwerk Deutschland / RND). 
Ο επιφανής οικονομολόγος υποστήριξε αντ ‘αυτού τα λεγόμενα ομόλογα κορονοϊού «τα οποία διαφέρουν θεμελιωδώς από τα ευρωομόλογα που συζητιούνταν στην κρίση του ευρώ το 2011/12. Τότε, μπορούσε να υποστηριχθεί ότι τα προβλήματα της Ιταλίας ήταν δικό της δημιούργημα με αποτέλεσμα  η στήριξη μέσω ευρωομολόγων να έστελνε τα λάθος μηνύματα. Για την κρίση του κορονοϊού δεν μπορεί να θεωρηθεί όμως κανείς υπεύθυνος και η Ιταλία σίγουρα δεν θα προκαλέσει μια νέα επιδημία λόγω των κορονοομολόγων. Επιπλέον, σε αντίθεση με τα ευρωομόλογα, τα κράτη μέλη του κορονοομολόγου θα μπορούσαν να καθορίσουν από την αρχή επακριβώς πού θα δοθούν τα χρήματα».

Πιο συγκεκριμένα, στο ερώτημα εάν πρέπει να εκδοθούν ομόλογα κοροναϊού η Βεστάγκερ απάντησε: «Δεν πρέπει να κάνουμε το λάθος να εξαντλούμαστε σε συζητήσεις για μεμονωμένα μέτρα. Αυτό ενέχει τον κίνδυνο να περιπέσουμε σε παλιά είδη επιχειρηματολογίας που δεν βοηθούν στην κρίση του κοροναϊού. Στην παρούσα κατάσταση, πρέπει να χρησιμοποιήσουμε όλα τα εργαλεία που έχουμε χωρίς εξαίρεση. Δεν επιτρέπεται να υπάρχουν ταμπού. Χρειαζόμαστε λύσεις».

Η Ευρωπαία επίτροπος ρωτήθηκε επίσης για το θέμα ενός νέου σχεδίου Μάρσαλ για την Ευρώπη και απάντησε: «Δεν θα ήθελα να μιλώ για σχέδιο Μάρσαλ. Η Ευρώπη δεν είναι κατεστραμμένη όπως ήταν στο τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθούμε να διαθέτουμε εξαιρετικά εκπαιδευμένους ανθρώπους, μια αξιοθαύμαστη τεχνολογία και εξαιρετική βιομηχανική υποδομή. Θα πρέπει μάλλον να σκεφτούμε πώς μπορούμε να κινητοποιήσουμε αρκετά κονδύλια για να βγούμε γρήγορα από την κρίση. Προτιμώ να το θέσω έτσι: Η οικονομία στην Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται σε ένα είδος χειμερίας νάρκης. Πρέπει τώρα να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις ώστε οι επιχειρήσεις και οι εργαζόμενοι να μπορέσουν να ξαναρχίσουν να εργάζονται όταν τελειώσουν οι ψυχρές ημέρες”.

«Σκεφτόμαστε ένα ταμείο που θα είναι χρονικά περιορισμένο με τη δυνατότητα χρέους για μία μακροπρόθεσμη απάντηση στην κρίση», δήλωσε ο Λεμέρ, στους Financial Times. Είναι απόλυτη ανάγκη να κρατήσουμε ανοιχτή την πόρτα σε ευρείας κλίμακας, μακροπρόθεσμα μέσα που θα μας επιτρέψουν να αντιμετωπίσουμε μία «μεταπολεμική οικονομική κατάσταση», πρόσθεσε.

Ο Λεμέρ είπε ότι η ιδέα για το Ταμείο -το οποίο θα λειτουργούσε πέραν των άλλων προτάσεων βοήθειας ύψους πολλών δισεκ. ευρώ που προτάθηκαν ή διαπραγματεύονται από άλλους θεσμούς της ΕΕ και της Ευρωζώνης- προέρχεται από την πρόταση του προέδρου, Εμανουέλ Μακρόν, για κοινά κορονο-ομόλογα ή ευρωομόλογα, η οποία στηρίχθηκε από ακόμη οχτώ κυβερνήσεις της Ευρωζώνης αλλά απορρίφθηκε από άλλες. Σημείωσε, ακόμη, ότι υπάρχει περιθώριο συμβιβασμού στις επόμενες συνόδους των 19 χωρών-μελών της Ευρωζώνης και της ΕΕ. «Δεν πρέπει να έχουμε εμμονή με τη λέξη ‘κορονο-ομόλογα’. Πρέπει να έχουμε εμμονή με την ανάγκη για ένα πολύ ισχυρό εργαλείο που θα στηρίξει την ανάκαμψη της οικονομίας από την κρίση… Το να έχεις ένα Ταμείο για, ας πούμε, πέντε ή δέκα χρόνια -περιορισμένου χρονικού ορίζοντα- και με τη δυνατότητα να έχεις ένα κοινό χρέος αλλά μόνο στο πλαίσιο αυτού του Ταμείου, που θα ήταν πιο αποδεκτό για άλλες χώρες, θα μπορούσε να είναι μία λύση», πρόσθεσε.

Τυχόν έκδοση κοινού χρέους στον βραχυπρόθεσμο ορίζοντα θα πρέπει να προέλθει από τους υφιστάμενους μηχανισμούς.

Με το πολιτικό θερμόμετρο να ανεβαίνει λόγω των εκκλήσεων από κυβερνήσεις της Ευρωζώνης για συλλογική έκδοση ομολόγων προς αντιμετώπιση της πανδημίας του κοροναϊού, ο Regling λέει πως οι ευρωπαϊκοί Θεσμοί έχουν ήδη εκδώσει αθροιστικά κοινό χρέος άνω των 800 δισ. ευρώ.

Και προσθέτει πως θα αντλήσουν ακόμη περισσότερα κεφάλαια, αν χρειαστεί. Εάν ο στόχος είναι να καλυφθούν βραχυπρόθεσμες ανάγκες χρηματοδότησης που σχετίζονται με την κρίση, όπως η υποστήριξη του συστήματος υγείας ή των επιχειρήσεων, “τότε πιστεύω ότι ο μόνος τρόπος είναι να χρησιμοποιηθούν οι υφιστάμενοι θεσμοί με τα υφιστάμενα εργαλεία”, δήλωσε ο Regling.

“Μακροπρόθεσμα, δεν υπάρχουν άλλες επιλογές”. Το Eurogroup έχει βάλει τον ESM στο κέντρο των σχεδίων του για κοινή απάντηση στις οικονομικές επιπτώσεις του κορονοϊού. Οι αξιωματούχοι έχουν συζητήσει το ενδεχόμενο να χρησιμοποιήσουν τις ενισχυμένες και υπό όρους πιστωτικές γραμμές (ECCL) για τις κυβερνήσεις που αναζητούν επιπλεόν πηγές χρηματοδότησης.

Ο Regling υποστηρίζει ότι είναι πολύ νωρίς να αναμένουμε μια συναίνεση μεταξύ των κυβερνήσεων της Ευρωζώνης για το πώς θα χρησιμοποιηθούν τα εργαλεία του ESM. Αλλά αναμένει πως οι όροι που θα συνοδεύουν την αξιοποίηση των προληπτικών πιστωτικών γραμμών θα είναι περιορισμένοι.

Την περασμένη εβδομάδα, μια ομάδα εννέα κρατών μελών της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, κάλεσε τις υπόλοιπες κυβερνήσεις να εργαστούν από κοινού για ένα εργαλείο κοινού χρέους προκειμένου να αντλήσουν σταθερή, μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση για τις πολτιικές που απαιτεί η βλάβη που έχει προκαλέσει αυτή η πανδημία.

Η πρόταση, ωστόσο, δεν βρήκε ευήκοα ώτα στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της περασμένης εβδομάδας, εν μέσω αντίθεσης της Γερμανίας και της Ολλανδίας, οι οποίες τάσσονται από καιρό κατά της αμοιβαιοποίησης του χρέους. Ο Regling άφησε να εννοηθεί ότι είναι πιθανό να ιδρυθεί ένας ολοκαίνουριος θεσμός για την πώληση κοινών ομολόγων έαν υπήρχε πολιτική συμφωνία, αλλά ένα τέτοιο project θα ήταν περίπλοκο και χρονοβόρο. “Θα χρειαζόταν έαν, δύο ή τρία έτη και τα κράτη μέλη πρέπει να αποφασίσουν το κεφάλαιο ή τις εγγυήσεις ή την κατανομή των μελλόντικών εσόδων”, είπε. “Δεν μπορεί κάποιος να δημιουργήσει ομόλογα από το μηδέν”. Βραχυπρόθεσμα, η ενίσχυση του κοινού χρέους θα πρέπει να έρθει μέσα από τους τρεις υφιστάμενους θεσμούς της ΕΕ -τον ESM, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ή την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων.

Θα μπορούσε, για παράδειγμα, να δημιουργηθεί περιθώριο για την Επιτροπή να εκδώσει περαιτέρω χρέος μέσω των προβλέψεων του επικείμενου 7ετούς προϋπολογισμού, είπε ο Regling. Πρόσθεσε ότι υπάρχουν λόγοι να αναθεωρηθούν οι συνεισφορές μελών που έχουν πληγεί ιδιαίτερα από τον κορονοϊό, όπως η Ιταλία. Ο αξιωματούχος δεν βλέπει ιδιαίτερη ανάγκη να αυξηθεί η δανειοδοτική ικανότητα του ESM η οποία διαμορφώνεται στα 410 δισ. ευρώ, λέγοντας ότι “υπάρχουν πολλά διαθέσιμα”.

Ο Regling τόνισε ότι χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ιταλίας, εξακολουθούν να απολαμβάνουν την πρόσβαση στις αγορές, γεγονός που τραβά μια σαφή διαχωριστική γραμμή μεταξύ της τρέχουσας περίστασης και της κρίσης της Ευρωζώνης που ξεκίνησε πριν από μια δεκαετία. “Δεν υπάρχουν τεράστιες μακροοικονομικές ισορροπίες στην Ευρωζώνη, η οποία διαφέρει σημαντικά σε σχέση με 10 ή 12 χρόνια πριν”, είπε.

Ενώ ορισμένοι πολιτικοί ανησυχούν ότι η χρήση των ECCL θα μπορούσε να βλάψει την εικόνα μιας χώρας στις αγορές, ο Regling λέει ότι η παρουσία παρόμοιων πιστωτικών γραμμών από το ΔΝΤ έτεινε πάντα να καθησυχάζει τους επενδυτές. Η ωρίμανση τυχόν δανεισμού από τις ECCL θα μπορούσε να συζητηθεί από το Eurogroup τις επόμενες ημέρες, είπε, σημειώνοντας ότι ο ESM έχει μεγαλύτερη ευελιξία από το ΔΝΤ. “Εμείς δεν έχουμε όρια”, είπε.

Ο Regling καλεί για αλληλεγγύη καθώς όλα τα κράτη μέλη πιθανότατα οδεύουν προς την ύφεση. Το δημόσιο χρέος τους μπορεί να καταλήξει να αυξηθεί κατά 10 ή 20 ποσοστιαίες μονάδες ως ποσοστού του ΑΕΠ, προειδοποίησε. “Πέρα από την εθνική αντίδραση, η οποία είναι δυνατή και εντεινόμενη, χρειαζόμαστε και μια ευρωπαϊκή αντίδραση”, είπε. “Χρειαζόμαστε αλληλεγγύη στην Ευρώπη διότι εάν θέλουμε να προστατέψουμε την ενιαία αφορά, δεν είναι αρκετό να σώζει ο καθένας τη δική του οικονομία. Θεωρώ πως κάθε κράτος μέλος έχει συμφέρον να διασφαλίσει ότι όλα τα μέλη της ΕΕ θα ξεπεράσουν την κρίση, τη μεγαλύτερη από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο”.

Πηγή: capital.gr

“Αυτός ο δημόσιος λόγος είναι αποκρουστικός στο πλαίσιο μιας Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτή είναι ακριβώς η λέξη που του ταιριάζει: αποκρουστικός”, δήλωσε ο Κόστα στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στη Λισαβόνα μετά το τέλος της τηλεδιάσκεψης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Ο επικεφαλής της πορτογαλικής κυβέρνησης απαντούσε σε ερώτηση σχετικά με τη θέση που υποστήριξε ο Ολλανδός υπουργός Οικονομικών Βόπκε Χούκστρα, σύμφωνα με τον οποίο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή οφείλει να ξεκινήσει έρευνα προκειμένου να γίνει κατανοητό γιατί ορισμένες χώρες μέλη δεν διαθέτουν δημοσιονομικό περιθώριο ώστε να ανταποκριθούν στην υγειονομική κρίση.

Σύμφωνα με τον ολλανδικό Τύπο, ο Χούκστρα δήλωσε αρκετές φορές αυτή την εβδομάδα ότι ορισμένες χώρες θα έπρεπε να έχουν κάνει περισσότερη οικονομία τα τελευταία χρόνια ώστε να απορροφήσουν τα κόστη που θα φέρει η πανδημία.

“Αυτό το είδος απάντησης δείχνει απόλυτη αναισθησία και αυτή η επαναλαμβανόμενη μικροπρέπεια υπονομεύει πλήρως αυτό που αποτελεί το πνεύμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και συνιστά απειλή για το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης”, πρόσθεσε ο Κόστα.

“Κανείς δεν είναι διατεθειμένος να ακούσει και πάλι Ολλανδούς υπουργούς Οικονομικών όπως αυτούς που ακούσαμε το 2008 και στα χρονια που ακολούθησαν”, συνέχισε αναφερόμενος στον Γερούν Ντάισελμπλουμ, προκάτοχο του Χούκστρα και πρώην πρόεδρο του Eurogroup, ο οποίος είχε έντονα επικριθεί από τις χώρες του Νότου της Ευρώπης για τη διαχείριση της κρίσης χρέους στην ευρωζώνη.

“Προφανώς, ορισμένες χώρες αλλάζουν τα ονόματα διατηρώντας ανθρώπους με το ίδιο προφίλ”, κατέληξε ο Κόστα.

Σε επιστολή που απηύθυναν προχθές, Τετάρτη, στον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ, οι ηγέτες εννέα ευρωπαϊκών χωρών, μεταξύ των οποίων και ο Αντόνιο Κόστα, κάλεσαν για την έκδοση “κορονο-ομολόγων” προκειμένου να διαθέτουν σημαντικά κεφάλαια για την αντιμετώπιση της έκτακτης υγειονομικής κρίσης που συγκλονίζει την Ευρώπη.

Η αμοιβαιοποίηση του χρέους των ευρωπαϊκών χωρών επανέρχεται συχνά ως αίτημα χωρών με ιδιαίτερα αυξημένο χρέος του Νότου της Ευρώπης όπως η Πορτογαλία, αλλά προσκρούει στην επίμονη άρνηση χωρών του Βορρά.