Παράλληλα ο εμφύλιος καλά κρατεί… Οι «αντικυβερνητικοί» κατηγορούν τους «κυβερνητικούς» ότι θέλουν να παραδώσουν την Ελλάδα στους Άγγλους. Οι «κυβερνητικοί» κατηγορούν τους «αντικυβερνητικούς» για δικτατορικές τάσεις. Οι «κυβερνητικοί» συσπείρωναν κυρίως τους νησιώτες εφοπλιστές και κεφαλαιούχους, Ρουμελιώτες οπλαρχηγούς και αρχικά και ορισμένους Πελοποννήσιους.

Προσπάθησε να αποφύγει τον εμφύλιο

Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης σε μία προσπάθεια να αποτρέψει τον εμφύλιο στις 22 Μαΐου 1824 αναγνώρισε την κυβέρνηση Κουντουριώτη. Όμως η κίνηση αυτή δεν ήταν αρκετή. Οι Ρουμελιώτες συνασπίστηκαν με τους νησιώτες και οι Πελοποννήσιοι πρόκριτοι νιώθοντας θιγμένοι αποχώρησαν από την κυβέρνηση τον Ιούλιο του 1924. Η αφορμή για τον δεύτερο εμφύλιο ήταν η άρνηση των κατοίκων της Τριφυλλίας να πληρώσουν φόρους στην κυβέρνηση Κουντουριώτη. Τότε ο Κουντουριώτης έστειλε στρατεύματα υπό τον Παπαφλέσσα, που εκτελούσε χρέη υπουργού εσωτερικών για να επιβάλει τη θέληση της κυβέρνησης. Στο μεταξύ τα ρουµελιώτικα στρατεύµατα εισέβαλαν στη βόρεια Πελοπόννησο. Οι συγκρούσεις μεταξύ Ελλήνων ήταν ανελέητες με βαρύ τίμημα…

Ο θάνατος του πρωτότοκου γιου

Σε ενέδρα έξω από την Τριπολιτσά ο Πάνος Κολοκοτρώνης, πρωτότοκος γιος του «Γέρου του Μοριά» και διοικητής της φρουράς του Ναυπλίου σκοτώνεται στις 13 Νοεμβρίου 1824. Συντετριμμένος ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης καταφεύγει στη Βυτίνα και αποφασίζει να αποσυρθεί οριστικά από τον εμφύλιο αλλά παρόλα αυτά τον συνέλαβαν στις 6 Φεβρουαρίου 1825. Τον στέλνουν εξορία – φυλακή στον Προφήτη Ηλία στην Ύδρα αφού προηγήθηκε περιπετειώδη αναχώρηση του από το λιμάνι του Ναυπλίου.

Στην Ύδρα έμεινε εξόριστος για 4 μήνες έχοντας σοβαρό τραύμα στο μάτι που κληρονόμησε από πέτρα που δέχτηκε κατά την αναχώρηση του από το Ναύπλιο. Στο μεταξύ σε όλο αυτό το διάστημα Τούρκοι και Αιγύπτιοι οργάνωναν τη μεγάλη αντεπίθεση για να καταπνίξουν στο αίμα την ελληνική επανάσταση.

Σύμπραξη Τούρκων και Αιγυπτίων

Η κατάσταση γίνεται ολοένα και πιο δραματική. Ο Ιμπραήμ πασάς της Αιγύπτου προελαύνει στην Πελοπόννησο και ο Οθωμανός Κιουταχής πολιορκεί το Μεσολόγγι . Μεσολαβούν αρκετές μάχες με μεγάλες απώλειες για τους Έλληνες. Η ορμή του Ιμπραήμ είναι μεγάλη.

Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης έσωσε την Ελληνική Επανάσταση και τον παραδέχτηκαν ακόμα και αυτοί που τον φυλάκισανΟ Θεόδωρος Κολοκοτρώνης έσωσε την Ελληνική Επανάσταση και τον παραδέχτηκαν ακόμα και αυτοί που τον φυλάκισαν

Μόνο ο Γέρος

Όλοι αντιλήφθηκαν πως ο μόνος που μπορούσε να σώσει την επανάσταση ήταν ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης. Μπροστά στην πίεση του λαού η κυβέρνηση των Κουντουριώτη, Κωλέττη, Μαυροκορδάτου απελευθέρωσαν άνευ όρων τον Θεόδωρο Κολοκοτρώνη στις 17 Μαΐου 1825.

«Να τους χάσωμεν ή να χαθώμεν…΄»

Ακριβώς 20 ημέρες αργότερα έγραψε την επιστολή που παρουσιάζει σήμερα στο ethnos.gr ο συγγραφέας ιστορικός ερευνητής Γιώργος Πύργαρης μετά την ενδελεχή έρευνα του στα Γενικά Αρχεία του Κράτους.

«Η επιστολή είναι γραμμένη στις 6 Ιουνίου 1825. Από την πείρα μου επάνω στις επιστολές της εποχής τολμώ να πω, πως όσα αναφέρονται σ΄αυτήν την επιστολή, είναι ακριβή λόγια του γέρου του Μοριά, όπως εκείνος τα υπαγόρευσε στον γραμματικό του. Απευθύνεται σε φροντιστές των στρατευμάτων. Διακατέχεται από το άγχος εκείνων των ημερών», λέει στο ethnos.gr ο Γιώργος Πύργαρης και συμπληρώνει: «Ο γραμματικός δεν έχει χρόνο να διορθώσει τίποτα, ούτε να καλλωπίσει τα γραφόμενα… Η επιστολή αποπνέει μια βιασύνη που εκπορεύεται από τον ίδιο τον Κολοκοτρώνη. Ο γραμματικός γράφει ό, τι ακριβώς ακούει από τον Γέρο, ο οποίος εδώ σαλπίζει γενικό προσκλητήριο. Δεν κρύβει την κρισιμότητα της κατάστασης… ΄΄…να τους ΄΄χάσωμεν ή να χαθώμεν…΄΄ …. ΄΄εδώ είναι ο μέγας πόλεμος΄΄… Σημαντικό επίσης, πως μέσα σ΄αυτήν την σχετικά μικρή επιστολή, ο γέρος του Μοριά, αναφέρεται τρεις φορές στον Θεό. Αξίζει να διαβάσει κανείς αυτό το ντοκουμέντο και θα νιώσει τους παλμούς εκείνων των καιρών…».

Η ήττα στο Μανιάκι και ο θάνατος του Παπαφλέσσα

Ο Γιώργος Πύργαρης αναφέρει επίσης ένα ακόμα σημαντικό γεγονός που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην απελευθέρωση του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη: «Η ορμή του Ιμπραήμ είναι μεγάλη και στις 20-21 Μαίου 1825 γίνεται η μάχη στο Μανιάκι όπου σκοτώνεται ο Παπαφλέσσας. Εκεί άπαντες κατάλαβαν το πόσο έλειπε ο Κολοκοτρώνης».

Η επιστολή του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη τις πιο κρίσιμες στιγμές της Επανάστασης που φέρει στο φως η έρευνα του Γιώργου ΠύργαρηΗ επιστολή του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη τις πιο κρίσιμες στιγμές της Επανάστασης που φέρει στο φως η έρευνα του Γιώργου Πύργαρη

Διαβάστε την επιστολή και νιώστε τους παλμούς εκείνων των καιρών…

Κύριοι φροντισταί…

Σας επαράγγειλα με τον Θεοδωράκην, να θυσαστείτε επειδή δεν έβλεπα τα στρατεύματα να προφθάσουν, διά τούτο τώρα σας λέγω να σταθείτε και να μας προφθάσετε εδώ ζαερέν και τζεμπιχανέν το ογληγορότερον, τα στρατεύματα επρόφθασαν, και πρώτα ο Θεός θα τους κλείσωμεν, μόνον δώσετε φωνήν εις τας επαρχίας να τρέξη στράτευμα, φωνήν την φωνήν να προφθάσουν όσοι πιστοί, διότι εδώ στέκει και να τους χάσωμεν ή να χαθώμεν. μην το πάρετε αψήφιστα διότι ετούτος είναι ο μέγας πόλεμος. δώσατε είδησιν και της επιτροπής. Όλοι πεζοδρόμοι να γίνουν να γενούν να τρέξουν να ειδοποιήσουν και όλος ο κόσμος στρατιώται να γίνουν να προφθάσουν, και να μας στέλνουν και ζαερέν, διά τον Θεόν μην ακινήσετε, Γενήτε όλη φωνή, γενήτε όλοι πεζοί. γενήτε όλοι στρατιώται, να προφθάσουν, να προφθάσουν διότι εχαθήκαμεν. Γράψετε όσα μπορέσετε διότι εγώ ούτε καιρόν έχω, ούτε και θα έχω. και τζεμπιχανές και ζαερές αρκετός να προφθάσουν, και στρατεύματα να συρρεύσουν και ελπίζω εις τον Θεόν εδώ όπου εμπήκαν να γενή το ζάφτι τους.

Δραμπάλα
εις άκωβαν
ο πατριώτης
Θ. Κολοκοτρώνης

Πηγή: ethnos.gr

«Μην πάμε τόσο πίσω, το κόμμα μου έκανε αυτοκριτική γι’αυτό, εξάλλου τότε δεν υπήρχε ο Αλέξης Τσίπρας», είπε από την πλευρά του ο κ. Σπίρτζης και κατέληξε: «Διαφορετικά, θα πρέπει να ζητήσουμε εξηγήσεις και από τον κ. Ρουσόπουλο γιατί το κόμμα του φυλάκισε τον Θόδωρο Κολοκοτρώνη».

«Ποιος; Η ΝΔ φυλάκισε τον Κολοκοτρώνη;» είπε έκπληκτος ο κ. Ρουσόπουλος και όλοι ξέσπασαν σε γέλια.

«Είναι τέλειος παιδί μου, το είπα εγώ», είπε ο Ανδρέας Λοβέρδος.

«Το τερμάτισε πριν αρχίσει», είπε ο Θ. Ρουσόπουλος.

«Δεν μεταδίδω άλλο. Άμα μου λες ότι η ΝΔ φυλάκισε τον Κολοκοτρώνη, δεν μεταδίδω άλλο. Άρα τον Κολοκοτρώνη τον έβαλε στη φυλακή ο Μητσοτάκης», είπε ο παρουσιαστής Τάκης Χατζής.

Από τις πρώτες μέρες του εθνικού ξεσηκωμού, ο Κολοκοτρώνης είχε συλλάβει την ιδέα της πολιορκίας και της άλωσης της Τριπολιτσάς (σημερινής Τρίπολης), επειδή κατείχε στρατηγική θέση και ήταν το διοικητικό κέντρο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στον Μοριά. Στην Τριπολιτσά είχε την έδρα του ο Μόρα-Βαλεσί, ο στρατιωτικός διοικητής της Πελοποννήσου, με όλο το χαρέμι και τα πλούτη του, εκεί ζούσε ο μισός τουρκικός πληθυσμός της Πελοποννήσου και την υπερασπιζόταν σημαντικός αριθμός ενόπλων σωμάτων. Με λίγα λόγια ήταν μια επικίνδυνη εχθρική εστία, η οποία εάν δεν εξουδετερωνόταν θα ήταν μια διαρκής απειλή για τις επαναστατημένες επαρχίες της Πελοποννήσου.

Ο αποκλεισμός της Τριπολιτσάς

Η στρατηγική σύλληψη του Κολοκοτρώνη δεν έγινε αμέσως αποδεκτή, επειδή προϋπέθετε οργανωμένο στρατό, που δεν υπήρχε. Ο Κολοκοτρώνης με επιμονή και πειστικότητα αντέστρεψε το αρνητικό για την άποψή του κλίμα μεταξύ των οπλαρχηγών κι έτσι στα μέσα Απριλίου αποφασίστηκε ο αποκλεισμός της Τριπολιτσάς σε πρώτη φάση, ώστε να διακοπεί κάθε δυνατότητα επικοινωνίας και εφοδιασμού της πόλης. Αρχιστράτηγος της επιχείρησης ορίσθηκε ο Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης, αλλά ιθύνων νους της ήταν ο Κολοκοτρώνης, το σχέδιο του οποίου τηρήθηκε κατά γράμμα.

Μέχρι τις αρχές Μαΐου του 1821 οι επαναστάτες είχαν περισώζει την Τριπολιτσά σ’ ένα κύκλο που περιλάμβανε τις περιοχές Πάπαρι, Βλαχοκερασιά, Διάσελο, Αλωνίσταινα και Βέρβενα. Τότε έφθασε η πληροφορία ότι ο Μουσταφάμπεης με 3.500 άνδρες προερχόμενος από τα Γιάννινα είχε διασπάσει την πολιορκία από τα ανατολικά και είχε εισέλθει στην πόλη. Η επιχείρηση κινδύνευε, καθώς τις επόμενες μέρες τέθηκε σε καταδίωξη του Κολοκοτρώνη και των άλλων οπλαρχηγών που πολιορκούσαν την Τριπολιτσά. Οι δύο σημαντικές ήττες που υπέστη στο Βαλτέτσι (12 Μαΐου) και στα Δολιανά (18 Μαΐου), όχι μόνο αναπτέρωσαν το ηθικό στο ελληνικό στρατόπεδο, αλλά συνέβαλαν καταλυτικά στην Άλωση της Τριπολιτσάς.

Η δύναμη των πολιορκητών συνεχώς ενισχυόταν και τις παραμονές της Άλωσης είχε φθάσει τους 10.000 άνδρες. Ο κλοιός γύρω από την Τριπολιτσά έσφιγγε διαρκώς και η πόλη υπέφερε. Οι αποθήκες των τροφίμων είχαν σχεδόν αδειάσει, τα χρήματα είχαν εξαντληθεί και οι αρρώστιες θέριζαν. Στην πόλη υπήρχαν 35.000 ψυχές, Τούρκοι, Χριστιανοί, Αλβανοί και Εβραίοι.
Τότε ο Κολοκοτρώνης συνέλαβε την ιδέα να κατασκευαστεί περιφερειακή τάφρος γύρω από την πόλη για να δυσκολέψει περισσότερο τη ζωή των πολιορκημένων. Η τάφρος κατασκευάστηκε ταχύτατα από τους χωρικούς και η όλη τοποθεσία ονομάστηκε Γράνα. Γύρω και πίσω από αυτή τοποθετήθηκαν τα τέσσερα ελληνικά σώματα, με επικεφαλής τους Κολοκοτρώνη, Μαυρομιχάλη, Γιατράκο και Αναγνωσταρά. Οι επαναστάτες είχαν στη διάθεσή τους ένα παμπάλαιο κανόνι και οι πολιορκούμενοι 30.

Απόντος του Μόρα-Βαλεσί, Χουρσίτ Πασά, ο Μουσταφάμπεης, που είχε το γενικό πρόσταγμα στην πόλη, αντιλήφθηκε γρήγορα την κίνηση του Κολοκοτρώνη και στις 18 Αυγούστου ενήργησε επίθεση με ιππικό για να διασπάσει τον κλοιό των Ελλήνων. Απέτυχε και οι δυνάμεις του επέστρεψαν στην πόλη έχοντας υποστεί μεγάλες απώλειες. Μπέηδες και αγάδες άρχισαν τότε να συσκέπτονται για τους όρους της παράδοσης, καθώς δεν υπήρχε ελπίδα σωτηρίας.

Όμως τους πρόλαβε ένας απλός στρατιώτης, ο Μανώλης Δούνιας από τον Πραστό Κυνουρίας. Στις 23 Σεπτεμβρίου 1821, ημέρα Παρασκευή, μαζί με δύο συντρόφους του αναρριχήθηκε στα τείχη της πόλης που έφθαναν τα πεντέμισι μέτρα ύψος και εισήλθε στην Τριπολιτσά, εκμεταλλευόμενος τη γνωριμία του με τον φύλακα του προμαχώνα. Αφού τον εξουδετέρωσε, άνοιξε την Πύλη του Μυστρά και οι έλληνες επαναστάτες εισόρμησαν στην πόλη. Οι κάτοικοί της αντιστάθηκαν, χωρίς επιτυχία, επί δίωρο.
Επακολούθησε άγρια σφαγή του πληθυσμού και πρωτοφανές πλιάτσικο. Μάταια οι οπλαρχηγοί προσπαθούσαν να συγκρατήσουν τους μαινόμενους επαναστάτες. «Το ασκέρι, όπου ήτον μέσα, το Ελληνικόν, έκοβε και εσκότωνε, από Παρασκευή έως Κυριακή, γυναίκες, παιδιά και άνδρες, τριάντα δύο χιλιάδες, μία ώρα ολόγυρα της Τριπολιτσάς. Ένας υδραίος έσφαξε ενενήντα. Έλληνες εσκοτώθηκαν εκατόν» γράφει στα Απομνημονεύματά του ο Κολοκοτρώνης.

Η εκδικητική μανία των επαναστατών εκδηλώθηκε όχι μόνο σε βάρος των Τούρκων, αλλά και των Εβραίων που είχαν δείξει εχθρική στάση απέναντι στην Επανάσταση, και των Ελλήνων που είχαν χαρακτηριστεί τουρκολάτρες, όπως ο πρόκριτος Σωτήρης Κουγιάς. Αντίθετα, οι Αλβανοί της Τριπολιτσάς αποχώρησαν συντεταγμένα με τη συνοδεία ελλήνων μαχητών, καθώς είχαν έλθει σε συμφωνία με τον ίδιο τον Κολοκοτρώνη.

Η Άλωση της Τριπολιτσάς αποτέλεσε σταθμό για την εδραίωση και την εξέλιξη της Επανάστασης. Ολόκληρη η Πελοπόννησος βρισκόταν στα χέρια των Ελλήνων, εκτός των φρουρίων, Πατρών, Μεθώνης, Κορώνης και Ναυπλίου, τα οποία πολιορκούνταν στενά.

© SanSimera.gr