Τα κριτήρια χορήγησης δανείων προς τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις (ΜΧΕ) παρέμειναν σχεδόν αμετάβλητα κατά το γ΄ τρίμηνο του 2025, ενώ οι συνολικοί όροι χορήγησης επιχειρηματικών δανείων έγιναν πιο χαλαροί ως ένα βαθμό. Η συνολική ζήτηση για επιχειρηματικά δάνεια αυξήθηκε.

Τα κριτήρια χορήγησης δανείων προς νοικοκυριά παρέμειναν αμετάβλητα για τα στεγαστικά και τα καταναλωτικά δάνεια κατά το γ΄ τρίμηνο του 2025. Οι συνολικοί όροι χορήγησης δανείων έγιναν πιο αυστηροί ως ένα βαθμό για τα στεγαστικά δάνεια, ενώ παρέμειναν αμετάβλητοι για τα καταναλωτικά δάνεια κατά το γ΄ τρίμηνο του 2025. Η ζήτηση για στεγαστικά δάνεια μειώθηκε, ενώ η ζήτηση για καταναλωτικά δάνεια αυξήθηκε.

Δάνεια προς τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις

Κατά το γ΄ τρίμηνο του 2025, τα κριτήρια χορήγησης δανείων προς τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις (ΜΧΕ) παρέμειναν σχεδόν αμετάβλητα σε σχέση με το β΄ τρίμηνο του 2025 (βλ. Διάγραμμα 1), εξέλιξη σύμφωνη με τις προσδοκίες που είχαν διατυπωθεί στην έρευνα του προηγούμενου τριμήνου. Οι τράπεζες εκτιμούν ότι τα κριτήρια θα παραμείνουν αμετάβλητα κατά τη διάρκεια του δ΄ τριμήνου του 2025.

Οι συνολικοί όροι χορήγησης δανείων προς τις ΜΧΕ έγιναν πιο χαλαροί ως ένα βαθμό σε σχέση με το β΄ τρίμηνο του 2025, καθώς οι πιέσεις από τον ανταγωνισμό συνέβαλαν στη μείωση του περιθωρίου των τραπεζών, κυρίως για τα συνήθη δάνεια.

Κατά το γ΄ τρίμηνο του 2025, η συνολική ζήτηση δανείων από τις ΜΧΕ αυξήθηκε, αφενός λόγω χρηματοδοτικών αναγκών αφετέρου λόγω διεύρυνσης των εναλλακτικών πηγών χρηματοδότησης (βλ. Διάγραμμα 2). Για το δ΄ τρίμηνο του 2025, οι τράπεζες εκτιμούν ότι η συνολική ζήτηση από τις ΜΧΕ θα αυξηθεί.

Κατά το γ΄ τρίμηνο 2025, η αναλογία των αιτήσεων για επιχειρηματικά δάνεια που απορρίφθηκαν παρέμεινε αμετάβλητη σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο (βλ. Διάγραμμα 3).

Δάνεια προς νοικοκυριά

Κατά το γ΄ τρίμηνο του 2025, τα κριτήρια χορήγησης στεγαστικών και καταναλωτικών δανείων προς τα νοικοκυριά παρέμειναν αμετάβλητα, σε σχέση με το β΄ τρίμηνο του 2025 (βλ. Διάγραμμα 1). Οι συνολικοί όροι χορήγησης στεγαστικών δανείων έγιναν πιο αυστηροί ως έναν βαθμό κατά την διάρκεια του γ΄ τριμήνου του 2025. Οι συνολικοί όροι χορήγησης των καταναλωτικών και λοιπών δανείων παρέμειναν αμετάβλητοι για το γ΄ τρίμηνο του 2025. Τα κριτήρια χορήγησης στεγαστικών και καταναλωτικών δανείων αναμένεται να παραμείνουν αμετάβλητα και κατά τη διάρκεια του δ΄ τριμήνου του 2025.

Η ζήτηση για στεγαστικά δάνεια μειώθηκε κατά το γ΄ τρίμηνο του 2025.

Πιο συγκεκριμένα, σε συνέχεια της μείωσης που είχε ήδη παρατηρηθεί το β΄ τρίμηνο, η εισροή αιτήσεων από ενδιαφερόμενα νοικοκυριά προς τα πιστωτικά ιδρύματα για στεγαστικά δάνεια συνέχισε να επιβραδύνεται. Η ζήτηση για τα καταναλωτικά δάνεια αυξήθηκε λόγω χρηματοδοτικών αναγκών κατά το γ΄ τρίμηνο του 2025 (βλ. Διάγραμμα 2). Κατά το δ΄ τρίμηνο του 2025, η ζήτηση για στεγαστικά και για καταναλωτικά δάνεια αναμένεται να παραμείνει αμετάβλητη.

Κατά το γ΄ τρίμηνο του 2025, η αναλογία των αιτήσεων για στεγαστικά και καταναλωτικά δάνεια που απορρίφθηκαν παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητη (βλ. Διάγραμμα 3).

 Διάγραμμα 1 – Πιστοδοτικά Κριτήρια (μέσος όρος)

Διάγραμμα 2 – Ζήτηση (μέσος όρος)

Διάγραμμα 3 – Αναλογία αιτήσεων που απορρίφθηκαν (μέσος όρος)

Ο πρόεδρος των εμπόρων τόνισε πως «ο  εμπορικός κόσμος της χώρας, ο κλάδος που στηρίζει την απασχόληση και την τοπική οικονομία περισσότερο από κάθε άλλον, εισέρχεται στη φετινή ΔΕΘ με συγκροτημένες και τεκμηριωμένες θέσεις, που είναι κοστολογημένες.

Ειδικότερα, το υπόμνημά της ΕΣΕΕ, όπως τονίζει ο πρόεδρος, δεν βασίζεται σε θεωρητικά «λεφτόδεντρα», αλλά σε πλήρως κοστολογημένες προτάσεις με ξεκάθαρη αναπτυξιακή κατεύθυνση, που αφενός αίρουν αναχρονιστικές και άδικες επιβαρύνσεις, αφετέρου ενισχύουν την μεσομακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και την απασχόληση. Ακόμη και τα μέτρα που έχουν οικονομικό αντίκτυπο θα υπερκαλυφθούν μέσα από την αύξηση του παραγόμενου προϊόντος και τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας. Τα μέτρα μηδενικού κόστους είναι εξίσου κρίσιμα, καθώς ενισχύουν το φιλοεπιχειρηματικό κλίμα και προσελκύουν επενδύσεις.

Ο εμπορικός κόσμος της χώρας, τονίζεται στην ανακοίνωση της ΕΣΕΕ, θέτει τον πήχη ψηλά και αναμένει οι ανακοινώσεις του Πρωθυπουργού, εφόσον ο διακηρυγμένος στόχος τους είναι η στήριξη της μεσαίας τάξης, να αναγνωρίσουν και να ενσωματώσουν ξεκάθαρα το ρόλο του εμπορίου στη νέα αναπτυξιακή στρατηγική της Ελλάδα το ρόλο του εμπορίου, τους».

Οι κυριότερες προτάσεις της ΕΣΕΕ ανά θεματική ενότητα στο Υπόμνημα είναι:

Φορολογία – Δημόσια Οικονομικά: Κατάργηση της άδικου τεκμαρτού τρόπου φορολόγησης, επαναφορά αφορολόγητου για επιχειρηματίες, σταθερό και δίκαιο φορολογικό πλαίσιο.

ΑΑΔΕ – Γραφειοκρατία: Μείωση διοικητικών βαρών, ταχύτερη επιστροφή ΦΠΑ, άμεση εξόφληση οφειλών Δημοσίου προς ιδιώτες.

Ακρίβεια – Πληθωρισμός: Έλεγχοι στην αγορά και τιμαριθμοποίηση φορολογικής κλίμακας για στήριξη πραγματικών εισοδημάτων.

Διασύνδεση Εμπορίου & Τουρισμού: Θεσμοθέτηση «τουριστικής εμπορικής επιχείρησης» και δράσεις προβολής του Shopping in Greece.

Ενίσχυση Νησιωτικής Οικονομίας: Επαναφορά μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ, πραγματικό μεταφορικό ισοδύναμο, ψηφιακή και πράσινη μετάβαση.

Εξωδικαστικός Μηχανισμός: Ρεαλιστικές και εφαρμόσιμες ρυθμίσεις, ταχύτερη διεκπεραίωση και ουσιαστική προστασία επιχειρήσεων.

Ρευστότητα – Τραπεζικό Σύστημα: Ενίσχυση δανειοδοτήσεων ΜμΕ, χαμηλότερο κόστος χρηματοδότησης και αυστηρότερη εποπτεία στις εταιρείες διαχείρισης. Δημιουργία ακατάσχετου επιχειρηματικού λογαριασμού.

Ανάπτυξη – ΕΣΠΑ – Ταμείο Ανάκαμψης: Στοχευμένα προγράμματα για το εμπόριο, νέα χρηματοδοτικά εργαλεία και ενίσχυση της Αναπτυξιακής Τράπεζας.

Νέο Αναπτυξιακό Μοντέλο για το Εμπόριο: Έξι αναπτυξιακοί άξονες με αιχμή την απλοποίηση ρυθμιστικού πλαισίου, τον ψηφιακό μετασχηματισμό, την πράσινη ανάπτυξη και την πρόσβαση σε εναλλακτικά χρηματοδοτικά εργαλεία.

Εργασιακά: Προσαρμογές στο καθεστώς ετήσιας άδειας, δίκαιη εφαρμογή ψηφιακής κάρτας εργασίας, ρεαλιστικά πρόστιμα και δωρεάν λογισμικό που να είναι πραγματικά λειτουργικό για τις επιχειρήσεις.

Υγεία & Ασφάλεια: Αναθεώρηση υπερβολικών απαιτήσεων και κάλυψη του κόστους μέτρων από εθνικά ή ευρωπαϊκά προγράμματα.

Θεσμικά Ζητήματα: Ενίσχυση του κοινωνικού διαλόγου, επιστροφή της αρμοδιότητας για τον κατώτατο μισθό στους κοινωνικούς εταίρους και ουσιαστική αναβάθμιση της Επιθεώρησης Εργασίας.

Ασφαλιστικά – Συνταξιοδοτικά: Μείωση εργοδοτικών εισφορών, ενιαία ρύθμιση ασφαλιστικών οφειλών και κατάργηση παρωχημένων επιβαρύνσεων σε ασφαλισμένους και συνταξιούχους.

Ο υπουργός Εμπορίου των ΗΠΑ Χάουαρντ Λούτνικ δήλωσε σήμερα Πέμπτη 7/8 σε συνέντευξή του στο Fox Business Network πως η χώρα του πρόκειται να εισπράξει έσοδα 50 δισεκατομμυρίων δολαρίων από δασμούς τον μήνα, καθώς ήδη έχουν τεθεί σε εφαρμογή υψηλοί φόροι στις εισαγωγές από δεκάδες χώρες. Αυτό βέβαια, δεν σημαίνει πως οι ΗΠΑ δεν μπορούν να μπουν στο στόχαστρο για αντιεμπορική πολιτική, από τους διεθνείς οργανισμούς.

Ερωτώμενος εάν η προθεσμία της 12ης Αυγούστου για τη σύναψη μιας δασμολογικής συμφωνίας με την Κίνα θα μπορούσε να παραταθεί εκ νέου, ο Αμερικανός υπουργός Εμπορίου ΄σημείωσε πως θα ήταν πιθανό.

«Νομίζω ότι θα το αφήσουμε αυτό στην ομάδα που ασχολείται με το εμπόριο και στον Πρόεδρο για να λάβουν αυτές τις αποφάσεις, όμως έχω την αίσθηση ότι θα καταλήξουν σε μία συμφωνία και ότι θα το παρατείνουν αυτό για επιπλέον 90 ημέρες, όμως θα το αφήσω στην ομάδα», τόνισε.

Όπως αναφέρει, «To ΙRIS είναι διπλή ευκαιρία για αυτούς που δεν θέλουν να πληρώνουν προμήθειες στις τράπεζες! Για τον απλό πολίτη η υπηρεσία είναι χωρίς προμήθειες, για συναλλαγές μέχρι 500 ευρώ την ημέρα, εύκολα μέσω του κινητού τηλεφώνου.

Για τους ελεύθερους επαγγελματίες, έχει ελάχιστες τραπεζικές προμήθειες σε σχέση με τα POS. Το κράτος έχει καταστήσει υποχρεωτικό το IRIS για τους επαγγελματίες, για να διευκολύνονται όλοι.

Το σύστημα IRIS δίνει τη δυνατότητα για εύκολες και γρήγορες πληρωμές για τους πολίτες και τους επαγγελματίες. Οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι αυτοαπασχολούμενοι έχουν την ευκαιρία να το ενεργοποιήσουν μέχρι τις 2 Σεπτεμβρίου. pic.twitter.com/DygfpREWwe

— Ελληνική Κυβέρνηση (@govgr) August 28, 2024

Η προθεσμία σύνδεσης είναι 2 Σεπτεμβρίου. Και να μην υπήρχε, θα έπρεπε να το εφεύρουμε!»

Αυτό διαπίστωσαν 17 Ευρωπαϊκές Ενώσεις Καταναλωτών- μέλη της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Καταναλωτών (BEUC)- μεταξύ των οποίων και η ΕΚΠΟΙΖΩ, οι οποίες κατέθεσαν σήμερα καταγγελίες στις αρμόδιες εθνικές εποπτικές Αρχές, κατά της ταχέως αναπτυσσόμενης στην Ευρώπη κινεζικής διαδικτυακής αγοράς Temu.

Όπως αναφέρεται σε ανακοίνωση της Ένωσης Καταναλωτών Ποιότητα Ζωής (ΕΚΠΟΙΖΩ) η πλατφόρμα δεν προστατεύει τους καταναλωτές ως προς τους κανόνες ασφαλείας της Ε.Ε. Επιπρόσθετα, χρησιμοποιεί πρακτικές χειραγώγησης που παραβιάζουν τη νομοθεσία, με αποτέλεσμα να εμποδίζει τους καταναλωτές να λάβουν μια τεκμηριωμένη απόφαση στα πλαίσια της διαφάνειας. Η BEUC διαβίβασε σχετική καταγγελία στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Οι καταγγελίες

Αναλυτικά στις καταγγελίες υπογραμμίζονται τα εξής: Είναι κρίσιμο τα προϊόντα που πωλούνται σε αγορές εκτός ή εντός διαδικτύου, είτε είναι Ευρωπαϊκά, Αμερικανικά ή Κινέζικα, να είναι ασφαλή και να συμμορφώνονται με την ευρωπαϊκή νομοθεσία, όταν απευθύνονται σε Ευρωπαίους καταναλωτές. Ειδικότερα, η Temu, η οποία έχει πάνω από 75 εκατομμύρια μηνιαίους χρήστες στην ΕΕ, συχνά δεν ενημερώνει στους καταναλωτές για τον έμπορο που πωλεί τα προϊόντα του μέσω της εν λόγω πλατφόρμας, με αποτέλεσμα να μην τηρεί τους κανόνες για τα πρότυπα ασφάλειας των προϊόντων της Ε.Ε. Επίσης, παρέχει ανεπαρκείς πληροφορίες σχετικά με τα προτεινόμενα συστήματα και τον τρόπο χρήσης των διαφορετικών κριτηρίων ως προς τα συγκεκριμένα προϊόντα που προτείνει μέσω της πλατφόρμας της. Τέλος, η διαδικτυακή αγορά βρίθει από τεχνικές χειραγώγησης, όπως είναι τα σκοτεινά μοτίβα, προκειμένου να κατευθύνει τους καταναλωτές να ξοδεύουν περισσότερα από όσα αρχικά θα ήθελαν και με αθέμιτο και παραπλανητικό τρόπο καθιστά ιδιαίτερα πολύπλοκη τη διαδικασία διαγραφής του λογαριασμού τους.

Ως εκ τούτου, η εφαρμογή διαδικτυακών αγορών Temu δεν προστατεύει τους καταναλωτές και παραβιάζει τη νομοθεσία της Ε.Ε. για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA).

Συγκεκριμένα:
• Δεν παρέχει επαρκή ταυτοποίηση των εμπόρων που πωλούν τα προϊόντα τους στην πλατφόρμα της.
• Χρησιμοποιεί πρακτικές χειραγώγησης μέσω της χρήσης διαφόρων τεχνασμάτων («σκοτεινά πρότυπα»/»dark patterns»), ενώ ο τρόπος που προτείνει τα προϊόντα της είναι αδιαφανής.

Οι ως άνω παραβιάσεις της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας για το περιεχόμενο στο διαδίκτυο προστίθενται στις ανησυχίες που έχουν ήδη εκφραστεί από Ενώσεις Καταναλωτών σχετικά με την ασφάλεια των προϊόντων που πωλούνται.

Ειδικότερα, οι Ενώσεις έχουν θέσει πρόσφατα ερωτήματα προς τη διαδικτυακή πλατφόρμα Temu αναφορικά με τη συμμόρφωση και ασφάλεια των προϊόντων που πωλά στους καταναλωτές.

Για παράδειγμα, η Ιταλική Οργάνωση καταναλωτών «Altroconsumo», η οποία είναι μέλος της BEUC, διαπίστωσε τον Οκτώβριο του 2023 ότι, 9 από τα 13 καλλυντικά που δοκιμάστηκαν και αγοράστηκαν στην πλατφόρμα της, είτε δεν περιελάμβαναν τη λίστα των συστατικών που ανέφεραν στη συσκευασία τους, είτε περιείχαν μόνο ένα μέρος αυτών.

Επίσης, η Γερμανική Οργάνωση Καταναλωτών «vzbv», μέλος της BEUC θεωρεί ότι, η Temu παραβιάζει τη νομοθεσία για τους καταναλωτές μέσω του παραπλανητικού τρόπου που παρουσιάζει τις κριτικές προϊόντων της και τις εκπτώσεις τιμών.

Εν κατακλείδι, οι Ενώσεις Καταναλωτών καλούν τις αρμόδιες εθνικές εποπτικές Αρχές να αναλάβουν δράση και να ερευνήσουν άμεσα τη μη τήρηση της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας για το διαδικτυακό περιεχόμενο και τις ψηφιακές υπηρεσίες από τη διαδικτυακή πλατφόρμα TEMU, προκειμένου να διασφαλιστούν τα δικαιώματα των καταναλωτών με γνώμονα ένα ασφαλέστερο και πιο ανοικτό ψηφιακό χώρο, παρέχοντας προστασία των θεμελιωδών τους δικαιωμάτων και πρόσβαση σε ποιοτικές ψηφιακές υπηρεσίες.

Τούτο συγκαταλέγεται στα πρώτα ευρήματα της Ευρωπαϊκής Ερευνας Πληρωμών των Καταναλωτών που διενεργεί η εταιρεία διαχείρισης απαιτήσεων Intrum, έρευνα που στην τελική της μορφή θα δημοσιευθεί τον ερχόμενο Νοέμβριο.

Το παραπάνω αν μη τι άλλο σημαίνει ότι μεγάλο μέρος των καταναλωτών ξοδεύει από τα έτοιμα –αποταμιεύσεις– είτε ακόμη χειρότερα υπερχρεώνει τις πιστωτικές κάρτες με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το μέλλον.

Στην Ελλάδα, εξάλλου, συναντάται το δεύτερο υψηλότερο ποσοστό μεταξύ των 24 χωρών στις οποίες διενεργήθηκε η έρευνα της Intrum, των καταναλωτών που τους τελευταίους 12 μήνες δεν έχουν πληρώσει εγκαίρως τους λογαριασμούς. Θετικά απάντησε το 54% με το υψηλότερο ποσοστό, 57%, να συναντάται στη Νορβηγία. Το μέσο ευρωπαϊκό ποσοστό είναι 35% και είναι το υψηλότερο που έχει καταγραφεί στις σχετικές έρευνες της Intrum από το 2019.

Το ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι σε πανευρωπαϊκό επίπεδο το 31% όσων δεν πληρώνουν εγκαίρως τους λογαριασμούς δηλώνει ότι αισθάνεται λιγότερες ενοχές για αυτή την καθυστέρηση σε σύγκριση με το παρελθόν, κάτι που ίσως διαμορφώσει ότι βρισκόμαστε στην αρχή μιας νέας κουλτούρας πληρωμών, αρκετά επικίνδυνης. Το 43%, πάντως, δεν πλήρωσε έγκαιρα τους λογαριασμούς, διότι δεν είχε χρήματα.

Το 49% των καταναλωτών στην Ευρώπη δηλώνει ότι έχει σημαντικά λιγότερο διαθέσιμο εισόδημα σε σχέση με ένα χρόνο πριν, μετά τις δαπάνες για τα βασικά για τη διαβίωση είδη και την πληρωμή των λογαριασμών. Οι μισοί δηλώνουν ότι λόγω του πληθωρισμού και των υψηλών επιτοκίων δανεισμού τα πραγματικά εισοδήματά τους είναι στην καλύτερη περίπτωση στάσιμα. Ενας στους πέντε δεν έχει καθόλου αποταμιεύσεις, ενώ ένα 17% έχει αποταμιεύσεις που αντιστοιχούν σε λιγότερο από το εισόδημα ενός μηνός.

Στο ναδίρ βρίσκονται όχι μόνο τα εισοδήματα αλλά και η ψυχολογία των καταναλωτών, με την πλειονότητα να πιστεύει ότι θα έχουμε υψηλό πληθωρισμό μέχρι το 2025.

Τέλος, το 50% των καταναλωτών δηλώνει ότι θα προτιμήσει εταιρείες που παρέχουν ευέλικτους τρόπους πληρωμής, ενώ από την άλλη σε ποσοστό 71% θα αποφύγουν εταιρείες που θεωρούνται ένοχες για «πληθωρισμό της απληστίας».

«Γκάζι» πάτησαν μέσα στο 2022 οι εντάξεις στην Καθολική Υπηρεσία, αποδεικνύοντας ότι ο τρόπος με τον οποίο λειτουργεί στη χώρα μας το προστατευτικό πλαίσιο για τους καταναλωτές στους οποίους έχει καταγγελθεί η σύμβαση (και κυρίως ο απεριόριστος χρόνος παραμονής) αποτελεί ένα διαρκώς διογκούμενο πρόβλημα για τη λειτουργία της λιανικής ρεύματος. 

Είναι ενδεικτικό ότι, σύμφωνα με πληροφορίες για τις μεταβολές πέρυσι στους αριθμούς εκπροσώπησης των «ρολογιών» στη χαμηλή τάση στο διασυνδεδεμένο σύστημα, η Καθολική Υπηρεσία κατέγραψε τη μεγαλύτερη αύξηση, έναντι όλων των προμηθευτών. Έτσι, έκλεισε το 2022 με επιπλέον 50.000 «ρολόγια» περίπου, με συνέπεια να προηγηθεί έστω και με βραχεία κεφαλή ακόμη και από τον πάροχο που είχε τη μεγαλύτερη ενίσχυση σε εκπροσώπηση καταναλωτών στη χαμηλή τάση στο ηπειρωτικό σύστημα. 

Στο τέλος του 2021, στην Καθολική Υπηρεσία ήταν ενταγμένα περί τα 148.000 νοικοκυριά και επιχειρήσεις στη χαμηλή τάση. Επομένως, με την προσθήκη επιπλέον 50.000 μετρητών πέρυσι, πλέον αγγίζουν τα επίπεδα των 198.000 οι καταναλωτές που είναι ενταγμένοι στο συγκεκριμένο καθεστώς. 

Το χαρτοφυλάκιο αυτό κατατάσσει την Καθολική Υπηρεσία στην 6η θέση, με κριτήριο τον αριθμό των ρολογιών εκπροσώπησης. Κάτι που σημαίνει ότι στη χαμηλή τάση στο διασυνδεδεμένο σύστημα, μεγαλύτερο πελατολόγιο έχουν μόλις τέσσερις ιδιώτες πάροχοι και η ΔΕΗ. 

«Φρένο» στις αποχωρήσεις από τη ΔΕΗ 

Το «γκάζι» της Καθολικής Υπηρεσίας έρχεται σε αντιδιαστολή με το «φρένο» το 2022 στην ενίσχυση των ιδιωτών παρόχων, οι οποίοι είδαν πέρυσι να ανακόπτονται οι ρυθμοί ενίσχυσης των πελατολογίων τους, συγκριτικά με τα προηγούμενα χρόνια. Όπως είναι φυσικό, το «φρένο» αυτό συνοδεύτηκε και από την αποκλιμάκωση του κύματος αποχώρησης πελατών από τον δεσπόζοντα προμηθευτή. 

Έτσι, με βάση τις ίδιες πληροφορίες, το 2022 έκλεισε για τη ΔΕΗ με απώλεια περίπου 80.000 «ρολογιών» στη χαμηλή τάση στο διασυνδεδεμένο σύστημα. Συγκριτικά, η εταιρεία είχε χάσει περί τα 255.000 ρολόγια το 2021 – αριθμός που προκύπτει από την αντιπαραβολή των στοιχείων για το 4ο τρίμηνο του 2021 με τους μετρητές που κατείχε το 4ο τρίμηνο του 2020. 

Το «φρένο» στις αποχωρήσεις, όπως είναι φυσικό, είχε ως συνέπεια να μειωθεί κατακόρυφα -στις 25.000- ο αριθμός των πελατών χαμηλής τάσης που κέρδισαν πέρυσι στο σύνολό τους οι ιδιώτες προμηθευτές. Αντιπαραβάλλοντας και πάλι τα τελευταία τρίμηνα 2021 και 2020, προκύπτει ότι ένα έτος νωρίτερα, το «κέρδος» τους είχε κινηθεί στα 305.000 «ρολόγια». 

Οι ιδιώτες με τις μεγαλύτερες αυξήσεις 

Πέρα από την περιορισμένη ενίσχυση του «στρατοπέδου» των ιδιωτών προμηθευτών στο σύνολό τους, μία ακόμη διαφορά το προηγούμενο έτος ήταν ότι για αρκετούς παρόχους έκλεισε με απώλεια πελατολογίου ή με σταθερό αριθμό ρολογιών. Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες του energypress, υπήρξε μικρός μη καθετοποιημένος προμηθευτής που έχασε πέρυσι περίπου 35.000 ρολόγια – απώλεια που για πρώτη φορά καταγράφεται για ιδιώτη στην εγχώρια λιανική. 

Η έντονη διαφοροποίηση από ιδιώτη σε ιδιώτη καταδεικνύει πως το προηγούμενο έτος ενισχύθηκαν οι μετακινήσεις καταναλωτών ανάμεσα στους εναλλακτικούς παρόχους. Από τις μετακινήσεις αυτές (όπως και τις αποχωρήσεις από τη ΔΕΗ), μεγαλύτερο όφελος είχε η Zeniθ, η οποία ενίσχυσε το portfolio της με 45.000 περίπου «ρολόγια» στη χαμηλή τάση στο διασυνδεδεμένο σύστημα. Τις επόμενες δύο θέσεις κατέλαβαν η NRG με αύξηση 20.000 μετρητών και η Αέριο Αττικής με 15.000. 

Αμετάβλητη η πρώτη 3αδα 

Οι αυξομειώσεις πάντως στο ισοζύγιο των εταιρειών, με το «κλείσιμο» του 2022, δεν επέφεραν αλλαγές στην κορυφή της κατάταξης των εταιρειών, με κριτήριο τον αριθμό των «ρολογιών» στη χαμηλή τάση στο διασυνδεμένο σύστημα. Έτσι, την πρώτη θέση συνεχίζει να καταλαμβάνει η Protergia, ακολουθούμενη από την Elpedison και την ΗΡΩΝ – με τις δύο τελευταίες να ενισχύουν το πελατολόγιό τους εντός 2022 κατά 13.000 και 10.000 περίπου μετρητές, αντίστοιχα. 

Αξίζει να σημειωθεί μάλιστα ότι το προηγούμενο έτος η Protergia αύξησε σημαντικά το χαρτοφυλάκιό της με την εξαγορά της Watt & Volt, η οποία ανακοινώθηκε τον Αύγουστο. Είναι ενδεικτικό ότι την περίοδο της ανακοίνωσης, δηλαδή στο 3ο τρίμηνο του 2022, η Watt & Volt εκπροσωπούσε περίπου 164.000 στη χαμηλή τάση στο διασυνδεδεμένο σύστημα. 

Ο αρμόδιος Γενικός Γραμματέας του υπουργείου Ανάπτυξης Σωτήρης Αναγνωστόπουλος ισχυρίστηκε, σε τηλεοπτικές του συνεντεύξεις, πως δεν έχουν προκύψει παραβάσεις από τους ελέγχους στην αγορά, σχετικά με το φαινόμενο της μείωσης του βάρους στις συσκευασίες πολλών προϊόντων, με ταυτόχρονη διατήρηση ή ακόμα και αύξηση της τιμής.

Οι αυτοψίες στην αγορά, όμως, και τα στοιχεία των φορέων καταναλωτών δείχνουν, ωστόσο, μία εντελώς διαφορετική κατάσταση. Γεγονός που αποδεικνύει, ή ότι δεν γίνονται πραγματικοί έλεγχοι, ή ότι το αρμόδιο υπουργείο καλύπτει αυτά τα φαινόμενα παραπλάνησης των καταναλωτών και εν τέλει αισχροκέρδειας.

Η εφημερίδα “τα Νέα”, μάλιστα παρέθεσε και συγκεκριμένο πίνακα με τέτοια παραδείγματα.

Εντύπωση, όπως αναφέρεται, προκαλεί το γεγονός πως, με βάση επίσημα στοιχεία, η ποσότητα έχει μειωθεί σε 238 ετικέτες, ενώ άνθρωποι της αγοράς εκτιμούν πως αυτές αναμένεται το αμέσως επόμενο διάστημα να ξεπεράσουν τις 500. Ταυτόχρονα, σύμφωνα με την προηγούμενη έρευνα, οι τιμές σε βασικά προϊόντα, όπως ζυμαρικά, σάλτσες, απορρυπαντικά, σοκολατοειδή και βρεφικές πάνες, έχουν αυξηθεί κατά 30%, στα κρέατα και τα πουλερικά κατά 25% και στα καθαριστικά σπιτιού κατά 19%.

«ΤΑ ΝΕΑ», σε συνέχεια του δημοσιεύματος της περασμένης Δευτέρας (16/1) κατήρτησαν μια νέα «λίστα ντροπής» με 16 προϊόντα, καθώς, όπως φαίνεται, η αισχροκέρδεια είναι πληγή που δεν κλείνει και οι βιομηχανίες συνεχίζουν να αναζητούν τρόπους ώστε να μεγιστοποιήσουν τα κέρδη τους εις βάρος των καταναλωτών, που πληρώνουν περισσότερα για λιγότερα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα της νέας λίστας είναι οι φτερούγες κοτόπουλου που πωλούνταν έναντι 3,53 ευρώ τα 720 γραμμάρια και στη συνέχεια έφτασαν να κοστίζουν 4,07 ευρώ τα 650 γραμμάρια. Βρεφικές πάνες των 28 τεμαχίων είχαν 7,10 ευρώ, ενώ τώρα τις βρίσκει ο καταναλωτής σε συσκευασία των 26 και τιμή 7,30 ευρώ. Αντίστοιχα, σοκολατούχο γάλα από 500 γραμμάρια μειώθηκε στα 450 γραμμάρια και η τιμή του αυξήθηκε από 1,42 ευρώ σε 1,71 ευρώ, ενώ στραγγιστό γιαούρτι από ένα κιλό το βρίσκει κανείς στα ράφια σε συσκευασία 900 γραμμαρίων και τιμή 3,98 ευρώ – 31 λεπτά ακριβότερο από πριν (3,67 ευρώ).

” Έχουμε κάποιες καταγγελίες για αλλαγμένες ποσότητες σε συσκευασίες προϊόντων με αυξημένες τιμές αλλά δεν διαπιστώθηκε κάποια παράβαση στους ελέγχους που κάναμε “, είπε ο κ. Αναγνωστόπουλος το πρωί στο Open.

Η Ενωση Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδος έχει αποφασίσει να περάσει στην αντεπίθεση, όπως εξηγεί ο πρόεδρός της Απόστολος Ραυτόπουλος. Σύμφωνα με τον ίδιο, η Ενωση προτίθεται να προχωρήσει σε αγωγές κατά των εταιρειών που παραβιάζουν τους κανόνες και προσπαθούν να παραπλανήσουν τους καταναλωτές. «Βρισκόμαστε σε συνεννόηση με τη νομική μας υπηρεσία και είμαστε στη φάση της διεργασίας, ώστε να κατατεθεί η μηνυτήρια αναφορά στην Εισαγγελία», εξηγεί ο Απόστολος Ραυτόπουλος.

Επιπλέον, κάνει λόγο για ασυνεννοησία στις τάξεις του υπουργείου Ανάπτυξης και Επενδύσεων, καθώς – όπως υποστηρίζει – ο αρμόδιος υπουργός Αδωνις Γεωργιάδης στις 5 Οκτωβρίου 2022 δήλωσε ότι αυτό που κάνουν οι βιομηχανίες είναι παράνομο, την ώρα που ο γενικός γραμματέας Εμπορίου και Προστασίας του Καταναλωτή Σωτήρης Αναγνωστόπουλος θεωρεί το αντίθετο.

Η Ενωση εκτιμά ότι χρειάζεται να ασκηθεί και σημαντική κοινοβουλευτική πίεση για να δοθούν απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα. «Εχουμε έρθει σε επαφή με τα κόμματα της μείζονος και ελάσσονος αντιπολίτευσης, ώστε να προχωρήσουν σε ερωτήσεις και να ζητήσουν από το υπουργείο λίστα προϊόντων στα οποία οι βιομηχανίες έχουν μειώσει το περιεχόμενο.”

Το επόμενο βήμα που σχεδιάζει η Ενωση Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδος είναι η δημοσιοποίηση στην ιστοσελίδα της όλων των ονομάτων εταιρειών – κολοσσών που έχουν μειώσει το περιεχόμενο στις συσκευασίες τους και έχουν αυξήσει τις τιμές τους, ώστε να τις γνωρίζουν οι καταναλωτές.

Από την πλευρά του, πάντως, ο πρόεδρος της Ενωσης Μικρών και Μεσαίων Σουπερμάρκετ Ελλάδας Γιάννης Πηλίδης αντικρούει ως αβάσιμα τα όσα ισχυρίζεται η Ενωση Καταναλωτών. «Δεν έχουν ιδέα καθώς δεν γνωρίζουν πώς λειτουργεί η αγορά», υποστηρίζει, συμπληρώνοντας ότι οι καταγγελίες δεν βασίζονται σε στοιχεία.

Ειδικότερα, έρευνα του ΙΕΛΚΑ διαπιστώνει σημαντικές αλλαγές, το τελευταίο διάστημα, στις συνήθειες των καταναλωτών, οι οποίες αποδίδονται σε μεγάλο βαθμό στις ανατιμήσεις προϊόντων και υπηρεσιών.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε με δείγμα 1.000 καταναλωτών, από τις 9 έως 11 Νοεμβρίου 2022 και αφορούσε, ανάμεσα σε άλλα θέματα, και στην αντιλαμβανόμενη επίδραση των ανατιμήσεων, του πολέμου στην Ουκρανία και της πανδημίας κορονοϊού, στις καταναλωτικές συνήθειες στην Ελλάδα.

Ξεκάθαρη είναι, σύμφωνα με την έρευνα, μία τάση των καταναλωτών για εξοικονόμηση χρημάτων όσον αφορά τις αγορές βασικών αγαθών και υπηρεσιών και δευτερευόντως διαχείρισης χρημάτων.

Συγκεκριμένα, το 80% του κοινού δηλώνει ότι έχει ακυρώσει δαπάνες διασκέδασης όπως είναι η εστίαση, οι διακοπές, τα ταξίδια κ.ά. Ποσοστό 66% δηλώνει ότι έχει μειώσει την κατανάλωση ρεύματος, ενώ 62% του κοινού δηλώνει ότι έχει αναβάλει εργασίες συντήρησης και επισκευής, π.χ. στο σπίτι ή στο αυτοκίνητο.

Το 55% δηλώνει ότι έχει μειώσει συνολικά τις αγορές σε είδη τροφίμων και είδη παντοπωλείου. Το 25% δηλώνει ότι έχει χρησιμοποιήσει χρήματα από τις αποταμιεύσεις του προκειμένου να καλύψει τις αγορές του. Το 20% έχει αναβάλει την πληρωμή λογαριασμών ή έχει προχωρήσει σε στάση πληρωμής των υποχρεώσεών του.

Ποσοστό 15% δηλώνει ότι έχει αυξήσει τον χρόνο εργασίας ή έχει βρει δεύτερη εργασία προκειμένου να αυξήσει το εισόδημά του, ενώ το 10% έχει αυξήσει τη χρήση πιστωτικών καρτών για να καλύψει τις αγορές του. Μόλις 9% του κοινού δηλώνουν ότι δεν έχουν λάβει απολύτως κανένα μέτρο για την αντιμετώπιση των πληθωριστικών πιέσεων.