Στην Αίγυπτο άνθρωποι συμμετείχαν στη διαμαρτυρία υπέρ του παλαιστινιακού λαού και κατά της συνεχιζόμενης σύγκρουσης στη Λωρίδα της Γάζας, κατά τη δεύτερη επέτειο των επιθέσεων της 7ης Οκτωβρίου που εξαπέλυσε η Χαμάς εναντίον του Ισραήλ, έξω από το Συνδικάτο Δημοσιογράφων στο Κάιρο της Αιγύπτου, απόψε 7 Οκτωβρίου 2025.

Η 7η Οκτωβρίου σηματοδοτεί δύο χρόνια από τότε που η παλαιστινιακή ένοπλη οργάνωση Χαμάς εξαπέλυσε αιφνιδιαστική επίθεση στο Ισραήλ, παίρνοντας δεκάδες ομήρους και σκοτώνοντας σχεδόν 1.200 ανθρώπους. Σε απάντηση, το Ισραήλ ξεκίνησε τον πόλεμό του στη Γάζα, ο οποίος έχει σκοτώσει περισσότερους από 67.000 ανθρώπους, έχει εκτοπίσει εκατομμύρια και έχει καταστρέψει τον παλαιστινιακό θύλακα.

Διαδηλωτές υπέρ της Παλαιστίνης το βράδυ φορώντας μάσκες προχώρησαν σε αποκλεισμό της Γέφυρας του Πύργου του Λονδίνου, φωνάζοντας «από το ποτάμι στη θάλασσα» ενόψει της πορείας στην Ντάουνινγκ Στριτ κι έκαναν καθιστική διαμαρτυρία έξω την πρωθυπουργική κατοικία.

Οι άνθρωποι, σύμφωνα με βρετανικά μέσα ενημέρωσης, κυμάτιζαν παλαιστινιακές σημαίες και έριξαν φωτοβολίδες. Μάλιστα σταμάτησαν την κυκλοφορία μετά από μια καθιστική διαμαρτυρία κοντά στην κατοικία του πρωθυπουργού.

Οι Βρετανοί διαδηλωτές φώναζαν «Σιωνισμός, τρομοκρατία» και «Κάτω τα χέρια σας από την Παλαιστίνη», καθώς η Σκότλαντ Γιαρντ επέβαλε περιορισμούς βάσει του Νόμου περί Δημόσιας Τάξης και διέταξε τη λήξη της διαδήλωσης στις 8 μ.μ.

Η διαμαρτυρία στη βρετανική πρωτεύουσα διοργανώθηκε από την φιλοπαλαιστινιακή ομάδα Ιντιφάντα 87, η οποία είχε σχεδιάσει να διαμαρτυρηθεί έξω από τα κεντρικά γραφεία του BBC πριν κατευθυνθεί προς την Ντάουνινγκ Στριτ.
Περίπου 50 διαδηλωτές πλαισιώθηκαν από αστυνομικούς καθώς παρέλασαν σιωπηλά στην οδό Ρέτζεντ και στην πλατεία Τραφάλγκαρ μ΄ έναν από αυτούς να κρατάει ένα κερί.

Παρέμειναν σιωπηλοί από σεβασμό «προς τους μάρτυρες», σύμφωνα με την εφημερίδα Telegraph.
Φώναξαν «από το ποτάμι στη θάλασσα» και «Bella ciao» έξω από τις πύλες της Ντάουνινγκ Στριτ και δεσμεύτηκαν να επιστρέψουν αύριο για μια ακόμη σιωπηλή διαμαρτυρία.

Η διαδήλωση είχε τη συμμετοχή δεκάδων φοιτητών που αψήφησαν τις εκκλήσεις του πρωθυπουργού Σερ Κιρ Στάρμερ να ματαιώσουν τις διαμαρτυρίες για τη δεύτερη επέτειο των επιθέσεων της Χαμάς στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου.

Μιλώντας σε περισσότερους από 100 διαδηλωτές που συγκεντρώθηκαν κοντά στο Πανεπιστήμιο SOAS στο Μπλούμσμπερι, η αποβληθείσα φοιτήτρια Χάγια Άνταμ δήλωσε: «Ο Κιρ Στάρμερ προέτρεψε τους φοιτητές να μην διαδηλώσουν σήμερα, αλλά εμείς είμαστε εδώ σήμερα». «Έχουμε διανύσει με επιτυχία όλη τη διαδρομή από το KCL μέχρι το SOAS. Δεν θα μας εκφοβίσει το κράτος ούτε θα μας φοβίσει η καταπίεσή του.»

Η κ. Άνταμ, η οποία προηγουμένως σπούδασε διεθνείς σχέσεις και δίκαιο στο SOAS, πρόσθεσε ότι ο πρωθυπουργός και η κυβέρνηση των Εργατικών χρηματοδοτούν την καταστροφή στη Γάζα.

«Είναι δική μας ευθύνη να διαδηλώσουμε σήμερα, επειδή έχουν περάσει πάνω από δύο χρόνια, δύο χρόνια και 77 χρόνια μιας συνεχιζόμενης nakba, συνεχούς αναγκαστικής λιμοκτονίας, σφαγών εναντίον των Παλαιστινίων αδελφών και αδελφών μας», είπε.

Αν και η κυβέρνηση Μελόνι θεωρεί σύμμαχο το Ισραήλ δεν έχουν την ίδια γνώμη και οι Ιταλοί που διαδηλώνουν όλη την τελευταία εβδομάδα. Εκατοντάδες χιλιάδες στους δρόμους για διαμαρτυρηθούν κατά του λιμού και της αιματοχυσίας στο Ισραήλ.

Σύμφωνα με το ΑΠΕ – ΜΠΕ, η πρόταση των ΗΠΑ που στοχεύει στον τερματισμό του πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας είναι μια «σπουδαία συμφωνία» για το Ισραήλ, δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ. Ο Αμερικανός Πρόεδρος προειδοποίησε ότι οι διαπραγματεύσεις για την απελευθέρωση των ομήρων μπορεί να κρατήσουν «μερικές ημέρες». «Αυτή τη στιγμή διαπραγματεύονται. Έχουν ξεκινήσει διαπραγματεύσεις. Αυτό θα κρατήσει μερικές ημέρες» είπε σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο. «Θα δούμε πώς θα τελειώσει αυτό. Αλλά άκουσα να λένε ότι πηγαίνει πολύ καλά», πρόσθεσε.

Η Χαμάς απάντησε θετικά την περασμένη Παρασκευή λέγοντας ότι αποδέχεται ορισμένα από τα 20 σημεία της πρότασης, περιλαμβανομένου του τερματισμού του πολέμου, της απόσυρσης των ισραηλινών δυνάμεων και της ανταλλαγής των ομήρων με Παλαιστίνιους κρατουμένους.

Ο υπουργός Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε ότι η Χαμάς έχει αποδεχθεί «κατ’ αρχήν» τους όρους για το τι θα ακολουθήσει μετά το τέλος του πολέμου στη Γάζα, προειδοποιώντας ωστόσο ότι η εφαρμογή της δεύτερης φάσης της συμφωνίας, που αφορά στον αφοπλισμό της, δεν θα είναι εύκολη.

Μιλώντας στο αμερικανικό δίκτυο NBC, ο Ρούμπιο επισήμανε ότι «θα φανεί πολύ γρήγορα αν η Χαμάς είναι πράγματι σοβαρή, ανάλογα με το πώς θα εξελιχθούν οι τεχνικές συνομιλίες και η συζήτηση για τα επιχειρησιακά ζητήματα».

Οι έμμεσες διαπραγματεύσεις για την απελευθέρωση των ομήρων αναμένεται να ξεκινήσουν αύριο Δευτέρα στην Αίγυπτο, παρόλα αυτά έχουν ξεκινήσει κάποιες τεχνικές λεπτομέρειες.

Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου, έδωσε εντολή στην ομάδα διαπραγματεύσεων να αναχωρήσει για την Αίγυπτο, προκειμένου να συμμετάσχει σε νέες συνομιλίες για την απελευθέρωση ομήρων, όπως ανακοίνωσε το γραφείο του.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, επικεφαλής της αποστολής θα είναι ο υπουργός Στρατηγικών Υποθέσεων, Ρον Ντέρμερ. Ο Ντέρμερ θα ηγηθεί της αντιπροσωπείας, μολονότι πριν αυτό επρόκειτο να συμβεί μόνο εάν «κολλούσαν» οι διαπραγματεύσεις.

Η ισραηλινή ομάδα αναμένεται να αναχωρήσει αύριο για την Αίγυπτο, με τις συνομιλίες να πραγματοποιούνται τελικά στο Σαρμ ελ Σέιχ και όχι στο Κάιρο, όπως είχε αρχικά προγραμματιστεί.

Στο μεταξύ, ο αρχηγός του γενικού επιτελείου του ισραηλινού στρατού Εγιάλ Ζαμίρ δήλωσε σήμερα ότι οι μάχες θα συνεχιστούν στη Λωρίδα της Γάζας εφόσον αποτύχουν οι διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου.

«Δεν υπάρχει κατάπαυση του πυρός, αλλά μια αλλαγή στην επιχειρησιακή κατάσταση: οι πολιτικοί χρησιμοποιούν τα μέσα και τις επιτυχίες που είχατε επί του πεδίου για να τις μεταφράσουν σε διπλωματικά κέρδη. Εάν αποτύχει αυτή η προσπάθεια, θα ξαναρχίσουμε τη μάχη», είπε ο Ζαμίρ, μιλώντας σε στρατιώτες στη Λωρίδα της Γάζας.

Ο Τραμπ ανακοίνωσε τη νύχτα του Σαββάτου (ώρα Ελλάδος) ότι το Ισραήλ «αποδέχθηκε την αρχική γραμμή απόσυρσης» των δυνάμεών του στη Λωρίδα της Γάζας.

«Έπειτα από διαπραγματεύσεις, το Ισραήλ συμφώνησε με την αρχική γραμμή απόσυρσης που δείξαμε στη Χαμάς» ανέφερε σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social ο Αμερικανός πρόεδρος, συνοδεύοντας το μήνυμα με έναν χάρτη που εικονίζει, με κίτρινο χρώμα, αυτή τη «γραμμή» που βρίσκεται στο εσωτερικό της Λωρίδας της Γάζας, σε απόσταση 1,5-3,5 χιλιομέτρων από τα σύνορα.

«Οταν η Χαμάς επιβεβαιώσει (σ.σ. ότι αποδέχεται αυτή τη γραμμή) η κατάπαυση του πυρός θα τεθεί αμέσως σε ισχύ, θα αρχίσει η ανταλλαγή των ομήρων και των κρατουμένων και θα δημιουργήσουμε τις συνθήκες για την επόμενη φάση της αποχώρησης», πρόσθεσε.

Σε άλλη ανάρτησή του, ο Αμερικανός πρόεδρος δημοσίευσε φωτογραφία από τη μαζική συγκέντρωση στην Πλατεία Ομήρων του Τελ Αβίβ, εντείνοντας τις πιέσεις για αποδοχή του σχεδίου του.

Σε αυτή απεικονίζεται από ψηλά το πλήθος να κρατά ένα μεγάλο πανό με το μήνυμα: «τώρα ή ποτέ».

Οπως έγινε γνωστό χθες, Αμερικανοί, Ισραηλινοί, Παλαιστίνιοι και Αραβες μεταβαίνουν στην Αίγυπτο, με στόχο να βάλουν σε τροχιά υλοποίησης το σχέδιο του Αμερικανού προέδρου. Οπως προαναφέρθηκε, οι συνομιλίες αναμένεται να εκκινήσουν αύριο.

Στη θεωρία, όλοι παρουσιάζονται επί του παρόντος να λένε «ναι» σε αυτό το σχέδιο, το οποίο μένει όμως να φανεί εάν, πώς και πότε θα αρχίσει να γίνεται πράξη.

Ο Τραμπ δεν το κρύβει πάντως, από την πλευρά του, ότι βιάζεται να δει τα πρώτα απτά αποτελέσματα. Σε αυτό το πλαίσιο, επανέλαβε χθες, με το βλέμμα στραμμένο στη Χαμάς, ότι «δεν θα ανεχτεί καμία καθυστέρηση» στην εφαρμογή του σχεδίου του για την απελευθέρωση των ομήρων που κρατούνται στη Λωρίδα της Γάζας και την κατάπαυση του πυρός. «Δεν θα ανεχθώ καθυστερήσεις που πολλοί πιστεύουν ότι θα συμβούν ή οποιοδήποτε αποτέλεσμα με το οποίο η Γάζα θα συνιστά ξανά απειλή για το Ισραήλ. Ας το κάνουμε, γρήγορα», ανέφερε σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social, ενώ παράλληλα εξέφρασε την ικανοποίησή του για την κίνηση των Ισραηλινών που σταμάτησαν – προσωρινά ή όχι, μένει να φανεί – τους βομβαρδισμούς προκειμένου έτσι να ανοίξει ο δρόμος για την σταδιακή υλοποίηση της συμφωνίας.

• «Βιαστικός» παρουσιάζεται να είναι όμως, παράλληλα, και ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου ο οποίος απηύθυνε το βράδυ του Σαββάτου διάγγελμα προς τον ισραηλινό λαό.

«Ελπίζω ότι, με τη βοήθεια του Θεού, τις επόμενες ημέρες, θα μπορέσουμε να ανακοινώσουμε την επιστροφή όλων των ομήρων», δήλωσε ο Ισραηλινός ηγέτης. «Αντί να απομονωθεί το Ισραήλ, αυτή που θα απομονωθεί θα είναι η Χαμάς», πρόσθεσε, υποστηρίζοντας ότι οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις θα πάρουν πίσω τους ομήρους χωρίς να αποσυρθούν από τη Γάζα.

Αντιθέτως, σύμφωνα με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό, οι στρατιώτες των IDF πρόκειται το επόμενο διάστημα να μετεγκατασταθούν σε θέσεις που θα τους επιτρέπουν να συνεχίσουν να επιβλέπουν την κατάσταση στη Γάζα.

Οπως ανακοίνωσε ο Νετανιάχου, ομάδα Ισραηλινών διαπραγματευτών με επικεφαλής τον υπουργό Στρατηγικών Υποθέσεων Ρον Ντέρμερ, μετέβη στο Κάιρο προκειμένου να καθορίσει τις «τεχνικές λεπτομέρειες» της απελευθέρωσης των ομήρων. «Η πρόθεσή μας, και η πρόθεση των Αμερικανών φίλων μας, είναι να ολοκληρώσουμε τις διαπραγματεύσεις μέσα σε λίγες μέρες», είπε στο διάγγελμά του ο Ισραηλινός πρωθυπουργός, υπογραμμίζοντας ότι η Χαμάς θα πρέπει στο μέλλον να αφοπλιστεί και η Λωρίδα της Γάζας να αποστρατιωτικοποιηθεί. «Αυτό θα γίνει είτε διπλωματικά, σύμφωνα με το σχέδιο Τραμπ, είτε δια της στρατιωτικής ισχύος, από εμάς», προειδοποίησε ο Νετανιάχου.

Υπενθυμίζει, ωστόσο, ότι η Χαμάς είχε νωρίτερα, από την πλευρά της, δηλώσει ότι αποδέχεται μεν το σχέδιο Τραμπ σε σχέση με την απελευθέρωση των ομήρων και την κατάπαυση του πυρός, χωρίς όμως να κάνει καμία αναφορά στον δικό της αφοπλισμό.

Σύμφωνα με όσα είδαν το φως της δημοσιότητας ως επίσημες ή ανεπίσημες πληροφορίες το Σάββατο, αντιπροσωπείες αξιωματούχων από τις ΗΠΑ, το Ισραήλ και την πλευρά των Παλαιστινίων θα βρεθούν στην Αίγυπτο, προκειμένου να πάρουν μέρος σε συνομιλίες.

Η ομάδα των Ισραηλινών διαπραγματευτών από την άλλη πλευρά, θα έχει επικεφαλής τον υπουργό Στρατηγικών Υποθέσεων Ρον Ντέρμερ, ενώ στην Αίγυπτο θα βρεθούν και στελέχη της Χαμάς που λέγεται ότι θα έχουν όχι άμεσες αλλά έμμεσες συνομιλίες με την πλευρά των Ισραηλινών.

Παράλληλα δε, όπως φέρονται να ανακοίνωσαν αξιωματούχοι της Χαμάς, στην Αίγυπτο πρόκειται να λάβουν χώρα και άλλες «ενδοπαλαιστινιακές» συνομιλίες με τη συμμετοχή πλήθους οργανώσεων και κεντρικό θέμα συζήτησης τη μεταπολεμική διοίκηση στη Λωρίδα της Γάζας.

Στη θεωρία όλοι εμφανίζονται προς το παρόν να αποδέχονται το σχέδιο Τραμπ. Στην πράξη ωστόσο, πόσο κοντά είμαστε, άραγε, στην ειρήνη;

• Ο Τραμπ έχει δηλώσει αποφασισμένος να τερματίσει τη σύγκρουση με αυτό το σχέδιο των 20 σημείων». Ωστόσο, η συμφωνία αυτή ακολουθεί προηγούμενες αποτυχημένες προσπάθειες κατάπαυσης του πυρός — μία λίγο μετά την έναρξη του πολέμου το 2023 και μία νωρίτερα φέτος — που διήρκεσαν μόλις μερικές εβδομάδες πριν ξεσπάσουν ξανά οι εχθροπραξίες.
• Η απάντηση της Χαμάς άφησε ορισμένα κρίσιμα ζητήματα ανοιχτά. Για παράδειγμα, η παλαιστινιακή ένοπλη οργάνωση δεν ξεκαθάρισε τη θέση της αναφορικά με την προοπτική του αφοπλισμού της.
• Αλλά και από την άλλη πλευρά, ο Νετανιάχου ενέκρινε μεν το σχέδιο Τραμπ, παρότι αυτό φαίνεται να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο δημιουργίας παλαιστινιακού κράτους, πράγμα το οποίο ο Ισραηλινός πρωθυπουργός έχει κατ’ επανάληψη δηλώσει ότι δεν θα επιτρέψει.

Αλλα πιθανά «αγκάθια» σχετίζονται με το χρονοδιάγραμμα, με τα γεωγραφικά όρια της ισραηλινής απόσυρσης, καθώς και με τη μελλοντική διακυβέρνηση της Γάζας.

Ενδέχεται, επίσης, να υπάρξουν υλικοτεχνικές ή διαδικαστικές δυσκολίες. Πηγές κοντά στη Χαμάς λένε, για παράδειγμα, ότι η παράδοση των ζωντανών ομήρων θα μπορούσε να γίνει σχετικά εύκολα, αλλά η ανάσυρση των σορών μέσα από τα ερείπια της Γάζας ενδέχεται να απαιτήσει περισσότερο χρόνο.

Για τον Νετανιάχου, η αποδοχή του σχεδίου μπορεί να αποτελεί μια κίνηση για να διατηρήσει τις καλές σχέσεις με τον Τραμπ και τις Ηνωμένες Πολιτείες – τον ζωτικό σύμμαχο του Ισραήλ – ενώ παράλληλα θα παραχωρήσει όσο το δυνατόν λιγότερα, ώστε να μην εξοργίσει τους εθνικιστές εταίρους του στον κυβερνητικό συνασπισμό, που αντιτίθενται σθεναρά σε οποιαδήποτε συμφωνία με τους Παλαιστινίους και επιμένουν στη συνέχιση του πολέμου.

Από την άλλη πλευρά, η απάντηση της Χαμάς – που περιλαμβάνει τη συναίνεση για απελευθέρωση ομήρων – αφήνει ανοιχτά αρκετά ζητήματα. Η παλαιστινιακή οργάνωση ίσως να επιθυούσε τη μετατόπιση της προσοχής προς άλλους παράγοντες, όπως τους Αραβες μεσολαβητές (το Κατάρ και την Αίγυπτο), καθώς και άλλα αραβικά ή ισλαμικά κράτη που έχουν ασκήσει πιέσεις στον Αμερικανό πρόεδρο να τερματίσει τη σύγκρουση.

Η Χαμάς δήλωσε ότι θα απελευθερώσει όλους τους Ισραηλινούς ομήρους, ζωντανούς και νεκρούς, σύμφωνα με το σχέδιο ανταλλαγής, αλλά έκανε λόγο για «επιτόπιες συνθήκες που αφορούν στην εφαρμογή της ανταλλαγής», χωρίς να διευκρινίσει ποιες είναι αυτές.

Η Χαμάς είπε ότι αποδέχεται το πλαίσιο για τον τερματισμό του πολέμου και αναφέρθηκε στην «πλήρη αποχώρηση» του Ισραήλ από τη Γάζα, ενώ το σχέδιο Τραμπ κάνει λόγο για «σταδιακή αποχώρηση».

Η Χαμάς, που κυβερνά τη Γάζα από το 2007, δήλωσε ότι θα παραδώσει τη διοίκηση της Γάζας σε μια παλαιστινιακή τεχνοκρατική αρχή με παλαιστινιακή, αραβική και ισλαμική υποστήριξη, ενώ το σχέδιο Τραμπ προβλέπει ότι η τεχνοκρατική αυτή αρχή θα εποπτεύεται από έναν νέο διεθνή μεταβατικό φορέα, υπό την προεδρία του ίδιου του Τραμπ και με τη συμμετοχή άλλων, όπως του πρώην Βρετανού πρωθυπουργού Τόνι Μπλερ.

Η οργάνωση ανέφερε ότι θεωρεί τον εαυτό της μέρος ενός «ολοκληρωμένου παλαιστινιακού εθνικού πλαισίου» και δεν σχολίασε το θέμα του αφοπλισμού, ενώ το σχέδιο Τραμπ αναφέρει ότι η Χαμάς δεν θα έχει κανέναν ρόλο στη διακυβέρνηση της Γάζας και κάνει λόγο για διαδικασία αποστρατιωτικοποίησης της περιοχής.

Αρχικά ήταν προγραμματισμένες διαδοχικές συναντήσεις, ωστόσο λόγω εσωτερικών διεργασιών στη Λιβύη, η κυβέρνηση της Τρίπολης ζήτησε την τελευταία στιγμή να οριστεί άλλη ημερομηνία για την επίσκεψη. Κάτι που ίσως είναι και θετικό, καθώς τα μηνύματα που θα εκπέμψουν οι επαφές με τον στρατηγό Χαφτάρ θα επηρεάσουν τις συνομιλίες που θα έχει τη μεθεπόμενη Τρίτη στην Τρίπολη ο ΥΠΕΞ.

Ο υπουργός Εξωτερικών σήμερα Κυριακή θα συναντηθεί στη Βεγγάζη με τον στρατηγό Χαφτάρ, καθώς ο πρόεδρος της Βουλής θα απουσιάζει. Ο διοικητής του Εθνικού Στρατού της Λιβύης (Libyan National Army – LNA), που έχει διπλή υπηκοότητα (λιβυκή και αμερικανική), είναι ο ισχυρός άνδρας της Ανατολικής Λιβύης και πλέον από κόκκινο πανί που ήταν για τη διεθνή κοινότητα έχει καταστεί συνομιλητής των Αμερικανών, των Ευρωπαίων, των Ρώσων και φυσικά των Τούρκων ισορροπώντας με επιτυχία σε ένα παζάρι εξασφάλισης ανταλλαγμάτων.

Και στα δυό κέντρα εξουσίας της αφρικανικής χώρας ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών θα μεταφέρει την πρόσκληση της Αθήνας για συνομιλίες για τον καθορισμό θαλασσίων ζωνών μεταξύ Ελλάδας και Λιβύης ή και για προσφυγή στη Χάγη. Το επιχείρημα της ελληνικής πλευράς είναι πως αντί η Λιβύη να επενδύει σε ένα μνημόνιο με την Τουρκία το οποίο ουδείς άλλος αναγνωρίζει, θα μπορούσε να συμφωνήσει με μία χώρα μέλος της ΕΕ και να φέρει δυτικές επενδύσεις.

Ο στόχος της Αθήνας είναι να διασκεδαστούν οι εντυπώσεις που δημιουργήθηκαν τα τελευταία δύο χρόνια όπου οι σχέσεις με τη Βεγγάζη ήταν σχεδόν ανύπαρκτες, να υπάρξουν κίνητρα στο μέτρο των δυνατοτήτων της Ελλάδας και ταυτόχρονα να προβληθεί η σημασία της αποφυγής προκλητικών κινήσεων που θα οδηγήσουν σε ρήξη των σχέσεων με την Ε.Ε.

Πάντως, παρά τις περί του αντιθέτου πληροφορίες, μέχρι στιγμής δεν έχει προωθηθεί στη Βουλή η επικύρωση του Τουρκολιβυκού Μνημονίου. Ο στρατηγός Χαφτάρ ήταν από τους πρώτους που τάχθηκαν εναντίον του μνημονίου αποδίδοντάς το στον εκβιασμό της Αγκυρας προς την τότε κυβέρνηση της Τρίπολης του Φαγές Αλ Σάρατζ προκειμένου να προσφερθεί η τουρκική στρατιωτική βοήθεια, η οποία και διέκοψε την προέλασή του προς την Τρίπολη στις αρχές του 2019.

Ο Χάφταρ ο οποίος πρόσφατα έχει κάνει φιλοτουρική στροφή συναντήθηκε πρόσφατα και με τον Αιγύπτιο πρόεδρο Αμπντέλ Φατάχ Αλ Σίσι. Η συνάντηση αυτή αρχικά προκάλεσε σενάρια, καθώς δεν είχε γίνει γνωστό το περιεχόμενο της. Όμως πηγές από το Κάιρο στη συνέχεια αποκάλυψαν ότι η αιγυπτιακή κυβέρνηση ζήτησε από τις ΗΠΑ να μεσολαβήσουν στον Χάφταρ προκειμένου να μην κυρώσει το τουρκολιβυκό μνημόνιο η Βουλή της Λιβύης. Διότι η Αίγυπτος έχει συμφωνία μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ με την Ελλάδα και το κυριότερο, δεν θέλει να δει την επιρροή της Τουρκίας στη γειτονιά της να αυξάνεται.

Το ζήτημα έθεσε και ο Αλ Σίσι στη συνάντηση, αλλά δεν έπεισε τον Λίβυο στρατάρχη, για αυτό και απευθύνθηκε στις ΗΠΑ. Και δεδομένου ότι η Αίγυπτος έχει κομβικό ρόλο στο σχεδιασμό των ΗΠΑ για την περιοχή, δεν αποκλείεται μία αμερικανική παρέμβαση, παρά τον εναγκαλισμό Τραμπ- Ερντογάν. Εξάλλου, δύο αμερικανικές εταιρείες, η Chevron και η Exxon, έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για έρευνες σε ελληνικά θαλάσσια οικόπεδα και δεν θα ήθελαν εντάσεις στην περιοχή.

Η Αίγυπτος, η οποία ήταν από τις πρώτες χώρες που καταδίκασαν το Τουρκολιβυκό Μνημόνιο το 2019, όχι μόνο λόγω της παρατυπίας στη διαδικασία υπογραφής του, αλλά και για λόγους ουσίας, αντέδρασε έντονα όταν η Τρίπολη επιχείρησε πριν από έναν χρόνο να επιβάλει μεταξύ των δύο χωρών θαλάσσια οριοθέτηση βασισμένη στη γραμμή του μνημονίου, η οποία επικαλύπτει μέρος της αιγυπτιακής ΑΟΖ. Και τώρα, η πρώτη εικόνα από τα οικόπεδα που προσφέρει η Τρίπολη στην τουρκική εταιρεία TPAO αφορά ακριβώς αυτή την περιοχή.

παράλληλα την Τρίτη 8 Ιουλίου τη Λιβύη θα επισκεφθεί και ο Ευρωπαίος επίτροπος Μετανάστευσης Μάγκνους Μπρούνερ συνοδευόμενος από το νέο υπουργό Μετανάστευσης Θάνο Πλεύρη και τους ομολόγους του της Ιταλίας και της Μάλτας.

Ο Ευρωπαίος επίτροπος και οι τρεις υπουργοί θα ζητήσουν από τις αρχές και στη δυτική και στην ανατολική Λιβύη να συνεργαστούν με την ΕΕ για να μειωθούν οι μεταναστευτικές ροές. Ροές που προέρχονται από χώρες της Αφρικής όπως η Σομαλία, από τη Μέση Ανατολή, αλλά και την Αίγυπτο, η οποία θα κληθεί να συνεργαστεί περισσότερο για επιστροφές.

Απόστολος Χονδρόπουλος

Η χθεσινή συνάντηση των δύο υπουργών ΥΠΕΞ σηματοδότησε επί της ουσίας την αφετηρία της συζήτησης ανάμεσα στις δύο χώρες, η οποία θα συνεχιστεί, όπως καταδεικνύεται και από το γεγονός ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν να υπάρξει τις αμέσως επόμενες ημέρες περαιτέρω συνεργασία.

Σε κάθε περίπτωση, η Αθήνα χαρακτηρίζει “παραγωγική” τη χθεσινή συνάντηση και μεταξύ άλλων επισημαίνει από την πλευρά της το γεγονός ότι στην διάρκειά της επιβεβαιώθηκε και η βαθιά στρατηγική σχέση Ελλάδας και Αιγύπτου.

Αυτή συνιστά άλλωστε και το υπόβαθρο πάνω στο οποίο ευελπιστεί η χώρα μας να στηριχθεί  η προσπάθεια για ολοκλήρωση της συμφωνίας στην βάση πάντα της τήρησης των συμφωνηθέντων, την υπαναχώρηση από τα οποία σηματοδότησε η πρόσφατη δικαστική απόφαση της Αιγύπτου.

Η ελληνική πλευρά έθεσε κατά την χθεσινή συνάντηση ιδίως τη θρησκευτική, πολιτισμική και διεθνή διάσταση του μνημείου παγκόσμιας κληρονομιάς και ζήτησε να προστατευθεί το status quo του ιστορικού μοναστηριού, να διασφαλιστεί η νομική προσωπικότητα και η συνέχειά του, ενώ η αιγυπτιακή πλευρά διαβεβαίωσε για την πρόθεσή της να παραμείνει αναλλοίωτος ο λατρευτικός και ελληνορθόδοξος χαρακτήρας της Μονής.

Ειδικότερα η ελληνική αντιπροσωπεία, σύμφωνα με πληροφορίες, επικεντρώθηκε στις επισημάνσεις της στη μοναδική αξία της μονής ως μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς, για να υπογραμμίσει τις ιδιαίτερες παραμέτρους του διεθνούς δικαίου και της σημασίας που έχει να διατηρηθεί το status quo της Μονής Σινά, η οποία αποτελεί αναγνωρισμένο από την UNESCO μνημείο παγκόσμιας κληρονομιάς. Φαίνεται, πάντως, ότι υπάρχουν δύο προσεγγίσεις.

Από την αιγυπτιακή πλευρά αναλύθηκαν τα δεδομένα που ανακύπτουν μετά τη δικαστική απόφαση, η οποία επηρεάζει τις νομικές πτυχές οποιασδήποτε νέας συμφωνίας. Επαναβεβαιώθηκε, βεβαίως, η βούληση της αιγυπτιακής προεδρίας και της αιγυπτιακής κυβέρνησης για διαφύλαξη του ελληνορθόδοξου χαρακτήρα της μονής και για ανεμπόδιστη άσκηση των θρησκευτικών καθηκόντων.

Να σημειωθεί, ωστόσο, ότι αυτό δεν ήταν το επίδικο στις μέχρι τώρα διαπραγματεύσεις ανάμεσα στις δύο πλευρές, οι οποίες είχαν αντικείμενο τη διευθέτηση των προβλημάτων που προέκυψαν από την έγερση αμφισβητήσεων επί των ιδιοκτησιακών δικαιωμάτων της μονής στις κτιριακές εγκαταστάσεις της και σε κτήματα πέριξ αυτής. Η σημασία διατήρησης των ιδιοκτησιών της μονής επισημάνθηκε από ελληνικής πλευράς.

Ενδεικτική του κλίματος που διαμορφώνεται μετά την συνάντηση ήταν η δήλωση του Γιώργου Γεραπετρίτη ότι «συμφωνήσαμε το αμέσως επόμενο διάστημα να εργαστούμε προς την κατεύθυνση της κατοχύρωσης των δικαιωμάτων της Μονής, καθώς επίσης και της νομικής της μορφής και προσωπικότητας”.

Σύμφωνα με τον Έλληνα ΥΠΕΞ, η πρόθεση της Αιγύπτου και της Ελλάδας είναι να προχωρήσουμε με βάση τη μακραίωνη παράδοση και το ήδη διαμορφωμένο,status μίας εμβληματικής Μονής για τον ελληνορθόδοξο λατρευτικό χαρακτήρα της”.

Η Ελλάδα επαναλαμβάνει σε όλους τους τόνους ότι υποστηρίζει το από αιώνων διαμορφωθέν πάγιο καθεστώς της Μονής και δηλώνει αποφασισμένη να επιδιώξει την ολοκλήρωση της συμφωνίας με την αιγυπτιακή πλευρά  στην βάση όλων όσων συζητήθηκαν  και ανακοινώθηκαν στο Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας, στις αρχές Μαίου. Αυτά άλλωστε συνιστούν και τις «κόκκινες γραμμές» της χώρας μας, όπως έχει δηλώσει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος.

Η χθεσινή συνάντηση και η προοπτική συνέχισης των διαβουλεύσεων ανάμεσα στις δύο πλευρές δείχνουν ότι η επίσκεψη της ελληνικής αντιπροσωπείας στην αιγυπτιακή πρωτεύουσα αποτελεί μάλλον την έναρξη ενός νέου κύκλου συζητήσεων και διαπραγματεύσεων, παρά μια κίνηση για την άμεση και οριστική διευθέτηση του ζητήματος.

Πηγές κοντά στη Μονή Σινά θεωρούν ότι οι εξελίξεις συνηγορούν σε μια παράταση της εκκρεμότητας, η οποία πιθανότατα έχει πρώτο στόχο να φύγει το θέμα από την πρώτη γραμμή της επικαιρότητας και να ελαττωθεί η πίεση που αυτή τη στιγμή ασκείται για την επίλυσή του. Μάλιστα, οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι η σύνθεση της αιγυπτιακής αντιπροσωπείας και η επιλογή να συμμετέχουν σε αυτή αρκετά στελέχη με νομικό υπόβαθρο καθιστά σαφές ότι η όποια συζήτηση γίνεται εξελίσσεται πλέον πάνω σε νέα δεδομένα που έχει διαμορφώσει η δικαστική απόφαση. Υπό αυτή την έννοια ενισχύεται η πεποίθηση ότι η καθυστέρηση στην υπογραφή της συμφωνίας που είχε επιτευχθεί, κάθε άλλο παρά τυχαία ήταν.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ήδη από την πλευρά της μονής και με πιθανό το ενδεχόμενο μιας νέας παρατεταμένης εκκρεμότητας, η οποία απειλεί να διαμορφώσει τετελεσμένα επί των διεκδικήσεων που είχαν εγερθεί και για τις οποίες πλέον υπάρχει δικαστική απόφαση, εξετάζονται όλες οι δυνατότητες και οι εναλλακτικές, με πρώτη την προσπάθεια διεθνοποίησης του ζητήματος, αλλά και την προσφυγή σε διεθνείς οργανισμούς και όργανα της Ε.Ε., με αιτήματα που θα μπορούσαν να φτάσουν και μέχρι τη διακοπή χρηματοδότησης προς την Αίγυπτο για ανθρωπιστικές και πολιτιστικές δράσεις.

Αντιδράσεις της αντιπολίτευσης

Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης Ν. Ανδρουλάκης, ο οποίος προγραμμάτισε επίσκεψη στην Αλεξάνδρεια, στο Κάιρο και συναντήσεις με τον Πατριάρχη Θεόδωρο, τον Αρχιεπίσκοπο Σινά και τους εκπροσώπους της μονής, δήλωσε μεταξύ άλλων: «Υπάρχει πρόβλημα και έπρεπε να το αντιμετωπίσει η κυβέρνηση σε πρότερο χρόνο».

Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ Σωκράτης Φάμελλος, με επιστολή του στον πρόεδρο της Βουλής Νικ. Κακλαμάνη, ζήτησε την «άμεση συγκρότηση διακομματικής κοινοβουλευτικής αποστολής στην Ιερά Μονή της Αγίας Αικατερίνης».

Ο πρόεδρος της Ελλ. Λύσης Κυριάκος Βελόπουλος υποστήριξε: «Αν αμφισβητείς τα χρυσόβουλα, είτε είναι ακόμη και τα κιτάπια τα οθωμανικά ότι είναι προστατευόμενο μέρος το Σινά, τότε σημαίνει ότι αμφισβητείς τα πάντα».

Από πλευράς του ΚΚΕ ο κ. Ν. Καραθανασόπουλος δήλωσε: «Η υπόθεση της Μονής του Σινά θυσιάζεται στον βωμό των τεράστιων επιχειρηματικών συμφερόντων που υπάρχουν».

Ο πρόεδρος της Νίκης Δημ. Νατσιός, μεταξύ άλλων, είπε: «Το ελληνικό κράτος είναι απόν και εδώ από την προσπάθεια διαφύλαξης της μοναδικής μας πολιτιστικής ελληνορθόδοξης κληρονομιάς. Ο κ. Γεραπετρίτης είναι ο υπουργός-κερκόπορτα για τα εθνικά μας θέματα, άγευστος του μεγαλείου της Ορθοδοξίας».

Από την Πλεύση Ελευθερίας, ο κ. Αλ. Καζαμίας σημείωσε: «Ανησυχούμε ότι ο τρόπος με τον οποίο η ελληνική κυβέρνηση έχει διαχειριστεί την υπόθεση είναι μάλλον αποτυχής».

Περίπου 40 ασθενοφόρα έσπευσαν στο σημείο της σύγκρουσης των δύο τρένων, στην πόλη Ζαγκαζίγκ, για να μεταφέρουν τους τραυματίες σε κοντινά νοσοκομεία. Οι περισσότεροι πήραν εξιτήριο αφού τους παρασχέθηκαν οι πρώτες βοήθειες, αλλά πέντε εξακολουθούν να νοσηλεύονται, σύμφωνα με την ενημέρωση του υπουργείου.

Trains collide in Egypt's Nile Delta leaving 2 dead, 29 injured https://t.co/0cxzEvBJII pic.twitter.com/OvBPecnlJ5

— The Independent (@Independent) September 14, 2024

Μια αμαξοστοιχία είχε μόλις αναχωρήσει από την πόλη Ζαγκαζίγκ με προορισμό την Ισμαηλία, ενώ η άλλη κατευθυνόταν από τη Μανσούρα στη Ζαγκαζίγκ.

Σε εξέλιξη είναι οι εργασίες για την απομάκρυνση των βαγονιών και την αποκατάσταση της κυκλοφορίας στη σιδηροδρομική γραμμή, ενώ συγκροτήθηκε επιτροπή ειδικών για τη διερεύνηση των αιτίων του δυστυχήματος.

Διπλωματικές πηγές ανέφεραν στο Reuters πως ούτε η Χαμάς ούτε το Ισραήλ δέχθηκαν τη νέα πρόταση που κατατέθηκε από τους διαμεσολαβητές κι έτσι οι αντιπροσωπείες αποχώρησαν από την αιγυπτιακή πρωτεύουσα.

Αργά χθες το βράδυ η παλαιστινιακή οργάνωση ανακοίνωσε ότι απορρίπτει τις νέες απαιτήσεις που εγείρει το Ισραήλ προκειμένου να προχωρήσει η εκεχειρία. 

Το στέλεχος της Χαμάς Εζάτ Ρισκ δήλωσε ότι οι απεσταλμένοι «συνάντησαν τους Αιγύπτιους και Καταριανούς μεσολαβητές οι οποίοι τους ενημέρωσαν για τα αποτελέσματα των τελευταίων διαπραγματεύσεων»

Η θέση του κινήματός του παραμένει αμετάβλητη: η Χαμάς θέλει, όπως επανέλαβε ο Ρισκ, «πλήρη κατάπαυση του πυρός, πλήρη αποχώρηση (των ισραηλινών στρατευμάτων), την επιστροφή των εκτοπισμένων, την είσοδο της ανθρωπιστικής βοήθειας, την ανοικοδόμηση και μια συμφωνία ανταλλαγής μεταξύ Παλαιστινίων κρατουμένων και ομήρων στη Γάζα».

Την ίδια ώρα, υψηλόβαθμο στέλεχος της Χαμάς, ο Οσάμα Χαμντάν, δήλωσε ότι η οργάνωση εμμένει στην πρόταση της 2ας Ιουλίου για κατάπαυση του πυρός στη Γάζα, απορρίπτει τους νέους ισραηλινούς όρους και αναφέρει ότι οι συνομιλίες για επικείμενη συμφωνία είναι ψευδείς. «Δεν θα δεχθούμε συζητήσεις για αναιρέσεις από αυτά που συμφωνήσαμε στις 2 Ιουλίου ή για νέους όρους», δήλωσε, μιλώντας στο τηλεοπτικό δίκτυο της οργάνωσης Al-Aqsa.

• Αμερικανός αξιωματούχος, πάντως, δηλώνει στο Reuters ότι οι διαπραγματεύσεις έγιναν σε θετικό κλίμα, προαναγγέλλοντας ότι θα υπάρξει συνέχεια των συζητήσεων τις επόμενες ημέρες, αλλά σε πιο χαμηλόβαθμο επίπεδο.

Από την πλευρά του ο σύμβουλος εθνικής ασφαλείας της προεδρίας των ΗΠΑ Τζέικ Σάλιβαν δήλωσε ότι συνεχίζεται στο Κάιρο η διπλωματική προσπάθεια για να κλειστεί συμφωνία κατάπαυση του πυρός στη Λωρίδα της Γάζας, προσθέτοντας ότι η Ουάσιγκτον ανησυχεί για τον κίνδυνο γενίκευσης του πολέμου στη Μέση Ανατολή.

Κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στο Χάλιφαξ (Νέα Σκοτία, Καναδάς), ο κ. Σάλιβαν επισήμανε ότι η κυβέρνηση του προέδρου Τζο Μπάιντεν βρίσκεται σε συνεχή επικοινωνία με αυτήν του Ισραήλ όσον αφορά τις εξελίξεις με τη Χεζμπολά, μετά τη χθεσινή νέα κλιμάκωση των εχθροπραξιών ανάμεσα στο λιβανικό ένοπλο κίνημα και τις ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις.

Επί τάπητος θα τεθεί συμφωνία Βρυξελλών- Καΐρου για πακέτο στήριξης της Αιγύπτου που θα υπερβαίνει τα 7 δισ. ευρώ για την αντιμετώπιση του μεταναστευτικού και των αυξημένων ροών που καταγράφονται.

Το πρόγραμμα του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για αύριο, Κυριακή 17 Μαρτίου έχει ως εξής:

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης θα επισκεφθεί το Κάιρο με την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ursula von der Leyen, τον πρωθυπουργό του Βελγίου Alexander De Croo, τον Πρόεδρο της Κύπρου Νίκο Χριστοδουλίδη, τον καγκελάριο της Αυστρίας Karl Nehammer και την πρωθυπουργό της Ιταλίας Giorgia Meloni.

Στις 13:15 ο πρωθυπουργός θα έχει διμερή συνάντηση με τον Πρόεδρο της Αιγύπτου Abdel Fattah El-Sisi.

Στις 14:30 θα πραγματοποιηθεί συνάντηση των Ευρωπαίων ηγετών με τον Πρόεδρο της Αιγύπτου και θα ακολουθήσουν διευρυμένες συνομιλίες των αντιπροσωπειών των χωρών.

Στις 17:15 οι ηγέτες θα κάνουν δηλώσεις στον Τύπο.