Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στα Στενά του Ορμούζ, διατυπώνοντας ξεκάθαρη θέση για τη σημασία τους στη διεθνή ασφάλεια και οικονομία. «Θέλουμε να είμαστε πολύ σαφείς: πρέπει να επιστρέψουμε στο προηγούμενο status quo», τόνισε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας πως «είμαστε ένθερμοι υπέρμαχοι της υπεράσπισης της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας».

Στη συνέχεια, αναφέρθηκε στην ευρύτερη εικόνα αστάθειας στην περιοχή, μεταφέροντας το κλίμα που αποκόμισε από το πρόσφατο ταξίδι του στο Αμπού Ντάμπι. «Η κατάσταση στην ευρύτερη περιοχή προφανώς μας προβληματίζει ιδιαίτερα», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι «ίσως υπάρχει λόγος για κάποια συγκρατημένη αισιοδοξία», αλλά υπογράμμισε πως «είναι σημαντικό τώρα να διασφαλίσουμε ότι όλοι καλούμε για αποκλιμάκωση της έντασης και την επιλογή της διπλωματικής οδού».

Αναδεικνύοντας τον ρόλο της τριμερούς συνεργασίας, ο πρωθυπουργός στάθηκε στο μήνυμα που εκπέμπει η κοινή αυτή πρωτοβουλία. «Η τριμερής αυτή συνάντηση στέλνει ένα πολύ σαφές και επίκαιρο μήνυμα. Είναι ένα μήνυμα φιλίας, είναι ένα μήνυμα συνεργασίας, είναι ένα μήνυμα αταλάντευτης προσήλωσης στο Διεθνές Δίκαιο και στην ειρηνική συνύπαρξη», υπογράμμισε.

Τέλος, ο κ. Μητσοτάκης εξήρε τον ρόλο της Ιορδανίας στην περιοχή, αναγνωρίζοντας τη συμβολή της στη σταθερότητα. «Η Ιορδανία διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο ως πυλώνας σταθερότητας στην περιοχή», ανέφερε, προσθέτοντας ότι «η ακλόνητη δέσμευσή σας για τη διατήρηση του status quo εκτιμάται ιδιαίτερα».

H εισαγωγική τοποθέτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη στην 5η Σύνοδο Κορυφής Ελλάδας – Κύπρου – Ιορδανίας, στο Αμμάν της Ιορδανίας

Μεγαλειώτατε, αγαπητέ Νίκο, χαίρομαι ιδιαίτερα που συναντιόμαστε για ακόμη μια φορά γι’ αυτή την 5η Τριμερή Σύνοδο Κορυφής, και θα ήθελα να σας ευχαριστήσω θερμά, Μεγαλειώτατε, που μας φιλοξενείτε εδώ, στο όμορφο Αμμάν.

Πράγματι, η συνάντηση αυτή λαμβάνει χώρα σε μια κρίσιμη συγκυρία, όχι μόνο για τη Μέση Ανατολή αλλά και για την ευρύτερη περιοχή του Κόλπου. Η κρίση που εξελίσσεται αυτή τη στιγμή εγείρει σοβαρές προκλήσεις, όχι μόνο για την περιφερειακή ειρήνη και ασφάλεια, αλλά έχει ευρύτερες, βαθιές επιπτώσεις που εκτείνονται πολύ πέρα από την περιοχή μας και σίγουρα επηρεάζουν τις οικονομίες όλων μας.

Πιστεύω ότι, στο πλαίσιο αυτό, η τριμερής αυτή συνάντηση στέλνει ένα πολύ σαφές και επίκαιρο μήνυμα. Είναι ένα μήνυμα φιλίας, είναι ένα μήνυμα συνεργασίας, είναι ένα μήνυμα αταλάντευτης προσήλωσης στο Διεθνές Δίκαιο και στην ειρηνική συνύπαρξη.

Και υπό αυτό το πρίσμα, Μεγαλειώτατε, επιτρέψτε μου να εκφράσω τη βαθιά μας εκτίμηση για τον ηγετικό σας ρόλο. Η Ιορδανία διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο ως πυλώνας σταθερότητας στην περιοχή, το έργο σας ως θεματοφύλακας ιερών τόπων και η ακλόνητη δέσμευσή σας για τη διατήρηση του status quo εκτιμώνται ιδιαίτερα, σε μια εποχή που η ειρηνική συνύπαρξη των θρησκευτικών κοινοτήτων είναι υψίστης σημασίας. Γνωρίζω πόση σημασία αποδίδετε σε αυτό το συγκεκριμένο ζήτημα.

Όπως ανέφερε ο Νίκος, η Ελλάδα και η Κύπρος, η Κύπρος και η Ελλάδα λειτουργούν ως φυσική «γέφυρα» μεταξύ της Ιορδανίας, της Μέσης Ανατολής, των χωρών του Κόλπου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συγχαρητήρια στον Νίκο για τη διοργάνωση μιας εξαιρετικά επιτυχημένης Συνόδου Κορυφής στην Κύπρο.

Εμείς, στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, Μεγαλειώτατε, υποστηρίζουμε συνεχώς στους εταίρους μας στην ΕΕ μια ολοκληρωμένη προσέγγιση «360 μοιρών», όπως την αποκαλούμε. Η ασφάλειά σας, η ευημερία σας είναι άρρηκτα συνδεδεμένες με τις δικές μας, και ό,τι συμβαίνει στην Ανατολική Μεσόγειο και την περιοχή σας είναι πολύ σημαντικό για την ασφάλεια και την ευημερία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο σύνολό της.

Πιστεύω ότι η συνεργασία μας έχει ήδη αποφέρει σημαντικά, απτά αποτελέσματα, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη και την ευημερία των λαών μας. Ωστόσο, πιστεύω ότι μπορούμε να θέσουμε πολύ υψηλότερους στόχους. Η ατζέντα είναι ευρεία, όπως πρέπει να είναι. Μπορούμε να συνεργαστούμε περισσότερο στους τομείς της ενέργειας, των επενδύσεων, της συνδεσιμότητας, της άμυνας, του τουρισμού και της δράσης για το κλίμα.

Σας ευχαριστώ, Μεγαλειώτατε, που στέκεστε πάντοτε στο πλευρό της Ελλάδας. Το κάνατε συστηματικά όταν αντιμετωπίσαμε προβλήματα με πυρκαγιές τα τελευταία καλοκαίρια. Επίσης, θέματα όπως η διαχείριση των υδάτων και ο πολιτισμός, όλα αυτά μας ενώνουν και μας φέρνουν πιο κοντά.

Θα έχουμε, φυσικά, την ευκαιρία να ανταλλάξουμε απόψεις σχετικά με τις εξελίξεις στην περιοχή. Ήλθα εδώ από το Αμπού Ντάμπι. Η κατάσταση στην ευρύτερη περιοχή προφανώς μας προβληματίζει ιδιαίτερα. Ίσως υπάρχει λόγος για κάποια συγκρατημένη αισιοδοξία, αλλά πιστεύω ότι είναι σημαντικό τώρα να διασφαλίσουμε ότι όλοι καλούμε για αποκλιμάκωση της έντασης και την επιλογή της διπλωματικής οδού.

Όσον αφορά τα Στενά του Ορμούζ, θέλουμε να είμαστε πολύ σαφείς: πρέπει να επιστρέψουμε στο προηγούμενο status quo. Είμαστε ένθερμοι υπέρμαχοι της υπεράσπισης της έννοιας της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας. Το έχουμε πράξει ως μη μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και πιστεύω ότι αυτός είναι ένας τομέας που αποτελεί κοινή προτεραιότητα για όλες τις χώρες μας.

Θα έχουμε επίσης την ευκαιρία να συζητήσουμε τις πρόσφατες εξελίξεις στον Λίβανο, όπου στηρίζουμε την κυβέρνηση, την ανάγκη να τηρηθεί πλήρως η εκεχειρία, καθώς και την ανάγκη η κυβέρνηση να έχει τη δυνατότητα να ασκεί την κυριαρχία της σε ολόκληρη την επικράτεια του Λιβάνου.

Όσον αφορά τη Γάζα, πιστεύω ότι είναι καίριας σημασίας να προχωρήσουμε στην επόμενη φάση του ειρηνευτικού σχεδίου. Να υποστηρίξουμε τη μεταρρύθμιση της Παλαιστινιακής Αρχής και να παραμείνουμε σταθερά προσηλωμένοι στον μοναδικό βιώσιμο δρόμο για μια διαρκή ειρήνη, που είναι η λύση των δύο κρατών.

Σας ευχαριστώ πολύ, Μεγαλειώτατε, για τη φιλοξενία σας, και προσβλέπω σε μία εποικοδομητική ανταλλαγή απόψεων.

Σπύρος Σιδέρης

Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις των υπουργείων Εξωτερικών και Οικονομικών των ΗΠΑ, τρία παρακλάδια της οργάνωσης των Αδελφών Μουσουλμάνων εντάχθηκαν σε διαφορετικά καθεστώτα κυρώσεων.

Το λιβανέζικο παρακλάδι χαρακτηρίστηκε ως Ξένη Τρομοκρατική Οργάνωση, ο αυστηρότερος δυνατός χαρακτηρισμός στο αμερικανικό νομικό πλαίσιο, καθιστώντας οποιαδήποτε υλική ή οικονομική στήριξη ποινικό αδίκημα. Αντίστοιχα, τα παρακλάδια σε Αίγυπτο και Ιορδανία εντάχθηκαν στον κατάλογο των Παγκόσμιων Τρομοκρατικών Οργανώσεων, με το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών να αιτιολογεί την απόφαση με τη φερόμενη στήριξή τους προς τη Χαμάς.

• Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε ότι οι κυρώσεις συνιστούν «το πρώτο βήμα για την αποδόμηση της οργανωτικής και οικονομικής ισχύος των Αδελφών Μουσουλμάνων», διαμηνύοντας πως η Ουάσινγκτον θα χρησιμοποιήσει «όλα τα διαθέσιμα εργαλεία» για να στερήσει από την οργάνωση κάθε πηγή χρηματοδότησης. Η τοποθέτηση αυτή εντάσσεται σε μια στρατηγική που είχε προαναγγελθεί ήδη από τον Νοέμβριο, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα για την έναρξη διαδικασιών χαρακτηρισμού παρακλαδιών της οργάνωσης ως τρομοκρατικών.

Η χρονική συγκυρία της απόφασης μόνο τυχαία δεν θεωρείται. Οι Αδελφοί Μουσουλμάνοι αποτελούν διαχρονικά έναν από τους βασικότερους πολιτικούς και ιδεολογικούς αντιπάλους του προέδρου της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι, ο οποίος μετά την ανατροπή της κυβέρνησης των Αδελφών το 2013 οικοδόμησε ολόκληρο το αφήγημά του πάνω στην καταπολέμηση του ισλαμιστικού εξτρεμισμού. Η στενή σχέση του Σίσι με την Ουάσινγκτον και προσωπικά με τον Ντόναλντ Τραμπ προσδίδει στην αμερικανική απόφαση σαφή γεωπολιτική διάσταση, καθώς εκλαμβάνεται από πολλούς ως έμμεση πολιτική και διπλωματική ενίσχυση του αιγυπτιακού καθεστώτος.

Ωστόσο, ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι, παρά τις σαφείς αναφορές σε τρομοκρατική δράση και χρηματοδότηση εξτρεμιστικών οργανώσεων, η αμερικανική ανακοίνωση αποφεύγει οποιαδήποτε αναφορά στην Τουρκία. Η παράλειψη αυτή αποκτά βαρύτητα αν ληφθούν υπόψη οι πρόσφατες ευρείας κλίμακας αστυνομικές επιδρομές στο τουρκικό έδαφος, κατά τις οποίες συνελήφθησαν εκατοντάδες ύποπτοι για διασυνδέσεις με το Ισλαμικό Κράτος (ISIS), αλλά και πρόσωπα που φέρονται να συνδέονται με δίκτυα των Αδελφών Μουσουλμάνων, κυρίως αιγυπτιακής προέλευσης.

• Οι εξελίξεις αυτές αναζωπυρώνουν τα ερωτήματα γύρω από τον ρόλο της Άγκυρας τα τελευταία χρόνια ως χώρας υποδοχής στελεχών της οργάνωσης, αλλά και γύρω από το αν η απουσία αναφοράς από την πλευρά της Ουάσινγκτον συνδέεται με τις προσωπικές και πολιτικές σχέσεις Τραμπ–Ερντογάν. Παράλληλα, αναλυτές επισημαίνουν ότι η τουρκική ηγεσία φαίνεται να έχει παγώσει ή περιορίσει τη δημόσια και πολιτική στήριξη προς την Αδελφότητα, στο πλαίσιο της προσπάθειας της Άγκυρας να επαναπροσεγγίσει το Κάιρο και να αποκαταστήσει τις σχέσεις με τον πρόεδρο αλ-Σίσι, έπειτα από χρόνια έντασης.

Σε αυτό το πλαίσιο, η αμερικανική στάση ερμηνεύεται από ορισμένους ως σκόπιμα επιλεκτική, προσαρμοσμένη στις εκάστοτε στρατηγικές συμμαχίες και όχι σε μια ενιαία, καθολική προσέγγιση απέναντι στον ισλαμιστικό εξτρεμισμό. Η διάκριση μεταξύ «αποδεκτών» και «μη αποδεκτών» παρακλαδιών της ίδιας ιδεολογικής μήτρας προκαλεί αντιδράσεις, καθώς η οργάνωση των Αδελφών Μουσουλμάνων λειτουργεί περισσότερο ως διεθνές δίκτυο με εθνικές ιδιαιτερότητες, παρά ως ενιαίο και ομοιογενές σώμα.

Την ίδια στιγμή, ειδικοί σε θέματα αντιτρομοκρατίας εκτιμούν ότι η διεθνής πίεση προς τα δίκτυα της οργάνωσης εντείνεται, με αρκετά κράτη να θεωρούν πλέον την παρουσία τους παράγοντα εσωτερικής αστάθειας. Το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι αν η αμερικανική στρατηγική θα οδηγήσει πράγματι σε ουσιαστικό περιορισμό της επιρροής των Αδελφών Μουσουλμάνων ή αν θα αποτελέσει ακόμη έναν κρίκο σε μια αλυσίδα επιλεκτικών παρεμβάσεων, όπου η τρομοκρατία, η γεωπολιτική και οι πολιτικές συμμαχίες συνυπάρχουν σε ένα περίπλοκο και συχνά αντιφατικό παιχνίδι ισχύος.

Σπύρος Σιδέρης

«Ο Σύρος πρόεδρος Αχμέντ αλ Σαράα θα επισκεφθεί την Άγκυρα την Τρίτη μετά από πρόσκληση του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν», ανέφερε σε ανακοίνωσή της τη Δευτέρα η υπηρεσία επικοινωνίας της τουρκικής προεδρίας.

• Ο Ερντογάν και ο Αλ Σαράα θα συζητήσουν τις τελευταίες εξελίξεις στη Συρία, καθώς και πιθανές κοινές δράσεις για την τόνωση της συριακής οικονομίας και την επίτευξη διαρκούς σταθερότητας και ασφάλειας, καθώς και τη στήριξη που μπορεί να παράσχει η Τουρκία στη μεταβατική κυβέρνηση και τον συριακό λαό, αναφέρεται στην ανακοίνωση.

Ο πρώτος προορισμός του αλ-Σαράα μετά τον διορισμό του ως προσωρινού προέδρου της Συρίας ήταν το Ριάντ, όπου συζήτησε με τον πρίγκιπα Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, πρίγκιπα διάδοχο του θρόνου και πρωθυπουργό της Σαουδικής Αραβίας, στο Ριάντ την Κυριακή, τις τελευταίες εξελίξεις στη Συρία και τους τρόπους στήριξης της ασφάλειας και της σταθερότητάς της.

• Της επίσκεψης του Σαράα στην Τουρκία είχαν προηγηθεί πολλαπλές επισκέψεις από τουρκικής πλευράς. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν επισκέφθηκε τη Δαμασκό και ο επικεφαλής των μυστικών υπηρεσιών Ιμπραχήμ Καλίν την επισκέφθηκε δύο φορές τον Δεκέμβριο, ως ο πρώτος υψηλόβαθμος ξένος αξιωματούχος που επισκέφθηκε τη χώρα μόλις τρεις ημέρες μετά την πτώση του καθεστώτος του Μπασάρ αλ Άσαντ στις 11 Δεκεμβρίου. Στη συνέχεια επισκέφθηκε και πάλι τη Συρία την προπερασμένη Κυριακή, ταυτόχρονα με την επίσκεψη του Φιντάν στη Βαγδάτη, όπου συναντήθηκε με τον Σαράα, τον υπουργό Εξωτερικών Άσαντ αλ Σαϊμπάνι και τον επικεφαλής των μυστικών υπηρεσιών Ανάς Κατάμπ.

Αντιπροσωπεία του τουρκικού υπουργείου Άμυνας επισκέφθηκε τη Δαμασκό την περασμένη Τετάρτη, μετά από συνομιλίες στην Άγκυρα στα μέσα Ιανουαρίου μεταξύ μιας συριακής αντιπροσωπείας αποτελούμενης από τους υπουργούς Εξωτερικών, Άμυνας και Πληροφοριών και τους Τούρκους ομολόγους τους, με τον Ερντογάν να υποδέχεται τη συριακή αντιπροσωπεία.

Η Τουρκία έχει επανειλημμένα ανακοινώσει ότι η συριακή διοίκηση με επικεφαλής τον Αλ-Σαράα θα εξοντώσει τις κουρδικές μονάδες, τις SDF, εάν αρνηθούν να διαλυθούν και να ενταχθούν στον ενιαίο συριακό στρατό.

Έχει επίσης επιβεβαιώσει ότι θα τους υποστηρίξει στη φύλαξη των φυλακών που φιλοξενούν χιλιάδες μαχητές του ISIS και τις οικογένειές τους στη βορειοανατολική Συρία, οι οποίες σήμερα φυλάσσονται από τις SDF, κάτι που η Αμερική χρησιμοποιεί ως πρόσχημα για τη συνεχή υποστήριξή της προς τις κουρδικές μονάδες, τις οποίες θεωρεί σύμμαχο στον πόλεμο κατά του ISIS.

• Η Τουρκία προχώρησε πρόσφατα στη δημιουργία ενός τετραπλού περιφερειακού άξονα με το Ιράκ, τη Συρία και την Ιορδανία, ο οποίος αποσκοπεί στην ανάληψη κοινών προσπαθειών για την εξάλειψη των τρομοκρατικών οργανώσεων, κυρίως του Εργατικού Κόμματος του Κουρδιστάν (PKK) στο βόρειο Ιράκ, των κουρδικών Μονάδων Προστασίας του Λαού (YPG) στη Συρία και του Ισλαμικού Κράτους.

Η Τουρκία, η Συρία, το Ιράκ και η Ιορδανία θα συνεργαστούν για την καταπολέμηση των υπολειμμάτων του ISIS, δήλωσε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν σε συνέντευξη Τύπου με τον ομόλογό του του Κατάρ μετά τις συνομιλίες τους στη Ντόχα την Κυριακή, σε μια κίνηση που θα επιτρέψει στις ΗΠΑ να διακόψουν τους δεσμούς με τους Κούρδους μαχητές στη Συρία.

«Το κύριο ζήτημα είναι ότι οι [κουρδικές Μονάδες Προστασίας του Λαού] προστατεύουν τους αιχμαλώτους του (ISIS) και τους κρατούν στις φυλακές και δεν κάνουν τίποτα άλλο», δήλωσε.

Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών ανέφερε ότι ο Φιντάν συζήτησε περιφερειακά θέματα με τον Ιορδανό ομόλογό του Αϊμάν Σαφάντι τη Δευτέρα, κυρίως τις εξελίξεις στη Συρία και την Παλαιστίνη.

• Εν τω μεταξύ, ο επικεφαλής των εξωτερικών σχέσεων της «Αυτόνομης Διοίκησης» (κουρδική) της βόρειας και ανατολικής Συρίας, Ιλχάμ Αχμάντ, ζήτησε από το Ισραήλ να παρέμβει στη Συρία ενόψει της κλιμάκωσης των συγκρούσεων μεταξύ των υποστηριζόμενων από την Τουρκία παρατάξεων του «Συριακού Εθνικού Στρατού» και των «SDF» στο ανατολικό Χαλέπι, ενώ εξέφρασε την άρνησή του να άρει τις κυρώσεις που έχουν επιβληθεί στη Συρία και απηύθυνε έκκληση στην Αμερική να μην σταματήσει την υποστήριξή της προς τις κουρδικές Μονάδες Προστασίας του Λαού (YPG).

«Η ασφάλεια της Συρίας χρειάζεται την παρέμβαση του Ισραήλ και η κρίση στη Μέση Ανατολή απαιτεί από όλους να κατανοήσουν ότι μια δημοκρατική λύση για την περιοχή δεν θα επιτευχθεί χωρίς τον ρόλο του Ισραήλ και του εβραϊκού λαού», δήλωσε ο Ιλχάμ Αχμέντ στην ισραηλινή εφημερίδα The Jerusalem Post την Κυριακή.

Πρόσθεσε ότι στη βόρεια και ανατολική Συρία υπάρχει αυτοδιοίκηση, ενώ οι παράκτιες πόλεις έχουν ειδικό καθεστώς και «οι κοινότητες των Δρούζων έχουν δημιουργήσει τη δική τους διοίκηση». Αυτές κοινότητες είναι υποστηριζόμενες από φατρίες που τις προστατεύουν, και αν κάποιος έρθει (ξαφνικά) να προσπαθήσει [η συριακή διοίκηση] να συγκεντρώσει ή να ενοποιήσει όλα αυτά τα τμήματα κάτω από ένα σύστημα, αυτό θα οδηγήσει σε έναν εσωτερικό εμφύλιο πόλεμο.

• Αυτό δεν θα γίνει αποδεκτό από τις διάφορες συνιστώσες της Συρίας, σημείωσε ο Αχμέντ ενώ προειδοποίησε ότι η αφαίρεση της Χαγιάτ Ταχρίρ αλ Σαμ (HTS) από τον κατάλογο των τρομοκρατικών οργανώσεων και η άρση των κυρώσεων κατά της Συρίας θα μπορούσε να ανοίξει το δρόμο στην HTS να αναλάβει τον έλεγχο της Συρίας.

Ο Ιλχάμ Αχμέντ, τον περασμένο μήνα τηλεφώνησε στον υπουργό Εξωτερικών του Ισραήλ Γκιντεόν Σάαρ και τον προειδοποίησε ότι η διαγραφή της HTS από τον κατάλογο των τρομοκρατικών οργανώσεων και η άρση των κυρώσεων στη Συρία θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο στην HTS να αναλάβει τον πλήρη έλεγχο της χώρας και να ακολουθήσει την προσέγγιση του «μοναδικού ηγεμόνα», χωρίς να επιτρέψει τη συμμετοχή άλλων και χωρίς καμία αλλαγή στην ιδεολογία της, τονίζοντας ότι «όλοι γνωρίζουμε το ιστορικό και την ιστορία της (HTS)».

Εξέφρασε την ελπίδα ότι η νέα κυβέρνηση των ΗΠΑ με επικεφαλής τον Ντόναλντ Τραμπ δεν θα λάβει απόφαση να αποσύρει τους στρατιώτες της από τη Συρία, προειδοποιώντας ότι η αποχώρηση θα μπορούσε να έχει αρνητικές επιπτώσεις.

Στις 10.45 ο πρωθυπουργός θα έχει συνάντηση με τον πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη, στο πλαίσιο των εργασιών της 2ης Διακυβερνητικής Συνόδου Κύπρου-Ελλάδας, στο Προεδρικό Μέγαρο.

Θα ακολουθήσει η συνεδρίαση της Ολομέλειας της Διακυβερνητικής Συνόδου και στη συνέχεια οι δύο ηγέτες θα κάνουν δηλώσεις στον Τύπο.

Στις 13.00 ο πρωθυπουργός θα λάβει μέρος στις εργασίες της 4ης Συνόδου Κορυφής Κύπρου-Ελλάδας-Ιορδανίας.

Οι κ.κ. Γεραπετρίτης, Κόμπος και Safadi εξέφρασαν την έντονη ανησυχία τους για την κλιμάκωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή που από τη Γάζα και το Ισραήλ έχει πια επεκταθεί και στην Ερυθρά Θάλασσα, στη Δυτική Όχθη και στο Λίβανο. Αυτό που επείγει τώρα, συμφώνησαν οι τρεις Υπουργοί, είναι η αποτροπή περαιτέρω διάχυσης της κρίσης, η επίτευξη βιώσιμης εκεχειρίας και ο περιορισμός της ανθρωπιστικής κρίσης στην Λωρίδα της Γάζας. Για το λόγο αυτό συζητήθηκαν εναλλακτικοί των υφιστάμενων τρόποι διοχέτευσης αναγκαίας ανθρωπιστικής βοήθειας στην περιοχή.

Οι τρεις Υπουργοί επανεπιβεβαίωσαν την προσήλωσή τους στον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου και των βασικών αρχών του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και συμφώνησαν να εντείνουν τη συνεργασία τους στα πεδία της οικονομικής και εμπορικής συνεργασίας.

Συμφώνησαν, τέλος, ότι η επόμενη τριμερής Συνάντηση Κορυφής Ελλάδας-Κύπρου-Ιορδανίας θα λάβει χώρα στις 11 Νοεμβρίου στην Κύπρο.

Ακολούθησε διμερής συνάντηση του υπουργού Εξωτερικών με τον Ιορδανό ομόλογο του.

Η κρίση στη Μέση Ανατολή κυριάρχησε και στη χωριστή κατ’ ιδίαν συνάντηση του Υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη με τον Ιορδανό ομόλογό του Ayman Al Safadi στη Νέα Υόρκη. Ο κ. Γεραπετρίτης επεσήμανε το νηφάλιο και σταθεροποιητικό ρόλο της Ιορδανίας στην περιοχή και αναφέρθηκε στις άριστες διμερείς σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών, οι οποίες υπογραμμίστηκαν και κατά την επίσκεψη του κ. Safadi στην Αθήνα τον περασμένο Ιούνιο.

“Η επίθεση που είχε στόχο τις αμερικανικές δυνάμεις δεν έγινε στην Ιορδανία. Είχε στόχο τη βάση Αλ-Τανφ στη Συρία”, μια στρατηγικής σημασίας βάση του συνασπισμού κατά των τζιχαντιστών κοντά στα σύνορα της Ιορδανίας και του Ιράκ, δήλωσε ο Mουχάναντ αλ Μπουμπαϊντίν, ο οποίος είναι και υπουργός Επικοινωνιών, μιλώντας στην ιορδανική κρατική τηλεόραση.

Ο αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε ότι η επίθεση σημειώθηκε σε βάση στη βορειοανατολική Ιορδανία, κοντά στα σύνορα με τη Συρία. Δεν κατονόμασε τη βάση.

Η δραστηριότητα του αμερικανικού στρατού στην Ιορδανία είναι ένα ευαίσθητο θέμα, κυρίως σε περίοδο αυξημένης έντασης λόγω της σύγκρουσης μεταξύ Ισραήλ και Χαμάς.

Ο εκπρόσωπος της ιορδανικής κυβέρνησης είπε ότι οι μαχητές στόχευσαν μια άλλη βάση, έξω από το έδαφος της Ιορδανίας.

Η Ουάσινγκτον έχει δώσει στην Ιορδανία ποσό σχεδόν ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων για να ενισχύσει την ασφάλεια των συνόρων από τότε που ξέσπασε ο εμφύλιος πόλεμος στη Συρία το 2011, και πρόσφατα έστειλε περισσότερη στρατιωτική βοήθεια για τον λόγο αυτό, σύμφωνα με πηγές δυτικών υπηρεσιών πληροφοριών.

Δεν είναι σαφές ποια ομάδα υποστηριζόμενη από το Ιράν μπορεί να έκανε την επίθεση. Ωστόσο αρκετοί Αμερικανοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι δεν θεωρούν πως οι δυνάμεις του ιρανικού στρατού εκτόξευσαν οι ίδιες το μονόδρομο επιθετικό μη επανδρωμένο αεροσκάφος.

Στο υπουργείο Εξωτερικών της Ιορδανίας, ο κ. Γεραπετρίτης θα έχει συνάντηση με τον Ιορδανό ομόλογό του, Ayman Safadi. Μετά τις διευρυμένες συνομιλίες των δύο αντιπροσωπειών, θα ακολουθήσουν κοινές δηλώσεις των δύο υπουργών προς τον Τύπο.

Την Τρίτη 16 Ιανουαρίου, ο υπουργός Εξωτερικών αναμένεται να γίνει δεκτός από τον Βασιλιά της Ιορδανίας, Abdullah II.

Στην Ιορδανία, μεγάλη πορεία διοργανώθηκε στο κέντρο της πρωτεύουσας Αμμάν μετά την προσευχή της Παρασκευής. Οι διαδηλωτές φώναζαν συνθήματα όπως «Ο λαός απαιτεί λευτεριά στην Παλαιστίνη» και «Εμείς πεθαίνουμε, αλλά η Παλαιστίνη ζει», μεταδίδει η εφημερίδα Al Ghad. Ορισμένοι κρατούσαν πλακάτ που έγραφαν «Όχι στον πόλεμο που οδηγεί τα παιδιά της Γάζας στη λιμοκτονία και στην εξαθλίωση».

Ομάδα διαδηλωτών έφθασε μέχρι την αμερικανική πρεσβεία στο Αμμάν, φωνάζοντας συνθήματα εναντίον των ΗΠΑ. Πολλοί από τους κατοίκους της Ιορδανίας, χώρας που διατηρεί διπλωματικές σχέσεις με το Ισραήλ, είναι παλαιστινιακής καταγωγής. Κατηγορούν την Ουάσινγκτον για την αμέριστη υποστήριξή της στις ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Λωρίδα της Γάζας και ζητούν από την ιορδανική κυβέρνηση να διακόψει τις σχέσεις της με τις ΗΠΑ.

Διαδηλώσεις και σε περιοχές της Υεμένης

Στον Λίβανο, δεκάδες διαδηλωτές συμμετείχαν σε σιωπηλή καθιστική διαμαρτυρία κοντά στη γαλλική πρεσβεία στη Βηρυτό, καταδικάζοντας τις δολοφονίες αμάχων στη Λωρίδα της Γάζας και ζητώντας κατάπαυση του πυρός. Γύρω τους διακρίνονταν σάκοι μεταφοράς πτωμάτων, ενώ οι διαδηλωτές είχαν κλείσει τα στόματα τους με ταινίες που έγραφαν «Εκεχειρία στη Γάζα».

Διαδηλώσεις υπέρ των Παλαιστινίων έγιναν και σε περιοχές της Υεμένης που ελέγχονται από τους φιλοϊρανούς αντάρτες Χούθι. Σύμφωνα με το τηλεοπτικό δίκτυο Al Masirah, στη Σάιντα – προπύργιο των Χούθι στον βορρά της Υεμένης – διαδηλωτές επιδοκίμασαν τις επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ και πλοίων ισραηλινών συμφερόντων στην Ερυθρά Θάλασσα.

Τις τελευταίες εβδομάδες, οι Χούθι έχουν παρέμβει στον πόλεμο μεταξύ Ισραήλκαι Χαμάς, εξαπολύοντας επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον του Ισραήλ. Στο πλαίσιο των απειλών τους εναντίον πλοίων ισραηλινών συμφερόντων, την προηγούμενη εβδομάδα ανακοίνωσαν πως επιτέθηκαν σε δύο «ισραηλινά πλοία» στην Ερυθρά Θάλασσα.

Οποιαδήποτε προσπάθεια εκδίωξης των Παλαιστινίων από τη Λωρίδα της Γάζας ή τη Δυτική Όχθη αποτελεί «κόκκινη γραμμή» για την Ιορδανία, δήλωσε ο πρωθυπουργός του βασιλείου Μπισέρ Αλ Κασαουνέχ, μετέδωσε ο τηλεοπτικός σταθμός Al Mamlaka.

«Η ιορδανική κυβέρνηση θα θεωρήσει ότι η έξωση των Παλαιστινίων από τα εδάφη τους ισοδυναμεί με κήρυξη πολέμου», τόνισε για να προσθέσει ότι «όλες οι επιλογές είναι στο τραπέζι για να απαντήσουμε σε περίπτωση κλιμάκωσης της ισραηλινής επιθετικότητας στη Γάζα».

«Η συνέχιση των εγκληματικών στρατιωτικών ενεργειών στον παλαιστινιακό θύλακα αποτελεί κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου» συνέχισε ο Ιορδανός Πρωθυπουργός.

«Η ατιμωρησία και η σιωπή σχετικά με αυτές τις παραβιάσεις καταδεικνύουν ένα επαίσχυντο διπλό πρότυπο», τόνισε ο Αλ Κασαουνέχ προσθέτοντας ότι «η χορήγηση ασυλίας και προστασίας στο Ισραήλ, που του δίνει την άδεια να σκοτώνει Παλαιστίνιους πολίτες, πρέπει να σταματήσει».

Να θυμίσουμε ότι η Ιορδανία έχει ανακαλέσει τον Πρέσβη της από το Ισραήλ σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την ισραηλινή στρατιωτική επίθεση στη Λωρίδα της Γάζας.

«Σήμερα (Τετάρτη), ο υπουργός Εξωτερικών Αϊμάν Αλ-Σαφάντι αποφάσισε να ανακαλέσει αμέσως τον Ιορδανό πρεσβευτή στο Ισραήλ», ανακοίνωσε το υπουργείο Εξωτερικών στο Αμάν, δηλώνοντας ότι «καταδικάζει τον ισραηλινό πόλεμο που σκοτώνει αθώους στη Γάζα».

«Απορρίπτουμε και καταδικάζουμε τον συνεχιζόμενο πόλεμο του Ισραήλ στη Γάζα, που σκοτώνει αθώους και προκαλεί μια άνευ προηγουμένου ανθρωπιστική καταστροφή», αναφέρεται στην ανακοίνωση.

Ο πρεσβευτής θα επιστρέψει στο Τελ Αβίβ, μόνο εάν το Ισραήλ σταματήσει τον πόλεμό του στον θύλακα και βάλει τέλος «στην ανθρωπιστική κρίση που προκάλεσε», δήλωσε ο Σαφάντι.

Ο Σαφάντι, προστίθεται στην ανακοίνωση, κάλεσε τις «αρμόδιες αρχές να ζητήσουν από το υπουργείο Εξωτερικών του Ισραήλ να μην στείλει πίσω στην Ιορδανία τον πρεσβευτή του, ο οποίος είχε φύγει προηγουμένως από το βασίλειο», εν μέσω διαδηλώσεων.

Ο πρεσβευτής του Ισραήλ θα επιτραπεί να επιστρέψει μόνο υπό τους ίδιους όρους, είπε ο υπουργός.

Πολυπληθείς διαδηλώσεις
Από την έναρξη του πολέμου μεταξύ του Ισραήλ και της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου, διαδηλώσεις αλληλεγγύης προς τους Παλαιστινίους έχουν πραγματοποιηθεί στο Αμάν με αίτημα την ακύρωση της ειρηνευτικής συνθήκης μεταξύ της Ιορδανίας και του Ισραήλ και το κλείσιμο της ισραηλινής πρεσβείας.

Η Ιορδανία, η οποία μοιράζεται τα σύνορά της με το Ισραήλ και τη Δυτική Όχθη, κατεχόμενο από το Ισραήλ από το 1967 παλαιστινιακό έδαφος, υπέγραψε συνθήκη ειρήνης με το Ισραήλ το 1994.

Κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής στο Κάιρο στις 21 Οκτωβρίου, ο βασιλιάς Αμπντάλα Β’ της Ιορδανίας ζήτησε την “άμεση κατάπαυση του πυρός”.

“Ο κόσμος είναι σιωπηλός”, δήλωσε με οργή. “Ο αραβικός κόσμος το αντιλαμβάνεται σαφέστατα: οι ζωές των Παλαιστινίων αξίζουν λιγότερο από τις ζωές των Ισραηλινών. Τα ανθρώπινα δικαιώματα έχουν όρια: σταματούν στα σύνορα, στις φυλές και στις θρησκείες”.