Σταδιακά δίνεται ηλεκτρικό ρεύμα σε όλες τις περιοχές.

Η Διακοπή στην παροχή ρεύματος σημειώθηκε στις 19.38 βράδυ Τετάρτης, απροειδοποίητα. Σύμφωνα με τις βλάβες της ΔΕΔΔΗΕ, η διακοπή οφείλεται σε βλάβη στο εργοστάσιο της ΔΕΗ στο νησί με αποτέλεσμα και οι 3 δήμοι, δηλαδή Χίου, Οινουσσών και ηρωϊκής νήσου Ψαρών, να μείνουν χωρίς ρεύμα.

Η αυξημένη ζήτηση σε ηλεκτρική ενέργεια κυρίως από τα νοικοκυριά λόγω της χρήσης των κλιματιστικών πιέζει προς τα πάνω και την τιμή στην χονδρεμπορική αγορά, η οποία για σήμερα διαμορφώνεται στα 127,17 ευρώ η μεγαβατώρα καταγράφοντας αύξηση πάνω από 8% σε σχέση με χθες.

Η Ελλάδα φιγουράρει ξανά στις ακριβότερες χώρες της ΕΕ από πλευράς τιμών καθώς για τις πρώτες εβδομάδες του Ιουλίου είναι μεταξύ των ακριβότερων ευρωπαϊκών αγορών μετά την Ιταλία με την τιμή της μεγαβατώρας να διαμορφώνεται στα 110,35 ευρώ (από 114,68 της Ιταλίας).

Την ίδια στιγμή, το ηλεκτρικό σύστημα της χώρας δοκιμάζεται από την ένταση των πυρκαγιών και τις ιδιαίτερα επίμονες υψηλές θερμοκρασίες που σαρώνουν την χώρα μας και μεγάλο μέρος του πλανήτη καταπονώντας τα δίκτυα ηλεκτρισμού και αυξάνοντας τον κίνδυνο για διακοπές ρεύματος.

Μέχρι στιγμής οι διαχειριστές του συστήματος (ΑΔΜΗΕ, ΔΕΔΔΗΕ) έχουν ανταποκριθεί αποτελεσματικά παρά τις προκλήσεις των ημερών, παραμένουν όμως σε κατάσταση συναγερμού λόγω των πύρινων μετώπων και των υψηλών θερμοκρασιών που καταστρέφουν ή επηρεάζουν στην καλύτερη των περιπτώσεων κρίσιμο εξοπλισμό του συστήματος.

Πηγή: protothema.gr

Αρκετές ουκρανικές πόλεις, συμπεριλαμβανομένης της πρωτεύουσας, υπέστησαν χθες πλήγματα από τον στρατό της Ρωσίας, που συνέπεσαν με τις πρώτες χιονοπτώσεις στη χώρα. Οι διακοπές της ηλεκτροδότησης καταγράφηκαν ενώ η θερμοκρασία αναμενόταν να πέσει ως ακόμα και στους –10° Κελσίου.

Επανειλημμένοι ρωσικοί βομβαρδισμοί βάζουν στο στόχαστρο από τον Οκτώβριο ενεργειακές υποδομές στην Ουκρανία, αντιμέτωπη με συχνές διακοπές της ηλεκτροδότησης και της ύδρευσης για εκατομμύρια πολίτες. Η εταιρεία Ukrenergo, ο εθνικός διαχειριστής του δικτύου ηλεκτροδότησης, ανακοίνωσε χθες πως θα παρατείνονταν οι διακοπές για τουλάχιστον μια μέρα, εξαιτίας της «επιδείνωσης της κατάστασης».

Παράλληλα, λόγω της «απότομης πτώσης της θερμοκρασίας, η κατανάλωση ηλεκτρισμού αυξήθηκε σε περιφέρειες της Ουκρανίας», κάτι που «περιπλέκει περαιτέρω την ήδη δύσκολη κατάσταση στο σύστημα» και οδηγεί σε «ευρύτερους περιορισμούς» της κατανάλωσης σε όλη τη χώρα.

Όπως είπε ο Ζελένσκι, οι διακοπές ηλεκτροδότησης επηρεάζουν την πρωτεύουσα Κίεβο και άλλες δέκα περιοχές της ουκρανικής επικράτειας.

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας απηύθυνε έκκληση για εξοικονόμηση ενέργειας, αναφέροντας χαρακτηριστικά πως δεν είναι καιρός για φωτεινές επιγραφές και βιτρίνες καταστημάτων.

Ο Γάλλος πρόεδρος ανέφερε ότι το κόστος της ενεργειακής κρίσης ανέρχεται στη Γαλλία στο ποσό των 85 δισεκ. ευρώ επισημαίνοντας ότι το μεγαλύτερο τμήμα αυτού του κόστους το έχει επωμιστεί το κράτος. Υποσχέθηκε ότι η αύξηση στην τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος για τα νοικοκυριά δεν θα υπερβεί το 15%, ενώ ταυτόχρονα τάχθηκε κατά της τιμαριθμικής αναπροσαρμογής των μισθών, αλλά υπέρ της παροχής εκτάκτων ενισχύσεων στους εργαζόμενους. Τάχθηκε επίσης υπέρ της αύξησης της ηλικίας συνταξιοδότησης των εργαζομένων λέγοντας ότι «από το καλοκαίρι του 2023 θα πρέπει να αυξάνουμε τη νόμιμη ηλικία αναχώρησης κατά τέσσερις μήνες το χρόνο. Αυτό σημαίνει ότι θα πάμε το 2025 στα 63, το 2028 στα 64 και το 2031 στα 65 χρόνια».

Ως προς τα πολιτικά ζητήματα της Γαλλίας ο Εμάνουελ Μακρόν επιτέθηκε στα κόμματα της αριστεράς τα οποία μαζί με την ακροδεξιά ψήφισαν προχθές στην γαλλική εθνοσυνέλευση πρόταση μομφής κατά της κυβέρνησης.

«Αυτό που με θυμώνει είναι ο κυνισμός και η αταξία. Έχουν αποδείξει ότι είναι έτοιμοι να πάνε χέρι-χέρι με την ακροδεξιά ενώ υπάρχει πόλεμος στην Ευρώπη”, είπε ο Γάλλος πρόεδρος. Ερωτηθείς ωστόσο αν σκέφτεται να προχωρήσει το 2023 στην διάλυση της Εθνοσυνέλευσης και την προκήρυξη βουλευτικών εκλογών ο Εμάνουελ Μακρόν δεν θέλησε να ανοίξει τα χαρτιά του λέγοντας πως στη Γαλλία ο πρόεδρος έχει πολλά εργαλεία για την υπέρβαση των αδιεξόδων μεταξύ των οποίων ανέφερε και το δημοψήφισμα.

Με τον περιορισμό των «υπερκερδών» των ενεργειακών ομίλων, την περικοπή της κατανάλωσης της ΕΕ τις ώρες αιχμής, αλλά και με μια σειρά από άλλα μέτρα – που παρουσίασε αναλυτικά την Πέμπτη – προτείνει η Κομισιόν να απαντήσουν τα κράτη – μέλη στον «ενεργειακό πόλεμο» του Βλαντιμίρ Πούτιν.

Οι υπουργοί Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ενωσης θα τοποθετηθούν επί των προτάσεων αυτών κατά την διάρκεια έκτακτης συνόδου στις 30 Σεπτεμβρίου στις Βρυξέλλες.

Ποια είναι όμως αναλυτικά τα μέτρα αυτά;

Πλαφόν στα έσοδα

Στην ευρωπαϊκή αγορά της ηλεκτρικής ενέργειας, η τιμή κόστους της τελευταίας πηγής ηλεκτρικού ρεύματος που χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση της ζήτησης – συχνά ένα σταθμός φυσικού αερίου για την παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος – καθορίζει την τιμή που επιβάλλεται σε όλους τους διαχειριστές: η χονδρική τιμή ηλεκτρικού ρεύματος έχει εκτιναχθεί ακολουθώντας την εκτόξευση των τιμών του φυσικού αερίου, συνεπεία του πολέμου στην Ουκρανία.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει την επιβολή πλαφόν στα έσοδα των παραγωγών ηλεκτρικού ρεύματος μέσω της πυρηνικής ενέργειας και των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (αιολική, ηλιακή, υδροηλεκτρική), από τις οποίες απορρέουν υπερβάλλοντα κέρδη με την πώληση της παραγωγής του σε τιμή πολύ υψηλότερη του κόστους παραγωγής.

Σύμφωνα με το σχετικό κείμενο, η Κομισιόν προτείνει τον καθορισμό του πλαφόν των 180 ευρώ/μεγαβατώρα. Η διαφορά ανάμεσα στο επίπεδο των εισοδημάτων και της χονδρικής τιμής της αγοράς θα αποδίδεται στα κράτη της ΕΕ για να ανακατανεμηθεί στα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις. Ο άνθρακας και το μεθάνιο έχουν αποκλεισθεί από τον μηχανισμό αυτόν.

Η επιβολή πλαφόν θα απέδιδε περισσότερα των 140 δισεκατομμυρίων ευρώ, διαβεβαίωσε η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Πέραν της παρούσας ενεργειακής κρίσης, υπόσχεται μία εις βάθος μεταρρύθμιση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας.

Το πακέτο αυτό διαφέρει πολύ από χώρα σε χώρα, ανάλογα με το ενεργειακό μίγμα που χρησιμοποιείται σε κάθε χώρα και είναι ποικίλο.

«Συμβολή» των ομίλων πετρελαίου και φυσικού αερίου

Οι Βρυξέλλες επιδιώκουν «προσωρινή συμβολή αλληλεγγύης» από τους παραγωγούς και διανομείς φυσικού αερίου, άνθρακα και πετρελαίου, που εξασφαλίζουν γιγάντια κέρδη χάρη στην εκτόξευση των τιμών. «Αυτές οι μεγάλες εταιρείες θα πρέπει να πληρώσουν ένα δίκαιο μέρος, να καταβάλουν μία συμβολή στην κρίση», εξήγησε η πρόεδρος της Κομισιόν.

Σύμφωνα με το κείμενο των προτάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η συμβολή αυτή θα ορισθεί στο 33% των υπερκερδών (κέρδη κατά 20% μεγαλύτερα σε σχέση με τον μέσο όρο των ετών 2019-2020). Οι Βρυξέλλες φροντίζουν να μην κάνουν λόγο για «φόρο», διότι οποιοδήποτε φορολογικού χαρακτήρα μέτρο απαιτεί ομοφωνία μεταξύ των 27, μία διαδικασία πολύπλοκη και με ρίσκα σε σχέση με μία λήψη απόφασης με ειδική πλειοψηφία.

Περιορισμός της ζήτησης στις ώρες αιχμής

Σύμφωνα με το σχέδιο, η Κομισιόν θέλει να ορίσει στα κράτη έναν δεσμευτικό στόχο μείωσης της κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος «κατά τουλάχιστον 5% στις καθορισμένες ώρες αιχμής κατά την διάρκεια των οποίων το ηλεκτρικό ρεύμα θα είναι ακριβότερο. Σύμφωνα με τις Βρυξέλλες, αυτό θα επέτρεπε την μείωση κατά 3,8% της κατανάλωσης φυσικού αερίου στην παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος.

Η Κομισιόν καλεί επίσης τους «27» να μειώσουν την μηνιαία κατανάλωση κατά 10%, στόχος που θεωρείται ενδεικτικός.

Κάθε χώρα θα επιλέξει η ίδια τον τρόπο για να επιτύχει τον στόχο, για παράδειγμα «μέσω συστημάτων πλειστηριασμών» που θα προσφέρει χρηματικές αποζημιώσεις στις βιομηχανίες με αντάλλαγμα την μείωση της κατανάλωσής τους.

Υποστήριξη των παρόχων με έλλειψη ρευστότητας

Οι Βρυξέλλες θέλουν να υποστηρίξουν τους παρόχους ενέργειας που δοκιμάζονται από σοβαρή έλλειψη ρευστότητας λόγω της διακύμανσης των τιμών, με την άμβλυνση του ρυθμιστικού πλαισίου και με την θέσπιση μηχανισμών κατά της κερδοσκοπίας για τον περιορισμό των διακυμάνσεων των αγορών.

«Θα μεταβάλουμε το προσωρινό πλαίσιο ρυθμίσεων για τις κρατικές επιδοτήσεις τον Οκτώβριο, για να επιτραπεί η χορήγηση κρατικών εγγυήσεων», ανακοίνωσε σήμερα η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Πλαφόν στις τιμές του φυσικού αερίου;

Στις αρχικές προτάσεις, η Κομισιόν σχεδίαζε την επιβολή πλαφόν των τιμών με τις οποίες πληρώνεται η Ρωσία για τις παραδόσεις φυσικού αερίου στην Ευρωπαϊκή Ενωση, ώστε να μειωθούν τα έσοδα του Κρεμλίνου, μία ιδέα προς την οποία είναι αντίθετες οι χώρες της ανατολικής Ευρώπης, που είναι ακόμη πολύ εξαρτημένες από τους ρωσικούς υδρογονάνθρακες.

Αντίθετα, οι υπουργοί των «27» ζήτησαν την Παρασκευή στις Βρυξέλλες την μελέτη της πιθανότητας επιβολής πλαφόν στο σύνολο των εισαγωγών φυσικού αερίου στην ΕΕ, όποια και αν είναι η προέλευσή του , περιλαμβανομένου του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), το οποίο η Ευρώπη πληρώνει σε τιμή πολύ υψηλότερη σε σχέση με την Ασία.

Ωστόσο, η Ευρωπαϊκή Ενωση πρέπει να παραμείνει αρκετά ελκυστική αγορά για τους προμηθευτές του LNG, που μπορούν εύκολα να βρουν άλλους πελάτες αλλού, προειδοποίησε η Κομισιόν, η οποία τηρεί επιφυλακτική στάση ως προς αυτό το θέμα που διαιρεί τα κράτη μέλη.

Η ζήτηση στο ελληνικό σύστημα καλύπτεται αύριο κατά 44,2% από μονάδες φυσικού αερίου, 19,7% από λιγνίτη, 18,3% από ανανεώσιμες πηγές, 6,7 % από εισαγωγές.

Την ίδια ώρα έντονες διακυμάνσεις σημειώνει εξάλλου η τιμή του φυσικού αερίου στο ολλανδικό Χρηματιστήριο, η οποία διαμορφώνεται τώρα στα 247 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενώ νωρίτερα είχε ξεπεράσει τα 283 ευρώ.

Καθώς οι τιμές χονδρικής του φυσικού αερίου και του ηλεκτρικού έχουν εκτοξευτεί στα ύψη, εκατομμύρια άνθρωποι στην Ευρώπη δαπανούν πλέον ένα πολύ μεγάλο ποσοστό του εισοδήματός τους για την ενέργεια.

Στην πόλη Γκρίμσμπι της ανατολικής Αγγλίας, ο Φίλιπ Κίτλεϊ δεν άναψε ούτε τον ανεμιστήρα του σπιτιού του όταν η Βρετανία έλιωνε από τον καύσωνα φέτος το καλοκαίρι. Μια ματιά στον τραπεζικό λογαριασμό του εξηγεί το γιατί.

«Το κόστος διαβίωσης έχει αυξηθεί και όμως θα πρέπει να επιβιώσουμε με τα χρήματα που είχαμε και όταν δεν υπήρχε κρίση… Είτε θα ζεσταθώ, είτε θα φάω», εξήγησε.

Οι πολίτες και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες προσπαθούν οικειοθελώς να κάνουν οικονομία, να μειώσουν την κατανάλωση καθώς οι τιμές του αερίου, του ηλεκτρικού και των καυσίμων εκτοξεύτηκαν λόγω του πολέμου στην Ουκρανία, των κυρώσεων στη Ρωσία και των επακόλουθων της πανδημίας της Covid-19. Η τιμή του αερίου στην Ευρώπη αυξήθηκε κατά 550% μέσα σε 12 μήνες. Το κόστος της ενέργειας για τους Βρετανούς καταναλωτές θα αυξηθεί κατά 80% από τον Οκτώβριο, όπως ανακοίνωσε σήμερα η ρυθμιστική αρχή Ofgem. Κατά μέσο όρο τα νοικοκυριά θα πληρώνουν ετησίως 3.549 λίρες (περίπου 4.200 ευρώ) στους λογαριασμούς.

Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έσπευσαν να στηρίξουν τους καταναλωτές, όμως τα στοιχεία δείχνουν ότι η βοήθεια αυτή δεν έκανε τη διαφορά.

Αυτόν τον χειμώνα, οι Βρετανοί θα δαπανήσουν κατά μέσο όρο το 10% του εισοδήματός τους για φυσικό αέριο, ηλεκτρικό και άλλα καύσιμα για τη θέρμανση και τη μετακίνησή τους (κυρίως πετρέλαιο και ντίζελ). Το ποσοστό είναι διπλάσιο σε σύγκριση με εκείνο του 2021, σύμφωνα με υπολογισμούς του Carbon Brief βασισμένους σε επίσημα στοιχεία. Αυτό σημαίνει ότι η τρέχουσα ενεργειακή κρίση είναι πιο σοβαρή από εκείνες των δεκαετιών του 1970 και του ’80. Το πετρελαϊκό εμπάργκο των πετρελαιοπαραγωγών χωρών και η ιρανική επανάσταση του 1979 προκάλεσαν μπλακ-άουτ και μεγάλες ουρές στα βενζινάδικα στη Δύση. Στο αποκορύφωμα εκείνης της κρίσης, το 1982, οι Βρετανοί ξόδευαν το 9,3% του εισοδήματός τους για να καλύπτουν τους λογαριασμούς ενέργειας.

Η βρετανική φιλανθρωπική οργάνωση National Energy Action (Εθνική Ενεργειακή Δράση – ΝΕΑ) υπολογίζει ότι 8,9 εκατομμύρια νοικοκυριά στο Ηνωμένο Βασίλειο θα βρεθούν αντιμέτωπα με το φάσμα της ενεργειακής φτώχειας μετά τον Οκτώβριο – πέρσι το πρόβλημα αυτό αντιμετώπιζαν 4,5 εκατομμύρια νοικοκυριά.

Ως ενεργειακή φτώχεια ορίζεται η κατάσταση ενός νοικοκυριού που έχει χαμηλό εισόδημα και δαπανά το 10% ή και περισσότερο από το εισόδημα αυτό για την κάλυψη των ενεργειακών αναγκών του, σύμφωνα με τη ΝΕΑ και άλλες οργανώσεις. Ο όρος χρησιμοποιείται ανεπίσημα και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

«Η αύξηση των λογαριασμών ενέργειας που βλέπουμε σήμερα είναι άνευ προηγουμένου», είπε ο Πίτερ Σμιθ, ο διευθυντής πολιτικής της ΝΕΑ.

Φαγητό ή θέρμανση;

Ο Κίτλεϊ έχασε τη δουλειά του τον Απρίλιο και σήμερα ζει με ένα επίδομα ύψους 600 λιρών (περίπου 710 ευρώ) τον μήνα. Δίνει τα μισά χρήματα για ενοίκιο και με τα υπόλοιπα καλύπτει τις βασικές του ανάγκες. Πλέον τρώει μία φορά την ημέρα αλλά, μολονότι έχει περιορίσει την κατανάλωση ενέργειας στο ελάχιστο, το 15% των χρημάτων του πηγαίνει στους λογαριασμούς.

Το ένα τρίτο των νοικοκυριών στο Ηνωμένο Βασίλειο έχουν ήδη περιορίσει τη χρήση της κουζίνας και του φούρνου, σύμφωνα με μια έρευνα του Financial Fairness Trust. Ένας στους τρεις μείωσε τα ντους που κάνει και οι μισοί άλλαξαν τη θερμοκρασία στον θερμοστάτη του σπιτιού τους. «Ο κόσμος κάνει πολλά για να κρατήσει σε χαμηλά επίπεδα τους λογαριασμούς, όμως αυτοί ανεβαίνουν έτσι κι αλλιώς. Για αυτό θέλουμε περισσότερες παρεμβάσεις από την κυβέρνηση», είπε ο Τζέιμι Έβανς, ερευνητής στο Πανεπιστήμιο του Μπρίστολ, που συμμετείχε στην έρευνα.

Η Ντον Γουάιτ, η οποία πάσχει από νεφρική ανεπάρκεια, είπε ότι φοβάται πως λόγω της κατακόρυφης αύξησης του κόστους δεν θα μπορεί πλέον να υποβάλλεται στη θεραπεία που την κρατάει στη ζωή. «Χωρίς το μηχάνημα (αιμοκάθαρσης) πέντε φορές την εβδομάδα, για 20 ώρες, θα πεθάνω», είπε η 59χρονη που ζει στη νοτιοανατολική Αγγλία.

Στις αρχές του 2022 η τιμή του αερίου για τα νοικοκυριά στις περισσότερες μεγάλες ευρωπαϊκές οικονομίες ξεπέρασε εκείνη των προηγούμενων μεγάλων κρίσεων των δεκαετιών 1970, ’80 και 2000, σύμφωνα με τον προσαρμοσμένο στον πληθωρισμό δείκτη του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΔΟΕ).

Η Ευρώπη φαίνεται ότι βρίσκεται σε δυσχερέστερη θέση από τις άλλες ανεπτυγμένες οικονομίες. Τα στοιχεία του ΔΟΕ δείχνουν ότι μολονότι τα αμερικανικά νοικοκυριά πλήρωναν κατά μέσο όρο υψηλότερες τιμές για το φυσικό αέριο τα τελευταία 40 χρόνια, φέτος η τιμή που καλούνται να πληρώσουν οι οικογένειες στην Ευρώπη ξεπέρασε εκείνη των ΗΠΑ.

Μπάνιο στη δουλειά

Στην Τουρκία, η τιμή του φυσικού αερίου υπερδιπλασιάστηκε τον Ιούλιο (σε σύγκριση με την περσινή) ενώ η τιμή του ηλεκτρικού αυξήθηκε κατά 67% μέσα σε έναν χρόνο, σύμφωνα με στοιχεία του Ινστιτούτου Στατιστικής.

Η Σεϊντά Μπαλ, 27 ετών, είπε ότι έχει περιορίσει τη χρήση του φούρνου της σε τρεις φορές τον μήνα, για να μην ξοδεύει ενέργεια. Ο σύζυγός της πηγαίνει στη δουλειά του με το λεωφορείο, για να μην αγοράζει καύσιμα, αν και χρειάζεται τριπλάσιο χρόνο για να κάνει τη διαδρομή.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τα νοικοκυριά στην Ιταλία και τη Γερμανία έχουν πληγεί περισσότερο από τις αυξανόμενες τιμές, σύμφωνα με τον ΔΟΕ. Οι λογαριασμοί ενέργειας (κυρίως ρεύμα και φυσικό αέριο) για τη μέση ιταλική οικογένεια αυξήθηκαν στο 5% των συνολικών οικιακών δαπανών τον Ιούλιο, από 3,5% το 2019, με βάση στοιχεία της εταιρείας οικονομικών ερευνών Prometeia. Αυτό το 5% του Ιουλίου είναι το υψηλότερο ποσοστό από το 1995, σύμφωνα με δεδομένα του ΟΟΣΑ.

Στη Γερμανία, τη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης, οι λογαριασμοί φυσικού αερίου των νοικοκυριών υπερδιπλασιάστηκαν τον Ιούλιο, σε σύγκριση με το 2021, όπως δείχνουν τα στοιχεία του πόρταλ σύγκρισης τιμών Check24.

Ο Ερτζάν Ερντέν, 58 ετών, ζει στη Νίντα, στα βορειοανατολικά της Φραγκφούρτης και εργάζεται ως χειριστής μηχανημάτων σε ένα εργοστάσιο εμφιάλωσης νερού. «Τώρα, κάνω ντους στη δουλειά αφού σχολάσω και ξυρίζομαι στη δουλειά», είπε.

Με βάση όσα αναφέρουν στελέχη της αγοράς, αναμένεται η τιμή της  κιλοβατώρας για τον επόμενο μήνα, να φτάσει πέριξ του επιπέδου των 80 λεπτών. Ουσιαστικά η προβολή είναι για μια αύξηση από 20 έως 30 λεπτά ανά κιλοβατώρα καθώς στα τιμολόγια για τον Αύγουστο η αρχική τιμή ξεκίνησε από τα 48 λεπτά, με αρκετούς παρόχους να κινούνται στο πεδίο των 50 – 60 λεπτών.

Ουσιαστικά με ένα ποσό επιδότησης από την Κυβέρνηση που έφτασε το 1,136 δισεκατ. ευρώ απορροφήθηκε έως και το 90% της αύξησης για όλους του οικιακούς καταναλωτές για το σύνολο της μηνιαίας κατανάλωσης και για τις κύριες και μη κύριες κατοικίες, το 100% της αύξησης για τους δικαιούχους ΚΟΤ, το 80% της αύξησης για τους μικρομεσαίους επαγγελματίες με παροχή ισχύος μέχρι 35 KVa, και το 82-99% της αύξησης για τους αγρότες.

• Την ίδια ώρα η κυβέρνηση αναμένει τα νέα τιμολόγια προκειμένου να καθοριστεί το ύψος της κρατικής επιδότησης για τα νοικοκυριά, σε συνέχεια του Power Pass.

Στόχος του μέτρου είναι να περιοριστεί η επιβάρυνση των καταναλωτών, την ώρα που η ενεργειακή κρίση κλιμακώνεται και η τιμή της ενέργειας παραμένει αυξημένη, παρά την κατάργηση της ρήτρας αναπροσαρμογής.

• Για τον Σεπτέμβριο με πάγια την στόχευση για τιμές στον καταναλωτή, μετά τις ενισχύσεις, κοντά στα 16-18 λεπτά την κιλοβατώρα. υπολογίζεται ότι ίσως απαιτηθούν έξτρα 200 με 300 εκατομμύρια, (από το 1,136 δισεκ. του Αυγούστου).

Η καλή πορεία της οικονομίας με αιχμή τις επενδύσεις και τον τουρισμό, αλλά και η σημαντική υπέρβαση των εσόδων του προϋπολογισμού (5,17 δισ. ευρώ στο επτάμηνο του έτους) δημιουργούν πρόσφορες συνθήκες για λήψη νέων μέτρων στήριξης, με τον υπουργό Οικονομικών, Χρήστο Σταϊκούρα να δηλώνει ότι προτεραιότητα της κυβέρνησης είναι η συνέχιση των επιδοτήσεων σε ηλεκτρικό ρεύμα και καύσιμα. Προτεραιότητα δίνεται στο ρεύμα αφού όπως όλα δείχνουν οι ονομαστικές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας για τον Σεπτέμβριο θα είναι αυξημένες σε σχέση με τον Αύγουστο και οι σχετικές ανακοινώσεις αναμένονται μέχρι τις 20 Αυγούστου. Ωστόσο το τελικό κόστος για τον καταναλωτή θα διαμορφωθεί από την επιδότηση που θα δώσει το κράτος.

Για τον Αύγουστο η αρχική τιμή της κιλοβατώρας από τους περισσότερους προμηθευτές κυμάνθηκε μεταξύ 48 και 50 λεπτών και «προσγειώθηκε» στα 15-17 λεπτά μετά την κρατική στήριξη που διαμορφώθηκε τον τρέχοντα μήνα στα 33,7 λεπτά ανά κιλοβατώρα. Για τον ίδιο μήνα (Αύγουστο), η συνολική επιδότηση από την κυβέρνηση προσεγγίζει το 1 δισ. 136 εκατ. ευρώ, απορροφώντας έως και το 90% της αύξησης για όλους του οικιακούς καταναλωτές για το σύνολο της μηνιαίας κατανάλωσης και για τις κύριες και μη κύριες κατοικίες, το 100% της αύξησης για τους δικαιούχους ΚΟΤ, το 80% της αύξησης για τους μικρομεσαίους επαγγελματίες με παροχή ισχύος μέχρι 35 KVa, και το 82-99% της αύξησης για τους αγρότες.

Επιδίωξη της κυβέρνησης είναι η διατήρηση των τελικών τιμών τον Σεπτέμβριο στα επίπεδα του Αυγούστου, γεγονός που σημαίνει ότι το ύψος της κρατικής επιδότησης αναμένεται να αυξηθεί ή να μειωθεί, ανάλογα με τις ανάγκες.

• Πάντως οι ανακοινώσεις από τη Ρωσική πλευρά για το ότι ο αγωγός φυσικού αερίου Nord Stream 1, o οποίος μεταφέρει φυσικό αέριο από την Ρωσία στην Ευρώπη υποθαλάσσια μέσω της Βαλτικής Θάλασσας, θα διακόψει την λειτουργία του από τις 31 Αυγούστου έως τις 2 Σεπτεμβρίου για επισκευές εκτόξευσαν τις τιμές. 

Όπως μετέδωσε, δε,  το Reuters επικαλούμενο ανακοίνωση της Gazprom μετά την ολοκλήρωση των επισκευών, θα ξαναρχίσουν οι ροές των 33 εκατομμυρίων κυβικών μέτρων ημερησίως.

Αυτό επισημαίνει, σε δηλώσεις του στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κώστας Σκρέκας, με αφορμή τους επικείμενους διαγωνισμούς για νέες μονάδες Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) που αποφάσισε το υπουργείο, αλλά και την αναβάθμιση των στόχων για συμμετοχή των ΑΠΕ στο ενεργειακό ισοζύγιο ως το 2030.

«Αμετάθετος στόχος της κυβέρνησής μας, τονίζει ο υπουργός, παραμένει η Πράσινη Μετάβαση, την οποία υλοποιούμε παρά τις πρωτοφανείς δυσκολίες που προκαλεί ο οικονομικός πόλεμος που έχει κηρύξει η Ρωσία στην Ευρώπη, συνεπώς και στην Ελλάδα. Ήδη έχουμε τετραπλασιάσει τις εγκαταστάσεις Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας τα τελευταία τρία χρόνια, με διπλό αποτέλεσμα: Πρώτον να δώσουμε ώθηση στην αλλαγή του μείγματος παραγωγής ενέργειας υπέρ του Περιβάλλοντος και δεύτερον να επιτύχουμε σημαντική εξοικονόμηση στις τσέπες των πολιτών. Την πολιτική αυτή που οδηγεί στην ενεργειακή αυτονομία της χώρας την πιστεύουμε, την υλοποιούμε και θα τη συνεχίσουμε με αποφασιστικότητα».

Το ΥΠΕΝ προχωρά σε μπαράζ διαγωνισμών για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας συνολικής ισχύος 3.800 μεγαβάτ με στόχο – μεταξύ άλλων – την επιτάχυνση της απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και κυρίως το ρωσικό φυσικό αέριο.

Ο πρώτος διαγωνισμός για 1000 μεγαβάτ θα γίνει το Σεπτέμβριο και θα ακολουθήσει δεύτερος διαγωνισμός μέσα στη χρονιά για 600 μεγαβάτ. Η απόφαση του κ. Σκρέκα με την οποία καθορίστηκαν οι προδιαγραφές του πρώτου διαγωνισμού θεσπίζει και το χρονοδιάγραμμα για την υλοποίηση των επόμενων διαγωνιστικών διαδικασιών το οποίο έχει ως εξής:

-Το 2022 θα γίνουν διαγωνισμοί για 1700 μεγαβάτ αιολικών και φωτοβολταϊκών σταθμών καθώς και 200 μεγαβάτ αιολικά, φωτοβολταϊκά σε συνδυασμό με αποθήκευση ενέργειας.

-Το 2023 ακολουθούν διαγωνισμοί για 1400 μεγαβάτ.

-Το 2024 άλλα 500 μεγαβάτ.

Οι μονάδες αυτές αποτελούν ένα τμήμα των επενδύσεων που απαιτούνται για να επιτευχθούν οι στόχοι του 2030 σε πρώτη φάση και ο τελικός στόχος της κλιματικής ουδετερότητας το 2050, καθώς πρόσθετες μονάδες αναμένεται να ενταχθούν εκτός διαγωνισμών. Οι στόχοι όπως τους προδιέγραψε πρόσφατα ο κ. Σκρέκας και θα αποτυπωθούν σύντομα στο νέο ενεργειακό σχεδιασμό είναι, το ποσοστό συμμετοχής των ΑΠΕ στο ισοζύγιο ηλεκτρικής ενέργειας να αυξηθεί από 42% το 2021 (που ήταν το μερίδιο αιολικών, φωτοβολταϊκών, υδροηλεκτρικών κλπ. ΑΠΕ) σε 50% το 2022, 62% το 2026 και πάνω από 70% το 2030. Τη χρονιά αυτή θα λειτουργούν σύμφωνα με τον προγραμματισμό μονάδες ΑΠΕ ισχύος 24 γιγαβάτ, άλλα 2,5 γιγαβάτ υπεράκτια αιολικά και μονάδες αποθήκευσης 5 γιγαβάτ.

 Όπως επισημαίνουν οι εκπρόσωποι του κλάδου των ΑΠΕ το μεγάλο στοίχημα για την επίτευξη των στόχων, εκτός από την απλούστευση των διαδικασιών αδειοδότησης με ρυθμίσεις όπως αυτές που ψηφίστηκαν πρόσφατα από τη Βουλή, είναι η αναβάθμιση των δικτύων προκειμένου να “χωράνε” περισσότερες μονάδες και να αυξηθεί η δυνατότητα απορρόφησης “πράσινης” ενέργειας.

Οι διαγωνισμοί που αποφάσισε το ΥΠΕΝ και υλοποιεί η ΡΑΕ γίνονται με κριτήριο αξιολόγησης την χαμηλότερη τιμή πώλησης της “πράσινης” ενέργειας στο δίκτυο. Η προκήρυξη θέτει τις τιμές εκκίνησης (που είναι οι ανώτατες τιμές) οι οποίες για τον διαγωνισμό του Σεπτεμβρίου καθορίζονται για τους φωτοβολταϊκούς σταθμούς στα 54Euro/MWh και για τους αιολικούς σταθμούς στα 63Euro/MWh. Οι τιμές εκκίνησης είναι αυξημένες σε σχέση με τον προηγούμενο διαγωνισμό που έγινε τον Μάιο του 2021 (ήταν 53,86 Euro/MWh), λόγω της κρίσης που μεσολάβησε, της έλλειψης πρώτων υλών που οδήγησε σε αύξηση του κόστους κατασκευής των ΑΠΕ αλλά και κυρίως της ανόδου των επιτοκίων. Ωστόσο η μέση τιμή στο διαγωνισμό του 2021 διαμορφώθηκε κάτω από 40 ευρώ ανά μεγαβατώρα (η ελάχιστη έπεσε στα 32,97 ευρώ) και εύλογα αναμένεται ότι ο ανταγωνισμός θα πιέσει προς τα κάτω τις τιμές και στο διαγωνισμό του Σεπτεμβρίου. Αξίζει να σημειωθεί ότι, συγκριτικά, οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας το τελευταίο διάστημα στο ελληνικό Χρηματιστήριο διαμορφώνονται μεταξύ 250 και 350 ευρώ ανά μεγαβατώρα, κάτι που σημαίνει ότι η αύξηση της συμμετοχής των ΑΠΕ στην αγορά μειώνει τις τιμές.