Ωστόσο, ο νέος νόμος έχει προκαλέσει και αντιδράσεις. «Ο νέος νόμος είναι υπερβολικός», δήλωσε ο Μόργκαν Ίσακ, ένας 46χρονος καπνιστής, μιλώντας στο AFPTV.

«Συμφωνώ με το να μην καπνίζω στο εσωτερικό ή κοντά σε έναν ηλικιωμένο ή σε ένα παιδί, όμως το να απαγορεύουν το κάπνισμα έξω περιορίζει κατά κάποιο τρόπο την ατομική ελευθερία, κατά την άποψή μου είναι υπερβολικό», εξήγησε ο ίδιος.

Αντιθέτως, η Στελίνα Μαρία Ρίτα Λομπάρντο, μια Μιλανέζα ηλικίας 56 ετών που εργάζεται σε ένα σχολείο, δήλωσε πως «συμφωνεί πλήρως» με το νέο μέτρο. Η ίδια δεν καπνίζει και θεωρεί ότι «το κάπνισμα δημιουργεί πολύ μεγάλη μόλυνση, σε μια εποχή όπου υποφέρουμε πολύ από την κλιματική αλλαγή».

Μια μονάχα εξαίρεση προβλέπεται: «οι απομονωμένοι χώροι όπου είναι δυνατό να τηρείται μια απόσταση τουλάχιστον 10 μέτρων από άλλους ανθρώπους», κάτι που σε μια πόλη τόσο πυκνοκατοικημένη όσο το Μιλάνο θεωρείται αδύνατο, εκτός ίσως τη νύχτα. Το μέτρο δεν αφορά τα ηλεκτρονικά τσιγάρα.

Στην περίπτωση μη τήρησης της απαγόρευσης, ο παραβάτης θα βρεθεί αντιμέτωπος με ένα πρόστιμο που κυμαίνεται μεταξύ 40 και 240 ευρώ.

Στην πρωτεύουσα της Λομβαρδίας, απαγορευόταν ήδη το κάπνισμα από το 2021 στους δημόσιους χώρους με πράσινο, εκτός κι αν ήταν δυνατόν να τηρείται μια απόσταση ασφαλείας 10 μέτρων.

Η πόλη του Μιλάνου, που περιβάλλεται από έναν πυκνό βιομηχανικό ιστό και καταγράφει συχνά υψηλά ποσοστά ρύπανσης λεπτών αιωρούμενων σωματιδίων και οξειδίων του αζώτου, είναι ιδιαίτερα ευαισθητοποιημένη στη μάχη κατά της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, πόσο μάλιστα ενόψει των Χειμερινών Ολυμπιακών Αγώνων του 2026.

Η Ιταλία έχει ριχτεί από το 1975 στη μάχη κατά του καπνίσματος με μια περιορισμένη απαγόρευση ιδίως στα δημόσια μέσα μεταφοράς. Το 1995, η απαγόρευση διευρύνθηκε στον δημόσιο τομέα και το 2005 σε όλους τους κλειστούς δημόσιους χώρους.

Σχεδόν ένας Ιταλός στους πέντε καπνίζει, σύμφωνα με τα στοιχεία του Ινστιτούτου Στατιστικής της Ιταλίας (Istat) για το 2023 και 93.000 θάνατοι αποδίδονται κάθε χρόνο στο κάπνισμα, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας. Συγκριτικά, σχεδόν τρεις Γάλλοι στους 10 καπνίζουν, έναντι 8% στη Σουηδία και 37% στη Βουλγαρία.

Η σταθερή υποχώρηση των επιδημιολογικών δεικτών τις τελευταίες εβδομάδες οδήγησε τους ειδικούς της επιτροπής στο να δώσουν το πράσινο φως για τη χαλάρωση και αυτού του μέτρου, η οποία μάλιστα έγινε νωρίτερα από το αναμενόμενο, καθώς η αρχική υπόθεση ήταν ότι θα ίσχυε μετά το τριήμερο των Αποκριών.

Η άρση της υποχρεωτικότητας της μάσκας σε εξωτερικούς χώρους δεν θα πρέπει να μεταφραστεί ότι φτάνουμε στο τέλος της πανδημίας, ο ιός δεν έχει φύγει, τονίζουν οι επιστήμονες.

«Θα πρέπει να γίνει ξεκάθαρο και κατανοητό ότι από σήμερα δεν καταργείται εντελώς η χρήση της μάσκας για κορονοϊό στους εξωτερικούς χώρους», τόνισε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η πρόεδρος της Ένωσης Πνευμονολόγων Ελλάδας, Σταματούλα Τσικρικά. Υπογράμμισε την ισχυρή σύσταση της επιτροπής εμπειρογνωμόνων για διατήρησή της όπου διαπιστώνεται συνωστισμός και για χρήσή της από άτομα με παράγοντες κινδύνου για εμφάνιση σοβαρής νόσου και για τα άτομα τα οποία δεν έχουν προβεί σε εμβολιασμό έναντι του SARS Cov-2.

«Οι επιδημιολογικοί δείκτες στη χώρας μας δεν επιτρέπουν ακόμα την πλήρη αποδέσμευση από τις μάσκες ακόμη στους εξωτερικούς χώρους, ενώ η δυναμική του ιού βρίσκεται υπό συνεχή στενή υγειονομική παρακολούθηση», σημείωσε η κ. Τσικρικά.

Χθες, Παρασκευή, ανακοινώθηκαν από τον ΕΟΔΥ 16.060 κρούσματα και 56 θάνατοι. Σε 389 ανέρχονται οι διασωληνωμένοι ασθενείς στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας.

Το προηγούμενο 24ωρο διενεργήθηκαν 353.173 εργαστηριακά τεστ, με τη θετικότητα να ανέρχεται σε 4,54%.

Ο καθηγητής τόνισε ότι πιστεύει πως στις επόμενες εβδομάδες θα βγάλουμε τις μάσκες σε εξωτερικούς χώρους. Ωστόσο, ο ίδιος συστήνει την χρήση της μάσκας όπου υπάρχει συνωστισμός.

Βαρύ πένθος για τον Στέλιο Ρόκκο

Όπως επεσήμανε τα καλά νέα είναι πως φέτος έχουμε τους εμβολιασμούς που προχωράνε, καθώς και πιο πολλές διαγνωστικές δυνατότητες που είναι πιο εύκολες από πέρυσι (self test, rapid test), ενώ τα κακά νέα είναι οι παραλλαγές του ιού που τον καθιστούν πιο μεταδοτικό.

Σημείωσε δε πως οι εμβολιασμένοι είναι καλυμμένοι σε αυτές, ωστόσο επικρατεί φόβος στο γεγονός ότι μέσα από την δημιουργία μεταλλάξεων μπορεί να δημιουργηθούν μεταλλάξεις ανθεκτικές στα εμβόλια όπως γίνεται με τα μικρόβια στα αντιβιοτικά.

Εξήγησε ότι αν μέχρι το φθινόπωρο το τείχος ανοσίας φτάσει το 70-80% ίσως οι μεταλλάξεις να μην «βρουν χώρο» για να επικρατήσουν. Ωστόσο, ανέφερε πως ακόμα είναι θεωρητικός ο κίνδυνος και πως σε μια τέτοια περίπτωση ίσως θα πρέπει να τροποποιηθούν τα εμβόλια. Παράλληλα, πρόσθεσε πως το τέταρτο κύμα πανδημίας θα αφορά τους ανεμβολίαστους και πως το χειμώνα θα έχουμε αύξηση κρουσμάτων αλλά ο ίδιος θεωρεί ότι θα είναι μικρή και διαχειρίσιμη.

Κάποιες αμερικανικές πολιτείες, όπως το Μέιν, εξακολουθούν να απαιτούν τη χρήση μάσκας ακόμη και στα ορεινά μονοπάτια ή τις παραλίες.

Το ερώτημα της χρησιμότητας αυτών των μέτρων διχάζει τους ειδικούς.

Είναι πολύ πιο ασφαλές σε εξωτερικούς χώρους

Οι επιστήμονες έχουν μάθει πολλά για την covid-19 από την αρχή της πανδημίας.

Πλέον γνωρίζουν ότι οι επιφάνειες δεν παίζουν μεγάλο ρόλο στη μετάδοση του κορονοϊού και ότι η υπερβολική απολύμανσή τους αποτελεί σπατάλη χρόνου και πόρων.

Der Spiegel: Επτά κορυφαίοι τουριστικοί προορισμοί στην Ελλάδα

Αντίθετα πολλοί ειδικοί θεωρούν ότι η μετάδοση της covid-19 γίνεται από τον αέρα. Μεταδίδεται κυρίως από τα μικροσωματίδια που παραμένουν στον αέρα για κάποιο διάστημα και όχι από τα σταγονίδια που εκλύονται από τον βήχα ή το φτάρνισμα, τα οποία πέφτουν γρήγορα στο έδαφος.

Για τον λόγο αυτό οι εξωτερικοί χώροι είναι πιο ασφαλείς από τους εσωτερικούς, εκτιμά ο Χοσέ- Λουίς Χιμένες ειδικός στα αερολύματα, καθηγητής στο πανεπιστήμιο Colorado Boulder.

“Οι εσωτερικοί χώροι είναι πιο επικίνδυνοι διότι οι τοίχοι, το πάτωμα και το ταβάνι παγιδεύουν τον αέρα”, κυρίως όταν δεν υπάρχει καλός εξαερισμός, εξηγεί.

“Οι εξωτερικοί χώροι είναι λιγότερο επικίνδυνοι διότι υπάρχει μεγαλύτερη κίνηση του αέρα” και ο αέρας που εκπνέουμε πηγαίνει γρήγορα προς τα πάνω, κυρίως όταν έχει ζέστη.

Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος, τονίζει. Με τον ίδιο τρόπο που μπορεί να εισπνεύσουμε τον καπνό από το τσιγάρο ενός ανθρώπου που βρίσκεται δίπλα μας έξω, είναι πιθανό να μολυνθούμε από covid-19 αν μείνουμε για ώρα κοντά με έναν μολυσμένο άνθρωπο, ακόμη και σε εξωτερικό χώρο.

Ποιος είναι ο κίνδυνος μόλυνσης; Αναρωτιούνται…

Πλέον υπάρχουν πολλές έρευνες για τον κίνδυνο μόλυνσης σε εξωτερικούς χώρους. Τον περασμένο Οκτώβριο Κινέζοι ερευνητές δημοσίευσαν μια έρευνα στο επιστημονικό περιοδικό Indoor Air στην οποία αναφέρουν πληροφορίες για 7.324 κρούσματα, ανάμεσά τους και τον χώρο στον οποίο έγινε η μόλυνση.

Από τα περισσότερα από 7.000 κρούσματα μόνο ένα αφορούσε μόλυνση σε εξωτερικό χώρο: ένας 27χρονος χωρικός μολύνθηκε τον Ιανουάριο του 2020 αφού συνομίλησε με μολυσμένο άτομο κοντά στην Σανγκτσιού, στην επαρχία Χενάν.

Πιο πρόσφατα η εφημερίδα Irish Times ζήτησε από τις ιρλανδικές υγειονομικές αρχές πόσα από τα 232.164 κρούσματα που είχαν καταγραφεί στη χώρα ως τις 24 Μαρτίου 2021 αφορούσαν μολύνσεις σε εξωτερικό χώρο. Η απάντηση ήταν 262, δηλαδή λιγότερο από το 0,1% του συνόλου.

Η εκτίμηση αυτή ίσως είναι υπερβολική με δεδομένο ότι οι αρχές βασίστηκαν σε μη επιβεβαιωμένα στοιχεία για τις δραστηριότητες των μολυσμένων ατόμων σε εξωτερικούς χώρους, την ώρα που ενδέχεται να συμμετείχαν και σε συγκεντρώσεις σε εσωτερικούς χώρους.

Ο Ντόναλντ Μίλτον, καθηγητής του πανεπιστημίου του Μέριλαντ και ένας από τους πρώτους που ερεύνησαν την επιστήμη των αερολυμάτων συνιστά, να αποφεύγονται οι συγκεντρώσεις σε εξωτερικούς χώρους, κυρίως όταν το πλήθος φωνάζει ή τραγουδά και αν δεν φυσάει.

Όμως πιστεύει ότι το να φορά κάποιος μόνιμα μάσκα σε εξωτερικούς χώρους δεν είναι απαραίτητο.

“ Όταν κάνω τζόγκινγκ στη γειτονιά μου, όπου τα σπίτια απέχουν τουλάχιστον 10 μέτρα και υπάρχουν μόνο μερικοί άνθρωποι που βγάζουν βόλτα τα σκυλιά τους και παιδιά που παίζουν στους κήπους, κρατώ τη μάσκα μου στην τσέπη”, δηλώνει.

“ Δεν μπορώ να τρέξω πολλή ώρα με τη μάσκα”, συνεχίζει. “ Αν σταματήσω για να μιλήσω σε κάποιον, την ξαναβάζω. Αν περπατώ με φίλους, τη φορώ”.

Η μάσκα πολιτικοποιημένη

Η χρήση μάσκας έχει αναχθεί σε ιδιαίτερα πολιτικοποιημένο θέμα στις ΗΠΑ, με τους συντηρητικούς, υπό την προτροπή του Ντόναλντ Τραμπ, να θεωρούν ότι παραβιάζει τις ατομικές τους ελευθερίες.

Οι προοδευτικοί λαμβάνουν πιο σοβαρά υπόψη τους τον κορονοϊό και θεωρούν τη χρήση μάσκας έναν τρόπο να δείξουν την αλληλεγγύη τους προς τους γείτονές τους σε μια περίοδο κρίσης.

Όμως για τον Αμές Αντάλζα, έναν ειδικό δημόσιας υγείας στο πανεπιστήμιο Τζονς Χόπκινς, έχει έρθει η ώρα να αλλάξουν οι συστάσεις για τη χρήση μάσκας σε εξωτερικούς χώρους και να υιοθετηθεί μια πιο ήπια προσέγγιση, πιο κοντινή στα επιστημονικά δεδομένα.

“ Οι μάσκες πολιτικοποιήθηκαν σε τέτοιο βαθμό που κάποιοι κατηγορούν άλλους ανθρώπους (ότι δεν τη φορούν) για να τους ντροπιάσουν”, καταγγέλλει. “ Πιστεύω ότι είναι αντιπαραγωγικό”, εκτιμά.

“ Αυτό που θέλουμε είναι οι άνθρωποι, και κυρίως όσοι δεν είναι εμβολιασμένοι, να φορούν μάσκα όταν βρίσκονται σε εσωτερικούς χώρους και να μπορούν να τηρούν τα μέτρα κοινωνικής αποστασιοποίησης”, εξηγεί.

Το να δίνουμε την εντύπωση ότι είναι επικίνδυνο να βρισκόμαστε σε εξωτερικούς χώρους ενδέχεται να ωθήσει τους ανθρώπους να συγκεντρώνονται σε εσωτερικούς χώρους, που είναι χειρότερο, σύμφωνα με τον ίδιο.

Κάποιοι ειδικοί θεωρούν ότι είναι προς το συμφέρον των πολιτών να είναι υποχρεωτική η χρήση μάσκας σε εξωτερικούς χώρους και ότι με αυτό τον τρόπο απλοποιείται το μήνυμα προς το κοινό, κάτι με το οποίο όμως διαφωνεί ο Αντάλζα.

“ Το μοναδικό αποτέλεσμα είναι ότι το κοινό έχει λιγότερη εμπιστοσύνη στις υγειονομικές αρχές”, εκτιμά, επισημαίνοντας ότι οι πολίτες μπορούν να διαβάζουν ιατρικά περιοδικά και να κατανοούν ότι η δημόσια συζήτηση διαφέρει από τα επιστημονικά δεδομένα.

Η επιτροπή των ειδικών, όπως αποκάλυψε η πρόεδρος της ΕΙΝΑΠ, συζητά ακόμη και την υποχρεωτική χρήση μάσκας στα σχολεία από μαθητές και εκπαιδευτικούς με το άνοιγμα των σχολείων τον Σεπτέμβριο.

Μάλιστα, έθεσε και θέμα επάρκειας των μασκών, ειδικά αν καταστεί υποχρεωτική η χρήση της ακόμα και στα σχολεία.

«Στα σχολεία το δύσκολο δεν είναι να τη φοράνε οι μαθητές, αλλά ότι θα πρέπει να υπάρχουν αρκετές, γιατί όταν μιλάς, υγροποιούνται και αυτές θα πρέπει να αλλάζουν. Θα πρέπει να υπάρχει δηλαδή μεγάλη ποσότητα από μάσκες για να μπορούμε να τις χρησιμοποιούμε», ανέφερε η κυρία Παγώνη.

Τόνισε δε ότι ακόμα και τώρα στα νοσοκομεία υπάρχουν ελλείψεις. «Ειδοποιούνται οι υγειονομικές περιφέρειες και προμηθευόμαστε. Με τα δεδομένα που έχουμε ο κάθε γιατρός στα νοσοκομεία παίρνει μια μάσκα κάθε πρωί. Γίνεται προσπάθεια να αυξηθούν και να μπορούμε να πάρουμε 2 και 3 μάσκες σε κάθε εφημερία που είμαστε για 24 ώρες», υπογράμμισε.

Η ίδια επανέλαβε ότι μεγαλύτερη ανησυχία στους επιστήμονες προκαλούν οι ασυμπτωματικοί ασθενείς, καθώς όπως είπε, ένας ασυμπτωματικός μπορεί να μεταδώσει σε 80-100 άτομα, σημειώνοντας ότι στην Ισπανία και στην Ιταλία λόγω των ασυμπτωματικών ασθενών τα 50 κρούσματα έφταναν τα 150 μέσα σε μια ημέρα.

Αναφορικά με τα 52 νέα κρούσματα που καταγράφηκαν χθες στη χώρα μας, η πρόεδρος των νοσοκομειακών γιατρών επισήμανε ότι οφείλονται στη χαλάρωση των μέτρων.

«Ήδη είχαμε χαλαρώσει όλο αυτόν τον καιρό, έχουν γίνει πολλά πάρτι και πανηγύρια. Κι αυτά τα κρούσματα δεν είναι χθεσινά, είναι αποτέλεσμα του τι έγινε πριν 15 μέρες, απλώς τώρα εμφανίζονται ότι είναι θετικά», σημείωσε.

Πρόσθεσε δε ότι αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι επιστήμονες έλεγαν ότι νεολαία δε μεταδίδει και δε νοσεί τόσο εύκολα. «Αυτό είναι αλήθεια, αλλά δεν σημαίνει ότι ο νέος δε θα νοσήσει. Άλλωστε, ήδη έχουν νοσήσει αρκετοί νέοι και αν δείτε μελέτες από το εξωτερικό σε χώρες με μεγαλύτερο αριθμό κρουσμάτων, θα διαπιστώσετε ότι αρκετοί νέοι νόσησαν. Απλώς είχαν συμπτώματα, τα οποία ήταν πολύ πιο ήπια, αλλά αυτό δε σημαίνει ότι δε μεταδίδουν», υπογράμμισε η κυρία Παγώνη.

Άλλωστε, σύμφωνα με την ίδια, ο μέσος όρος ηλικίας των νοσούντων έχει κατέβει, γιατί οι μεγάλοι άνθρωποι που έχουν προβλήματα και είναι υψηλού κινδύνου μένουν στα σπίτια τους και αυτοί που νοσούν είναι οι νέοι άνθρωποι, οι οποίοι κυκλοφορούν.

Απαισιόδοξος για την πορεία της πανδημίας του κορονοϊού μέσα στο καλοκαίρι παρουσιάζεται ο πρόεδρος του Πανελληνίου Ιατρικού Συλλόγου, Αθανάσιος Εξαδάκτυλος.