Συγκεκριμένα, μπορεί να «έχασε» τους βουλευτές Ξάνθης Μπουρχάν Μπαράν (ανεξαρτητοποίηση) και Λέσβου Παναγιώτη Παρασκευαΐδη (ετέθη εκτός ΚΟ), αλλά «κέρδισε» τους βουλευτές Κιλκίς Πέτρο Παππά, και Α’ Θεσσαλονίκης Ράνια Θρασκιά, που είχαν εκλεγεί με τον ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και, τώρα, τον βουλευτή Α’ Θεσσαλονίκης Μ. Χουρδάκη, που είχε εκλεγεί με την Πλεύση Ελευθερίας και μέχρι προ μηνός, ήταν Εκπρόσωπος Τύπου του εξωκοινοβουλευτικού κόμματος «Δημοκράτες-Προοδευτικό Κέντρο».

Το μόνο κόμμα στη Βουλή που δεν έχει γνωρίσει καμία μεταβολή είναι το ΚΚΕ.

Οι δυνάμεις των κοινοβουλευτικών κομμάτων θα διαμορφωθούν ως εξής (σε παρένθεση η θέση που είχε καταλάβει στη Βουλή κατά τις εκλογές του Ιουνίου 2023):

• 1η (1η) Νέα Δημοκρατία: 156 (εκλογές 6/2023: 158)
• 2η (3η) ΠΑΣΟΚ: 33 (εκλογές 6/2023: 32)
• 3η (4η) ΚΚΕ: 21 (εκλογές 6/2023: 21)
• 4η (2η) ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ: 12* (εκλογές 6/2023: 47)
• 5η (6η) Ελληνική Λύση: 11 (εκλογές 6/2023: 12)
• 6η (7η) ΚΟ «Νίκη»: 08 (εκλογές 6/2023: 10)
• 7η (8η) Πλεύση Ελευθερίας: 05 (εκλογές 6/2023: 8)
• Ανεξάρτητοι: 51 (αρχική εκλογή: 2 ΝΔ, 2 ΠΑΣΟΚ, 22 ΣΥΡΙΖΑ, 11 ΝεΑρ, 1 Λύση, 2 Νίκη, 2 Πλεύση, 9 «Σπαρτιάτες»)

Η δύναμη του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ αναμένεται να μειωθεί κατά έναν βουλευτή, μετά από σχετική προαναγγελία ανεξαρτητοποίησης, της αντιπροέδρου του κοινοβουλίου, Όλγας Γεροβασίλη.

«Η Ελλάδα έχει αναλάβει μια πρωτοβουλία για την επίσπευση των διαδικασιών σχετικά με την ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Είναι μια πρωτοβουλία, η οποία ξεκίνησε από τη Θεσσαλονίκη και συνεχίζεται σήμερα», ανέφερε ο ίδιος.

Γεραπετρίτης: “Υπάρχει πολύ μεγάλη ευαλωτότητα”

«Σε μια συγκυρία, στην οποία οι πόλεμοι μαίνονται στην περιοχή μας, υπάρχει πολύ μεγάλη ευαλωτότητα. Είναι εξαιρετικά σημαντικό οι χώρες, οι οποίες βρίσκονται στην περιοχή μας να έχουν την ευκαιρία να συνεργάζονται, να έχουν έναν ανοιχτό διάλογο, ένα πνεύμα συνεργασίας, έτσι ώστε να απομειώνονται οι εντάσεις και να δημιουργείται ένα γνήσιο πνεύμα συνεργασίας», πρόσθεσε ο ίδιος.

Σύμφωνα με τον υπουργό Εξωτερικών, στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν ζητήματα που αφορούν τη συνδεσιμότητα των κρατών της περιοχής, την ενεργειακή συνεργασία, καθώς και οι πυλώνες ασφάλειας και συνεργασίας. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε, όπως είπε, στα ζητήματα της κοινής άμυνας, αλλά και στη στρατηγική σημασία της ευρωπαϊκής προοπτικής των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων.

Η δήλωση του Γιώργου Γεραπετρίτη

Αναλυτικά η δήλωση του υπουργού Εξωτερικών στην ΕΡΤ: «Από τη Σόφια σήμερα και από τη Σύνοδο Κορυφής της Συνεργασίας για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, μια πολύ κρίσιμη διάσκεψη, η οποία αφορά όλες τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, μια κρίσιμη περιοχή για τη σταθερότητα και την ευημερία της Ευρώπης και του κόσμου, ιδιαίτερα σε μία σύνθετη συγκυρία. Σε μια συγκυρία, στην οποία οι πόλεμοι μαίνονται στην περιοχή μας, υπάρχει πολύ μεγάλη ευαλωτότητα. Είναι εξαιρετικά σημαντικό οι χώρες, οι οποίες βρίσκονται στην περιοχή μας να έχουν την ευκαιρία να συνεργάζονται, να έχουν έναν ανοιχτό διάλογο, ένα πνεύμα συνεργασίας, έτσι ώστε να απομειώνονται οι εντάσεις και να δημιουργείται ένα γνήσιο πνεύμα συνεργασίας.

Ιδιαιτέρως αναφερθήκαμε σε ζητήματα, τα οποία έχουν να κάνουν με τη συνδεσιμότητα, με την ενέργεια, αλλά και με τους πυλώνες ασφάλειας και συνεργασίας, με την κοινή άμυνα και βεβαίως με την ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων. Η Ελλάδα έχει αναλάβει μια πρωτοβουλία για την επίσπευση των διαδικασιών σχετικά με την ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Είναι μια πρωτοβουλία, η οποία ξεκίνησε από τη Θεσσαλονίκη και συνεχίζεται σήμερα.

Ο μονόδρομος, ο οποίος αυτή τη στιγμή καταγράφεται για την πορεία προς την ευρωπαϊκή οικογένεια, θα πρέπει να συνεχιστεί. Η Ελλάδα είναι επισπεύδουσα χώρα και θα μεριμνήσει έτσι ώστε, στο πλαίσιο και της ελληνικής Προεδρίας, το δεύτερο εξάμηνο του 2027, να υπάρχουν απτά αποτελέσματα για ουσιαστική πρόοδο των διαδικασιών ένταξης.

Τριάντα χρόνια μετά από την πρώτη διάσκεψη, η οποία εισήγαγε τη συνεργασία στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, σήμερα, περισσότερο από ποτέ, οι χώρες της περιοχής μας θα πρέπει να είναι κοντά, να συνεργάζονται, να διαμορφώνουν τις συνθήκες ειρήνης και ευημερίας».

Η έναρξη της πρώτης ομάδας διαπραγματεύσεων, που είναι ένα επίσημο βήμα στην πορεία προς την ένταξη, έχει προγραμματιστεί να πραγματοποιηθεί κατά τη διάρκεια διακυβερνητικής διάσκεψης στο Λουξεμβούργο στις 15 Ιουνίου, ανέφεραν τρεις από τους διπλωμάτες.

Οι πρέσβεις της ΕΕ θα οριστικοποιήσουν τη θέση τους σχετικά με το αν θα ανοίξουν την πρώτη ομάδα θεμάτων για την Ουκρανία και τη Μολδαβία μέχρι το τέλος αυτής της εβδομάδας, αφού η Ουκρανία παρουσιάσει τα σχέδιά της για εσωτερικές μεταρρυθμίσεις και αντιμετωπίσει το ζήτημα των μειονοτήτων. Στη συνέχεια, οι χώρες της ΕΕ θα εγκρίνουν το άνοιγμα του στη διακυβερνητική διάσκεψη της 15ης Ιουνίου.

Η απόφαση χρειάζεται ομόφωνη έγκριση από τα 27 κράτη-μέλη της ΕΕ. Οποιαδήποτε χώρα μπορεί να εμποδίσει τη διαδικασία σε οποιοδήποτε στάδιο.

Υπενθυμίζεται ότι οι δύο χώρες υπέβαλαν αίτηση για ένταξη στην ΕΕ ταυτόχρονα. Αυτό σημαίνει ότι η αίτηση της Μολδαβίας μπορεί να προχωρήσει μόνο αν προχωρήσει και αυτή της Ουκρανίας.

Η Βουδαπέστη, υπό την πρωθυπουργία του Βίκτορ Όρμπαν, είχε αντιταχθεί στην ένταξη της Ουκρανίας, αλλά η νέα ηγεσία της χώρας με τον Πίτερ Μάγιαρ έδειξε πρόθυμη να άρει το βέτο, μετά από συνάντηση τη Δευτέρα μεταξύ Ουκρανών και Ούγγρων εμπειρογνωμόνων σχετικά με το θέμα των δικαιωμάτων των μειονοτήτων για τους Ούγγρους που ζουν στην Ουκρανία.

Πάντως, Ούγγρος αξιωματούχος δήλωσε ανώνυμα ότι δεν έχει ληφθεί ακόμη «καμία απόφαση» σχετικά με την έναρξη των συνομιλιών για την Ουκρανία.

Η ουκρανική πλευρά διαβεβαίωσε ότι θα λυθούν τα περισσότερα από τα 11 σημεία που αρχικά είχε καταρτίσει η κυβέρνηση Όρμπαν. Η Βουδαπέστη μάλιστα επισημαίνει ότι η άρση του βέτο δεν εξαρτάται από την ψήφιση νόμων από την Ουκρανία.

«Οι επόμενες εβδομάδες θα είναι σημαντικές για να γίνουν αποφασιστικά βήματα προς τα εμπρός στη διαδικασία ένταξης», ανέφερε σε ανάρτησή της στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης X.

Η φον ντερ Λάιεν πρόσθεσε ότι η Ευρώπη συνεχίζει να υποστηρίζει την Ουκρανία εν μέσω του πολέμου της με τη Ρωσία.

«Η αεράμυνα και οι δυνατότητες μη επανδρωμένων αεροσκαφών και καταπολέμησης μη επανδρωμένων αεροσκαφών είναι από τις πιο επείγουσες αμυντικές προτεραιότητες της Ευρώπης. Και η Ουκρανία θα ενσωματωθεί πλήρως σε αυτές τις προσπάθειες», δήλωσε.

«Καλωσορίζω τον ευρωβουλευτή και Καθηγητή Ευρωπαϊκού Δικαίου, Νικόλα Φαραντούρη στο ΠΑΣΟΚ, τη Δημοκρατική Παράταξη, αλλά και στην ευρω-ομάδα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ο Νικόλας έχει επάρκεια στα θέματα που αφορούν τις διεθνείς εξελίξεις, τα ενεργειακά αλλά και θέματα δικαιοσύνης και κράτους δικαίου. Είμαι σίγουρος ότι με τις γνώσεις του αλλά και με τον ιδιαίτερα μαχητικό του χαρακτήρα θα προσφέρει πολλά στον αγώνα μας για την πολιτική αλλαγή. Διότι εν τέλει αυτός είναι ο μεγάλος στόχος: να ηττηθεί η Νέα Δημοκρατία, να έχουμε πολιτική αλλαγή και μια νέα σελίδα για τον τόπο. Με σεβασμό στους θεσμούς, με δίκαιη ανάπτυξη και λιγότερες ανισότητες. Είμαι σίγουρος ότι μαζί με χιλιάδες άλλους πολίτες, με τους οποίους έχουμε κοινές αγωνίες θα συναντηθούμε μέχρι τις εθνικές εκλογές και θα φέρουμε τη νίκη και την πολιτική αλλαγή» σημείωσε ο κ. Ανδρουλάκης.

Από την πλευρά του, ο κ. Φαραντούρης υπογράμμισε ότι είναι μεγάλη του χαρά «που σήμερα βρισκόμαστε εδώ για να ενώσουμε δυνάμεις για την πολιτική αλλαγή» και πρόσθεσε: «Το ΠΑΣΟΚ είναι ο μόνος συγκροτημένος πολιτικός φορέας που μπορεί να εγγυηθεί εγχώρια πολιτική αλλαγή. Χρειάζεται η μέγιστη πολιτική συσπείρωση. Κάθε πολίτης πρέπει να συσπειρωθεί γύρω από τη ραχοκοκαλιά της Δημοκρατικής Παράταξης. Το ΠΑΣΟΚ είναι το μόνο κόμμα που μπορεί να εγγυηθεί τις μεταρρυθμίσεις που έχει ανάγκη η χώρα, τη στιβαρή παρουσία στην Ευρώπη και διεθνώς, τη θωράκιση της κοινωνικής δικαιοσύνης. Αυτή η πανστρατιά πρέπει να μας εμπνεύσει όλους και κάθε δημοκρατικός πολίτης να αναλάβει τις ευθύνες του» κατέληξε.

Νωρίτερα ο Νικόλας Φαραντούρης δήλωσε την παραίτησή του από την ευρωομάδα της Αριστεράς (the Left) με την επιστολή τους προς τους κ.κ. Manon Aubry και Martin Shierdewan.

Πλέον, αναμένεται η προσχώρησή του στην ομάδα των ευρωσοσιαλιστών ως ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ.

«Είναι σαφές σε όλους ότι μια άμεση ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ ασφαλώς δεν είναι εφικτή», συνόψισε ο καγκελάριος της Γερμανίας, Φρίντριχ Μερτς, σε δηλώσεις του μετά την άτυπη σύνοδο των ηγετών στη Λευκωσία.

Η ένταξη μιας χώρας είναι «μια μακρά, πολύ δύσκολη διαδικασία, αλλά δεν μπορούμε να προσπαθήσουμε να ορίσουμε τεχνητά χρονοδιαγράμματα, λέγοντας ότι θα γίνει σε τρεις μήνες ή σε δέκα χρόνια», υπογράμμισε από την πλευρά του ο Αντόνιο Κόστα, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Με άλλα λόγια, οι Βρυξέλλες δεν συζητούν την πιθανότητα να παραχωρήσουν «προνομιακή μεταχείριση» ή να υπαναχωρήσουν από τους αυστηρούς ενταξιακούς κανόνες. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες, μη θέλοντας να κατηγορηθούν για ευνοιοκρατία από τις υπόλοιπες υποψήφιες προς ένταξη χώρες επιμένουν ότι η καθεμιά τους κερδίζει την ένταξή της «με την αξία της».

«Η διαδικασία αυτή πρέπει να τηρηθεί ώστε οι δύο πλευρές να γνωρίζουν σε τι μπορούν να βασιστούν», υπενθύμισε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, που έφτασε το βράδυ της Πέμπτης στην Κύπρο για να ζητήσει και πάλι «πλήρη ένταξη», θα πρέπει να οπλιστεί με υπομονή.

«Η χώρα μου χρειάστηκε εννέα χρόνια για να τα διαπραγματευτεί όλα αυτά», υπενθύμισε ο Κόστα, ο πρώην πρωθυπουργός της Πορτογαλίας.

Οι συζητήσεις περί «ανταμοιβής» της Ουκρανίας και τα σενάρια

Οι Ευρωπαίοι ηγέτες, παράλληλα, δεν θέλουν να εγκαταλείψουν την Ουκρανία και αναζητούν τρόπους για να διευκολύνουν την ένταξή της, χωρίς να θέσουν σε αμφισβήτηση τους ενταξιακούς κανόνες. «Πρέπει να πω ξεκάθαρα ότι η Ουκρανία, ιδίως τον τελευταίο μήνα, εργάστηκε πολύ σκληρά και προχώρησε σε πολύ σημαντικές μεταρρυθμίσεις. (…) Και αυτό θα πρέπει να ανταμειφθεί από μέρους μας», είπε η φον ντερ Λάιεν. Η πρόεδρος δεν διευκρίνισε τι είδους θα είναι αυτή η «ανταμοιβή», άλλοι Ευρωπαίοι ηγέτες, όμως, ανέφεραν μερικές πιθανότητες. Ο καγκελάριος Μερτς, για παράδειγμα, μίλησε για συμμετοχή του Κιέβου στις ευρωπαϊκές συνόδους «χωρίς δικαίωμα ψήφου». Ευρωπαίοι αξιωματούχοι είπαν, επίσης, ότι η Ουκρανία θα μπορούσε να συμμετέχει σε ορισμένες υπουργικές συνόδους ή στην τελωνειακή ένωση, για να διευκολυνθεί η μελλοντική ένταξή της.

Ο Ζελένσκι, ωστόσο, είπε ότι η χώρα του δεν θέλει «συμβολικά πλεονεκτήματα».

Η Ουκρανία έλαβε καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη χώρας τον Δεκέμβριο του 2023. Παρά τις πιέσεις του Ζελένσκι, η Ουγγαρία του Βίκτορ Όρμπαν, ο οποίος διατηρεί τεταμένες σχέσεις με το Κίεβο, μέχρι τώρα αρνιόταν την επίσημη έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων, κεφάλαιο προς κεφάλαιο, μπλοκάροντας έτσι τη διαδικασία. Η Ουκρανία ελπίζει ότι με την ήττα του Όρμπαν στις βουλευτικές εκλογές της 12ης Απριλίου τα δεδομένα θα αλλάξουν. Ωστόσο, ο νικητής αυτών των εκλογών, ο Πίτερ Μάγιαρ, έχει ήδη αποκλείσει το ενδεχόμενο να εγκρίνει την ένταξη στην ΕΕ μιας χώρας που βρίσκεται σε εμπόλεμη κατάσταση. Θα μπορούσε, πάντως, να εγκρίνει το άνοιγμα των πρώτων επίσημων διαπραγματεύσεων.

Η Ουκρανία, με τη βοήθεια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, έχει ήδη προχωρήσει σε ορισμένες μεταρρυθμίσεις που της ζητούνται, χωρίς να περιμένει την επίσημη έναρξη των διαπραγματεύσεων, ελπίζοντας ότι έτσι η διαδικασία θα διαρκέσει μικρότερο χρονικό διάστημα.

Ωστόσο, υπογράμμισε πως αν η Τεχεράνη είναι πρόθυμη να προχωρήσει σε συμβιβασμούς, θα μπορούσαν να χαλαρώσουν οι κυρώσεις απέναντί της.

«Κανείς στην Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ δεν διαφωνεί ότι οι κυρώσεις θα μπορούσαν να χαλαρώσουν, εάν το Ιράν είναι πρόθυμο να συμβιβαστεί», τόνισε.

«Είναι, κατά κάποιον τρόπο, μέρος της συνεισφοράς που μπορούμε να προσφέρουμε για να προωθήσουμε αυτή τη διαδικασία και, ελπίζουμε, να οδηγήσουμε σε μια διαρκή κατάπαυση του πυρός», πρόσθεσε.

Όσον αφορά το νέο πακέτο κυρώσεων που έπεβαλλε η ΕΕ στη Ρωσία, επισήμανε πως η πίεση θα συνεχίσει να αυξάνεται στη Μόσχα.

Για την ένταξη της Ουκρανίας στην ΕΕ, τόνισε ότι δεν είναι δυνατό να γίνει άμεσα, προτείνοντας ότι το επόμενο βήμα πρέπει να είναι μια προενταξιακή διαδικασία.

Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης κατά τη διάρκεια συζήτησης για τα Δυτικά Βαλκάνια, τόνισε πώς κατά την περίοδο που η Ελλάδα θα αναλάβει την προεδρία στο Συμβούλιο της ΕΕ το δεύτερο εξάμηνο του 2027, η «ευρωπαϊκή οικογένεια» θα υποδεχθεί τότε ένα ή περισσότερα κράτη των Δυτικών Βαλκανίων.

Το κείμενο της Διακήρυξης

«Εμείς, οι Συμμετέχοντες στο Φόρουμ των Δελφών, κ. Γεώργιος Γεραπετρίτης, κ. Nemanja Starović, κ. Glauk Konjufca, κ. Ferit Hoxha, κ. Zoran Dimitrovski, κ. Ivan Ivanišević και κ. Dragan Vukovic,

Έχοντας συναντηθεί στους Δελφούς σήμερα και,

Ανακαλώντας την Ατζέντα της Θεσσαλονίκης, όπως υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο και προσυπογράφηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Θεσσαλονίκης της 19ης και 20ής Ιουνίου 2003, η οποία έθεσε τα θεμέλια για την ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων·

Επαναβεβαιώνοντας την κοινή μας δέσμευση στις αξίες της ΕΕ για σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, της ελευθερίας, της δημοκρατίας, της ισότητας, του κράτους δικαίου, του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των προσώπων που ανήκουν σε μειονότητες·

Τονίζοντας τη συνεπή προσήλωσή μας στις Αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, ιδίως δε στην καλή τη πίστει εφαρμογή των διεθνών δεσμευτικών συμφωνιών, στον σεβασμό της κυριαρχίας, της εδαφικής ακεραιότητας, στην ειρηνική επίλυση των συγκρούσεων και στην περιφερειακή συνεργασία ως απαραίτητες αρχές του διεθνούς δικαίου·

Επαναλαμβάνοντας ότι το μέλλον των Δυτικών Βαλκανίων βρίσκεται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

Συμφωνήσαμε τα ακόλουθα:

• Αναγνωρίζουμε ότι είκοσι τρία χρόνια μετά την Ατζέντα της Θεσσαλονίκης, όλοι οι εταίροι των Δυτικών Βαλκανίων παραμένουν σταθερά σε μια μη αναστρέψιμη πορεία προς την ένταξη στην ΕΕ.
• Επαναβεβαιώνουμε σθεναρά την πολιτική μας δέσμευση στη διαδικασία προσχώρησης στην ΕΕ, αναγνωρίζοντας τη βαθιά μετασχηματιστική της επίδραση στις κοινωνίες και τις οικονομίες των Δυτικών Βαλκανίων.
• Υπογραμμίζουμε τη σημασία της ενσωμάτωσης των Δυτικών Βαλκανίων στην ΕΕ ως στρατηγική επιταγή για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, η οποία στοχεύει στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας, της αυτονομίας και της ετοιμότητας στην περιοχή και σε ολόκληρη την Ευρώπη.
• Χαιρετίζουμε υπό αυτό το πρίσμα την ανανεωμένη εστίαση της ΕΕ στη διαδικασία διεύρυνσης και στην ενσωμάτωση των Δυτικών Βαλκανίων στην ΕΕ, ως μια γεωστρατηγική επένδυση στην ειρήνη, την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την ευημερία στην περιοχή μας και στην ήπειρό μας.
• Τονίζουμε την ανάγκη για αποτελεσματική ενσωμάτωση και απτή υποστήριξη της ΕΕ προς τους εταίρους των Δυτικών Βαλκανίων στην καταπολέμηση των υβριδικών απειλών και των εκστρατειών παραπληροφόρησης.
• Ζητούμε, ως εκ τούτου, μια ανανεωμένη δέσμευση στη διαδικασία προσχώρησης για τα Δυτικά Βαλκάνια, βασισμένη σε αξιόπιστες μεταρρυθμίσεις, δίκαιη και αυστηρή αιρεσιμότητα και μια προσέγγιση βασισμένη στην αξία, διασφαλίζοντας ότι κάθε εταίρος προοδεύει σύμφωνα με τις δικές του επιδόσεις στην εκπλήρωση των κριτηρίων προσχώρησης.
• Επισημαίνουμε τη σημασία της ευθυγράμμισης με το κεκτημένο της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της Κοινής Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
• Επαναλαμβάνουμε την αποφασιστικότητά μας για την αποτελεσματική εφαρμογή των απαραίτητων μεταρρυθμίσεων, με ιδιαίτερη έμφαση στα θεμελιώδη ζητήματα (fundamentals).
• Επαναλαμβάνουμε τη δέσμευσή μας για περιφερειακή συνεργασία χωρίς αποκλεισμούς, για συμφιλίωση και σχέσεις καλής γειτονίας ως προϋποθέσεις για την ένταξη στην ΕΕ, καθώς και ως βασικά στοιχεία για την οικοδόμηση ενός κοινού ευρωπαϊκού μέλλοντος.
• Χαιρετίζουμε την εφαρμογή της σταδιακής ενσωμάτωσης μεταξύ της ΕΕ και της περιοχής και ζητούμε την περαιτέρω ένταξη της περιοχής σε σχετικά πολιτικές και προγράμματα της ΕΕ που θα μπορούσαν να αποφέρουν απτά οφέλη για τους πολίτες των Δυτικών Βαλκανίων, συμπεριλαμβανομένης της περαιτέρω ενσωμάτωσης στην Ενιαία Αγορά της ΕΕ, σε ευθυγράμμιση με το ενωσιακό κεκτημένο.
• Τονίζουμε τη σημασία της έγκαιρης προώθησης εκείνων των εταίρων των Δυτικών Βαλκανίων που έχουν επιτύχει υψηλό επίπεδο ετοιμότητας, μεταξύ άλλων μέσω της έναρξης προετοιμασίας των συνθηκών προσχώρησης για όσους βρίσκονται στο τελικό στάδιο των διαπραγματεύσεων, προκειμένου να διατηρηθεί η αξιοπιστία της διαδικασίας διεύρυνσης.
• Υπογραμμίζουμε τη δέσμευσή μας για την αποτελεσματική εφαρμογή του Σχεδίου Ανάπτυξης για τα Δυτικά Βαλκάνια, το οποίο θα πρέπει να συμβάλει στην ταχύτερη ενσωμάτωση της περιοχής στην εσωτερική αγορά της ΕΕ και θα πρέπει να βελτιώσει τη σύγκλιση μεταξύ των οικονομιών.
• Επισημαίνουμε τη σημασία της αποτελεσματικής συνεργασίας στον τομέα της μετανάστευσης, της καταπολέμησης της διαφθοράς και κάθε μορφής οργανωμένου εγκλήματος.
• Ζητούμε την αποτελεσματική ενσωμάτωση της περιοχής στον σχεδιασμό διασυνδεσιμότητας της ΕΕ, με έμφαση στην ενέργεια, τις μεταφορές και την ψηφιακή διασυνδεσιμότητα.

Επισημαίνουμε την ανάγκη για ενσωμάτωση των μεταφορών στα Δυτικά Βαλκάνια, συμπεριλαμβανομένης της επέκτασης του Διευρωπαϊκού Δικτύου Μεταφορών (TEN-T) και της προώθησης πρωτοβουλιών όπως οι «Πράσινες Λωρίδες», για τη σύνδεση της περιοχής με κρίσιμους διαδρόμους μεταφορών και αλυσίδες εφοδιασμού, όπως ο IMEC, ο Διάδρομος Μεταφορών Δυτικών Βαλκανίων – Ανατολικής Μεσογείου, ο Διάδρομος VIII κατά μήκος του άξονα Ανατολής-Δύσης, ο Διάδρομος X και ο Κάθετος Διάδρομος Μαύρης Θάλασσας – Αιγαίου Πελάγους.

Ζητούμε την περαιτέρω διευκόλυνση του εμπορίου μεταξύ ΕΕ και Δυτικών Βαλκανίων και υποστηρίζουμε τις προσπάθειες για την ενίσχυση της ροής αγαθών πέρα από τα σύνορα της ΕΕ.

Υπό το πρίσμα της επικείμενης Ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2027, δεσμευόμαστε να εντείνουμε τις προσπάθειές μας προς την περιφερειακή και ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, με σκοπό την παροχή συγκεκριμένων οφελών στους πολίτες και τις επιχειρήσεις σε όλη την περιοχή των Δυτικών Βαλκανίων.

Εκφράζουμε την αποφασιστικότητά μας, στο πνεύμα και τους στόχους της Ατζέντας της Θεσσαλονίκης, να προωθήσουμε ενεργά την πορεία προσχώρησης όλων των εταίρων των Δυτικών Βαλκανίων και να επιτύχουμε απτά αποτελέσματα κατά τη διάρκεια της Ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ. Κατά τους μήνες που προηγούνται της Ελληνικής Προεδρίας, κοινός μας στόχος είναι να θέσουμε νέα ορόσημα προς την προσέγγιση και την ευρωπαϊκή ενσωμάτωση των Δυτικών Βαλκανίων».

Ο Γ. Γεραπετρίτης, ανακοινώνοντας ότι σύντομα θα πραγματοποιήσει περιοδεία στις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, εξέφρασε την ελπίδα ότι κατά τη διάρκεια της ελληνικής προεδρίας το δεύτερο εξάμηνο του 2027 θα έχουν ολοκληρωθεί οι διαδικασίες, ώστε η ΕΕ να κάνει το μεγάλο βήμα και να υποδεχθεί στους κόλπους της μία ή και περισσότερες ακόμη χώρες από τα Δυτικά Βαλκάνια ως μέλη της.

Ο ΥΠΕΞ δεν έκρυψε ότι στα 23 χρόνια από την Ατζέντα της Θεσσαλονίκης υπήρξαν πολλές απογοητεύσεις και πισωγυρίσματα, που δεν αφορούσαν μόνο την ΕΕ αλλά και τις ίδιες τις υποψήφιες χώρες, αλλά τόνισε ότι η διεύρυνση προς τα Δυτικά Βαλκάνια θα αποτελέσει την ουσιαστική «επανένωση» της Ευρώπης.

Στο περιθώριο, μάλιστα, του Φόρουμ των Δελφών θα υπογραφεί η Διακήρυξη των Δελφών για τη βούληση των χωρών να συνεργαστούν σε όλους τους τομείς, από τη διασυνοριακή συνεργασία μέχρι το μεταναστευτικό, ένα κείμενο που όπως ειπε ο Γ.Γεραπετριτης αποτελεί ένα χρονοδιάγραμμα με συγκεκριμένα ορόσημα στην ενταξιακή διαδικασίας των χωρών των Δ. Βαλκανίων.

Από την πλευρά του, ο Nemanja Starovic, Υπουργός Ευρωπαϊκής Ολοκλήρωσης της Σερβίας, ανέφερε ότι οι συζητήσεις για την ένταξη της χώρας του στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχουν ξεκινήσει από το 2014. Τόνισε την ανάγκη εστίασης σε μεταρρυθμιστικές πρακτικές για τις χώρες των Βαλκανίων καθώς και στην ενίσχυση της πορείας τους προς την ΕΕ. 

Σύμφωνα με τον ίδιο, τα τελευταία χρόνια έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος στη συνολική προετοιμασία των χωρών των Βαλκανίων, με στόχο την ένταξή τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Όπως πρόσθεσε, «ο σκοπός τελικά δεν είναι τόσο η ένταξή μας στην ΕΕ, όσο η οικονομική και κοινωνική συνεργασία που θα έχουμε στο μέλλον με τις υπόλοιπες χώρες της ΕΕ». 

Σε αυτό το πλαίσιο, ο Ivan Ivanišević, Υφυπουργός Εξωτερικών για θέματα ΕΕ, Κυβέρνηση του Μαυροβουνίου, αναφέρθηκε στη  μακρά πορεία της χώρας του προς την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ωστόσο, όπως σημείωσε «πλέον υπάρχει ένα θετικό γεωπολιτικό momentum, για το οποίο είμαστε πολύ ικανοποιημένοι». Ευχαριστώντας την Ελλάδα για τη διαρκή στήριξή της, τόνισε την επιθυμία για την όσο το δυνατόν ταχύτερη ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων και την προώθηση της τελικής διαδικασίας ένταξης. Όπως συμπλήρωσε, η διαδικασία αυτή θα διαμορφωθεί με βάση νέα ορολογία, καθώς η διεθνής πραγματικότητα έχει αλλάξει σε σχέση με πριν από 23 χρόνια.

Από την πλευρά του, ο Ferit Hoxha, Υπουργός Ευρώπης και Εξωτερικών της Αλβανίας δήλωσε ότι η χώρα του βρίσκεται σε αναμονή για την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση για περισσότερα από 20 χρόνια, επισημαίνοντας ότι «η υπόσχεση της Θεσσαλονίκης» παραμένει ακόμα «υπόσχεση». Παράλληλα, εξέφρασε την προσδοκία για επιτάχυνση της διαδικασία, μετά και από την υπογραφή της Διακήρυξης των Δελφών. Όπως τόνισε, «είναι πλέον θέμα αξιοπιστίας. Έχουν ειπωθεί όλα από την πλευρά των χωρών μας, πλέον πρέπει οι υποσχέσεις να γίνουν πραγματικότητα». Ανέφερε, επίσης, ότι δεν θέλουν να χαθεί η ευκαιρία, καθώς η Αλβανία έχει κάνει σημαντική δουλειά τα προηγούμενα έτη για την προοπτική της ένταξης. Τέλος πρόσθεσε ότι έως το τέλος της επόμενης χρονιάς η χώρα του θα βρίσκεται πολύ κοντά στην ολοκλήρωση των εκκρεμοτήτων που έχουν τεθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση». 

Ακολούθως, ο Glauk Konjufca, Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης και Υπουργός Εξωτερικών και Διασποράς του Κοσόβου, αναφέρθηκε στα καθήκοντα και στα βήματα που απαιτούνται για την ένταξη της χώρας του στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με πρώτο την αφοσίωση στις Ευρωπαϊκές αξίες. Όπως υποστήριξε, η προοπτική της ένταξης του Κοσόβου μπορεί να επιταχυνθεί, επισημαίνοντας ότι η χώρα του το έχει ζητήσει, ήδη, από τον Δεκέμβριο του 2022, χωρίς ωστόσο να έχει λάβει μέχρι στιγμής ξεκάθαρη απάντηση από την Ένωση. 

Ο Zoran Dimitrovski, Υφυπουργός Εξωτερικών της Βόρειας Μακεδονίας, υπογράμμισε ότι η ένταξη της χώρας του στην ΕΕ θα φέρει μόνο κέρδη, με δεδομένη και τη στήριξη της Ελλάδας. Ωστόσο επισήμανε ότι παρατηρείται σημαντική καθυστέρηση, ζητώντας να υπάρξουν πιο συγκεκριμένα δεδομένα και χρονοδιαγράμματα για τη διεύρυνση. Επίσης αναφέρθηκε στην ανάγκη μεταρρυθμίσεων και άμεσης χρηματοδότησης με στόχο η χώρα να αναδιαμορφωθεί και να επιταχύνει την πορεία της προς την ένταξη. Αναφερόμενος, δε, στο θέμα του ονόματος και τη συμφωνία με την Ελλάδα, τόνισε ότι «ήταν ένα παράδειγμα για το πως μπορεί να λυθεί με έναν ειρηνικό τρόπο μια διαφορά ανάμεσα σε δύο χώρες», εκφράζοντας την προσδοκία να υπάρχει αντίστοιχη εξέλιξη και για τη σχέση της με τη Βουλγαρία. 

Η επιτάχυνση της διεύρυνσης προς τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, σύμφωνα με τον Dragan Vuković, Πρέσβη της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης στην Ελλάδα, προϋποθέτει την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων σε πολλούς κλάδους, μεταξύ των οποίων ο οικονομικός και ο κοινωνικός. Ωστόσο, όπως σημείωσε, οι μεταρρυθμίσεις αυτές απαιτούν παράλληλα επαρκή χρηματοδότηση, επισημαίνοντας την ανάγκη επιτάχυνσης της παρεχόμενης στήριξης με στόχο τη διεύρυνση. Τέλος ο Dragan Vuković, αναγνώρισε ότι υπάρχει υποστήριξη τόσο από την Ελλάδα όσο και από άλλα βαλκανικά κράτη, υπογραμμίζοντας όμως ότι τα προβλήματα παραμένουν».

Κατά τη διάρκεια της καθιερωμένης ενημέρωσης των δημοσιογράφων την Τρίτη, η εκπρόσωπος της Κομισιόν Πάουλα Πίνιο, απαντώντας σε ερώτηση του πρακτορείου Anadolu για το πώς πρέπει να ερμηνευτούν οι δηλώσεις της προέδρου της Επιτροπής, σημείωσε ότι η Τουρκία φέρει αυξημένη ευθύνη λόγω του καθεστώτος υποψήφιας χώρας.

«Η Τουρκία, ακριβώς επειδή είναι υποψήφια χώρα, έχει και πρόσθετη ευθύνη στην περιοχή της. Δεν επιβλέπουμε την επιρροή που ασκεί στη γειτονική της περιοχή» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η ίδια εξήγησε ότι η αναφορά της Φον ντερ Λάιεν αφορούσε κυρίως τα δυτικά Βαλκάνια και συνδέεται με την ανάγκη οι περιφερειακές σχέσεις να ευθυγραμμίζονται με τις αρχές και τις αξίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Όπως υπογράμμισε, η προσδοκία της ΕΕ είναι η Τουρκία να δρα με τρόπο συμβατό με το ευρωπαϊκό πλαίσιο αξιών στο πλαίσιο της περιφερειακής της πολιτικής.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είχε αναφερθεί στο ζήτημα τη Δευτέρα, κατά τη διάρκεια εκδήλωσης στο Αμβούργο για την 80ή επέτειο της εφημερίδας Die Zeit, όπου εξέφρασε την υποστήριξή της στη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. «Πρέπει να καταφέρουμε να ολοκληρώσουμε την ευρωπαϊκή ήπειρο, ώστε να μην επηρεάζεται από τη Ρωσία, την Τουρκία ή την Κίνα» είχε δηλώσει.