Όπως ανακοινώθηκε, η ρύθμιση αφορά παραγωγούς που καλλιεργούν γεωργικές εκτάσεις και πληρούν τις προϋποθέσεις επιλεξιμότητας, ωστόσο δεν έλαβαν ενίσχυση επειδή δεν έχει ολοκληρωθεί η καταχώριση των δικαιωμάτων τους στο Κτηματολόγιο.

Στόχος, όπως τονίζεται, είναι να διασφαλιστεί ότι δεν θα αποκλείονται από τις ενισχύσεις αποκλειστικά και μόνο εξαιτίας διοικητικών εκκρεμοτήτων.

Συγκεκριμένα, η πρωτοβουλία καλύπτει περιπτώσεις όπου:

• δεν έχει ολοκληρωθεί η καταχώριση τίτλων κυριότητας, όπως παραχωρητήρια από αναδασμούς ή διανομές,
• εκκρεμεί η μεταγραφή ή η κύρωση και έκδοση διοικητικής μεταβίβασης κυριότητας από το Δημόσιο, καθώς και περιπτώσεις στις οποίες
• έχει εκδοθεί απόφαση Επιτροπής Εξέτασης Ενστάσεων στο πλαίσιο της κτηματογράφησης που αναγνωρίζει εμπράγματο δικαίωμα υπέρ του παραγωγού, χωρίς όμως αυτή να έχει ενσωματωθεί ακόμη στα στοιχεία του Κτηματολογίου λόγω μη ολοκλήρωσης της διαδικασίας ανάρτησης των αρχικών εγγραφών.

Η ρύθμιση προβλέπει επιπλέον την εισαγωγή μεταβατικού μηχανισμού τεκμαιρόμενης επιλεξιμότητας, ο οποίος θα βασίζεται σε διοικητικά ή συμβολαιογραφικά έγγραφα, τίτλους και πράξεις, σε αποδοχή ένστασης ή αντίρρησης από την αρμόδια Επιτροπή του Κτηματολογίου, καθώς και σε στοιχεία από τις δηλώσεις ΟΣΔΕ και λοιπές αποδείξεις πραγματικής καλλιέργειας.

Όπως σημειώνεται, «με τις τροπολογίες που κατέθεσε αργά χτες το βράδυ στο υπό συζήτηση νομοσχέδιο για τις κοινωφελείς περιουσίες, ιδρύματα, σχολάζουσες κληρονομιές και δωρεές προς το Δημόσιο ο υπουργός Κυριάκος Πιερρακάκης, το κράτος βάζει τέλος σε μια εκκρεμότητα ετών και προχωρά σε συγκεκριμένα μέτρα αποκατάστασης, ανακούφισης και θεσμικής προστασίας των πληγέντων».

Οι ρυθμίσεις προβλέπουν:

• Πλήρη θωράκιση των αποζημιώσεων που έχουν επιδικαστεί με δικαστικές αποφάσεις, οι οποίες χαρακτηρίζονται αφορολόγητες, ανεκχώρητες και ακατάσχετες.
• Θεσμοθέτηση ειδικής σύνταξης ύψους 1.700 ευρώ μηνιαίως, ίσης με το τετραπλάσιο της πλήρους εθνικής σύνταξης. Δικαιούχοι είναι οι συγγενείς των θυμάτων, καθώς και οι εγκαυματίες της πυρκαγιάς στο Μάτι με εγκαύματα δεύτερου ή τρίτου βαθμού και ποσοστό αναπηρίας 50% και άνω που συμπεριλαμβάνονται στο Μητρώο Εγκαυματιών. Η σύνταξη είναι αφορολόγητη και ακατάσχετη, δεν συμψηφίζεται με οφειλές, δεν στερεί άλλες κοινωνικές παροχές, καταβάλλεται ανεξαρτήτως εργασίας ή λήψης άλλης σύνταξης και αυξάνεται αυτόματα με την εθνική σύνταξη.
• Καθολική και αυτοδίκαιη διαγραφή οφειλών προς τη Φορολογική Διοίκηση, τα ασφαλιστικά ταμεία και την Τοπική Αυτοδιοίκηση, ακόμη και για οφειλές που βρίσκονται σε ρύθμιση ή στον εξωδικαστικό μηχανισμό. Επίσης για οφειλές που προέκυψαν από συμμετοχή σε διοίκηση ή εταιρική σύνθεση νομικών προσώπων. Ο ασφαλιστικός χρόνος που αντιστοιχεί στις διαγραφόμενες εισφορές διατηρείται πλήρως.
• Πλήρη υγειονομική κάλυψη για τους εγκαυματίες, στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, καθώς και δωρεάν, εξατομικευμένη ψυχολογική στήριξη για τις οικογένειες των θυμάτων.

Όπως τονίζεται, με τις ρυθμίσεις αυτές, οι πληγέντες στο Μάτι και στη Μάνδρα αντιμετωπίζονται με την ίδια θεσμική φροντίδα και προστασία που ισχύει και για τα θύματα της τραγωδίας των Τεμπών. Το νομοσχέδιο και οι εν λόγω ρυθμίσεις θα ψηφιστούν σήμερα από τη Βουλή.

Απόστολος Χονδρόπουλος

Με τα σημερινά δεδομένα, η προοπτική να έχουν δημιουργηθεί προϋποθέσεις αποκλιμάκωσης μέχρι την Παρασκευή δεν φαίνεται πιθανή, καθώς  παρά το χθεσινό νέο κάλεσμα διαλόγου, για τρίτη συνεχόμενη ημέρα, από τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, οι  κινητοποιήσεις κλιμακώνονται, ενώ και κάποια επιμέρους “θερμά επεισόδια” μεταξύ δυνάμεων της ΕΛΑΣ και αγροτών- που χθες επικεντρώθηκαν στην Κρήτη– απειλούν ανά πάσα στιγμή την ούτως ή άλλως εύθραυστη ισορροπία μεταξύ κατανόησης για τα προβλήματα του πρωτογενούς τομέα και ανοιχτής πόρτας διαλόγου από τη μία και μηδενικής ανοχής σε μορφές κινητοποιήσεων που στρέφονται κατά άλλων κοινωνικών ομάδων από την άλλη, με προειδοποιήσεις μάλιστα που παραπέμπουν ευθέως στον “κοινωνικό αυτοματισμό”.

Το κλίμα έχει επιβαρυνθεί από τα χθεσινά επεισόδια στην Κρήτη, οι συμβολικοί αποκλεισμοί σε αεροδρόμια και λιμάνια συνεχίζονται και όλα δείχνουν ότι οι εξελίξεις στο αγροτικό θα είναι στο επίκεντρο και της συνεδρίασης της ΚΟ της ΝΔ που προγραμματίζεται για την Παρασκευή το μεσημέρι, πριν την έναρξη της συζήτησης για τον προϋπολογισμό.

Το πλαίσιο διαλόγου που θέτει η κυβέρνηση προβλέπει ενιαία εκπροσώπηση των αγροτών και συγκεκριμένα αιτήματα τα οποία να μην είναι “μαξιμαλιστικά”. Με αυτές τις προϋποθέσεις ανοιχτό είναι το ενδεχόμενο  για “καλόπιστο διάλογο” και με τον πρωθυπουργό, αν κρίνει κανείς από την χθεσινή δήλωση Μητσοτάκη πως “η πόρτα και η δική μου αλλά και του υπουργείου και του αντιπροέδρου, που έχει ασχοληθεί πολύ με το θέμα, είναι πάντα ανοιχτή”.

• Η κυβέρνηση αναζητά και κάποια περαιτέρω μέτρα σε ότι αφορά το κόστος παραγωγής για το οποίο πάντως στο Μέγαρο Μαξίμου επαναλαμβάνουν πως για πρώτη φορά έχει θεσμοθετηθεί επιστροφή 100% του ειδικού φόρου κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο με επιπλέον 50% ενίσχυση ανά δικαιούχο.

• Σύμφωνα με το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, βρίσκεται στο τραπέζι το ενδεχόμενο του επαναπροσδιορισμού ποσοτήτων του αγροτικού πετρελαίου ανά καλλιέργεια και η επέκταση του προγράμματος “Γαία” που εξασφαλίζει χαμηλή τιμή ρεύματος στα 9,2 λεπτά/kWh.

• Ταυτόχρονα προαναγγέλλεται ότι τις επόμενες ώρες θα ξεκινήσουν νέες πληρωμές, με πρώτο το Μέτρο 23.

Το αγροτικό φαίνεται πάντως να φέρνει σε ακόμη μεγαλύτερη απόσταση την σημερινή ηγεσία της ΝΔ και από τον πρώην πρωθυπουργό, Κώστα Καραμανλή.

Μία ημέρα μετά τις προειδοποιήσεις που απηύθυνε ο κ. Καραμανλής σε σχέση με την σημασία του αγροτικού τομέα και την επαπειλούμενη ερήμωση της υπαίθρου, το Μέγαρο Μαξίμου δια του κυβερνητικού εκπροσώπου, Παύλου Μαρινάκη σχολίασε πως η σημερινή κυβέρνηση “έχει αποφασίσει, μένοντας μακριά από μία πρακτική που ακολουθήθηκε κατά κανόνα μεταπολιτευτικά στη χώρα πάρα πολλές φορές, δηλαδή μία πρακτική του “όλα τα κιλά, όλα τα λεφτά”, να δώσει παραπάνω λεφτά, χρόνο με το χρόνο”.

Τη σύνδεση της συγκεκριμένης φράσης με την περίοδο του Κώστα Καραμανλή είχε υπενθυμίσει νωρίτερα ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της ΝΔ, Μακάριος Λαζαρίδης, ενώ όταν ρωτήθηκε ο κ. Μαρινάκης σχολίασε μεταξύ άλλων πως “ο κ. Λαζαρίδης απλά επισήμανε κάτι, το οποίο είναι ιστορικά αληθές”.

Μιλώντας λίγες ώρες αργότερα στην εκδήλωση της εφημερίδας “Δημοκρατίας”, ο πρώην πρωθυπουργός δεν απάντησε όσον αφορά το αγροτικό, άφησε όμως τις δικές του αιχμές λέγοντας ότι απαξιώνεται η Βουλή στα μάτια των πολιτών όταν αισθάνονται ότι οι εξεταστικές επιτροπές λειτουργούν προσχηματικά ή παρελκυστικά”. Τόνισε επίσης ότι “η δικαστική διερεύνηση της υπόθεσης των τηλεφωνικών παρακολουθήσεων πολιτικών αρχηγών, υπουργών, ανωτέρω στρατιωτικών, δημοσιογράφων και άλλων δεν έπεισε ότι δόθηκαν απαντήσεις στα καίριας ερωτήματα που προέκυψαν αναφορικά με τη νομιμότητα, την σκοπιμότητα, τους λόγους που έγιναν, τις εγκρίσεις που δόθηκαν, το περιεχόμενό τους “.

Οι προβληματισμοί στους κόλπους βουλευτών της ΝΔ για την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στο αγροτικό αποτυπώθηκαν και σε δήλωση του Δημήτρη Αβραμόπουλου ο οποίος έκανε έκκληση στην κυβέρνηση να δώσει ένα ουσιαστικό τέλος στην αντιπαράθεση με τους αγρότες, λέγοντας μεταξύ άλλων πως “η συνέχιση της σύγκρουσης και η επίδειξη ισχύος όχι μόνο δεν αποδίδουν, αλλά αντιστρέφουν τους όρους της δημόσιας εικόνας και εκλαμβάνονται από την κοινωνία ως ένδειξη αδυναμίας της πολιτείας να διαχειριστεί αποτελεσματικά ένα κρίσιμο κοινωνικό και παραγωγικό ζήτημα.” 

Ο κ. Μητσοτάκης αναφέρεται επίσης στις ΣΣΕ επισημαίνοντας πως “είχαμε μια πραγματικά ιστορική κοινωνική συμφωνία για την ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, μια συμφωνία που υπεγράφη μετά από 7 μήνες εντατικών διαπραγματεύσεων ανάμεσα στην κυβέρνηση και τους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους”.

Παράλληλα ο κ. Μητσοτάκης επισημαίνει ότι η Ελλάδα έχει πετύχει “τη μεγαλύτερη μείωση της ανεργίας πανευρωπαϊκά, με 500.000 νέες θέσεις εργασίας, πράγμα που άνοιξε το δρόμο για την κοινωνική συμφωνία να ενισχυθούν οι Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας”.

Μετράμε πλέον αντίστροφα για τα Χριστούγεννα, και με το τέλος του Νοεμβρίου κλείνει ακόμα ένας έντονος μήνας δουλειάς. Μπαίνουμε σιγά-σιγά σε μια πιο γιορτινή περίοδο, αλλά η δουλειά μας δεν σταματά.

Τι έγινε, λοιπόν, αυτήν την εβδομάδα;

Είχαμε μια πραγματικά ιστορική κοινωνική συμφωνία για την ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, μια συμφωνία που υπεγράφη μετά από 7 μήνες εντατικών διαπραγματεύσεων ανάμεσα στην κυβέρνηση και τους εθνικούς κοινωνικούς εταίρους. Συμβαίνει για πρώτη φορά στην Ελλάδα και έγινε από κεντροδεξιά κυβέρνηση. Πώς φτάσαμε, όμως, ως εδώ; Τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα έχει πετύχει τη μεγαλύτερη μείωση της ανεργίας στην Ευρώπη, με 500.000 νέες θέσεις εργασίας. Αυξήσαμε τον κατώτατο μισθό από 650 σε 880 ευρώ και τον μέσο μισθό κατά 28%. Θεσπίσαμε και εφαρμόσαμε ένα πάγιο αίτημα της ΓΣΕΕ, την ψηφιακή κάρτα εργασίας, μετατρέψαμε σε Ανεξάρτητη Αρχή την Επιθεώρηση Εργασίας, αυξάνοντας εκθετικά τους ελέγχους, κατοχυρώσαμε νομοθετικά με ειδική φόρμουλα την ετήσια αύξηση του μισθού, διασφαλίζοντας το μέρισμα ανάπτυξης που πρέπει να λαμβάνουν όλοι οι εργαζόμενοι. Με αυτά τα θεμέλια, κάνουμε τώρα το επόμενο βήμα: την επέκταση των συλλογικών συμβάσεων, ώστε να καλύπτουν μεγαλύτερο τμήμα της αγοράς –κάτι που αποτελεί ευρωπαϊκό κανόνα, αλλά στην Ελλάδα διαχρονικά υστερούσαμε. Η μεγαλύτερη ευελιξία στην επέκταση των συλλογικών συμβάσεων εργασίας ώστε να καλύπτουν περισσότερους κλάδους και εργαζόμενους θέτει ενιαίους κανόνες στην αγορά εργασίας, προσφέρει περισσότερη ασφάλεια και υψηλότερα εισοδήματα στον εργαζόμενο αλλά και σταθερότητα στον εργοδότη. Γι’ αυτό και έχει σημασία αυτή η, επαναλαμβάνω, ιστορική συμφωνία εργοδοτών και εργαζόμενων, μαζί με τις κατάλληλες δικλείδες ασφαλείας βέβαια που θα προστατεύουν μαζί με τα εισοδήματα των εργαζομενων και τις αντοχές ειδικά των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, ώστε οι αυξήσεις μισθών να είναι εντός των ορίων των δυνατοτήτων τους και να οδηγούνται από την αύξηση του τζίρου, της κερδοφορίας και της παραγωγικότητάς τους. Θέλω να ευχαριστήσω και να συγχαρώ τους κοινωνικούς εταίρους για την ώριμη αυτή στάση τους.

Ήταν και μια εβδομάδα πληρωμών αυτή, με σημαντικές ενισχύσεις που φτάνουν σε εκατομμύρια συμπολίτες μας. Για πρώτη φορά στη χώρα μας, ξεκίνησε την Παρασκευή η μόνιμη επιστροφή ενός ενοικίου έως 800 ευρώ σε σχεδόν 900.000 νοικοκυριά για το 2024. Μάλιστα, αν μια οικογένεια νοικιάζει την πρώτη κατοικία και έχει ένα ή περισσότερα παιδιά που σπουδάζουν σε άλλη πόλη, θα λάβει συμπληρωματική επιστροφή και του φοιτητικού ενοικίου. Το μέτρο είναι μόνιμο και η καταβολή θα γίνεται κάθε Νοέμβριο -εφόσον πληρούνται τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια- δίχως να απαιτείται αίτηση. Προηγήθηκε, θυμίζω, τη Δευτέρα η καταβολή της μόνιμης ενίσχυσης των 250 ευρώ σε 1,2 εκ. συνταξιούχους του e-Efka και από την Πέμπτη στους ανασφάλιστους υπερήλικες, τους δικαιούχους επιδομάτων αναπηρίας και επιδομάτων ΟΠΕΚΑ.

Έχουμε καταφέρει, επίσης, έως τέλος Νοεμβρίου, όπως είχαμε δεσμευτεί, να δώσουμε την προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης για τους αγρότες μας. Οι φετινές πληρωμές από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και από το Υπουργείο Οικονομικών θα φθάσουν συνολικά στα 3,7 δισ. ευρώ. Ειδικά από τον ΟΠΕΚΕΠΕ το 2025 θα καταβληθούν 3,3 δισ. ευρώ έναντι 2,7 δισ. το 2024, δηλαδή 600 εκ. περισσότερα. Μέχρι τις 26 Νοεμβρίου είχαν καταβληθεί 1,9 δισ. ευρώ. Από την Παρασκευή 28 Νοεμβρίου ξεκίνησε η προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης (363 εκ.), πληρωμές από το Πρόγραμμα Αγροτικής Ανάπτυξης (119 εκ.) και το αμέσως επόμενο διάστημα θα καταβληθούν αποζημιώσεις για την ευλογιά (56 εκ.). Και έως το τέλος του έτους θα καταβληθούν άλλα 1,2 δισ. ευρώ. Άρα, ο Δεκέμβριος θα είναι μήνας ουσιαστικής ενίσχυσης του αγροτικού κόσμου.

Γιατί είναι μειωμένη φέτος η προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης σε σχέση με πέρυσι; Η προκαταβολή είναι πράγματι προσωρινά μικρότερη κατά 25% σε σχέση με πέρυσι (363 εκ. φέτος / 476 εκ. πέρυσι) γιατί κυρίως υποβλήθηκαν λιγότερες δηλώσεις και διαπιστώθηκαν επίσης ελλείψεις σε στοιχεία που υποβλήθηκαν από περίπου 44.000 αγρότες για τους οποίους θα γίνει στο αμέσως επόμενο διάστημα επαλήθευση στοιχείων. Ωστόσο, η χώρα δεν πρόκειται να χάσει ούτε ένα ευρώ από τους πόρους που θα περισσέψουν. Αφού καταβληθούν η βασική ενίσχυση, η συνδεδεμένη ενίσχυση, οι εξισωτικές αποζημιώσεις και τα οικολογικά σχήματα, θα ακολουθήσει μια «δεύτερη κατανομή» για τους ειλικρινείς αγρότες που θα λάβουν υψηλότερες ενισχύσεις από προηγούμενες χρονιές. Στόχος είναι οι επιδοτήσεις να πηγαίνουν σε πραγματικούς παραγωγούς για πραγματική παραγωγή και να σταματήσουν τα «πανωγραψίματα» και τα εικονικά μισθωτήρια.

Το νέο σύστημα εξασφαλίζει τριπλό όφελος για τους αγρότες και τη χώρα. Πρώτον, θεσπίζεται και τίθεται σε εφαρμογή ένα αξιόπιστο και διαφανές σύστημα διαχείρισης και ελέγχου των αγροτικών επιδοτήσεων, απολύτως σύμφωνο με τους ευρωπαϊκούς κανονισμούς, ώστε από εδώ και πέρα να μην έχουμε νέες εμπλοκές σε πληρωμές ή νέα πρόστιμα προς τη χώρα. Δεύτερον, το νέο σύστημα κατανέμει τις αγροτικές επιδοτήσεις με δίκαιο τρόπο. Τόσο το 2025, με την εφαρμογή του μεταβατικού συστήματος, όσο και από το 2026 και μετά, με το οριστικό σχέδιο. Οι επιδοτήσεις θα κατανέμονται με βάση τα πραγματικά, αδιαμφισβήτητα δεδομένα του κάθε γεωργού και κτηνοτρόφου. Αυτό σημαίνει ότι οι ειλικρινείς γεωργοί και κτηνοτρόφοι ήδη από φέτος θα εισπράττουν μεγαλύτερες επιδοτήσεις. Τρίτον, διασφαλίζεται ότι δεν πρόκειται να χαθεί ούτε ένα ευρώ από τα κοινοτικά χρήματα που αναλογούν στη χώρα. Συνολικά θα κατανεμηθούν τα κονδύλια που ούτως ή άλλως είχαν προϋπολογισθεί.

Αλλάζω τώρα εντελώς θέμα. Επιπλέον 6.083 παιδιά θα μπορέσουν να φιλοξενηθούν σε βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς την περίοδο 2025-2026 με την αύξηση των εισοδηματικών ορίων, διορθώνοντας έτσι μια αδικία που άφηνε έξω κυρίως τις πολύτεκνες οικογένειες. Ουσιαστικά έγινε δεκτή η συντριπτική πλειονότητα των αιτήσεων που υποβλήθηκαν κατά τη δεύτερη πρόσκληση, δίνοντας στους γονείς τη δυνατότητα να συνδυάσουν καλύτερα την οικογενειακή και την επαγγελματική τους ζωή, ενώ τα παιδιά τους συμμετέχουν σε δομές προσχολικής εκπαίδευσης και δημιουργικής απασχόλησης.

Κάτι ακόμα που αφορά τη στήριξη της οικογένειας, της μητρότητας και της ισότιμης γονεϊκότητας. Αποσαφηνίστηκε νομικά από τη Δημόσια Υπηρεσία Απασχόλησης ότι και οι μητέρες που καταβάλλουν εισφορές ως μη μισθωτές, ανεξαρτήτως της νομικής μορφής μέσω της οποίας ασκούν την επαγγελματική τους δραστηριότητα, δικαιούνται την Ειδική Παροχή Προστασίας Μητρότητας. Ένα μέτρο αυτονόητο, που όμως χρειαζόταν ξεκάθαρη ρύθμιση ώστε καμία γυναίκα να μην μένει εκτός. Θέλουμε περισσότερες γυναίκες στην αγορά εργασίας. Είναι κάτι που ήδη γίνεται, γι’ αυτό στο πλαίσιο της στρατηγικής μας για το δημογραφικό προσπαθούμε να αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα σε όλες του τις εκφάνσεις του.

Μια ακόμη μεγάλη μεταρρύθμιση που κάνει η κυβέρνησή μας αφορά το Κληρονομικό Δίκαιο, προσαρμόζοντας τη σχετική νομοθεσία στις σύγχρονες κοινωνικές και οικογενειακές ανάγκες, με βαθιές τομές στη ρύθμιση της περιουσίας μετά τον θάνατο. Οι αλλαγές ήταν παραπάνω από επιβεβλημένες, αν σκεφτεί κανείς ότι τα 326 άρθρα του υπήρχαν από το 1946(!) και προφανώς δεν μπορούσαν να καλύψουν τις κοινωνικές ανάγκες στην τρίτη δεκαετία του 21ου αιώνα. Το νέο Κληρονομικό Δίκαιο προστατεύει ουσιαστικά τους κληρονόμους, εισάγει τον θεσμό των κληρονομικών συμβάσεων, δίνει τη δυνατότητα για ψηφιακές διαθήκες και θεσπίζει αυστηρότερα μέτρα για πλαστογραφίες. Από τις σημαντικότερες αλλαγές είναι ότι οι κληρονόμοι δεν θα αναγκάζονται πλέον να αποποιηθούν την κληρονομιά για να μην επωμιστούν τα χρέη του αποβιώσαντος, αλλά αυτά θα εξοφλούνται αποκλειστικά από την ίδια την κληρονομιά. Επίσης, αυξάνεται η νόμιμη μοίρα για συζύγους που προστατεύονται σε περιπτώσεις συναινετικής λύσης του γάμου, ενώ για πρώτη φορά υπάρχει μέριμνα για τον/την σύντροφο σε ελεύθερη ένωση. Το νομοσχέδιο του Υπουργείου Δικαιοσύνης που εγκρίθηκε από το πρόσφατο Υπουργικό Συμβούλιο, σύντομα θα τεθεί σε διαβούλευση και αναμένεται να κάνει το Κληρονομικό Δίκαιο πιο λειτουργικό για τους πολίτες και τους νομικούς επαγγελματίες, πιο σύγχρονο και πιο δίκαιο.

Αυτήν την εβδομάδα ψηφίστηκε και μια σημαντική μεταρρύθμιση του Υπουργείου Ανάπτυξης, με στόχο την πιο αποτελεσματική προστασία των καταναλωτών από καταχρηστικές πρακτικές στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών. Με τη σύσταση της νέας ανεξάρτητης Αρχής Προστασίας του Καταναλωτή, συγκεντρώνονται σε έναν ενιαίο οργανισμό η ΔΙΜΕΑ, ο Συνήγορος του Καταναλωτή και οι αρμόδιες διευθύνσεις της Γενικής Γραμματείας Εμπορίου, ενώ την προικίζουμε με 300 νέους ελεγκτές, αλλά και με σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία, συμπεριλαμβανομένων των εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης, για την ταχύτερη και αποτελεσματικότερη εποπτεία της αγοράς. Με αυτόν τον τρόπο ενισχύεται η διαφάνεια και δημιουργείται ένας ισχυρός, ενιαίος και πραγματικά ανεξάρτητος ελεγκτικός μηχανισμός, στα πρότυπα της ΑΑΔΕ. Η νέα Αρχή θα έχει Διοικητή και τρεις Υποδιοικητές με πενταετή θητεία και αντίστοιχες εγγυήσεις ανεξαρτησίας. Το μοντέλο αυτό το έχουμε ήδη δοκιμάσει στην Επιθεώρηση Εργασίας πριν από τρία χρόνια, και έχει αποδειχθεί στην πράξη ότι η θεσμική θωράκιση και η λειτουργική ανεξαρτησία οδηγούν σε περισσότερους και πιο στοχευμένους ελέγχους, προς όφελος των πολιτών.

Συνεχίζω με το ολοκληρωμένο πληροφοριακό σύστημα Ιατροδικαστικών Υπηρεσιών, άλλη μια «καινοτομία» για τα ελληνικά δεδομένα, που θα συμβάλει στην ταχύτερη έκδοση των ιατροδικαστικών εκθέσεων με αντίστοιχη επιτάχυνση της ποινικής διαδικασίας. Μέχρι σήμερα, λόγω παλιών και χρονοβόρων διαδικασιών, μια ιατροδικαστική έκθεση μπορούσε να καθυστερήσει ακόμη και τρία χρόνια. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα σοβαρές υποθέσεις να μην προχωρούν εγκαίρως, δημιουργώντας αδικίες και συνολικά μια άσχημη εικόνα για τις ίδιες τις υπηρεσίες. Οπότε, τι κάνουμε τώρα: ψηφιοποιούμε. Ο ιατροδικαστής αλλά και όλοι οι εμπλεκόμενοι θα έχουν έναν ενιαίο τρόπο καταγραφής κάθε στοιχείου, από τα κείμενα και τις φωτογραφίες μέχρι τα αρχεία κάθε υπόθεσης. Όλο αυτό το υλικό θα συγκεντρώνεται σε έναν ψηφιακό φάκελο, με πλήρη ασφάλεια των προσωπικών δεδομένων. Ο ιατροδικαστής θα μπορεί πλέον να ανατρέξει σε μια διαρκώς εμπλουτιζόμενη βάση δεδομένων, να συγκρίνει περιπτώσεις και με αρωγό την τεχνητή νοημοσύνη να διαμορφώνει τα συμπεράσματά του, κάτι που έχει καταλυτική σημασία για πολύ σοβαρές υποθέσεις, όπως η τραγωδία των Τεμπών, περιπτώσεις κακοποίησης ανηλίκων, ενδοοικογενειακής βίας, όπου ο χρόνος, η ακρίβεια και η επιστημονική τεκμηρίωση είναι κρίσιμες. Το πληροφοριακό σύστημα αναπτύχθηκε από το Πανεπιστήμιο Πειραιώς, ήδη έγινε η πρώτη ιατροδικαστική πράξη με τη χρήση AI και αποτελεί άλλο ένα ψηφιακό εργαλείο που θα απλοποιήσει διαδικασίες, θα μειώσει τον φόρτο εργασίας και θα επιτρέψει στους δικαστές να επικεντρώνονται στον ποιοτικό πυρήνα των υποθέσεων.

Πέρυσι τέτοια μέρα, η Θεσσαλονίκη ζούσε μια στιγμή που περίμενε για δεκαετίες: την άφιξη του Μετρό. Ένα έργο που -όπως αναμενόταν- θα άλλαζε την καθημερινότητα των μετακινήσεων για κάτοικους και επισκέπτες στο δεύτερο μεγαλύτερο μητροπολιτικό κέντρο της χώρας μας. Και όντως την άλλαξε. Σαν να υπήρχε από πάντα, ενσωματώθηκε απίστευτα γρήγορα στην καθημερινότητα. Και μάλιστα, με μια μοναδική ιδιαιτερότητα, τον ανοιχτό αρχαιολογικό χώρο στο σταθμό Βενιζέλου. Από πέρυσι τον Δεκέμβριο, λοιπόν, μέχρι φέτος τον Οκτώβριο, κατά μέσο όρο κάθε μήνα γίνονταν 2,4 εκ. επιβιβάσεις, συνολικά μέσα σε 11 μήνες μετακινήθηκαν 27,04 εκατομμύρια επιβάτες. Στη συντριπτική τους πλειονότητα τα δρομολόγια γίνονταν στην ώρα τους και οι όποιες καθυστερήσεις, 8 στις 10 φορές ήταν μικρότερες των 10 λεπτών. Η λειτουργία του Μετρό διακόπηκε από τις αρχές Νοεμβρίου για έναν μήνα, προκειμένου να γίνουν δοκιμαστικά δρομολόγια στη γραμμή της Καλαμαριάς που μπαίνει πλέον στην τελική ευθεία για να δοθεί και αυτή στο κοινό. Το Μετρό θα επανέλθει κανονικά την εορταστική περίοδο για να μην επηρεαστεί η κίνηση στην αγορά και να μετακινηθεί πιο εύκολα ο κόσμος τις γιορτινές μέρες. Ταυτόχρονα, προχωρά και ο σχεδιασμός για τον Δυτικό Προαστιακό Σιδηρόδρομο Θεσσαλονίκης. Στόχος του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών είναι να δημοπρατηθεί το έργο ύψους 16 εκ. ευρώ πριν από το τέλος του 2025 για να μπει σε τροχιά υλοποίησης από τη νέα χρονιά. Μέχρι τότε ενισχύθηκαν τα δρομολόγια από τον Νέο Σιδηροδρομικό Σταθμό μέχρι τη Σίνδο με μια επιπλέον γραμμή, η οποία μέσα σε 11 λεπτά παρέχει πρόσβαση στο Διεθνές Πανεπιστήμιο Ελλάδος και στις βιομηχανικές εγκαταστάσεις της ευρύτερης περιοχής.

Το «ευ αγωνίζεσθαι» αποκτά ακόμη μεγαλύτερη αξία όταν ξεπερνά και σωματικά εμπόδια. Αυτό έκαναν οι αθλητές μας στους Ολυμπιακούς Αγώνες Κωφών στο Τόκυο και μας έκαναν περήφανους. Η ελληνική αποστολή επιστρέφει με ένα χρυσό, ένα ασημένιο και δύο χάλκινα μετάλλια. Μπράβο στον Παύλο Λιότσο, τον Νίκο Ιωσηφίδη, την Αλεξάνδρα Γιάλλουρου και την εθνική ομάδα μπάσκετ ανδρών -και στους προπονητές τους βεβαίως- για τις επιτυχίες τους. Η Πολιτεία, ωστόσο, δεν μένει στα συγχαρητήρια. Ξεκίνησε ήδη η καταβολή των πριμ σε αθλητές/αθλήτριες και προπονητές με εξαιρετικές διεθνείς αγωνιστικές διακρίσεις, σε αγωνίσματα ατομικών αθλημάτων ή σε ομαδικά αθλήματα το 2022 και το 2023 (θερινοί και χειμερινοί Ολυμπιακοί Αγώνες, Παραολυμπιακοί Αγώνες, Ολυμπιακοί Αγώνες Κωφών και Παγκόσμιοι Αγώνες Νεφροπαθών–Μεταμοσχευμένων). Οι οικονομικές επιβραβεύσεις είναι συνολικού ύψους περίπου 5 εκ. ευρώ και επιμερίζονται σε 167 αθλητές/τριες και 78 προπονητές/τριες, για 252 εξαιρετικές διεθνείς αγωνιστικές διακρίσεις που τίμησαν τη χώρα.

Αυτή ήταν η εβδομάδα μας. Πολλά έγιναν, πολλά ξεκίνησαν, κάποια προχώρησαν, και κάποια μας θύμισαν ότι η εβδομάδα έχει μόνο επτά μέρες. Πάμε για την επόμενη. Καλή σας ημέρα!

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επισημαίνει ότι οι συνταξιούχοι “θα δουν στα εισοδήματά τους μια σειρά αυξήσεων, καθώς από τον Ιανουάριο θα δουν αύξηση στις αποδοχές τους τόσο λόγω της μείωσης των φορολογικών συντελεστών όσο και λόγω της ετήσιας αύξησης στις συντάξεις. Ενώ ξεκινά από τον Δεκέμβριο (συντάξεις Ιανουαρίου) και η κατάργηση κατά 50% της προσωπικής διαφοράς για όσες συντάξεις επιβαρύνονται ακόμη από αυτήν”.

ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ Η ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΑΚΟΥ ΜΗΤΣΟΤΑΚΗ

Καλή σας ημέρα. Αυτήν την εβδομάδα κλείσαμε τρία χρόνια από τότε που ξεκίνησα από εδώ να μοιράζομαι μαζί σας εβδομαδιαία το κυβερνητικό έργο. Πρωτοβουλίες, δράσεις και παρεμβάσεις για να βελτιώσουμε τη ζωή των πολιτών, χωρίς να αφήνουμε κανέναν πίσω. Ένα πείραμα που τελικά έγινε μια αγαπημένη συνήθεια κάθε Κυριακή, αλλά και μια άσκηση πειθαρχίας και ταυτόχρονα λογοδοσίας προς όλες και όλους σας ανεξαιρέτως. Η πολιτική έχει αξία μόνο όταν υπηρετεί το συγκεκριμένο και το χειροπιαστό, τις μεγάλες και μικρές αλλαγές που μπορεί να φέρει καθημερινά στις ζωές όλων μας. Όχι στα λόγια αλλά με πράξεις. Ευχαριστώ όλες και όλους που μπαίνουν στον κόπο κάθε εβδομάδα να διαβάζουν αυτούς τους μίνι απολογισμούς (εντάξει, όχι και τόσο μίνι), ελπίζοντας κάθε φορά να βρίσκετε έστω και κάτι που κάνει λίγο καλύτερη την καθημερινότητά σας.

Συνεχίζοντας, λοιπόν, αυτήν την από τριετίας κυριακάτικη συνήθεια, ξεκινώ σήμερα με μια είδηση που αφορά τους χαμηλοσυνταξιούχους και τη διαρκή προσπάθεια που κάνουμε για τη στήριξη των εισοδημάτων τους. Η νέα, μόνιμη πλέον, πρόσθετη ενίσχυση των 250 ευρώ θα καταβληθεί στους λογαριασμούς τους νωρίτερα του προγραμματισμένου, από αύριο, Δευτέρα. Και θα είναι η πρώτη μιας σειράς αυξήσεων που θα δουν στα εισοδήματά τους, καθώς από τον Ιανουάριο θα δουν αύξηση στις αποδοχές τους τόσο λόγω της μείωσης των φορολογικών συντελεστών όσο και λόγω της ετήσιας αύξησης στις συντάξεις. Ενώ ξεκινά από τον Δεκέμβριο (συντάξεις Ιανουαρίου) και η κατάργηση κατά 50% της προσωπικής διαφοράς για όσες συντάξεις επιβαρύνονται ακόμη από αυτήν.

Αυτό, όπως και πολλά άλλα, είναι μέτρα που περιλαμβάνονται στον προϋπολογισμό για το 2026, το οριστικό σχέδιο του οποίου κατατέθηκε στη Βουλή. Θα έχουμε περισσότερα να πούμε γι’ αυτόν κατά τη συζήτησή του στη Βουλή. Κρατήστε μόνο ότι πρόκειται για έναν προϋπολογισμό με εθνικό και αναπτυξιακό πρόσημο, που ενισχύει το εισόδημα εκατομμυρίων πολιτών. Η πρόβλεψή μας είναι ότι και το 2026 θα έχουμε ισχυρή ανάπτυξη 2,4% -σχεδόν διπλάσια από την εκτιμώμενη για την Ευρωζώνη, περαιτέρω μείωση του πληθωρισμού και της ανεργίας, καθώς και νέα αποκλιμάκωση του χρέους. Περισσότερα, σε λίγες μέρες!

Ο πρώτος χρόνος εφαρμογής του νέου Δικαστικού χάρτη έχει ήδη φέρει αποτελέσματα: τα στοιχεία του Just Stat, του παρατηρητηρίου Δικαιοσύνης, δείχνουν ότι ο χρόνος έκδοσης απόφασης από τα Πρωτοδικεία μειώθηκε στο μισό, από τις 705 ημέρες στις 364 ημέρες. Η βελτίωση αφορά στο 92% της δικαστικής ύλης πανελλαδικά. Η πιο θεαματική αλλαγή αφορά το Πρωτοδικεία Αθηνών, το μεγαλύτερο της χώρας, όπου ο εκτιμώμενος χρόνος έκδοσης απόφασης μειώθηκε από τα 4 χρόνια στον 1,5 χρόνο! Σημαντική βελτίωση και στη Θεσσαλονίκη, όπου ο χρόνος έπεσε από 12 σε 7,5 μήνες, και στον Πειραιά, από 12 σε 9 μήνες. Οι χρόνοι αυτοί είναι πλέον καλύτεροι από τον μέσο όρο των χωρών του Συμβουλίου της Ευρώπης και θα βελτιωθούν ακόμη περισσότερο από την 1η Ιανουαρίου 2026 με τη νέα Πολιτική Δικονομία. Βασικοί λόγοι επιτυχίας είναι ο διπλασιασμός του δικαστικού δυναμικού με συνενώσεις στα δικαστήρια που έχουν μεγάλο φόρτο υποθέσεων, η επέκταση της δικαιοδοσίας του και η σωστά προετοιμασμένη χωροταξική κατανομή των δικαστηρίων μέσω εξαντλητικής διαβούλευσης με τους ενδιαφερόμενους φορείς.

Στον ίδιο άξονα μεταρρυθμίσεων και αποκατάστασης της ομαλότητας, έρχονται και οι εξελίξεις στον αγροτικό κόσμο. Με την έγκριση της Κομισιόν στο νέο σχέδιο δράσης, οι επιδοτήσεις ξεκινούν να καταβάλλονται μέσα στις επόμενες δέκα ημέρες, αρχίζοντας από το 70% της βασικής ενίσχυσης. Το υπόλοιπο 30% και το Μέτρο 23 θα ακολουθήσουν μετά τους απαραίτητους ελέγχους, ενώ έως το τέλος της χρονιάς θα πληρωθούν και τα μικρότερα προγράμματα. Η τεχνική λύση δεν θα ισχύει πλέον και θα υπάρχει το κριτήριο ομορότητας, δηλαδή θα επιτρέπεται να δηλώνονται βοσκοτόπια μόνο στον νομό κατοικίας και στους όμορους νομούς. Τα χρήματα που θα περισσέψουν με την εφαρμογή του νέου συστήματος, δεν θα γυρίσουν στις Βρυξέλλες, αλλά θα ανακατανεμηθούν εσωτερικά με δεύτερη κατανομή στους έντιμους παραγωγούς. Για τους κτηνοτρόφους που έχασαν τα ζώα τους από την ευλογιά, τις επόμενες ημέρες θα ανακοινώσουμε πρόσθετη στήριξη για τις απώλειες εισοδήματος, πέρα από τις ήδη προβλεπόμενες αποζημιώσεις. Το μόνο που τους καλούμε να κάνουν είναι να τηρούν αυστηρά τα μέτρα βιοασφάλειας και να συνεργαστούν με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και την Εθνική Επιστημονική Επιτροπή Αντιμετώπισης της Ευλογιάς.

Επόμενο θέμα, το στεγαστικό. Δίνουμε παράταση μέχρι τις 31 Μαΐου 2026 στην προθεσμία υπαγωγής στο πρόγραμμα «Σπίτι μου 2» (αντί για 31 Δεκεμβρίου που ήταν αρχικά) και αντίστοιχα η προθεσμία εκταμίευσης επεκτείνεται ως τις 31 Αυγούστου 2026. Ταυτόχρονα, διευρύνονται σημαντικά τα εισοδηματικά κριτήρια (πλέον στις 25.000 ευρώ για άγαμους, 35.000 ευρώ για ζευγάρια και 5.000 ευρώ επιπλέον για κάθε παιδί), ώστε να καλυφθούν ακόμη περισσότεροι δικαιούχοι όλων των κατηγοριών, αλλαγή που ευνοεί άγαμους, ζευγάρια και μονογονεϊκές οικογένειες. Το πρόγραμμα έχει ήδη φτάσει στο 65% της απορρόφησης, με 1,3 δισ. ευρώ να έχουν δεσμευτεί και συνολικά, μαζί με το «Σπίτι μου 1», περίπου 18.000 νοικοκυριά να έχουν αποκτήσει κατοικία. Για να αυξηθεί και η διαθεσιμότητα κατάλληλων κατοικιών στην αγορά, έρχεται και το νέο πρόγραμμα «Ανακαινίζω», που θα ενεργοποιηθεί από το νέο έτος και θα αφορά παλιά ακίνητα που είτε είναι κλειστά είτε ιδιοκατοικούνται, με στόχο την αύξηση της προσφοράς πρώτης κατοικίας. Για πρώτη φορά οι ανακαινίσεις κατοικιών θα χρηματοδοτούνται με κοινοτικούς πόρους, κάτι που μέχρι τώρα δεν επιτρεπόταν. Αλλά περισσότερα γι’ αυτό, από το νέο έτος!

Τον Ιούλιο η κυβέρνησή μας ψήφισε έναν πολύ σημαντικό νόμο με τον οποίον θωρακίζεται με πιο αποτελεσματικό τρόπο η απαγόρευση διάθεσης καπνικών προϊόντων και αλκοόλ στους ανήλικους. Προχωρήσαμε τώρα στο πιο δύσκολο, αλλά και πιο σημαντικό κομμάτι: την ενεργοποίηση των ψηφιακών εργαλείων που θα επιτρέπουν στους ελεγκτικούς μηχανισμούς και την Ελληνική Αστυνομία να παρακολουθούν σε πραγματικό χρόνο την εφαρμογή του νόμου. Θυμίζω, τρία είναι αυτά τα εργαλεία: η ψηφιακή επιβεβαίωση της πραγματικής ηλικίας του υποψήφιου αγοραστή τέτοιων προϊόντων -και είμαστε πρωτοπόροι ως προς αυτό στην ΕΕ, το ηλεκτρονικό μητρώο των επιχειρήσεων που φιλοξενούν ιδιωτικές εκδηλώσεις με συμμετοχή ανηλίκων, με υποχρεωτική την προαναγγελία τους, και το ηλεκτρονικό μητρώο ελέγχου προϊόντων καπνού και αλκοόλ, με επίσης υποχρεωτική τη δήλωση της πώλησής τους. Με αυτά, οι έλεγχοι της ΕΛΑΣ –που έχει πλέον την κύρια αρμοδιότητα– γίνονται πιο στοχευμένοι και αποτελεσματικοί. Ήδη, μέσα σε 3,5 μήνες, οι παραβάσεις για παραμέληση ανηλίκων έχουν αυξηθεί κατά 50%. Τονίζω ξανά ότι χρειάζεται όλοι μας, Πολιτεία και κοινωνία, οι γονείς να αναλάβουμε το μερίδιο της ευθύνης που μας αναλογεί για να προστατέψουμε τα παιδιά μας από τους κινδύνους του εθισμού στο κάπνισμα και στην κατανάλωση αλκοόλ.

Προχωρώ σε δύο ακόμη σημαντικά βήματα κοινωνικής πολιτικής για τα άτομα με αναπηρία. Το πρώτο είναι το νέο σύγχρονο ΚΕΠΑ που παραδώσαμε πλέον σε λειτουργία στο Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας, ώστε να προσφέρουμε αξιοπρεπείς συνθήκες σε όσους πολίτες με αναπηρία επισκέπτονται τα ιατρεία για εξετάσεις και τις πιστοποιήσεις τους. Σύγχρονες υποδομές, περισσότεροι γιατροί και ψηφιοποίηση διαδικασιών έχουν συμβάλει σε σημαντική μείωση των εκκρεμών ραντεβού, που θα γίνουν ακόμη λιγότερα με την απλοποίηση που κάνουμε στη λίστα των μακροχρόνιων και αμετάκλητων αναπηριών ώστε να μην απαιτούνται πολλαπλές πιστοποιήσεις για χιλιάδες άτομα με αναπηρία. Το δεύτερο βήμα είναι η υποβολή αιτήσεων για την νέα Κάρτα Αναπηρίας. Θα αποστέλλεται εντός δύο εβδομάδων με συστημένη επιστολή στη διεύθυνση που δηλώνει ο δικαιούχος, ο οποίος στη συνέχεια θα την ενεργοποιεί με τον κωδικό που θα λάβει στο κινητό του τηλέφωνο. Με την επίδειξη της Κάρτας Αναπηρίας, οι κάτοχοί της μπορούν να εξυπηρετούνται κατά προτεραιότητα σε διάφορες υπηρεσίες, να τη χρησιμοποιούν ως ισοδύναμο δικαιολογητικό αντί της πιστοποίησης αναπηρίας, να μετακινούνται δωρεάν σε όλα τα ΜΜΜ της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης. Η κάρτα δίνει επίσης και δωρεάν είσοδο σε δημόσιους χώρους πολιτισμού. Με λίγα λόγια, είναι ένα εργαλείο ελευθερίας για κάθε πολίτη με αναπηρία.

Αυτήν την εβδομάδα βρέθηκα στη μακρινή Σιγκαπούρη, όπου συναντήθηκα με τον Πρόεδρο και τον Πρωθυπουργό της χώρας, αλλά και με μεγάλους επενδυτές που θέλουν να επενδύσουν στην Ελλάδα. Η Σιγκαπούρη είναι μια παγκόσμια οικονομική δύναμη και λειτουργεί ως «πύλη» για ολόκληρη τη νοτιοανατολική Ασία. Κάτι αντίστοιχο είμαστε και εμείς για τη νοτιοανατολική Ευρώπη. Γι’ αυτό και οι συνέργειες που μπορούμε να αναπτύξουμε είναι πολλές και ουσιαστικές: στη ναυτιλία, το διαμετακομιστικό εμπόριο, τον τουρισμό αλλά και την ψηφιακή τεχνολογία και την τεχνητή νοημοσύνη. Χάρηκα πολύ, επίσης, για τις επαφές που είχα και με εκπροσώπους της δυναμικής ελληνικής κοινότητας. Ακόμη περισσότερο χάρηκα διότι τους άκουσα να λένε ότι σκέφτονται σοβαρά πλέον την επιστροφή τους στην Ελλάδα, λόγω των ευκαιριών που βλέπουν να δημιουργούνται στην πατρίδα μας.

Τους Έλληνες της διασποράς και ειδικά της γενιάς του brain drain αφορά, μεταξύ άλλων, και το επόμενο μεταρρυθμιστικό μας βήμα στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας, με την ενοποίησή του και με την τριτοβάθμια εκπαίδευση, προκειμένου να «αλλάξουμε πίστα». Γι’ αυτόν τον σκοπό συγκροτήσαμε ομάδα εργασίας με κορυφαίους επιστήμονες και κυβερνητικά στελέχη, η οποία θα παρουσιάσει την πρότασή της για τη διακυβέρνηση του ερευνητικού χώρου υπό ένα νέο Υπουργείο μέχρι τον Μάρτιο. Θα ακολουθήσει διάλογος με τα πανεπιστήμια και Έλληνες ερευνητές του εξωτερικού, όπως και με την επιχειρηματική κοινότητα, ώστε η παραγόμενη έρευνα να απαντά ακόμη περισσότερο στις ανάγκες της οικονομίες και να διαμορφώσουμε ένα σύγχρονο, ανταγωνιστικό σύστημα έρευνας και καινοτομίας. Ο στόχος μας είναι ξεκάθαρος: να γίνει η Ελλάδα μια χώρα που προσελκύει ταλέντο, δημιουργεί καινοτόμες επιχειρήσεις, κρατά τους νέους επιστήμονες εδώ και φέρνει πίσω όσους έφυγαν. Είναι στρατηγική μας επιλογή.

Θέλω, πριν ολοκληρώσω, να αναφερθώ σε ένα θέμα που απαιτεί σταθερή και σοβαρή αντιμετώπιση: την εγκληματικότητα και τη χρήση όπλων στην Κρήτη. Όπως είχα σημειώσει πριν δύο εβδομάδες, προχωρούμε σε ένα συνολικό σχέδιο. Από το Ρέθυμνο, ο Υπουργός Προστασίας του Πολίτη παρουσίασε λεπτομερώς τις αλλαγές και τις νέες πρωτοβουλίες, καθώς και τις οργανωτικές και νομοθετικές αλλαγές που επεξεργάστηκαν από κοινού με το Υπουργείο Δικαιοσύνης. Πέρα από την ενδυνάμωση της παρουσίας της Διεύθυνσης Οργανωμένου Εγκλήματος στην Κρήτη και την ανασυγκρότηση των Τμημάτων Αστυνομικών Επιχειρήσεων Κρήτης, προχωρά η ίδρυση της Υποδιεύθυνσης Αστυνομίας Μεσσαράς Κρήτης με έδρα τις Μοίρες και δύναμη 165 αστυνομικών. Στο νομοθετικό σκέλος, αυστηροποιείται ουσιαστικά το πλαίσιο για την παράνομη οπλοκατοχή και οπλοχρησία: δυνατότητα επιβολής περιοριστικών όρων όταν υπάρχει κίνδυνος για τη ζωή ή τη σωματική ακεραιότητα, αυστηρότερες ποινές για άσκοπους πυροβολισμούς (τουλάχιστον 2 έτη φυλάκισης και έως 30.000 ευρώ πρόστιμο) και ευθύνη για καταστηματάρχες που τους επιτρέπουν. Αντίστοιχες ποινές προβλέπονται και για όσους παρακινούν, διαφημίζουν ή διευκολύνουν την παράνομη χρήση όπλων. Διευρύνονται επίσης οι χώροι όπου η οπλοφορία αποτελεί κακούργημα, όπως κοινωνικές εκδηλώσεις και εμποροπανηγύρεις, ενώ η οπλοκατοχή και οπλοφορία πυροβόλου όπλου καθίστανται γενικά κακουργηματικές πράξεις. Σε περιπτώσεις υποτροπής η ποινή δεν μετατρέπεται, δεν αναστέλλεται και η έφεση δεν έχει ανασταλτικό αποτέλεσμα. Παράλληλα, προβλέπεται περίοδος τεσσάρων μηνών για οικειοθελή παράδοση παράνομων όπλων, χωρίς ποινικές κυρώσεις. Η βούλησή μας να τελειώνουμε επιτέλους με τους θανάτους που προκαλεί ένα «έθιμο» που κυριολεκτικά σκοτώνει είναι ξεκάθαρη και αδιαπραγμάτευτη.

Με όλα αυτά κλείνω τη σημερινή ανασκόπηση. Εύχομαι να έχετε μια όμορφη, ήρεμη Κυριακή και να γεμίσετε δυνάμεις για την εβδομάδα που έρχεται.

Στόχος: η πλήρης και ουσιαστική στελέχωση όλων των δημόσιων νοσοκομείων της Κρήτης με μόνιμο, πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης προσωπικό.

Η πρωτοβουλία έρχεται ως απάντηση σε μια κατάσταση που, σύμφωνα με τους εκπροσώπους της Επιτροπής, έχει ξεπεράσει τα όρια της υποβάθμισης και πλέον θέτει σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία.

Οριακή λειτουργία στο Νοσοκομείο Αγίου Νικολάου

Το Γενικό Νοσοκομείο Αγίου Νικολάου βρίσκεται σε κατάσταση διαρκούς συναγερμού:

·         Αναισθησιολογικό Τμήμα: Μπορεί να καλύψει εφημερίες μόνο τις μισές ημέρες κάθε μήνα, οδηγώντας σε ακυρώσεις χειρουργείων και καθυστερήσεις σε κρίσιμες θεραπείες.

·         Ακτινολογικό Τμήμα: Σημαντικά κενά στις εφημερίες.

·         Χειρουργική Κλινική: Μόλις τρεις ειδικευμένοι ιατροί, με 7–8 εφημερίες ακάλυπτες μηνιαίως.

Η εικόνα αυτή αποτυπώνει όχι μόνο τη δυσλειτουργία των τμημάτων αλλά και τον αυξανόμενο κίνδυνο για τους ασθενείς, που συχνά βρίσκονται αντιμέτωποι με καθυστερήσεις, αναβολές ή αδυναμία πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες υγείας.

Κενά σε ειδικότητες και συρρίκνωση της ΜΕΘ

Η υποστελέχωση είναι εξίσου έντονη – αν όχι δραματική – και στις πιο κρίσιμες κλινικές:

·         ΜΕΘ: Μόνο τρεις ιατροί υπηρετούν στη μονάδα, με αποτέλεσμα οι κλίνες να μειωθούν από έξι σε τέσσερις.

·         Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών: Αντιμετωπίζει συνεχείς πιέσεις χωρίς την απαραίτητη στελέχωση.

·         Έλλειψη βασικών ειδικοτήτων: Το νοσοκομείο δεν διαθέτει νευρολόγο ούτε γαστρεντερολόγο, ενώ σε κλινικές όπως η ουρολογική, η ΩΡΛ, η ογκολογική και η δερματολογική υπηρετεί μόνο ένας γιατρός.

·         Ψυχιατρική φροντίδα: Ο νομός Λασιθίου παραμένει ο μοναδικός στην Κρήτη χωρίς ψυχιατρική κλινική.

Η εικόνα αυτή, όπως σημειώνει η Επιτροπή, αντανακλά ένα σύστημα που καθίσταται ολοένα και πιο αδύναμο να ανταποκριθεί σε βασικές ανάγκες του πληθυσμού.

Μεγάλες ελλείψεις και στις υποστηρικτικές υπηρεσίες

Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στους γιατρούς. Το νοσηλευτικό, διοικητικό, τεχνικό και βοηθητικό προσωπικό βρίσκεται σε εξίσου δύσκολη θέση.

Υπηρεσίες όπως η καθαριότητα, η εστίαση, η φύλαξη και τα πλυντήρια λειτουργούν οριακά. Εργαζόμενοι δεν μπορούν να λάβουν ούτε τις βασικές άδειες ή τα ρεπό τους, με αποτέλεσμα να οφείλονται πάνω από 90 ημέρες ανά άτομο από προηγούμενα έτη. Η ένταση και η κόπωση πλέον αγγίζουν επικίνδυνα επίπεδα, θέτοντας σε δοκιμασία την ποιότητα φροντίδας.

Πολιτική διάσταση και συλλογική ευθύνη

Η Ανοιχτή Επιτροπή Αγώνα επισημαίνει ότι τα προβλήματα δεν είναι συγκεκριμένα ή μεμονωμένα, αλλά κοινά σε όλα τα νοσοκομεία της Κρήτης. Τονίζει ότι η υποστελέχωση αποτελεί αποτέλεσμα διαχρονικών κυβερνητικών επιλογών που έχουν προωθήσει την εμπορευματοποίηση της υγείας και την σταδιακή ιδιωτικοποίηση του ΕΣΥ.

Με αυτή τη διαπίστωση, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι «κανένα νοσοκομείο δεν μπορεί να σωθεί μόνο του» και καλεί τους πολίτες σε ευρεία συμμετοχή στη μεγάλη κοινή ημέρα δράσης, προκειμένου να διασφαλιστεί η δημόσια και δωρεάν πρόσβαση στην υγεία.

Κάλεσμα σε συγκέντρωση – Τα βασικά αιτήματα

Η κινητοποίηση θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 27 Νοεμβρίου, στις 13:00, στην Πλατεία Αγίου Νικολάου.

Τα αιτήματα που θέτει η Επιτροπή είναι συγκεκριμένα και αφορούν:

·         Πλήρη στελέχωση όλων των δημόσιων νοσοκομείων της Κρήτης με μόνιμο προσωπικό.

·         Άμεση προκήρυξη όλων των κενών οργανικών θέσεων, με παροχή κινήτρων.

·         Μονιμοποίηση των συμβασιούχων όλων των κατηγοριών.

·         Επαναφορά της διοικητικής αυτοτέλειας των νοσοκομείων.

·         Βελτίωση μισθολογικών και εργασιακών συνθηκών για όλους τους εργαζομένους.

·         Κατάργηση των πληρωμών των ασθενών για φάρμακα, εξετάσεις και νοσηλείες.

Η πανκρητική κινητοποίηση αποτελεί ένα ισχυρό μήνυμα για την ανάγκη άμεσης αναβάθμισης του δημόσιου συστήματος υγείας. Η Κρήτη υψώνει τη φωνή της, ζητώντας ένα ΕΣΥ λειτουργικό, ανθρώπινο και προσβάσιμο για όλους.

Η λογική είναι μόνιμα μέτρα φοροελαφρύνσεων με στόχο την ενίσχυση συνταξιούχων, μειώσεις στη φορολογία φυσικών προσώπων και ενοικίων, παρεμβάσεις για την αύξηση της προσφοράς κατοικιών, αλλά και νέες μισθολογικές ενισχύσεις στα Σώματα Ασφαλείας.

Οι νέες πληροφορίες αναφέρουν ότι θα υπάρξει παρέμβαση στον φορολογικό συντελεστή. Ο συντελεστής για εισοδήματα από 10.000 έως 20.000 είναι στο 22% και δεν αποκλείεται να πέσει στο 15%. Ενώ παράλληλα θα υπάρξει αύξηση του ορίου όπου θα μπαίνει ο πιο ψηλός συντελεστής, δηλαδή το 44% ο οποίος επιβάλλεται σε εισοδήματα που υπερβαίνουν τις 40.000 ευρώ.

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ:

• Αν κάποιος λαμβάνει 1.300 ευρώ το μήνα, η φοροελάφρυνση σε σχέση με αυτά που πληρώνει σήμερα είναι της τάξης των 400 ευρώ.
• Αν ο μισθός είναι στα 1.500 ευρώ το όφελος θα είναι στα 560 ευρώ.

Περίπου 1,8 εκ. φορολογούμενους, μισθωτοί και συνταξιούχοι θα δουν επίσης μειώσεις στα τεκμήρια διαβίωσης περίπου 30%.

Για τους συνταξιούχους: Η πρόθεση είναι οι αποφάσεις να έχουν μόνιμο χαρακτήρα, με λογική διεύρυνσης, της κλίμακας των δικαιούχων. Αναμένεται «ψαλίδι» ή και κατάργηση της προσωπικής διαφοράς έτσι ώστε το επίδομα να το λάβουν περισσότεροι δικαιούχοι ενώ δεν αποκλείεται και η αύξηση του ίδιου του ποσού.

Για τους ελεύθερους επαγγελματίες: Στόχος το τεκμαρτό σύστημα φορολόγησης να καταργηθεί πλήρως, με ενίσχυση του mydata, στα τέλη του 2027 με αρχές του 2028.

Για τώρα σύμφωνα με κάποιες πληροφορίες θα αυξηθεί το ποσοστό έκπτωσης βάσει του οποίου διαμορφώνεται το τεκμαρτό εισόδημα με βάσει τα έτη λειτουργίας μ σημαντικά οφέλη για όσους έχουν πάνω από 4 και 5 έτη λειτουργίας. Αναμένεται να αναπροσαρμοστεί ο μέσος τζίρος ανά κωδικό αριθμό δραστηριότητας βάσει του οποίου υπολογίζεται το τεκμαρτό εισόδημα, κάτι που θα οδηγήσει στο τέλος σε μείωση του φόρου.

Σημαντική παρέμβαση για τη στήριξη της οικογένειας έχει να κάνει με την αύξηση του αφορολόγητου. Η έκπτωση φόρου ανέρχεται σε 1.000 ευρώ ανά παιδί ωστόσο πληροφροίες από το το οικονομικό επιτελείο αναφέρουν ότι υπάρχουν ακόμα περιθώρια κλιμακωτής αύξησης του αφορολογήτου, ανάλογα με τον αριθμό των παιδιών κάθε οικογένειας.

Εξετάζεται το ενδεχόμενο το επίδομα παιδιού να μην προσμετράται στο οικογενειακό εισόδημα.

Για τα ενοίκια: Στόχος η φοροελάφρυνση των ιδιοκτητών ακινήτων, αλλά και η στροφή ιδιοκτητών σε μακροχρόνια μίσθωση και η αποφυγή απόκρυψης ενοικίων.

Εξετάζεται ο εισαγωγικός φορολογικός συντελεστής για ετήσια είσπραξη ενοικίων έως 12.000 ευρώ, να πέσει στο 7,5% από 15% σήμερα. Περαιτέρω εξετάζεται η εισαγωγή ενός νέου ενδιάμεσου συντελεστή 25% για εισοδήματα μεταξύ 12.000 και 35.000 ευρώ.

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης εξήγησε ότι με το πρωτογενές πλεόνασμα 4,8% του ΑΕΠ δημιουργήθηκε ο απαραίτητος δημοσιονομικός χώρος. Οι ανακοινώσεις έγιναν τώρα γιατί με βάση τους κανόνες αυτός ο χώρος έπρεπε να αξιοποιηθεί τη φετινή χρονιά. Στη ΔΕΘ θα ανακοινωθεί το πακέτο μέτρων για το 2026.

Τα μέτρα εστιάζουν στη μόνιμη ενίσχυση 2,7 εκατ. πολιτών με χαμηλά και μεσαία εισοδήματα. Στο επίκεντρο είναι οι οικογένειες που ζουν στο ενοίκιο, οι συνταξιούχοι, οι ανασφάλιστοι υπερήλικες και τα άτομα με αναπηρία. Επίσης, δίνεται σημαντική ώθηση στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, το οποίο ενισχύεται με 500 εκ. ευρώ ετησίως, αρχής γενομένης από το 2025.

Αναλυτικά τα μέτρα στήριξης:

1.Μόνιμη επιστροφή ενός ενοικίου στους τραπεζικούς λογαριασμούς 948.000 νοικοκυριών με χαμηλά και μεσαία εισοδήματα

Αναγνωρίζοντας ότι η στεγαστική κρίση έχει πλήξει περισσότερο τους συμπολίτες μας που ζουν σε ενοίκιο και κυρίως αυτούς με χαμηλά εισοδήματα καθώς και οικογένειες με παιδιά που έχουν μεσαία εισοδήματα, από φέτος τον Νοέμβριο και κάθε χρόνο, ένα ενοίκιο ετησίως, είτε αφορά κύρια κατοικία, είτε φοιτητική κατοικία, θα επιστρέφεται στον τραπεζικό λογαριασμό του ενοικιαστή από το κράτος.

Πιο συγκεκριμένα, με βάση τις δηλώσεις που γίνονται αυτή την περίοδο για το φορολογικό έτος 2024, το 1/12 του ετήσιου δηλωθέντος ενοικίου – τόσο για την κύρια κατοικία, όσο και για τη φοιτητική κατοικία – θα επιστραφεί στα τέλη Νοεμβρίου στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων.

Το μέγιστο ποσό επιστροφής για την κύρια κατοικία ανέρχεται σε 800 ευρώ επαυξανόμενο κατά 50 ευρώ για κάθε εξαρτώμενο τέκνο του ενοικιαστή. Το μέγιστο ποσό επιστροφής για τη φοιτητική κατοικία ανέρχεται σε 800 ευρώ.

Τα εισοδηματικά κριτήρια είναι διευρυμένα και αντιστοιχούν σε αυτά που έχουν οριστεί για το πρόγραμμα ΣΠΙΤΙ ΜΟΥ ΙΙ:

• Για τον άγαμο ορίζεται μέγιστο όριο εισοδήματος 20.000 ευρώ.
• Για τους έγγαμους ή μέρη συμφώνου συμβίωσης ορίζεται μέγιστο όριο οικογενειακού εισοδήματος 28.000 ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 4.000 ευρώ για κάθε τέκνο.
• Για τις μονογονεϊκές οικογένειες ορίζεται μέγιστο όριο οικογενειακού εισοδήματος 31.000 ευρώ, προσαυξανόμενο κατά 5.000 ευρώ για κάθε επιπλέον τέκνο πέραν του πρώτου.

Αναφορικά με τα περιουσιακά κριτήρια για την επιστροφή ενοικίου για κύρια κατοικία ορίζεται ότι το σύνολο της αξίας της οικογενειακής περιουσίας, όπως προσδιορίζεται κατά τον υπολογισμό του ΕΝΦΙΑ του τρέχοντος έτους, δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 120.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό προσαυξανόμενο κατά 20.000 ευρώ για κάθε επιπλέον μέλος του νοικοκυριού.

Για την επιστροφή ενοικίου για φοιτητική κατοικία δεν ορίζεται περιουσιακό όριο.

Εκτιμάται ότι επιλέξιμα θα είναι περίπου το 80% των νοικοκυριών με ενοίκιο, ήτοι περίπου 948.000 νοικοκυριά που αντιστοιχούν σε 1.280.000 φορολογούμενους. Το ετήσιο κόστος του μέτρου εκτιμάται σε περίπου 230 εκατ. ευρώ.

2.Μόνιμη ετήσια οικονομική ενίσχυση ύψους 250 ευρώ σε 1,44 εκατ. συνταξιούχους, ανασφάλιστους υπερήλικες και άτομα με αναπηρία

Θεσπίζεται σε μόνιμη βάση ετήσια οικονομική ενίσχυση ύψους 250 ευρώ καθαρά για συνταξιούχους, δικαιούχους αναπηρικών επιδομάτων και ανασφάλιστους υπερήλικες.

Η οικονομική ενίσχυση θα καταβάλλεται έως 30 Νοεμβρίου εκάστου έτους, ξεκινώντας από τον Νοέμβριο του 2025.

Δικαιούχοι είναι:

• Συνταξιούχοι άνω των 65 ετών με ετήσιο οικογενειακό εισόδημα έως 14.000 ευρώ για άγαμους και περιουσία έως 200.000 ευρώ και ετήσιο οικογενειακό εισόδημα έως 26.000 ευρώ για έγγαμους/μέρη συμφώνου συμβίωσης και περιουσία έως 300.000 ευρώ. Τονίζεται πως η ενίσχυση αυτή θα δοθεί σε όλους τους συνταξιούχους που καλύπτονται από τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, ασχέτως αν έχουν προσωπική διαφορά ή όχι.
• Ανασφάλιστοι υπερήλικες
• Δικαιούχοι των επιδομάτων αναπηρίας που καταβάλλονται από τον ΟΠΕΚΑ και τον e-ΕΦΚΑ.

Με τα ανωτέρω εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια εκτιμάται ότι δικαιούχοι είναι 1.157.551 συνταξιούχοι (το 62%) από τους 1.868.041 συνταξιούχους που είναι άνω των 65 ετών. Επιπλέον δικαιούχοι είναι 248.823 άτομα με αναπηρία και 34.357 ανασφάλιστοι υπερήλικες. Έτσι, η οικονομική ενίσχυση εκτιμάται ότι αφορά συνολικά 1,44 εκατομμύρια συμπολίτες μας και το ετήσιο κόστος εκτιμάται σε 360 εκατ. ευρώ.

Η οικονομική ενίσχυση είναι αφορολόγητη, ανεκχώρητη και ακατάσχετη στα χέρια του Δημοσίου ή τρίτων, κατά παρέκκλιση κάθε άλλης αντίθετης διάταξης, δεν δεσμεύεται και δεν συμψηφίζεται με βεβαιωμένα χρέη προς τη φορολογική διοίκηση και το δημόσιο εν γένει και δεν υπόκειται σε οποιοδήποτε τέλος, εισφορά ή άλλη κράτηση υπέρ του Δημοσίου ή του e-ΕΦΚΑ.

3.Αύξηση του Εθνικού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων κατά 500 εκατ. ευρώ ετησίως

Αυξάνεται το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων κατά 500 εκατ. ευρώ από το 2025 και κάθε έτος. Στόχος να επιταχυνθούν όλα τα μεγάλα έργα υποδομών, αλλά και να αυξηθούν οι επενδύσεις απέναντι στην αναμενόμενη διεθνή οικονομική επιβράδυνση που προκαλούν οι περιορισμοί στο διεθνές εμπόριο.