Η Επιτροπή αξιολόγησε δύο συστηματικές αναλύσεις που καλύπτουν μελέτες που δημοσιεύθηκαν κατά το διάστημα μεταξύ του 2010 και του Αυγούστου 2025.

Στις αναλύσεις εξετάσθηκαν τα εμβόλια γενικώς και ειδικότερα τα εμβόλια που περιέχουν θειομερσάλη, ένα συντηρητικό με βάση τον υδράργυρο για το οποίο υπήρχε φημολογία ότι συμβάλλει στην εμφάνιση του αυτισμού. Ο ισχυρισμός καταρρίφθηκε από επιστημονικές μελέτες.

«Μία αιτιώδης σχέση ανάμεσα στα εμβόλια και τις συνέπειες στην υγεία εξετάζεται μόνο όταν πολλές υψηλής ποιότητας μελέτες δείχνουν συστηματικά στατιστική συσχέτιση», διευκρινίζει η επιτροπή.

Είκοσι από 31 μελέτες βρήκαν ότι δεν υπάρχουν στοιχεία για τη σύνδεση ανάμεσα στα εμβόλια και τον αυτισμό, τονίζει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας.

Ενδεκα μελέτες που υποδείκνυαν έναν πιθανό σύνδεσμο κρίθηκαν ότι έχουν σημαντικά ελαττώματα και υψηλό κίνδυνο μεροληψίας, εξηγεί η επιτροπή του ΠΟΥ.

Τον περασμένο μήνα ο υπουργός Υγείας της κυβέρνησης Τραμπ, ο Ρόμπερτ Κένεντι, περιώνυμος αντιεμβολιαστής και οπαδός των θεωριών συνωμοσίας και των προκαταλήψεων που κυκλοφορούν χύδην στα κοινωνικά δίκτυα, δήλωσε σε συνέντευξή του στους New York Times ότι έδωσε προσωπικά εντολή στο Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Ασθενειών των ΗΠΑ (CDC) να αλλάξει την θέση του ότι τα εμβόλια δεν προκαλούν αυτισμό.

Σε συνεργασία με κτηνιατρικοί ελεγκτές του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, διαπιστώθηκε ότι πρόκειται για λυοφιλοποιημένο ζωντανό ελαττωμένης λοιμογόνου δύναμης εμβόλιο, που χρησιμοποιείται για την προστασία κατά της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, τουρκικής προέλευσης. Η εισαγωγή και εμπορία αυτού του σκευάσματος απαγορεύεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, λόγου αυξημένου κινδύνου διασποράς της νόσου.

Οι ελεγκτές της ΑΑΔΕ κατάσχεσαν τα επικίνδυνα εμβόλια και το αυτοκίνητο και συνέλαβαν έναν επιβάτη, ο οποίος οδηγείται στον Εισαγγελέα για τις περαιτέρω ενέργειες κατά το νόμο.

Ο δρ Βινάι Πρασάντ, διευθυντής του τμήματος εμβολίων του FDA, θεωρεί στο σημείωμα ότι οι θάνατοι σχετίζονται με μυοκαρδίτιδα.

Το σημείωμα, το οποίο έλαβε η εφημερίδα The New York Times και δεν έχει δημοσιοποιηθεί, δεν παρέχει λεπτομέρειες σχετικά με την ηλικία των παιδιών, αν είχαν άλλα προβλήματα υγείας ή πώς η υπηρεσία κατέληξε στο συμπέρασμα ότι υπάρχει σχέση μεταξύ του εμβολίου και του θανάτου. Επίσης, δεν αποκαλύπτει τον κατασκευαστή των εμβολίων που εμπλέκονται.

«Αυτή είναι μια βαθιά αποκάλυψη» έγραψε ο δρ. Πρασάντ στο σημείωμα προς τα μέλη του προσωπικού. «Για πρώτη φορά, ο FDA θα αναγνωρίσει ότι τα εμβόλια Covid-19 έχουν σκοτώσει παιδιά Αμερικανών». Ο δρ. Πρασάντ αρνήθηκε να μιλήσει στους New York Times σχετικά με το σημείωμα.

Στροφή των Αρχών υπό τον αντιεμβολιαστή υπουργό Υγείας, Ρόμπερτ Κένεντι

Το σημείωμα αντιπροσωπεύει μια απότομη στροφή των ομοσπονδιακών Αρχών υπό τον Ρόμπερτ Κένεντι Τζούνιορ, τον υπουργό Υγείας της χώρας και μακροχρόνιο κριτικό των εμβολίων, ο οποίος έχει συχνά περιγράψει τα εμβόλια Covid ως μη ασφαλή.

Αντίθετα, οι υγειονομικές Αρχές της πρώτης κυβέρνησης Τραμπ, όταν αναπτύχθηκαν τα εμβόλια κατά τη διάρκεια της πανδημίας, και εν συνεχεία κατά τη διάρκεια της θητείας του Τζο Μπάιντεν, υποστήριξαν ένθερμα τα εμβόλια Covid ως μέτρα που σώζουν ζωές.

Η ομάδα του Κένεντι έχει εκδώσει νέες οδηγίες που περιορίζουν την πρόσβαση στα εμβόλια σε άτομα 65 ετών και άνω, καθώς και σε νεότερους ανθρώπους με υποκείμενα νοσήματα.

Ειδικοί στον τομέα της δημόσιας υγείας έχουν αμφισβητήσει έντονα τους ισχυρισμούς του Κένεντι και των υγειονομικών αξιωματούχων της κυβέρνησης Τραμπ ότι τα εμβόλια κατά της Covid είναι επικίνδυνα.

Κατά το παρελθόν, ομοσπονδιακοί υγειονομικοί αξιωματούχοι έχουν αναγνωρίσει σοβαρές αλλά σπάνιες παρενέργειες από τα εμβόλια, συμπεριλαμβανομένης της εμφάνισης μυοκαρδίτιδας σε εφήβους και νεαρούς άνδρες.

Ωστόσο, οι ίδιοι εμπειρογνώμονες δημόσιας υγείας έχουν επίσης επισημάνει τον αριθμό των ζωών που έχουν σωθεί χάρη στα εμβόλια και το γεγονός ότι ο ιός έχει προκαλέσει πάνω από ένα εκατομμύριο θανάτους μεταξύ των Αμερικανών. Σύμφωνα με την Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής, περίπου 2.100 παιδιά έχουν πεθάνει από Covid από την αρχή της πανδημίας. Τα ευρήματα της νέας αξιολόγησης του FDA δεν έχουν δημοσιευτεί σε ιατρικό περιοδικό.

Ειδικοί ασκούν κριτική στην ηγεσία του υπουργείου Υγείας των ΗΠΑ

Ο δρ. Πολ Όφιτ, ειδικός σε θέματα εμβολίων στο Παιδιατρικό Νοσοκομείο της Φιλαδέλφειας και κριτικός των πολιτικών του Κένεντι σχετικά με τα εμβόλια, χαρακτήρισε το σημείωμα ως παράδειγμα επιστήμης «μέσω δελτίου τύπου». Είπε ακόμα ότι το σημείωμα στερούνταν πλαισίου, όπως ο αριθμός ή το ποσοστό θανάτων από τον ίδιο τον ιό μεταξύ εμβολιασμένων και ανεμβολίαστων παιδιών.

Ο δρ. Όφιτ είπε ότι παιδιά με μυοκαρδίτιδα σχετιζόμενη με το εμβόλιο εμφανίστηκαν στο νοσοκομείο, με περιπτώσεις που αντιμετωπίστηκαν γρήγορα. «Από την άλλη πλευρά, είδαμε παιδιά να εισάγονται στο νοσοκομείο μας με μυοκαρδίτιδα από τον ιό», είπε. «Ήταν αρκετά σοβαρή και προκάλεσε εισαγωγές στη μονάδα εντατικής θεραπείας», προσέθεσε.

Μερικοί από τους αντι-εμβολιαστικούς συμμάχους του Κένεντι πιέζουν εδώ και χρόνια την κυβέρνηση να ερευνήσει βαθύτερα τη βάση δεδομένων της υπηρεσίας, η οποία περιλαμβάνει μη επαληθευμένες αναφορές για επιβλαβείς επιδράσεις από τα εμβόλια Covid.

Στο σημείωμα αναφερόταν ότι η ανάλυση των θανάτων που αναφέρθηκαν στον οργανισμό έγινε υπό την καθοδήγηση της δρ. Τρέισι Μπεθ Χοεγκ, ανώτερης συμβούλου του FDA και σκεπτικίστριας όσον αφορά τα εμβόλια, και ελέγχθηκε από μια ομάδα του οργανισμού.

Στο σημείωμά του, ο δρ. Πρασάντ ανακοίνωσε επίσης αλλαγές στην εποπτεία και την έγκριση των εμβολίων, αναφέροντας ότι θα απαιτείται η διεξαγωγή τυχαιοποιημένων μελετών που θα περιλαμβάνουν όλες τις υποομάδες, όπως τις εγκύους. Επιπλέον, χαρακτήρισε το ετήσιο πλαίσιο για την επιλογή του εμβολίου κατά της γρίπης ως «καταστροφή χαμηλής ποιότητας αποδεικτικών στοιχείων» και δήλωσε ότι θα επανεξεταστεί.

Επιτροπή που αντιτίθενται στις υποχρεωτικές εμβολιαστικές καμπάνιες

Το σημείωμα του δρ. Πρασάντ δημοσιεύεται λίγο πριν από τη συνάντηση της επιτροπής εμβολίων των Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC) την επόμενη εβδομάδα. Η επιτροπή που επέλεξε ο Κένεντι περιλαμβάνει υποστηρικτές της λεγόμενης κοινότητας ιατρικής ελευθερίας, οι οποίοι συχνά αποφεύγουν τα εμβόλια και αντιτίθενται στις υποχρεωτικές εμβολιαστικές καμπάνιες.

Ο Μάικλ Όστερχολμ, κριτικός της εποπτείας της υγειονομικής υπηρεσίας του Κένεντι και ειδικός σε λοιμώδεις νόσους στο Πανεπιστήμιο της Μινεσότα, δήλωσε ότι πιστεύει ότι το σημείωμα δημοσιεύθηκε σκόπιμα πριν από τη συνάντηση.

«Αυτός είναι ένας ανεύθυνος τρόπος αντιμετώπισης ενός πολύ κρίσιμου ζητήματος δημόσιας υγείας, όπως ο εμβολιασμός και οι ανεπιθύμητες ενέργειες», είπε.

Η επιτροπή του CDC αναμένεται να συζητήσει το ευρύτερο πρόγραμμα εμβολιασμού των παιδιών. Σχεδιάζει επίσης να επανεξετάσει το εμβόλιο κατά της ηπατίτιδας Β, το οποίο ο Κένεντι και άλλοι έχουν χαρακτηρίσει ως περιττό για τα νεογέννητα. Οι υποστηρικτές του εμβολιασμού λένε ότι είναι ο καλύτερος τρόπος προστασίας από τη μετάδοση από τη μητέρα στο παιδί.

Η επιτροπή του CDC έχει επίσης σχηματίσει μια υποομάδα για την ειδική επανεξέταση των εμβολίων Covid, υπό την ηγεσία του Ρετσέφ Λεβί ενός εμπειρογνώμονα διαχείρισης του M.I.T., ο οποίος τα χαρακτήρισε ως αποτυχημένο προϊόν που προκαλεί «σοβαρή βλάβη, συμπεριλαμβανομένου του θανάτου».

Ο δρ. Πήτερ Μαρκς, ο οποίος ηγήθηκε του τμήματος του F.D.A. που ρύθμιζε τα εμβόλια κατά τη διάρκεια της πανδημίας, δήλωσε ότι τον εξέπληξε ο «σαφώς πολιτικός τόνος της επικοινωνίας».

Συμφώνησε ότι οι αναφορές των υποθέσεων έπρεπε να ανοιχτούν για περαιτέρω εξέταση. «Δεν θα με εξέπληττε αν οι αποδόσεις αποδειχθούν αμφισβητήσιμες, καθώς αυτές οι υποθέσεις είναι συχνά αρκετά περίπλοκες», δήλωσε ο δρ. Μαρκς μετά την ανάγνωση του σημειώματος.

Ο δρ. Πρασάντ, του οποίου ο τρόπος που ηγείται έχει προκαλέσει την οργή ορισμένων ατόμων εντός και εκτός του οργανισμού, παραπονέθηκε στο σημείωμα για τα μέλη του προσωπικού που διαφωνούσαν με την κατεύθυνση και τις νέες πολιτικές του οργανισμού, λέγοντας ότι διέρρεαν πληροφορίες. Στη συνέχεια, περιέγραψε τον τρόπο με τον οποίο οι υπάλληλοι μπορούσαν να υποβάλουν τις παραιτήσεις τους. Το σημείωμα ακολουθεί μια πρόσφατη επιστολή που προτρέπει τα μέλη του προσωπικού να απέχουν από τη δημοσίευση «προφανώς εσφαλμένων εργασιών» αντί για εργασίες που προωθούν την αποστολή του οργανισμού.

Μιλώντας στο Live News ο πατέρας της 55χρονης ανέφερε, μεταξύ άλλων, ότι η κόρη του επηρεάστηκε από ένα παλαιότερο, αντίστοιχο βίωμα που είχε η σύζυγός του, όταν ήταν 17 ετών: «Μέσα στο λεωφορείο ήταν μικρό το αγοράκι και το έπαιρνε αγκαλιά. Διαπίστωσε ότι της έπιανε το στήθος. Φυσικά δεν είπε σε κανέναν τίποτα, δεν υπήρχε περίπτωση να αντιδράσει διαφορετικά».

Ο ίδιος υποστήριξε πως η κόρη του επηρεάστηκε από αυτό το περιστατικό και όταν βίωσε και η ίδια κάτι αντίστοιχο αντέδρασε εσφαλμένα.

Ο πατέρας της δασκάλας τόνισε, ακόμη, ότι καθοριστικό ρόλο στη συμπεριφορά της κόρης του έχει διαδραματίσει η θρησκοληψία, προσθέτοντας ότι στη στάση της συνέβαλαν οι συμβουλές του πνευματικού της.

Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, η 55χρονη εικαστικός ανέκαθεν βρισκόταν κοντά στην εκκλησία, καθώς σε όποια περιοχή δίδασκε, έβρισκε έναν πνευματικό να την καθοδηγεί, όπως έκανε και στο Λουτράκι όπου ζει την τελευταία τριετία.

Όπως ανέφερε ο πατέρας της, η ενασχόληση της 55χρονης με τη θρησκεία φαίνεται πως με τον καιρό άλλαξε όλη την κοσμοθεωρία της κόρης του: «Δεν δέχεται να πάρει όρκο, δεν δέχεται να κάνει εμβόλια και δεν ξέρω τι θα κάνει με τη νέα ταυτότητα, γιατί θεωρεί ότι έχει το 666».

Την ίδια ώρα, σύμφωνα με πληροφορίες του δημοσιογράφου Βασίλη Λαμπρόπουλου, κατά την παρουσία της 55χρονης στην αστυνομία «ζητούσε να γίνει επίπληξη των γονέων από τους αστυνομικούς, κάτι που, όπως είπε, δεν το έκαναν οι υπεύθυνοι του σχολείου, και ζήτησε να γίνει από τους αστυνομικούς προκείμενου να ικανοποιηθεί για όλα αυτά που έχουν γίνει και να ληφθούν μέτρα».

Υπενθυμίζεται ότι, μετά την καταγγελία που έκανε για θωπεία σε βάρος 6χρονου μαθητή της, η 55χρονη τέθηκε προσωρινά σε διαθεσιμότητα, ώσπου να ολοκληρωθεί η σχετική ΕΔΕ.

Μια νέα, πρωτοποριακή μελέτη του Ιδρύματος Allen (Allen Institute), που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature, ρίχνει φως στα βαθύτερα αίτια αυτής της “ανοσολογικής κόπωσης”. Η απάντηση, όπως φαίνεται, δεν βρίσκεται μόνο στη φυσική φθορά του σώματος ή στη χρόνια φλεγμονή που συνοδεύει το γήρας, αλλά στον ίδιο τον τρόπο με τον οποίο “ωριμάζει” το ανοσοποιητικό μας σύστημα.

Η φυσική γήρανση του ανοσοποιητικού συστήματος

Σύμφωνα με τη μελέτη, η γήρανση δεν σημαίνει απαραίτητα παθολογία. Οι αλλαγές που υφίσταται το ανοσοποιητικό με την πάροδο του χρόνου είναι προβλέψιμες, φυσιολογικές και αναπόφευκτες.
Όπως εξηγούν η Καθηγήτρια Θεραπευτικής – Επιδημιολογίας – Προληπτικής Ιατρικής του ΕΚΠΑ, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, και η βιολόγος Αλεξάνδρα Σταυροπούλου, η μελέτη αποδεικνύει πως ο τρόπος που “ωριμάζουν” τα ανοσοκύτταρα παίζει καθοριστικό ρόλο στη μειωμένη αποτελεσματικότητα των εμβολίων στους ηλικιωμένους.

Μια μελέτη που χαρτογράφησε την ανοσία του ανθρώπου

Οι ερευνητές του Allen Institute ανέλυσαν 96 υγιείς εθελοντές ηλικίας 25 έως 65 ετών, παρακολουθώντας τους για πάνω από δύο χρόνια. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, οι συμμετέχοντες εμβολιάζονταν κάθε χρόνο για τη γρίπη, ενώ οι επιστήμονες συνέλεγαν και ανέλυαν δείγματα αίματος χρησιμοποιώντας εξαιρετικά προηγμένες τεχνολογίες όπως:

·         Μονοκυτταρική αλληλούχιση RNA (single-cell RNA sequencing)

·         Πρωτεωμική ανάλυση

·         Φασματική κυτταρομετρία (CyTOF)

Από τα δεδομένα αυτά, δημιουργήθηκε ο Άτλας της Ανθρώπινης Ανοσολογικής Υγείας (Human Immune Health Atlas), μια τεράστια βάση δεδομένων που καταγράφει 71 διαφορετικούς τύπους ανοσοκυττάρων και τις μεταβολές τους με την ηλικία.
Ο “Άτλας” αυτός είναι πλέον διαθέσιμος σε ερευνητές παγκοσμίως και αποτελεί το πιο ολοκληρωμένο εργαλείο μελέτης της ανοσολογικής γήρανσης.

Τα Τ λεμφοκύτταρα – οι “μαέστροι” της ανοσίας

Κεντρικό ρόλο στη μελέτη είχαν τα Τ λεμφοκύτταρα, τα κύτταρα που “συντονίζουν” την άμυνα του οργανισμού και καθοδηγούν τα Β κύτταρα να παράγουν αντισώματα μετά από λοίμωξη ή εμβολιασμό.

Τι αλλάζει με την ηλικία

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα Τ λεμφοκύτταρα μνήμης (που “θυμούνται” προηγούμενες λοιμώξεις) μεταβάλλονται με το πέρασμα του χρόνου και αποκτούν χαρακτηριστικά που θυμίζουν περισσότερο Th2 κύτταρα, έναν τύπο κυττάρων που ενεργοποιεί διαφορετικές ανοσολογικές οδούς.

Αυτό σημαίνει ότι το ανοσοποιητικό των ηλικιωμένων αντιδρά διαφορετικά στα εμβόλια, με αποτέλεσμα να παράγει πιο αδύναμες και λιγότερο μακροχρόνιες αποκρίσεις.
Με απλά λόγια:

Το εμβόλιο μπορεί να περιέχει τα σωστά ιικά στοιχεία, αλλά αν τα Τ λεμφοκύτταρα δεν καθοδηγήσουν σωστά τα Β κύτταρα, ο οργανισμός δεν “μαθαίνει” επαρκώς να αναγνωρίζει τον ιό.

Η φλεγμονή δεν είναι η αιτία – μια νέα οπτική στη γήρανση

Ένα από τα πιο ανατρεπτικά ευρήματα της μελέτης είναι ότι οι αλλαγές αυτές δεν προκαλούνται από φλεγμονή ή χρόνιες λοιμώξεις, όπως πιστευόταν έως τώρα.
Η φλεγμονή μπορεί να συνοδεύει το γήρας, αλλά προέρχεται από άλλους μηχανισμούς, όχι από την ίδια τη διαδικασία της ανοσολογικής ωρίμανσης.

Αυτό δείχνει ότι η γήρανση του ανοσοποιητικού δεν είναι απαραίτητα αποτέλεσμα φθοράς, αλλά μια προγραμματισμένη και φυσιολογική εξέλιξη του οργανισμού.

Νέες προοπτικές για πιο “έξυπνα” εμβόλια

Η ανακάλυψη αυτή ανοίγει τον δρόμο για ανασχεδίαση των εμβολίων με βάση την ηλικία.
Τώρα που γνωρίζουμε πώς μεταβάλλονται τα Τ λεμφοκύτταρα, οι επιστήμονες μπορούν να δημιουργήσουν νέες φόρμουλες εμβολίων που ενεργοποιούν διαφορετικά μονοπάτια του ανοσοποιητικού, αντισταθμίζοντας τις “αδυναμίες” της γήρανσης.

Οι επόμενες καινοτομίες της ανοσολογίας

·         Χρήση ενισχυτών (adjuvants) ειδικά προσαρμοσμένων για μεγαλύτερες ηλικίες

·         Πιθανή εφαρμογή γονιδιακών θεραπειών όπως η CRISPR, που θα μπορούσαν να “επαναπρογραμματίσουν” τα Τ κύτταρα ώστε να αντιδρούν όπως τα νεανικά

·         Έμπνευση από την καρκινική ανοσοθεραπεία (CAR-T cells), όπου τα κύτταρα του ίδιου του ασθενούς τροποποιούνται για να επιτεθούν σε όγκους

Αυτές οι τεχνικές υπόσχονται μια νέα εποχή εξατομικευμένων εμβολίων, σχεδιασμένων με βάση την ηλικία και την ανοσολογική “υπογραφή” κάθε ανθρώπου.

Πέρα από τα εμβόλια: Ένας χάρτης για τη γήρανση του οργανισμού

Πέρα από την πρακτική εφαρμογή, η μελέτη του Allen Institute προσφέρει κάτι ακόμη πιο θεμελιώδες:
Έναν χάρτη της ανοσολογικής ωρίμανσης του ανθρώπου.

Οι ίδιες αλλαγές που περιορίζουν την ανταπόκριση στα εμβόλια ενδέχεται να κρύβονται πίσω από την αυξημένη ευαισθησία των ηλικιωμένων σε λοιμώξεις, αλλά και στην εμφάνιση ηλικιακά συνδεδεμένων ασθενειών – όπως οι καρδιαγγειακές ή οι νευροεκφυλιστικές.

Η γήρανση δεν είναι παρακμή – είναι προσαρμογή

Η νέα γνώση αλλάζει ριζικά την αντίληψή μας για τη γήρανση.
Το ανοσοποιητικό σύστημα δεν “χαλάει” με τον χρόνο: προσαρμόζεται.
Καθώς η επιστήμη αρχίζει να αποκωδικοποιεί αυτή τη διαδικασία, ανοίγει ο δρόμος για θεραπείες και εμβόλια που θα λαμβάνουν υπόψη την ηλικία και τη βιολογική ταυτότητα του κάθε ανθρώπου.

Η επόμενη γενιά εμβολίων δεν θα στοχεύει μόνο στους ιούς, αλλά και στη διατήρηση μιας ισορροπημένης, “νέας” ανοσίας, ανεξαρτήτως ηλικίας.

Παρά τα μέτρα, που έχουν ληφθεί μέχρι σήμερα το πρόβλημα δεν φαίνεται να περιορίζεται ενώ το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης δέχεται έντονη κριτική γιατί η ασθένεια πέρασε ακόμη και σε κοπάδι, που προερχόταν από τη σπάνια φυλή Πελαγονίας και την εξαφάνισε σε Ινστιτούτο που είναι στην εποπτεία του ΥΠΑΑΤ.

Κατά τη συνεδρίαση παρουσιάστηκαν τα έως τώρα στοιχεία για την πορεία της ευλογιάς και συζητήθηκαν τα επόμενα βήματα της στρατηγικής που εφαρμόζει το Υπουργείο. Ο Υπουργός Κώστας Τσιάρας ζήτησε από τα μέλη της Επιτροπής την επικαιροποίηση του Σχεδίου Δράσης, με βάση τα τελευταία δεδομένα και τις νεότερες επιστημονικές εκτιμήσεις για την εξέλιξη της ζωονόσου.

Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή εξετάζει:

• Τη λήψη μέτρων για την προστασία των περιοχών που παραμένουν καθαρές από την ευλογιά.
• Τις επιπτώσεις της κυνηγετικής δραστηριότητας στην εξάπλωση της νόσου.
• Τον ενδεχόμενο ρόλο των ζωοτροφών ως παράγοντα διασποράς.

Στόχος, όπως επισημάνθηκε, είναι η ενίσχυση της επιτήρησης του ζωικού πληθυσμού, η ενιαία εφαρμογή των υγειονομικών πρωτοκόλλων και η έγκαιρη λήψη μέτρων για τον περιορισμό της διασποράς.

Υπενθυμίζουμε πως ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης, Κώστας Τσιάρας έχει δεχτεί σφοδρή κριτική για το γεγονός ότι δεν γίνονται εμβολιασμοί για την ευλογιά μολονότι έχουν θανατωθεί πάνω από 300.000 ζώα, καίτοι ο ίδιος υποστηρίζει πως δεν έχουν την έγκριση των δυο κτηνιατρικών σχολών.

Ο Αθανάσιος Γελασάκης, Αναπληρωτής Καθηγητής Νοσημάτων Παραγωγικών Ζώων, μίλησε για την κατάσταση το πρωί της Δευτέρας 13/10 στην εκπομπή του Mega «Κοινωνία Ώρα MEGA»: «Έχει υπάρξει ένα θέμα με τους εμβολιασμούς. Σε αυτή τη φάση που βρίσκεται το νόσημα, θέλει ιδιαίτερη προσοχή. Ο εμβολιασμός μπορεί κάποια στιγμή να προταθεί αλλά αυτό πρέπει να γίνει στοχευμένα. Θα θέλαμε να πούμε στους κτηνοτρόφους ότι η μη στοχευμένη αγορά εμβολίων από πηγές που δεν είναι αξιόπιστες μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα».

«Είμαστε στη φάση της εκρίζωσης, ωστόσο πρέπει να γίνει μία εκτεταμένη επιδημιολογική διερεύνηση για να δούμε τον χωροχρόνο επιδημιολογικό χάρτη του νοσήματος. Σε ό,τι αφορά στα εμβόλια, έχουμε εισαγωγή εμβολίων από χώρες της Ανατολής και της Αφρικής. Είναι παράνομη η εισαγωγή αυτή», υπογράμμισε.

Σύμφωνα με τις καταγγελίες, παράνομα εμβόλια για την ευλογιά των αιγοπροβάτων φέρονται να έχουν εισαχθεί από Τουρκία, Ιορδανία και Αίγυπτο, με ορισμένους κτηνοτρόφους να έχουν ήδη προχωρήσει σε παράνομους εμβολιασμούς κοπαδιών.

Ο υπουργός ζητά πλήρη διερεύνηση της υπόθεσης, καθώς υπάρχουν ενδείξεις ότι τέτοιες πρακτικές ενέχουν σοβαρούς κινδύνους για τη δημόσια υγεία αλλά και για την εξαγωγική φήμη της χώρας.

Αυστηρά μέτρα αντί για εμβολιασμό

Αντιμέτωπο με την έξαρση της ευλογιάς, το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης αποφάσισε να εφαρμόσει αυστηρά μέτρα: απομόνωση, επιτήρηση και στοχευμένες θανατώσεις ζώων, αντί του καθολικού εμβολιασμού. Μέχρι σήμερα, πάνω από 330.000 ζώα έχουν θανατωθεί για τον περιορισμό της νόσου.

Η στρατηγική αυτή, αν και επώδυνη, θεωρείται από τους ειδικούς πιο ασφαλής σε σχέση με τον εμβολιασμό, καθώς δεν υπάρχουν εγκεκριμένα εμβόλια για την ευλογιά των αιγοπροβάτων, ενώ είναι αδύνατο να διαπιστωθεί αν τα συμπτώματα που εμφανίζουν τα ζώα προέρχονται από τη νόσο ή από το εμβόλιο.

Στον έλεγχο των ζώων, όλα τα ύποπτα ζώα θα θανατώνονται, καθιστώντας τον παράνομο εμβολιασμό “αυτοκτονική επιλογή” για την ελληνική αιγοπροβατοτροφία, όπως επισημαίνουν κτηνιατρικοί και επιστημονικοί φορείς.

Κίνδυνος για τη φέτα και τις εξαγωγές

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι η χρήση παράνομων εμβολίων, με ανοσία που δεν ξεπερνά το 60%, μπορεί να έχει καταστροφικές συνέπειες για την ελληνική παραγωγή και το σήμα ποιότητας της φέτας ΠΟΠ.

Η χρήση εμβολίων από τρίτες χώρες μπορεί να αφήσει χημικό “στίγμα” στο γάλα, με αποτέλεσμα οι ελληνικές εξαγωγές να αποκλειστούν από αγορές της Ε.Ε. και των ΗΠΑ.

Η φέτα αποτελεί κορυφαίο εξαγώγιμο προϊόν της Ελλάδας, αποφέροντας πάνω από 1 δισ. ευρώ ετησίως. Ένα ενδεχόμενο μπλόκο στις εξαγωγές θα σήμαινε οικονομικό πλήγμα χωρίς προηγούμενο για τον πρωτογενή τομέα.

Οι καταγγελίες αναφέρουν ότι έχουν γίνει εισαγωγές εμβολίων από την Τουρκία, την Ιορδανία και την Αίγυπτο και έχουν αντίστοιχα γίνει εμβολιασμοί κοπαδιών, για την ευλογιά.  Σύμφωνα με πληροφορίες, ο υπουργός ζητά να ελεγχθούν οι καταγγελίες.

Το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης επέλεξε αυστηροποίηση των μέτρων για την ευλογιά που έως τώρα έχει ως συνέπεια να έχουν θανατωθεί πάνω από 330.000 ζώα, αντί του lockdown.  Παράλληλα, η εφαρμογή εμβολιασμού έχει κριθεί ως ατελέσφορη αφού δεν υπάρχουν εγκεκριμένα και δεν μπορεί να γίνει διάκριση με τα υφιστάμενα εμβόλια, αν συμπτώματα που θα εμφανίσουν τα ζώα οφείλονται στο εμβόλιο ή στην ίδια τη νόσο.

Σε περίπτωση ελέγχου όμως, τα ζώα θα θανατωθούν έτσι κι αλλιώς. Οι ειδικοί, μάλιστα, χαρακτήριζαν τον εμβολιασμό ως αυτοκτονική επιλογή για την ελληνική αιγοπροβατοτροφία. 

Η ανοσία από τα υφιστάμενα εμβόλια από την Τουρκία, την Ιορδανία και την Αίγυπτο δεν ξεπερνά το 60%, ενώ ταυτόχρονα κάτι τέτοιο θα έθετε σε μεγάλο κίνδυνο να κλείσει η πόρτα για την ελληνική φέτα σε μεγάλες ευρωπαϊκές αγορές και τις ΗΠΑ, αφού θα χάναμε το εμβόλιο αφήνει στίγμα στο γάλα. Σημειώνεται ότι από τις εξαγωγές φέτας στην Ελλάδα έρχεται πάνω από ένα δισ. ευρώ ετησίως.

Ρούλα Σκουρογιάννη

Οι δηλώσεις αυτές, που έγιναν από τα πλέον επίσημα (αλλά όχι αρμόδια) χείλη, προκάλεσαν την έντονη αντίδραση της επιστημονικής κοινότητας, καθώς θεωρούνται επικίνδυνες για τη δημόσια υγεία και ενισχύουν τη ρητορική του αντιεμβολιαστικού κινήματος.

Η θέση των Ελλήνων Παιδιάτρων

Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ελεύθερο-Επαγγελματιών Παιδιάτρων (ΠΟΜΕΠ) καταδίκασε με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο τις δηλώσεις Τραμπ, χαρακτηρίζοντάς τις «απαράδεκτες και επικίνδυνες».

Στην ανακοίνωση τους τονίζεται ότι:

·         Δεν υπάρχει καμία συσχέτιση εμβολιασμών με αυτισμό: η θεωρία αυτή έχει καταρριφθεί εδώ και δεκαετίες από δεκάδες μεγάλες, προοπτικές και μετα-αναλυτικές μελέτες, όπως η δημοσίευση των Hviid A et al. (Ann Intern Med. 2019;170(8):513-520)*.

·         Δεν υπάρχει τεκμηριωμένη συσχέτιση παρακεταμόλης με αυτισμό: η παρακεταμόλη παραμένει το ασφαλέστερο και πιο ευρέως χρησιμοποιούμενο αναλγητικό/αντιπυρετικό στην παιδιατρική, όταν χορηγείται στη σωστή δόση.

Οι Έλληνες Παιδίατροι καλούν τους γονείς να εμπιστεύονται τις διεθνείς επιστημονικές οδηγίες και να συνεχίσουν απρόσκοπτα τον εμβολιασμό των παιδιών τους.

Η διεθνής επιστημονική αντίδραση

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), ο οποίος με επίσημη τοποθέτησή του ξεκαθάρισε ότι οι εμβολιασμοί είναι απολύτως ασφαλείς και αποτελούν τη σημαντικότερη παρέμβαση για τη μείωση της παιδικής θνησιμότητας διεθνώς. Ο ΠΟΥ επανέλαβε ότι η δαιμονοποίηση των εμβολίων όχι μόνο στερεί από τα παιδιά την προστασία απέναντι σε σοβαρές ασθένειες, αλλά απειλεί να ανατρέψει δεκαετίες προόδου στη δημόσια υγεία.

Αντίστοιχα, ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΟΦ) στην Ελλάδα τόνισε ότι η παρακεταμόλη αποτελεί εγκεκριμένο και ασφαλές φάρμακο, με μακρά εμπειρία χρήσης στην παιδιατρική πράξη. Οι αναφορές σε κινδύνους για αυτισμό χαρακτηρίστηκαν «ανυπόστατες» και «επιστημονικά αβάσιμες».

Το μοτίβο του … παντογνώστη Τραμπ

Οι δηλώσεις Τραμπ θύμισαν την περίοδο της πανδημίας, όταν και τότε ο Αμερικανός πρόεδρος είχε προκαλέσει παγκόσμιο σοκ προτείνοντας, επανειλημμένα μεταξύ άλλων, την υδροξυχλωροκίνη, ένα ανθελονοσιακό φάρμακο, ως θεραπεία για τον COVID-19, παρά τις προειδοποιήσεις από τον FDA (Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων) και τους επιστήμονες ότι δεν υπήρχαν επαρκή στοιχεία για την αποτελεσματικότητά του και ότι θα μπορούσε να έχει σοβαρές παρενέργειες. Μάλιστα, ο ίδιος δήλωσε ότι την έπαιρνε προληπτικά…

Οι ειδικοί φοβούνται ότι η νέα ρητορική του θα τροφοδοτήσει αντιεμβολιαστικά κινήματα και θα πλήξει την εμπιστοσύνη στη δημόσια υγεία.

Η ζημιά του αντιεμβολιαστικού κινήματος

Η διάδοση τέτοιων ψευδών θεωριών, ειδικά από πολιτικούς ηγέτες, υπονομεύει την εμπιστοσύνη της κοινωνίας στην ιατρική επιστήμη και αποθαρρύνει τους γονείς από το να εμβολιάσουν τα παιδιά τους. Το αποτέλεσμα είναι η αναζωπύρωση νοσημάτων που θεωρούνταν ξεχασμένα, όπως η ιλαρά, η πολιομυελίτιδα και ο κοκκύτης.

Ήδη, η Ευρώπη και οι ΗΠΑ καταγράφουν αυξημένα κρούσματα ιλαράς τα τελευταία χρόνια, γεγονός που συνδέεται άμεσα με τα χαμηλά ποσοστά εμβολιαστικής κάλυψης σε ορισμένες κοινότητες.

Έτσι, στη ζημία για τη δημόσια υγεία που έχει προκαλέσει το αντιεμβολιαστικό κίνημα, τώρα ακούγονται και από επίσημα μεν αλλά αναρμόδια χείλη αβάσιμες θεωρίες που θέτουν σε κίνδυνο την υγεία των παιδιών. Η επιστήμη είναι σαφής: τα εμβόλια σώζουν ζωές, και η παρακεταμόλη, όταν χρησιμοποιείται σωστά, είναι ασφαλής. Η δημόσια υγεία δεν μπορεί να γίνεται εργαλείο πολιτικής εκμετάλλευσης.