Ανησυχία προκαλούν, σύμφωνα με ρεπορτάζ του ΑΠΕ-ΜΠΕ, οι πρώτες ενδείξεις για τη δραστηριότητα της γρίπης το φετινό χειμώνα. Η εποχική γρίπη στο νότιο ημισφαίριο ξεκίνησε νωρίτερα και χαρακτηρίζεται από υψηλή μεταδοτικότητα, «ξεπερνώντας το μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας».

   Στη χώρα μας, μεταπανδημικά, τα δεδομένα από το Δίκτυο Παρατηρητών Νοσηρότητας στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, υποδεικνύουν έναρξη της εποχικής δραστηριότητας μεταξύ 10 Νοεμβρίου και 10 Δεκεμβρίου, ενώ η κορύφωση παρατηρείται γύρω στις αρχές του έτους.

   «Σύμφωνα και με τα επιδημιολογικά δεδομένα που έχουν καταγραφεί από την επικράτηση της γρίπης στο νότιο ημισφαίριο, τη φετινή περίοδο στη χώρα μας αναμένεται η δραστηριότητα της εποχικής γρίπης να έχει μακρύτερη διάρκεια και με βαρύτερη νόσηση» αναφέρει μιλώντας στο Αθηναϊκό Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΑΠΕ-ΜΠΕ), η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη.

   Έως σήμερα, λόγω και της παρατεταμένης καλοκαιρίας στη χώρα μας, καταγράφονται μεν κρούσματα στον πληθυσμό, ωστόσο ο αριθμός δεν είναι ιδιαίτερα μεγάλος. Όπως εξηγεί η κ. Αγαπηδάκη, συνήθως η περίοδος της εποχικής γρίπης διαρκεί από τον Οκτώβριο έως τα τέλη Μαρτίου. «Ωστόσο, φέτος, υπάρχει η εκτίμηση ότι η εποχική γρίπη στη χώρα μας ενδεχομένως θα έχει διάρκεια ακόμα και μέχρι το τέλος Απριλίου, κάτι που έχει ήδη θέσει σε εγρήγορση τους αρμόδιους φορείς και καθιστά επιτακτικό τον αντιγριπικό εμβολιασμό, ιδιαιτέρως για ανθρώπους με ευάλωτο ανοσοποιητικό σύστημα, όπως είναι τα άτομα με χρόνια νοσήματα, οι ηλικιωμένοι, οι έγκυες, τα βρέφη και τα μικρά παιδιά».

   Ποιο στέλεχος γρίπης φαίνεται να επικρατεί

   «Τα επιδημιολογικά δεδομένα του νότιου ημισφαιρίου, το οποίο προηγείται χρονικά του βόρειου όσον αφορά στη δραστηριότητα της εποχικής γρίπης, δίνουν μία ένδειξη του τι μπορεί να περιμένει η Ευρώπη για την τρέχουσα περίοδο εποχικής γρίπης. Στην Ιαπωνία και την Αυστραλία το εποχικό κύμα άρχισε νωρίτερα απ’ ό,τι συνήθως και χαρακτηρίστηκε από υψηλή μετάδοση στην κοινότητα, ξεπερνώντας το μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας. Το κύμα χαρακτηρίστηκε κυρίως από την κυκλοφορία του στελέχους A/H1N1pdm, με χαμηλότερα επίπεδα του ιού B/Victoria. Ο ιός A/H3N2 ανιχνεύθηκε σε χαμηλά επίπεδα καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου, αν και στη Ν. Αφρική σημείωσε υψηλή κυκλοφορία κατά τους χειμερινούς μήνες», τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) Χρήστος Χατζηχριστοδούλου.

   Πρώιμα δεδομένα από το Ηνωμένο Βασίλειο δείχνουν επικράτηση του αντιγονικά μετατοπισμένου κλάδου Κ του υπότυπου Α(Η3Ν2) στις ανιχνεύσεις, κάτι το οποίο ενδεχομένως υποδεικνύει αυξημένη μεταδοτικότητα. Τα Εθνικά Κέντρα Αναφοράς Γρίπης Νότιας και Βόρειας Ελλάδας ελέγχουν την ενδεχόμενη κυκλοφορία του εν λόγω κλάδου και στη χώρα μας».

   Ασπίδα προστασίας ο εμβολιασμός

   Ο αποτελεσματικότερος τρόπος πρόληψης είναι ο εμβολιασμός με το αντιγριπικό εμβόλιο, το οποίο, όταν χορηγηθεί σωστά και έγκαιρα, προφυλάσσει από τη μετάδοση του ιού της γρίπης και συμβάλλει στην προστασία από τις σοβαρές επιπλοκές της. Το αντιγριπικό εμβόλιο πρέπει να χορηγείται έγκαιρα και πριν από την έναρξη της περιόδου έξαρσης των κρουσμάτων, δεδομένου ότι απαιτούνται περίπου δύο εβδομάδες για την επίτευξη ανοσολογικής απάντησης.

   Πέρυσι είχαν εμβολιαστεί κατά της γρίπης 2,4 εκατομμύρια πολίτες και φέτος μέχρι 11 Νοεμβρίου, περίπου 1 εκατομμύριο έχουν εμβολιαστεί.

   Με την πορεία των εμβολιασμών στη χώρα μας να βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή και τον χειμώνα να πλησιάζει, φέρνοντας μαζί του την έξαρση των ιώσεων, η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, εφιστά την προσοχή στους πολίτες για τον αντιγριπικό εμβολιασμό.

   «Έχει μεγάλη αξία να μην αμελούμε τον ετήσιο εμβολιασμό για την εποχική γρίπη», σημειώνει η κ. Αγαπηδάκη και προσθέτει: «Το συμβατικό αντιγριπικό εμβόλιο μπορεί να γίνει πανεύκολα, δωρεάν και δεν χρειάζεται συνταγογράφηση από γιατρό. Μπορεί να χορηγηθεί σε κάθε πολίτη, ασφαλισμένους και ανασφάλιστους, τόσο μέσω των δημόσιων δομών υγείας, όσο και στα φαρμακεία. Κάθε εμβολιασμός καταχωρίζεται υποχρεωτικά στο Εθνικό Μητρώο Εμβολιασμών, εξασφαλίζοντας σωστή παρακολούθηση, ενημέρωση των αρμόδιων φορέων και προστασία της δημόσιας υγείας».

    Η κ. Αγαπηδάκη επισημαίνει ότι κάθε χρόνο το αντιγριπικό εμβόλιο είναι επικαιροποιημένο, με βάση το στέλεχος της γρίπης που αναμένεται να επικρατήσει και χαρακτηρίζει τον εμβολιασμό ως την πιο αποτελεσματική ασπίδα προστασίας και στρατηγική πρόληψης, προκειμένου να σωθούν ζωές, συμβάλλοντας παράλληλα στη μείωση του φόρτου των υπηρεσιών υγείας.

   Η αρμόδια αναπληρώτρια υπουργός Υγείας κάνει ειδική μνεία στη σημασία οι γιατροί και οι επαγγελματίες υγείας να ενημερώνουν τον πληθυσμό για την προστασία που παρέχουν τα εμβόλια, μειώνοντας σημαντικά την πιθανότητα νοσηλείας και θανάτου από επιπλοκές.

   «Η πρόληψη είναι πάντα η καλύτερη θεραπεία και ο αντιγριπικός εμβολιασμός είναι το πιο απλό και αποτελεσματικό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση. Ας αντιμετωπίσουμε τον εμβολιασμό όχι ως μια απλή υποχρέωση, αλλά ως πράξη υπευθυνότητας και κοινωνικής αλληλεγγύης. Μια μικρή, αλλά σημαντική προληπτική ενέργεια σήμερα, που θα αποτρέψει σοβαρές συνέπειες αύριο», καταλήγει η κ. Αγαπηδάκη.

   Ποιοι πρέπει να εμβολιαστούν

   Άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω

   Βρέφη και παιδιά ηλικίας 6 μηνών ως 5 ετών

   Παιδιά ηλικίας άνω των 5 ετών και ενήλικες με έναν ή περισσότερους από τους παρακάτω επιβαρυντικούς παράγοντες ή χρόνια νοσήματα:

   * Χρόνια νοσήματα αναπνευστικού, όπως άσθμα, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια.

   * Καρδιακή νόσο με σοβαρή αιμοδυναμική διαταραχή

   * Ανοσοκαταστολή (κληρονομική ή επίκτητη)

   * Μεταμόσχευση οργάνων και μεταμόσχευση μυελού των οστών

   * Δρεπανοκυτταρική αναιμία (και άλλες αιμοσφαιρινοπάθειες)

   * Σακχαρώδη διαβήτη ή άλλο χρόνιο μεταβολικό νόσημα

   * Χρόνια νεφροπάθεια

   * Χρόνιες παθήσεις ήπατος

   * Νευρολογικά-νευρομυϊκά νοσήματα

   * Σύνδρομο Down

• Έγκυες ανεξαρτήτως ηλικίας κύησης, λεχωΐδες και θηλάζουσες.

• ‘Ατομα με νοσογόνο παχυσαρκία (Δείκτη Μάζας Σώματος >40Kg/m2) και παιδιά με ΔΜΣ >95ηΕΘ.

• Παιδιά που παίρνουν ασπιρίνη μακροχρόνια (πχ για νόσο Kawasaki, ρευματοειδή αρθρίτιδα και άλλα).

• Ατομα που βρίσκονται σε στενή επαφή με παιδιά μικρότερα των 6 μηνών ή φροντίζουν ή διαβιούν με άτομα με υποκείμενο νόσημα, που αυξάνει τον κίνδυνο επιπλοκών της γρίπης.

• Κλειστοί πληθυσμοί, όπως εσωτερικοί σπουδαστές (σχολείων, στρατιωτικών και αστυνομικών σχολών, ειδικών σχολείων κλπ), νεοσύλλεκτοι και προσωπικό ιδρυμάτων χρονίως πασχόντων, μονάδων φιλοξενίας ηλικιωμένων, καταστημάτων κράτησης.

• Εργαζόμενοι σε χώρους παροχής υπηρεσιών υγείας (ιατρονοσηλευτικό προσωπικό, λοιποί εργαζόμενοι, φοιτητές επαγγελμάτων υγείας σε κλινική άσκηση) και σε κέντρα διαμονής προσφύγων-μεταναστών.
• Άστεγοι.

• Κτηνίατροι, πτηνοτρόφοι, χοιροτρόφοι, εκτροφείς [συμπεριλαμβανομένων εκτροφέων μίνκ (γουνοφόρα θηλαστικά)], σφαγείς και γενικά άτομα που έρχονται σε συστηματική επαφή με πτηνά ή χοίρους.

   Σημειώνεται ότι για την τρέχουσα χειμερινή περίοδο, ο ιός της γρίπης θα κυκλοφορήσει παράλληλα με τον ιό SARS-CoV-2, που προκαλεί τη νόσο COVID-19.

   Ο εμβολιασμός κατά των δύο ιών παραμένει το σημαντικότερο διαθέσιμο μέτρο πρόληψης, ιδιαίτερης αξίας για τις ομάδες υψηλού κινδύνου. Παράλληλα η τήρηση των κανόνων πρόληψης των λοιμώξεων αναπνευστικού (όπως συχνό πλύσιμο των χεριών, αποφυγή συγχρωτισμού, αερισμός των χώρων) αποτελούν πρόσθετα μέτρα, ενώ συστήνεται επίσης η έγκαιρη αναζήτηση ιατρικής φροντίδας επί εμφάνισης κλινικής συμπτωματολογίας.

«Αυτή η πραγματικότητα μας υπενθυμίζει ότι, παρά τη βελτίωση της επιδημιολογικής εικόνας, η προστασία των πιο ευάλωτων παραμένει προτεραιότητα», τονίζει ο ΕΟΔΥ, υπογραμμίζοντας την ανάγκη έγαιρου εμβολιασμού των ευάλωτων ομάδων κατά της COVID-19.

Από την αρχή της κυκλοφορίας του ιού SARS-CoV-2 παγκοσμίως, η ανοσία του πληθυσμού έχει αυξηθεί, λόγω τόσο της ανοσίας που αποκτήθηκε μέσω του εμβολιασμού, όσο και της επίκτητης ανοσίας μετά από τη μόλυνση με τον ιό. Καθώς η νόσος COVID-19 μεταπίπτει σε ενδημική νόσο, τα εμβολιαστικά προγράμματα για την χρονική περίοδο 2025-2026 επικεντρώνονται στην ανοσοποίηση των ευάλωτων ατόμων με κίνδυνο σοβαρής νόσησης και επιπλοκών.

Σύμφωνα με τις συστάσεις της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών, για την χρονική περίοδο 2025/26, σε αυξημένο κίνδυνο για σοβαρή νόσο από τον ιό SARS-CoV-2 είναι:

• άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω,
• 6 μηνών έως 59 ετών με υποκείμενα νοσήματα και καταστάσεις που αυξάνουν τον κίνδυνο σοβαρής νόσου και
• άτομα με ανοσοκαταστολή.

Επιπρόσθετα, συνιστάται ο εμβολιασμός των εγκύων γυναικών με υποκείμενα νοσήματα που αυξάνουν τον κίνδυνο της σοβαρής νόσου καθώς και των επαγγελματιών υγείας.

Ο εμβολιασμός για την χρονική περίοδο 2025/26 θα γίνει με μία δόση του επικαιροποιημένου εμβολίου LP.8.1 σε ανοσοεπαρκή άτομα ηλικίας 5 ετών και άνω (mRNA BioNTech/Pfizer, Comirnaty, LP.8.1.). Ειδικά για τα άτομα ηλικίας 75 ετών και άνω συνιστάται η χορήγηση μιας επιπλέον δόσης του εμβολίου με μεσοδιάστημα 6 μηνών από τον προηγούμενο εμβολιασμό. Οι πολίτες έχουν τη δυνατότητα να προγραμματίσουν το ραντεβού τους μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας emvolio.gov.gr ή μέσω των φαρμακείων.

Στα λοιπά μέτρα πρόληψης μετάδοσης του ιού SARs-Cov-2 περιλαμβάνονται:

• η κατ’ οίκον παραμονή στο σπίτι κατά τη διάρκεια της ανάρρωσης,
• η σωστή εφαρμογή των μέτρων αναπνευστικής υγιεινής και υγιεινής των χεριών,
• ο συχνός αερισμός των εσωτερικών χώρων και η τακτική καθαριότητα και απολύμανση επιφανειών και αντικειμένων που χρησιμοποιούνται συχνά.

Άτομα με υψηλό κίνδυνο σοβαρής νόσου, καθώς και οι φροντιστές και οι στενές επαφές τους, μπορούν να κάνουν χρήση μάσκας προσώπου όταν βρίσκονται σε πολυσύχναστους δημόσιους χώρους.

“Αν και ο ιός SARS-CoV-2 κυκλοφορεί επί του παρόντος σε χαμηλά επίπεδα στην ΕΕ/ΕΟΧ, η συχνότητά του αναμένεται να αυξηθεί τις επόμενες εβδομάδες. Ο εμβολιασμός παραμένει το πιο αποτελεσματικό μέσο πρόληψης σοβαρής νόσησης και θανάτου. Ο έγκαιρος εμβολιασμός των ευάλωτων συμπολιτών μας προστατεύει ζωές και ενισχύει την κοινή μας ασπίδα απέναντι στην COVID-19”, τονίζει ο ΕΟΔΥ. Καλεί όλους όσους εμπίπτουν στις κατηγορίες για τις οποίες υπάρχει σύσταση εμβολιασμού να προγραμματίσουν τον εμβολιασμό τους άμεσα, ώστε να προστατεύσουν τον εαυτό τους και τους γύρω τους.

“Κάθε εμβολιασμός είναι ένα ακόμη βήμα για να κρατήσουμε την COVID-19 υπό έλεγχο — για μια κοινωνία υγιή, ενεργή και προστατευμένη”, καταλήγει ο ΕΟΔΥ.

Στη διάθεσή των πολιτών, βρίσκονται εφέτος τα εξής εμβόλια, σύμφωνα με το υπ. Υγείας και τον πρόεδρο του ΠΦΣ:

• Τα συμβατικά αντιγριπικά εμβόλια που μπορούν να πραγματοποιηθούν απευθείας στα φαρμακεία και χωρίς συνταγή γιατρού, ανέρχονται σε 3,100 εκατ.
• Γύρω στις 400.000 εμβόλια ανοσοενισχυμένα που απευθύνονται σε πολίτες άνω των 65 ετών με συντσγή γιατρού και
• για πρώτη φορά εμβόλιο σε μορφή spray από τη μύτη, για άτομα μέχρι 18 ετών. Τα εμβόλια αυτά, ανέρχονται στις 50.000 και συνταγογραφούνται από παιδιάτρους και παθολόγους.
• Τα διαθέσιμα αντιγριπικά εμβόλια για την περίοδο 2025-2026 περιλαμβάνουν τα Vaxigrip TIV, Influvac, Flucelvax, Efluelda, Fluad και Fluenz, με συγκεκριμένες ενδείξεις ανά ηλικία και κατάσταση υγείας.

Το Υπουργείο Υγείας από την πλευρά του, αναφέρεται στη σημασία του έγκαιρου αντιγριπικού εμβολιασμού για την περίοδο 2025-2026, ειδικά για όσους ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου. «Ο έγκαιρος εμβολιασμός προστατεύει αποτελεσματικά έναντι της σοβαρής νόσησης ή ακόμα και του θανάτου και ειδικά για τα άτομα με αυξημένη ευαλωτότητα», υπογραμμίζει.

Σύμφωνα με το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών, ο εμβολιασμός κατά της εποχικής γρίπης συστήνεται ιδιαίτερα για τα άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω, τα βρέφη και παιδιά 6 μηνών έως 5 ετών, τα παιδιά άνω των 5 ετών και τους ενήλικες με χρόνια νοσήματα ή επιβαρυντικούς παράγοντες, τις εγκυμονούσες, λεχωΐδες και θηλάζουσες, τα άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία, τα παιδιά που λαμβάνουν μακροχρόνια ασπιρίνη, τα άτομα που φροντίζουν βρέφη ή ασθενείς με υποκείμενα νοσήματα. Επιπλέον, συστήνεται ιδιαιτέρως σε κλειστούς πληθυσμούς, εργαζόμενους στον χώρο της υγείας και σε κέντρα διαμονής προσφύγων, αστέγους, καθώς και όσους έρχονται σε τακτική επαφή με ζώα υψηλού κινδύνου.

Τα συμβατικά αντιγριπικά εμβόλια μπορούν να χορηγηθούν και στα φαρμακεία, χωρίς ιατρική συνταγή, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία. Κάθε εμβολιασμός καταχωρίζεται υποχρεωτικά στο Εθνικό Μητρώο Εμβολιασμών, εξασφαλίζοντας σωστή παρακολούθηση, ενημέρωση των αρμόδιων φορέων και προστασία της δημόσιας υγείας.

Όπως τονίζεται στην εγκύκλιο του υπουργείου Υγείας, η επιλογή του κατάλληλου σκευάσματος γίνεται πάντα με γνώμονα την ασφάλεια του ατόμου, συμπεριλαμβανομένων των εγκύων και των ατόμων υψηλού κινδύνου. Ο αντιγριπικός εμβολιασμός είναι ασφαλής, αποτελεσματικός και μπορεί να συγχορηγηθεί με το εμβόλιο κατά του COVID-19, σε διαφορετικά σημεία του σώματος.

Η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη καλεί όλους τους πολίτες να εμβολιαστούν έγκαιρα, να τηρούν τις οδηγίες προστασίας και να συμβάλλουν στην πρόληψη σοβαρών επιπλοκών και στη μείωση των νοσηλειών.

Για περισσότερες πληροφορίες, οι πολίτες μπορούν να επισκεφθούν την ιστοσελίδα του Υπουργείου Υγείας www.moh.gov.gr ή να επικοινωνήσουν με τον Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας.

Έτσι λοιπόν, στη διάθεσή των πολιτών, βρίσκονται εφέτος τα εξής εμβόλια, σύμφωνα με το υπ. Υγείας και τον πρόεδρο του ΠΦΣ:

• Τα συμβατικά αντιγριπικά εμβόλια που μπορούν να πραγματοποιηθούν απευθείας στα φαρμακεία και χωρίς συνταγή γιατρού, ανέρχονται σε 3,100 εκατ.
• Γύρω στις 400.000 εμβόλια ανοσοενισχυμένα που απευθύνονται σε πολίτες άνω των 65 ετών και για πρώτη φορά εμβόλιο σε μορφή spray από τη μύτη, για άτομα μέχρι 18 ετών. Τα εμβόλια αυτά, ανέρχονται στις 50.000 και συνταγογραφούνται από παιδιάτρους και παθολόγους.
• Τα διαθέσιμα αντιγριπικά εμβόλια για την περίοδο 2025-2026 περιλαμβάνουν τα Vaxigrip TIV, Influvac, Flucelvax, Efluelda, Fluad και Fluenz, με συγκεκριμένες ενδείξεις ανά ηλικία και κατάσταση υγείας.

Το Υπουργείο Υγείας τονίζει τη σημασία του έγκαιρου αντιγριπικού εμβολιασμού για την περίοδο 2025-2026, ειδικά για όσους ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου. Ο έγκαιρος εμβολιασμός προστατεύει αποτελεσματικά έναντι της σοβαρής νόσησης ή ακόμα και του θανάτου και ειδικά για τα άτομα με αυξημένη ευαλωτότητα.

Οι συστάσεις για τον εμβολιασμό
Σύμφωνα με το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών, ο εμβολιασμός κατά της εποχικής γρίπης συστήνεται ιδιαίτερα για τα άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω, τα βρέφη και παιδιά 6 μηνών έως 5 ετών, τα παιδιά άνω των 5 ετών και τους ενήλικες με χρόνια νοσήματα ή επιβαρυντικούς παράγοντες, τις εγκυμονούσες, λεχωΐδες και θηλάζουσες, τα άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία, τα παιδιά που λαμβάνουν μακροχρόνια ασπιρίνη, τα άτομα που φροντίζουν βρέφη ή ασθενείς με υποκείμενα νοσήματα. Επιπλέον, συστήνεται ιδιαιτέρως σε κλειστούς πληθυσμούς, εργαζόμενους στον χώρο της υγείας και σε κέντρα διαμονής προσφύγων, αστέγους, καθώς και όσους έρχονται σε τακτική επαφή με ζώα υψηλού κινδύνου.

Τα συμβατικά αντιγριπικά εμβόλια μπορούν να χορηγηθούν και στα φαρμακεία, χωρίς ιατρική συνταγή, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία. Κάθε εμβολιασμός καταχωρίζεται υποχρεωτικά στο Εθνικό Μητρώο Εμβολιασμών, εξασφαλίζοντας σωστή παρακολούθηση, ενημέρωση των αρμόδιων φορέων και προστασία της δημόσιας υγείας.

Συγχορήγηση εμβολίων
Όπως τονίζεται στην εγκύκλιο του υπουργείου Υγείας, η επιλογή του κατάλληλου σκευάσματος γίνεται πάντα με γνώμονα την ασφάλεια του ατόμου, συμπεριλαμβανομένων των εγκύων και των ατόμων υψηλού κινδύνου. Ο αντιγριπικός εμβολιασμός είναι ασφαλής, αποτελεσματικός και μπορεί να συγχορηγηθεί με το εμβόλιο κατά του COVID-19, σε διαφορετικά σημεία του σώματος.

Η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη καλεί όλους τους πολίτες να εμβολιαστούν έγκαιρα, να τηρούν τις οδηγίες προστασίας και να συμβάλλουν στην πρόληψη σοβαρών επιπλοκών και στη μείωση των νοσηλειών.

Για περισσότερες πληροφορίες, οι πολίτες μπορούν να επισκεφθούν την ιστοσελίδα του Υπουργείου Υγείας www.moh.gov.gr ή να επικοινωνήσουν με τον Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας.

Ρούλα Σκουρογιάννη

Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, οι πρώτες 400 δόσεις του εμβολίου Ervebo από το εθνικό απόθεμα των 2.000 δόσεων παραδόθηκαν στην πόλη Μπουλάπε, που αποτελεί το επίκεντρο της επιδημίας. Παράλληλα, η Διεθνής Συντονιστική Ομάδα για την Παροχή Εμβολίων ενέκρινε την αποστολή περίπου 45.000 επιπλέον δόσεων προς τη χώρα, ώστε να ενισχυθεί η επιχείρηση περιορισμού της μετάδοσης.

Η κατάσταση στο Κονγκό

Η επιδημία –η πρώτη που καταγράφεται στη χώρα τα τελευταία τρία χρόνια– ανακοινώθηκε στις αρχές Σεπτεμβρίου. Τα πυκνά τροπικά δάση του Κονγκό αποτελούν φυσικό «καταφύγιο» για τον ιό Έμπολα, ο οποίος προκαλεί υψηλό πυρετό, μυαλγίες, διάρροια και μπορεί να παραμένει στον οργανισμό των επιζώντων για χρόνια, με κίνδυνο να επανεμφανιστεί αργότερα.

Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία του υπουργείου Υγείας της χώρας, έχουν καταγραφεί 32 ύποπτα κρούσματα, 20 επιβεβαιωμένα και 16 θάνατοι.

«Μπορούμε να το περιορίσουμε – αλλά ο χρόνος πιέζει»

«Ο περιορισμός της επιδημίας είναι εφικτός, αλλά θα είναι δύσκολος αν χάσουμε το παράθυρο ευκαιρίας», δήλωσε ο Patrick Otim, επικεφαλής προγραμμάτων του ΠΟΥ, σε ενημέρωση στη Γενεύη την προηγούμενη εβδομάδα, ζητώντας περισσότερη στήριξη για την κυβέρνηση του Κονγκό και τους διεθνείς εταίρους.

Ο Patrick Otim προειδοποίησε ότι η επιδημία ενδέχεται να επεκταθεί, καθώς εντοπίστηκε νέο επιβεβαιωμένο κρούσμα σε απόσταση 70 χλμ. από το επίκεντρο, ενώ εκτίμησε ότι υπάρχει μέτριος κίνδυνος διασποράς και σε άλλες χώρες, ιδιαίτερα στη γειτονική Αγκόλα.

Προβληματισμός για την επάρκεια της ανταπόκρισης

Διεθνείς ανθρωπιστικές οργανώσεις εξέφρασαν ανησυχία ότι το Κονγκό μπορεί να δυσκολευτεί να οργανώσει μια αποτελεσματική απάντηση, εξαιτίας των πρόσφατων περικοπών στη διεθνή βοήθεια και της αποδυνάμωσης της USAID (Υπηρεσία Διεθνούς Ανάπτυξης των ΗΠΑ) κατά τη διάρκεια της διακυβέρνησης του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.

Ο λοχαγός Π. Καραναγνώστης, με 18 χρόνια υπηρεσίας, απομακρύνθηκε από το στράτευμα και στερήθηκε τον μισθό του, καθώς επέλεξε να μην εμβολιαστεί, επικαλούμενος την ιατρική του γνώση. Υποστήριξε ότι, ως νέος και υγιής, δεν επιθυμούσε να υποβληθεί σε έναν εμβολιασμό που, κατά την κρίση του, μπορούσε να προκαλέσει παρενέργειες.

Η απομάκρυνσή του από την εργασία του είχε σοβαρές επιπτώσεις στην επαγγελματική του ζωή. Η εργασιακή του κατάσταση ήταν ιδιαίτερα δυσχερής, καθώς, λόγω της στρατιωτικής του ιδιότητας, δεν είχε τη δυνατότητα να εργαστεί αλλού χωρίς να καταβάλει αποζημίωση 150.000 ευρώ στο Ελληνικό Δημόσιο.

Ο στρατιωτικός ιατρός προσέφυγε στη Δικαιοσύνη και το Στρατοδικείο Αθηνών τον δικαίωσε πλήρως, με αμετάκλητη απόφαση. Στην απόφασή του, το δικαστήριο αναφέρθηκε στις πιθανές παρενέργειες των εμβολίων κατά της Covid-19, τονίζοντας ότι αυτά “προκάλεσαν και προκαλούν παρενέργειες σε πολλούς ανθρώπους”. Με αυτή τη διατύπωση, η απόφαση ανοίγει το ενδεχόμενο αμφισβήτησης της κυρίαρχης προσέγγισης για τον εμβολιασμό.

Η νομική νίκη του Π. Καραναγνώστη αποτελεί σημαντικό προηγούμενο για υποθέσεις υγειονομικών, στρατιωτικών και άλλων εργαζομένων που αντιμετώπισαν κυρώσεις λόγω της άρνησής τους να εμβολιαστούν.

Η δικαστική διαδικασία διήρκεσε αρκετά χρόνια και το Τριμελές Στρατοδικείο αποφάσισε ομόφωνα υπέρ του. Κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας, ο συνήγορος του ιατρού, ποινικολόγος, Ιωάννης Ζωγράφος, χαρακτήρισε την απόφαση ιδιαίτερα σημαντική, επισημαίνοντας ότι προέρχεται από στρατιωτικό δικαστήριο, γνωστό για την αυστηρότητα των αποφάσεών του.

Μάρτυρες υπεράσπισης του κ. Καραναγνώστη ήταν ο καθηγητής Φαρμακολογίας και Κλινικής Φαρμακολογίας του ΑΠΘ, Δημήτρης Κούβελας, ο πλοίαρχος – στρατιωτικός γιατρός και πρόεδρος της Ένωσης Στρατιωτικών Γιατρών, Ζώης Μπέχλης, καθώς και ο δημοσιογράφος Σπύρος Χατζάρας.

Σε δηλώσεις του, μετά τη δίκη, ο κ. Κούβελας χαρακτήρισε “αστείο” το κατηγορητήριο και τόνισε ότι ο κ. Καραναγνώστης, ο οποίος υπήρξε φοιτητής του ΑΠΘ, με τη στάση του, υποστήριξε όσα διδάχτηκε στην Ιατρική Σχολή. “Εάν αυτά πρέπει να αλλάξουν, θα πρέπει πρώτα να αλλάξει όλη η Ιατρική!”, σχολίασε ο καθηγητής Φαρμακολογίας. Επίσης, εξέφρασε την άποψη ότι η πανδημία ήταν μόνο μία αρχή, αμφισβήτησε την αξία των ηλεκτρονικών πιστοποιητικών εμβολιασμού και άφησε ερωτήματα για τη χρήση τους. Εξέφρασε, τέλος, την αντίθεσή του στα μέτρα περιορισμού που εφαρμόστηκαν, κατά τη διάρκεια της πανδημίας.

Η Εθνική Επιτροπή Εμβολιασμών (ΕΕΕ), λαμβάνοντας υπόψη τις συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) και του Ευρωπαϊκού Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ECDC), διαμόρφωσε τα χρονοδιαγράμματα εμβολιασμών παιδιών, εφήβων και ενηλίκων, στα οποία περιλαμβάνονται οι συστάσεις για τον εμβολιασμό έναντι της γρίπης, του κορονοϊού και του αναπνευστικού συγκυτιακού ιού (RSV) για την τρέχουσα περίοδο.

Για τη χρονική περίοδο 2024-25, συστήνεται ο εμβολιασμός με το επικαιροποιημένο μονοδύναμο εμβόλιο έναντι της παραλλαγής JN.1 του ιού SARSCoV-2. Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, η επιλογή της παρασκευής εμβολίου έναντι της παραλλαγής JN.1 του κορονοϊού έγινε με βάση την εκτίμηση ότι ως τον Απρίλιο του 2024, σχεδόν όλες οι κυκλοφορούσες παραλλαγές του ιού SARS-CoV-2 που αναφέρονταν σε δημόσια διαθέσιμες βάσεις δεδομένων ήταν παραλλαγές που προέρχονται από την JN.1.
Καθώς η εξέλιξη του ιού αναμενόταν να συνεχιστεί από την παραλλαγή JN.1, οι μελλοντικές συνθέσεις εμβολίων -κατά τον ΠΟΥ- θα πρέπει να στοχεύουν στην ανάπτυξη εξουδετερωτικών αντισωμάτων έναντι της παραλλαγής JN.1 και των προερχόμενων από αυτήν.

Στην Ελλάδα, η υποπαραλλαγή JN.1 παρουσίασε αυξανόμενα ποσοστά εμφάνισης από την εβδομάδα 46 του 2023 (13/11-19/11/2023), ενώ κυριάρχησε την τελευταία εβδομάδα του 2023 και μέχρι την εβδομάδα 17 του 2024 (22/4-28/4/2024). Μετά από αυτό το διάστημα, κυριαρχούν οι υποπαραλλαγές του τύπου ΒΑ.2.86 με τις μεταλλάξεις R346T και/ή F456L. Επισημαίνεται ότι οι υποπαραλλαγές τύπου KP αποτελούν νέες υποπαραλλαγές της JN.1 και δεν διαφέρουν γενετικά σε μεγάλο βαθμό.

Ποιοι ανήκουν στις ομάδες αυξημένου κινδύνου:

Α. Ενήλικα άτομα:

– Άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω

– Ενήλικες με έναν ή περισσότερους από τους παρακάτω επιβαρυντικούς παράγοντες ή χρόνια νοσήματα:

·         Χρόνια νοσήματα αναπνευστικού, όπως άσθμα, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια

·         Χρόνια καρδιακά νοσήματα

·         Ανοσοκαταστολή (κληρονομική ή επίκτητη).

·         Μεταμόσχευση οργάνων και μεταμόσχευση μυελού των οστών.

·         Δρεπανοκυτταρική αναιμία και άλλες αιμοσφαιρινοπάθειες.

·         Σακχαρώδη διαβήτη ή άλλο χρόνιο μεταβολικό νόσημα.

·         Χρόνια νεφροπάθεια.

·         Χρόνιες παθήσεις ήπατος.

·         Νευρολογικά ή νευρομυϊκά νοσήματα.

·         Σύνδρομο Down.

·         Έγκυοι με υποκείμενα νοσήματα που αυξάνουν τον κίνδυνο σοβαρής νόσου.

·         Άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία (Δείκτη Μάζας Σώματος μεγαλύτερο από 40 kg/m2).

·         Άτομα που βρίσκονται σε στενή επαφή με παιδιά μικρότερα των 6 μηνών ή φροντίζουν ή διαβιούν με άτομα με υποκείμενο νόσημα που αυξάνει τον κίνδυνο επιπλοκών.

·         Άτομα που διαμένουν σε ιδρύματα χρονίως πασχόντων και μονάδες φιλοξενίας ηλικιωμένων.

·         Εργαζόμενοι σε χώρους παροχής υπηρεσιών υγείας.

Επισημαίνεται ότι το ελάχιστο προτεινόμενο μεσοδιάστημα από προηγούμενο εμβολιασμό ή νόσηση για τον εμβολιασμό με το επικαιροποιημένο μονοδύναμο εμβόλιο JN.1 για τη χρονική περίοδο 2024-2025 είναι τουλάχιστον τρεις μήνες. Το εμβόλιο κατά του κορονοϊού μπορεί να χορηγηθεί και την ίδια μέρα με το αντιγριπικό εμβόλιο – αλλά σε διαφορετικά ανατομικά σημεία – όπως και οποιαδήποτε άλλη μέρα πριν και μετά το αντιγριπικό εμβόλιο.

Β. Παιδιά:

Παιδιά ηλικίας 6 μηνών και άνω και έφηβοι που παρουσιάζουν έναν ή περισσότερους από τους παρακάτω επιβαρυντικούς παράγοντες ή χρόνια νοσήματα:

·         Άσθμα ή άλλες χρόνιες πνευμονοπάθειες

·         Καρδιακή νόσο με σοβαρή αιμοδυναμική διαταραχή

·         Ανοσοκαταστολή (κληρονομική ή επίκτητη)

·         Μεταμόσχευση οργάνων και μεταμόσχευση μυελού των οστών

·         Δρεπανοκυτταρική αναιμία (και άλλες αιμοσφαιρινοπάθειες)

·         Σακχαρώδη διαβήτη ή άλλο χρόνιο μεταβολικό νόσημα

·         Χρόνια νεφροπάθεια

·         Χρόνιες παθήσεις ήπατος

·         Νευρολογικά ή νευρομυϊκά νοσήματα

·         Σύνδρομο Down 5

·         Παιδιά και έφηβοι με Δείκτη Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) μεγαλύτερο ή ίσο της 95ης ΕΘ.

Η διστακτικότητα για εμβολιασμό (vaccine hesitancy) περιλαμβάνει το φάσμα συμπεριφορών μεταξύ των ατόμων που επιδεικνύουν μερική αποδοχή των εμβολίων μέχρι αυτών που αρνούνται πλήρως όλες τις πρακτικές. Η ομάδα με διστακτικότητα για εμβολιασμό είναι εξαιρετικά ετερογενής και περιλαμβάνει άτομα που εμβολιάζονται αλλά δεν πραγματοποιούν όλα τα συστηνόμενα εμβόλια μέχρι τα άτομα που δηλώνουν πλήρη άρνηση. Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, η διστακτικότητα για εμβολιασμό ορίζεται ως μειωμένη αποδοχή ή άρνηση για ασφαλή εμβόλια παρά την επαρκή διαθεσιμότητά τους.

Η διστακτικότητα για εμβολιασμό έχει χαρακτηριστεί από τον ΠΟΥ, το 2019, ως μια από τις δέκα σημαντικότερες απειλές για τη δημόσια υγεία. Ο εμβολιασμός αποτελεί έναν από τους πιο οικονομικά αποδοτικούς τρόπους πρόληψης νοσημάτων με τις εκτιμήσεις να αναφέρουν ότι αποτρέπει 2-3 εκατομμύρια θανάτους ετησίως, ενώ θα μπορούσαν να προληφθούν επιπλέον 1,5 εκατομμύριο θάνατοι, αν η παγκόσμια κάλυψη εμβολιασμού ήταν μεγαλύτερη.

Οι παράγοντες που σχετίζονται με τη διστακτικότητα για εμβολιασμό είναι σύνθετοι και ποικίλουν ανά πληθυσμό. Οι σημαντικότεροι παράγοντες περιλαμβάνουν

·         την έλλειψη εμπιστοσύνης,

·         τον φόβο απέναντι στο εμβόλιο,

·         τις ψευδείς ειδήσεις αναφορικά με ανεπιθύμητες ενέργειες,

·         το κοινωνικό περιβάλλον,

·         το μορφωτικό επίπεδο,

·         τη δυσκολία ή αδυναμία πρόσβασης σε υπηρεσίες εμβολιασμού, καθώς και

·         άλλους κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες.

Σε μελέτη, που πραγματοποιήθηκε στην Ελλάδα κατά την περίοδο Νοεμβρίου 2020 – Ιουνίου 2021, αναφορικά με τη διστακτικότητα απέναντι στα εμβόλια έναντι του COVID-19, τα αποτελέσματα έδειξαν πως η ηλικία αποτελεί έναν ακόμη προγνωστικό παράγοντα. Τα νεότερα άτομα παρουσίασαν μεγαλύτερη διστακτικότητα απέναντι στα εμβόλια σε σχέση με άτομα ηλικίας >65 ετών. Αναφορικά με το φύλο, η μελέτη έδειξε πως οι γυναίκες ήταν περισσότερο διστακτικές απέναντι στα εμβόλια και ιδιαίτερα αν είχαν παιδί ηλικίας ≤12 ετών. Μεγαλύτερη διστακτικότητα παρουσίασαν, επίσης, τα άτομα με χαμηλό μορφωτικό επίπεδο σε σχέση με εκείνα με υψηλότερο.

Η πανδημία COVID-19 ανέδειξε ότι η κυκλοφορία ψευδών ή μη αξιόπιστων πληροφοριών και ειδήσεων, κάτι που παρατηρείται ιδιαίτερα στο διαδίκτυο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, μπορεί να προκαλέσει σύγχυση στην κοινότητα και έλλειμα εμπιστοσύνης στα εμβόλια αλλά και στην επιστήμη γενικότερα.

Αξίζει να σημειωθεί πως οι επαγγελματίες υγείας θεωρούνται ως η πλέον αξιόπιστη πηγή ενημέρωσης για τον εμβολιασμό, γι’ αυτό και είναι κρίσιμος ο ρόλος τους στην ενίσχυση της πειθούς της κοινότητας για τα εμβόλια.

Παράλληλα μια σημαντική παράμετρος που καθορίζει το βαθμό διστακτικότητας για εμβολιασμό είναι οι συνθήκες που επικρατούν και, γενικότερα, αν βρισκόμαστε σε περίοδο υγειονομικής κρίσης. Σε διαστήματα υψηλού κινδύνου για σοβαρή νόσο και απουσία άλλων μέσων πρόληψης ή αντιμετώπισης, η αποδοχή για το εμβόλιο αυξάνει, ενώ αντίθετα όταν ο κίνδυνος είναι χαμηλότερος, η στάση της κοινότητας απέναντι στο εμβόλιο διαφέρει.

Η διστακτικότητα για εμβολιασμό αποτελεί ένα κρίσιμο θέμα δημόσιας υγείας που χρήζει μελέτης και παρεμβάσεων παγκοσμίως για την προάσπιση της υγείας των πληθυσμών.

Όλα τα συμβατικά εμβόλια χορηγούνται χωρίς ιατρική συνταγή και μπορούν να πραγματοποιηθούν και στα φαρμακεία. Επιπλέον, η χώρα διαθέτει και φέτος όπως και πέρυσι, τα νέου τύπου ανοσοενισχυμένα εμβόλια κατά της γρίπης. Τα νέου τύπου εμβόλια χορηγούνται αποκλειστικά με ιατρική συνταγή και συνιστώνται από την Εθνική Επιτροπή Εμβολιασμού για συγκεκριμένες ομάδες του πληθυσμού.

Ο αντιγριπικός εμβολιασμός είναι η πιο αποτελεσματική μέθοδος προστασίας από τη γρίπη, καθώς προλαμβάνει σοβαρές επιπλοκές και συμβάλλει στη συνολική μείωση της διασποράς του ιού.

Συνιστάται να διενεργείται στο διάστημα από τα μέσα Οκτωβρίου μέχρι το τέλος Νοεμβρίου με βάση τη συνήθη έναρξη της εποχικής έξαρσης της γρίπης στη χώρα μας.

Σημειώνεται ότι ο αντιγριπικός εμβολιασμός είναι ασφαλής και αποτελεσματικός και μπορεί να συγχορηγηθεί με το εμβόλιο κατά του COVID-19, σε διαφορετικά ανατομικά σημεία.

Ρούλα Σκουρογιάννη

Ταυτόχρονα, η πρόσφατη ανατίμηση πολλών παλαιών και πολύ φθηνών φαρμάκων προκάλεσε αντιδράσεις στους πολίτες, οι οποίοι υποφέρουν από τις διαρκείς ανατιμήσεις των αγαθών εδώ και δύο σχεδόν χρόνια, χωρίς να βλέπουν σημάδια ουσιαστικής βελτίωσης και ήταν επόμενο να δυσαρεστηθούν όταν και το προσιτό σε αυτούς καθημερινό φάρμακο γίνεται τώρα πολύ ακριβότερο.

Για τη νέα εμβολιαστική περίοδο κατά της γρίπης και της Covid-19 και την επιδιωκόμενη (;) συγκράτηση της φαρμακευτικής δαπάνης, μίλησε στο libre, η Δρ. Χρυσάνθη Σαρδέλη, Μαιευτήρας-Γυναικολόγος, Κλινικός Φαρμακολόγος, με εξειδίκευση στην Αναπαραγωγική Τοξικολογία, Αναπλ. Καθηγήτρια Φαρμακολογίας-Κλινικής Φαρμακολογίας ΑΠΘ.

Περίπου 30 εκατ. ευρώ η επιβάρυνση για τον Έλληνα ασφαλισμένο από την ανατίμηση των φθηνών φαρμάκων

«Η αύξηση των τιμών πολλών φαρμάκων ευρείας κυκλοφορίας, που ανακοινώθηκε πριν από λίγες ημέρες, επιφέρει δυστυχώς άμεση οικονομική επιβάρυνση στους Έλληνες ασφαλισμένους (υπολογίζεται σε περίπου 30 εκατ. ευρώ). Η αναπροσαρμογή αυτή ήταν απαραίτητη για τη συνέχιση της διάθεσης πολλών παλαιότερων -στην πλειοψηφία τους πολύ φθηνών- φαρμάκων, τα οποία χωρίς την αναπροσαρμογή της τιμής τους δεν θα μπορούσαν να συνεχίσουν να διατίθενται στην αγορά, γιατί η εισαγωγή/παραγωγή και διάθεσή τους από τις φαρμακευτικές εταιρίες ήταν πλέον ασύμφορη.

Αλλά και η επακόλουθη εξαφάνισή τους από την αγορά θα σήμαινε -καθώς τα περισσότερα παραμένουν χρήσιμα και απαραίτητα- την κατά πολύ ακριβότερη εισαγωγή τους μέσω άλλων οδών (μέσω της ΙΦΕΤ ΜΑΕ) ή την αντικατάστασή τους από άλλα νεότερα και συνήθως πολύ ακριβότερα σκευάσματα και τελικά την ακόμη μεγαλύτερη οικονομική επιβάρυνση του σχετικού κρατικού προϋπολογισμού αλλά και των ασφαλισμένων».

Απαραίτητος ο σωστός σχεδιασμός για τον αντιγριπικό και αντί-Covid-19 εμβολιασμό

«Πλησιάζει η στιγμή έναρξης της διάθεσης των νέων αντιγριπικών εμβολίων από τα φαρμακεία της χώρας, ενώ ταυτόχρονα πληθαίνουν και οι φωνές που παρακινούν τους πολίτες να εμβολιαστούν με αναμνηστική δόση κατά της Covid-19. Είναι ώρα για έγκαιρο, κατάλληλο σχεδιασμό και ενημέρωση του κοινού για τον αντιγριπικό και αντί-Covid-19 εμβολιασμό, έτσι ώστε να επιτευχθεί το βέλτιστο κάλυψης του πληθυσμού αλλά και να γίνει εξορθολογισμός της σχετικής δαπάνης και της επακόλουθης εργασιακής επιβάρυνσης του ήδη υπέρμετρα ταλαιπωρημένου υγειονομικού προσωπικού της χώρας».

Γιατί είναι σημαντική η εν λόγω συζήτηση;

«Γιατί πολύ απλά δεν αποτελεί ορθή, ούτε φιλολαϊκή, φιλάνθρωπη, οικονομικά βιώσιμη ή επιστημονικά σοβαρή, πρόταση το “να προμηθευτεί η χώρα από όλα τα εμβόλια για όλους”, ούτε πρέπει να δεσμευτεί ιατρικό/νοσηλευτικό προσωπικό για τα ανωτέρω ενώ δεν χρειάζεται. Δέον είναι να σημειωθεί, πως δεν αποτελεί λύση για την εργασιακή επιβάρυνση του ιατρικού/νοσηλευτικού προσωπικού της χώρας μία αμιγώς ιατρική πράξη, όπως είναι η χορήγηση (δηλαδή η διάθεση και έγχυση) εμβολίων, να γίνεται στα φαρμακεία χωρίς την εμπλοκή ιατρών και την προηγούμενη ιατρική εξέταση των προς εμβολιασμό πολιτών και τη συνταγογράφηση των εμβολίων.

Δεδομένων, λοιπόν, των υφισταμένων επιστημονικών δεδομένων αποτελεσματικότητας και ασφάλειας των υπό συζήτηση εμβολίων αλλά και των παθοφυσιολογικών χαρακτηριστικών των εν λόγω παθήσεων, κυρίως όμως του γεγονότος πως η ηλικία αποτελεί τον μοναδικό, σημαντικότερο προγνωστικό παράγοντα κινδύνου για σοβαρή νόσηση από γρίπη ή Covid-19, προτείνονται τα παρακάτω:

·         Ο εμβολιασμός με αναμνηστική δόση κατά της γρίπης και της Covid-19 συνιστάται για όλα τα άτομα ηλικίας άνω των 65 ετών.

·         Άτομα νεότερα των 65 ετών συνιστάται να εμβολιάζονται με αναμνηστική δόση κατά της γρίπης και της Covid-19 εφόσον πάσχουν από χρόνιο νόσημα ή εμφανίζουν ειδικές καταστάσεις που αυξάνουν τον κίνδυνο βαριάς νόσησης (ενδεικτικά: καρκίνο, νοσήματα του καρδιαγγειακού, ανοσοκαταστολή/ανoσοανεπάρκειες, χρόνιες παθήσεις του αναπνευστικού, όπως χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια και άσθμα, κύηση).

·         Ο εμβολιασμός πρέπει να έχει ολοκληρωθεί μέχρι τα μέσα Δεκεμβρίου.

·         Μία αναμνηστική δόση είναι επαρκής για όλες τις κατηγορίες ατόμων.

·         Ο εμβολιασμός για τις δύο παθήσεις μπορεί να γίνεται την ίδια μέρα, επιλέγοντας διαφορετική θέση έγχυσης.

·         Τα άτομα ηλικίας 70 ετών και άνω πρέπει να εμβολιάζονται με τις εκδοχές των εγκεκριμένων αντιγριπικών εμβολίων που περιέχουν ειδικά ανοσοενισχυτικά, κάτι που δεν είναι απαραίτητο για νεότερα άτομα ασχέτως γενικής κατάστασης της υγείας τους.

·         Τα εμβόλια κατά της Covid-19 που διατίθενται στους πολίτες πρέπει να είναι επικαιροποιημένα και να μην χρησιμοποιηθούν παλιότερες εκδοχές τους.

·         Δεν είναι απαραίτητος ο καθολικός εμβολιασμός των υγιών παιδιών ηλικίας 2-6 (αλλού 10) ετών κατά της γρίπης, πρακτική που εφαρμόστηκε τα τελευταία λίγα χρόνια σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες με σκοπό την πρόληψη της νόσου της γρίπης σε οικογένειες με παιδιά, την προστασία των ευάλωτων μελών των οικογενειών και τη μείωση της μετάδοσης της γρίπης στην κοινότητα.

Αυτό διότι η εμπειρία έδειξε πως, είτε λόγω κακής ενημέρωσης, είτε λόγω κακών πρακτικών από πλευράς πολιτείας ή/και υγειονομικών, δεν επετεύχθη ο στόχος εμβολιασμού επαρκούς αριθμού παιδιών, ώστε να διασφαλίζεται η επιδιωκόμενη μείωση της εξάπλωσης της λοίμωξης στην κοινότητα».

Είναι ώρα η εθνική στρατηγική εμβολιασμών να μπει σε νέα βάση

«Είναι επιστημονικά λάθος και ταυτόχρονα ανήθικο να χορηγούνται εμβόλια σε υγιή άτομα για λόγους δημοσίου συμφέροντος, όταν αυτή η πρακτική είναι αποδεδειγμένα αναποτελεσματική και κυρίως είναι επιβαρυντική για τον πεπερασμένο κρατικό προϋπολογισμό για την υγεία και τον ήδη πολύ περιορισμένο χρόνο των γιατρών/νοσηλευτών της χώρας.

Είναι ώρα η εθνική στρατηγική εμβολιασμών να μπει σε νέα βάση, τεκμηριωμένη επιστημονικά και οικονομοτεχνικά και οι σχετικές παρεμβάσεις να αφορούν το σύνολο του ελληνικού πληθυσμού. Επιπλέον, όμως, είναι απαραίτητο οι όποιες παρεμβάσεις να γίνονται εγκαίρως, με διαφάνεια και πλήρη, κατανοητή ενημέρωση τόσο των επαγγελματιών υγείας όσο και του γενικού πληθυσμού, ώστε να αποφεύγονται παρανοήσεις και αχρείαστη κοινωνική αναταραχή και εργασιακή επιβάρυνση σε ένα χειμαζόμενο σύστημα υγείας».