Ρούλα Σκουρογιάννη

Στον σύγχρονο κόσμο, ο εμβολιασμός αναγνωρίζεται ως μία από τις πιο ασφαλείς και αποδοτικές παρεμβάσεις δημόσιας υγείας. Πρόκειται για μια κρίσιμη συλλογική επένδυση που υπερβαίνει το άτομο, καθώς προστατεύει το κοινωνικό σύνολο, μειώνει δραστικά τη νοσηρότητα και τη θνησιμότητα, ενώ παράλληλα ενισχύει την κοινωνική συνοχή.

Η δύναμη των αριθμών: 154 εκατομμύρια ζωές σε μισό αιώνα

Η αξία των εμβολίων δεν είναι θεωρητική· αποδεικνύεται από τα ιστορικά δεδομένα που προκαλούν δέος. Σύμφωνα με τον ΠΦΣ, τα εμβόλια καταφέρνουν να σώζουν από 3,5 έως 5 εκατομμύρια ζωές κάθε χρόνο.

Αν κοιτάξουμε λίγο πιο πίσω, στον ορίζοντα των τελευταίων 50 ετών, η συνεισφορά τους είναι συγκλονιστική:

• Περισσότεροι από 154 εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως βρίσκονται σήμερα στη ζωή χάρη στον εμβολιασμό.
• Η βρεφική θνησιμότητα έχει μειωθεί σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, αλλάζοντας τη μοίρα ολόκληρων γενεών.

Ωστόσο, η επιστημονική επιτυχία από μόνη της δεν αρκεί. Για να μεταφραστεί η καινοτομία σε δημόσια υγεία, είναι απαραίτητο να ενισχυθεί η εμπιστοσύνη των πολιτών και να αξιοποιηθούν πλήρως όλες οι διαθέσιμες υγειονομικές δομές της χώρας.

Το φαρμακείο της γειτονιάς: Η εμπροσθοφυλακή της πρωτοβάθμιας φροντίδας

Σε αυτή την εθνική προσπάθεια για βελτίωση της εμβολιαστικής κάλυψης, ο ρόλος του φαρμακείου αποδεικνύεται καταλυτικός. Ο φαρμακοποιός, ως ο πλέον άμεσα προσβάσιμος επαγγελματίας υγείας για τον πολίτη, βρίσκεται πλέον στην «πρώτη γραμμή» της πρόληψης.

Το φαρμακείο δεν είναι πια μόνο ένα σημείο διάθεσης σκευασμάτων, αλλά ένας ζωντανός πυρήνας ενημέρωσης και δράσης. Η συμβολή του εστιάζεται σε τρεις άξονες:

1. Έγκυρη ενημέρωση: Καθοδήγηση των πολιτών με βάση την επιστήμη, καταπολεμώντας την παραπληροφόρηση.
2. Άμεση πρόσβαση: Η διενέργεια εμβολιασμών ενηλίκων μέσα στο οικείο περιβάλλον του φαρμακείου διευκολύνει την καθημερινότητα του πολίτη.
3. Μετρήσιμα αποτελέσματα: Η διεθνής βιβλιογραφία επιβεβαιώνει ότι η οργανωμένη συμμετοχή των φαρμακοποιών στα εμβολιαστικά προγράμματα οδηγεί σε θεαματική αύξηση της εμβολιαστικής πρόσληψης.

Μια επένδυση στο μέλλον

Η εμπειρία των τελευταίων ετών έχει αποδείξει στην πράξη ότι όταν ο φαρμακοποιός συμμετέχει ενεργά, η πρόληψη θωρακίζεται. Το φαρμακείο αναδεικνύεται σε ουσιώδη κρίκο της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, γεφυρώνοντας το κενό μεταξύ του πολίτη και του συστήματος υγείας.

Η Παγκόσμια Εβδομάδα Εμβολιασμών 2026 μας υπενθυμίζει ότι κάθε εμβόλιο που διενεργείται είναι μια νίκη της ζωής και μια πράξη ευθύνης απέναντι στο σύνολο. Με τη συνεργασία όλων των φορέων και την αξιοποίηση του δικτύου των φαρμακείων, μπορούμε να διασφαλίσουμε ένα μέλλον με λιγότερες ασθένειες και περισσότερη υγεία για όλους.

Στη χώρα μας, μεταπανδημικά, τα δεδομένα από το Δίκτυο Παρατηρητών Νοσηρότητας στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, υποδεικνύουν έναρξη της εποχικής δραστηριότητας μεταξύ 10 Νοεμβρίου και 10 Δεκεμβρίου, ενώ η κορύφωση παρατηρείται γύρω στις αρχές του έτους.

«Σύμφωνα και με τα επιδημιολογικά δεδομένα που έχουν καταγραφεί από την επικράτηση της γρίπης στο νότιο ημισφαίριο, τη φετινή περίοδο στη χώρα μας αναμένεται η δραστηριότητα της εποχικής γρίπης να έχει μακρύτερη διάρκεια και με βαρύτερη νόσηση» αναφέρει μιλώντας στο Αθηναϊκό Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΑΠΕ-ΜΠΕ), η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη.

Έως σήμερα, λόγω και της παρατεταμένης καλοκαιρίας στη χώρα μας, καταγράφονται μεν κρούσματα στον πληθυσμό, ωστόσο ο αριθμός δεν είναι ιδιαίτερα μεγάλος. Όπως εξηγεί η κ. Αγαπηδάκη, συνήθως η περίοδος της εποχικής γρίπης διαρκεί από τον Οκτώβριο έως τα τέλη Μαρτίου. «Ωστόσο, φέτος, υπάρχει η εκτίμηση ότι η εποχική γρίπη στη χώρα μας ενδεχομένως θα έχει διάρκεια ακόμα και μέχρι το τέλος Απριλίου, κάτι που έχει ήδη θέσει σε εγρήγορση τους αρμόδιους φορείς και καθιστά επιτακτικό τον αντιγριπικό εμβολιασμό, ιδιαιτέρως για ανθρώπους με ευάλωτο ανοσοποιητικό σύστημα, όπως είναι τα άτομα με χρόνια νοσήματα, οι ηλικιωμένοι, οι έγκυες, τα βρέφη και τα μικρά παιδιά».

Ποιο στέλεχος γρίπης φαίνεται να επικρατεί

«Τα επιδημιολογικά δεδομένα του νότιου ημισφαιρίου, το οποίο προηγείται χρονικά του βόρειου όσον αφορά στη δραστηριότητα της εποχικής γρίπης, δίνουν μία ένδειξη του τι μπορεί να περιμένει η Ευρώπη για την τρέχουσα περίοδο εποχικής γρίπης. Στην Ιαπωνία και την Αυστραλία το εποχικό κύμα άρχισε νωρίτερα απ’ ό,τι συνήθως και χαρακτηρίστηκε από υψηλή μετάδοση στην κοινότητα, ξεπερνώντας το μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας.

Το κύμα χαρακτηρίστηκε κυρίως από την κυκλοφορία του στελέχους A/H1N1pdm, με χαμηλότερα επίπεδα του ιού B/Victoria. Ο ιός A/H3N2 ανιχνεύθηκε σε χαμηλά επίπεδα καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου, αν και στη Ν. Αφρική σημείωσε υψηλή κυκλοφορία κατά τους χειμερινούς μήνες», τονίζει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο πρόεδρος του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) Χρήστος Χατζηχριστοδούλου.

Πρώιμα δεδομένα από το Ηνωμένο Βασίλειο δείχνουν επικράτηση του αντιγονικά μετατοπισμένου κλάδου Κ του υπότυπου Α(Η3Ν2) στις ανιχνεύσεις, κάτι το οποίο ενδεχομένως υποδεικνύει αυξημένη μεταδοτικότητα. Τα Εθνικά Κέντρα Αναφοράς Γρίπης Νότιας και Βόρειας Ελλάδας ελέγχουν την ενδεχόμενη κυκλοφορία του εν λόγω κλάδου και στη χώρα μας».

Ασπίδα προστασίας ο εμβολιασμός

Ο αποτελεσματικότερος τρόπος πρόληψης είναι ο εμβολιασμός με το αντιγριπικό εμβόλιο, το οποίο, όταν χορηγηθεί σωστά και έγκαιρα, προφυλάσσει από τη μετάδοση του ιού της γρίπης και συμβάλλει στην προστασία από τις σοβαρές επιπλοκές της. Το αντιγριπικό εμβόλιο πρέπει να χορηγείται έγκαιρα και πριν από την έναρξη της περιόδου έξαρσης των κρουσμάτων, δεδομένου ότι απαιτούνται περίπου δύο εβδομάδες για την επίτευξη ανοσολογικής απάντησης.

Πέρυσι είχαν εμβολιαστεί κατά της γρίπης 2,4 εκατομμύρια πολίτες και φέτος μέχρι 11 Νοεμβρίου, περίπου 1 εκατομμύριο έχουν εμβολιαστεί.

Με την πορεία των εμβολιασμών στη χώρα μας να βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή και τον χειμώνα να πλησιάζει, φέρνοντας μαζί του την έξαρση των ιώσεων, η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, εφιστά την προσοχή στους πολίτες για τον αντιγριπικό εμβολιασμό.

«Έχει μεγάλη αξία να μην αμελούμε τον ετήσιο εμβολιασμό για την εποχική γρίπη», σημειώνει η κ. Αγαπηδάκη και προσθέτει: «Το συμβατικό αντιγριπικό εμβόλιο μπορεί να γίνει πανεύκολα, δωρεάν και δεν χρειάζεται συνταγογράφηση από γιατρό. Μπορεί να χορηγηθεί σε κάθε πολίτη, ασφαλισμένους και ανασφάλιστους, τόσο μέσω των δημόσιων δομών υγείας, όσο και στα φαρμακεία. Κάθε εμβολιασμός καταχωρίζεται υποχρεωτικά στο Εθνικό Μητρώο Εμβολιασμών, εξασφαλίζοντας σωστή παρακολούθηση, ενημέρωση των αρμόδιων φορέων και προστασία της δημόσιας υγείας».

Η κ. Αγαπηδάκη επισημαίνει ότι κάθε χρόνο το αντιγριπικό εμβόλιο είναι επικαιροποιημένο, με βάση το στέλεχος της γρίπης που αναμένεται να επικρατήσει και χαρακτηρίζει τον εμβολιασμό ως την πιο αποτελεσματική ασπίδα προστασίας και στρατηγική πρόληψης, προκειμένου να σωθούν ζωές, συμβάλλοντας παράλληλα στη μείωση του φόρτου των υπηρεσιών υγείας.

Η αρμόδια αναπληρώτρια υπουργός Υγείας κάνει ειδική μνεία στη σημασία οι γιατροί και οι επαγγελματίες υγείας να ενημερώνουν τον πληθυσμό για την προστασία που παρέχουν τα εμβόλια, μειώνοντας σημαντικά την πιθανότητα νοσηλείας και θανάτου από επιπλοκές.

«Η πρόληψη είναι πάντα η καλύτερη θεραπεία και ο αντιγριπικός εμβολιασμός είναι το πιο απλό και αποτελεσματικό βήμα προς αυτή την κατεύθυνση. Ας αντιμετωπίσουμε τον εμβολιασμό όχι ως μια απλή υποχρέωση, αλλά ως πράξη υπευθυνότητας και κοινωνικής αλληλεγγύης. Μια μικρή, αλλά σημαντική προληπτική ενέργεια σήμερα, που θα αποτρέψει σοβαρές συνέπειες αύριο», καταλήγει η κ. Αγαπηδάκη.

Ποιοι πρέπει να εμβολιαστούν:

• Άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω
• Βρέφη και παιδιά ηλικίας 6 μηνών ως 5 ετών
• Παιδιά ηλικίας άνω των 5 ετών και ενήλικες με έναν ή περισσότερους από τους παρακάτω επιβαρυντικούς παράγοντες ή χρόνια νοσήματα:
• Χρόνια νοσήματα αναπνευστικού, όπως άσθμα, χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια.
• Καρδιακή νόσο με σοβαρή αιμοδυναμική διαταραχή
• Ανοσοκαταστολή (κληρονομική ή επίκτητη)
• Μεταμόσχευση οργάνων και μεταμόσχευση μυελού των οστών
• Δρεπανοκυτταρική αναιμία (και άλλες αιμοσφαιρινοπάθειες)
• Σακχαρώδη διαβήτη ή άλλο χρόνιο μεταβολικό νόσημα
• Χρόνια νεφροπάθεια
• Χρόνιες παθήσεις ήπατος
• Νευρολογικά-νευρομυϊκά νοσήματα
• Σύνδρομο Down
• Έγκυες ανεξαρτήτως ηλικίας κύησης, λεχωΐδες και θηλάζουσες.
• Άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία (Δείκτη Μάζας Σώματος >40Kg/m2) και παιδιά με ΔΜΣ >95ηΕΘ.
• Παιδιά που παίρνουν ασπιρίνη μακροχρόνια (πχ για νόσο Kawasaki, ρευματοειδή αρθρίτιδα και άλλα).
• Άτομα που βρίσκονται σε στενή επαφή με παιδιά μικρότερα των 6 μηνών ή φροντίζουν ή διαβιούν με άτομα με υποκείμενο νόσημα, που αυξάνει τον κίνδυνο επιπλοκών της γρίπης.
• Κλειστοί πληθυσμοί, όπως εσωτερικοί σπουδαστές (σχολείων, στρατιωτικών και αστυνομικών σχολών, ειδικών σχολείων κλπ), νεοσύλλεκτοι και προσωπικό ιδρυμάτων χρονίως πασχόντων, μονάδων φιλοξενίας ηλικιωμένων, καταστημάτων κράτησης.
• Εργαζόμενοι σε χώρους παροχής υπηρεσιών υγείας (ιατρονοσηλευτικό προσωπικό, λοιποί εργαζόμενοι, φοιτητές επαγγελμάτων υγείας σε κλινική άσκηση) και σε κέντρα διαμονής προσφύγων-μεταναστών.
• Άστεγοι.
• Κτηνίατροι, πτηνοτρόφοι, χοιροτρόφοι, εκτροφείς [συμπεριλαμβανομένων εκτροφέων μίνκ (γουνοφόρα θηλαστικά)], σφαγείς και γενικά άτομα που έρχονται σε συστηματική επαφή με πτηνά ή χοίρους.

Σημειώνεται ότι για την τρέχουσα χειμερινή περίοδο, ο ιός της γρίπης θα κυκλοφορήσει παράλληλα με τον ιό SARS-CoV-2, που προκαλεί τη νόσο COVID-19.

Ο εμβολιασμός κατά των δύο ιών παραμένει το σημαντικότερο διαθέσιμο μέτρο πρόληψης, ιδιαίτερης αξίας για τις ομάδες υψηλού κινδύνου. Παράλληλα η τήρηση των κανόνων πρόληψης των λοιμώξεων αναπνευστικού (όπως συχνό πλύσιμο των χεριών, αποφυγή συγχρωτισμού, αερισμός των χώρων) αποτελούν πρόσθετα μέτρα, ενώ συστήνεται επίσης η έγκαιρη αναζήτηση ιατρικής φροντίδας επί εμφάνισης κλινικής συμπτωματολογίας.

«Η κουλτούρα εμβολιασμού, που οδηγεί στη διαρκή, έγκαιρη και συνεπή εμβολιαστική κάλυψη καλλιεργείται μέσω της σχέσης εμπιστοσύνης ιατρού ασθενούς, κυρίως, και δευτερευόντως, μέσω διαρκών προωθητικών δράσεων στο ευρύ κοινό, σε κατάλληλο χρόνο, με σαφές μήνυμα και επαναληψιμότητα. Οι εμβολιασμοί για covid-19 έως σήμερα διενεργούνται σε περιβάλλον απόλυτης ασφάλειας εντός δομών (κρατικών και ιδιωτικών) παρουσία ιατρού και μετά τη λήψη ιστορικού.

Οι πλέον ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού εμβολιάζονται κατ ́οίκον με πρόγραμμα που ατονεί, ενώ θα έπρεπε να ενδυναμωθεί, ανατρέχοντας το μητρώο εμβολιασμένων προς υπενθύμιση παρότρυνση και διενέργεια αναμνηστικής δόσης. Επιπλέον, μέχρι σήμερα οι εμβολιασμοί για την covid-19 διενεργούνται με μηδενική οικονομική επιβάρυνση για τους εμβολιαζόμενους».

Ο ΠΙΣ αναφέρει ότι «οι σκέψεις που εκφράστηκαν δημοσίως για διενέργεια των εμβολιασμών αυτών, χωρίς τη συμμετοχή του ιατρικού κόσμου και επ’ αμοιβή, εκτιμούμε ότι θα φέρουν αποτελέσματα αντίθετα από τα επιδιωκόμενα, εφόσον υλοποιηθούν» και σημειώνει: «Άλλωστε και μόνο οι προϋποθέσεις ”εκπαίδευσης” προ της διενέργειας εμβολιασμών στα φαρμακεία και νομοθετικής ρύθμισης θα επιδράσουν αρνητικά, καθώς καθίσταται σαφές ότι ”οι νέοι επί της σκηνής χρήζουν πρόβα”, για καθήκοντα που δεν προκύπτουν από το γνωστικό αντικείμενο των σπουδών τους και περιλαμβάνουν την εκτίμηση των ασθενών και την αντιμετώπιση τυχόν ατυχών συμβαμάτων».

Προσθέτει ότι «είναι βέβαιο ότι στη χώρα μας οι μόνοι εμβολιασμοί που διενεργούνται απρόσκοπτα και επιτυχώς, ως προς την ευρύτητα και την έγκαιρη διενέργεια, είναι όσοι βρίσκονται στην αποκλειστική ευθύνη των ιατρών. Αλήθεια, που η Πολιτεία παραγνωρίζει από την κατάργηση της συνταγογράφησης του αντιγριπικού εμβολίου το 2022, παρά την αρνητική απόδοση του αντιεπιστημονικού αυτού μέτρου».

Καταλήγει ότι παραμένει στη διάθεση του υπουργού Υγείας ώστε τυχόν σχεδιασμοί να αποδώσουν σύμφωνα με τις επιταγές της επιστήμης, επ ́ ωφελεία των ασθενών, καθώς η πρόληψη πάντοτε υπερέχει της θεραπείας, τόσο στην ιατρική όσο και την πολιτική.

«Το επόμενο χρονικό διάστημα θέλει προσοχή», επισημαίνει ο πρόεδρος του ΙΣΑ, Γιώργος Πατούλης, και καλεί τους πολίτες να τηρούν τα μέτρα πρόληψης και να προστατεύουν τις ευπαθείς ομάδες. «Οι πολίτες θα πρέπει να απευθύνονται στον θεράποντα ιατρό, για να πάρουν εγκαίρως την ενδεδειγμένη αγωγή πριν εμφανιστούν επιπλοκές. Επίσης, καλούμε τα μέλη του ιατρικού κόσμου να είναι σε ετοιμότητα και να συμβάλλουν στην ενημέρωση των πολιτών, για τα μέτρα προστασίας και πρόληψης της μετάδοσης των ιογενών λοιμώξεων», προσθέτει.

Προς την κατεύθυνση της πρόληψης και της προστασίας όλων, αλλά και της έγκαιρης αντιμετώπισης τυχόν επιπλοκών, τα μέλη της Επιστημονικής Επιτροπής του ΙΣΑ και της Περιφέρειας Αττικής καθηγητές, Γιώργος Χρούσος και Γιώργος Σαρόγλου και η κυρία Κυριακή Κανελοπούλου, προτείνουν τη λήψη των εξής μέτρων:

• Εκστρατεία για την ευρεία χρήση των διαθέσιμων εμβολίων τόσο για την εποχική γρίπη όσο και των αναμνηστικών δόσεων του εμβολίου έναντι του ιού SARS-CοV-2. Το εμβόλιο για την γρίπη χρησιμοποιείται σε παιδιά κάτω των 18 ετών και άνω των 6 μηνών με υποκείμενη νόσο, συμπεριλαμβανομένης της παχυσαρκίας, σε αυτά που είναι ανοσοκατεσταλμένα, και για την προφύλαξη ευάλωτων ατόμων στο σπίτι, συμπεριλαμβανομένων βρεφών κάτω των 6 μηνών.
• Eυρεία χρήση εκτός νοσοκομείου από τους ιατρούς πρωτοβάθμιας περίθαλψης των αντιϊικών φαρμάκων:
  • TAMIFLU (οσελταμιβίρη) για την αντιμετώπιση της γριπώδους συνδρομής ιδίως σε άτομα άνω των 60 ετών. Στα παιδιά κάτω των 18 ετών χρησιμοποιείται μόνο σε βαριά κλινική εικόνα με επιπλοκές.
  • PAXLOVID (νιρματρελβιρη/ριτοραβιρη) για συνταγογράφηση σε εργαστηριακά τεκμηριωμένα περιστατικά COVID-19, ηλικίας άνω των 60 ετών ή και σε άτομα ηλικίας κάτω των 60 ετών με παράγοντες κινδύνου για εξέλιξη σε σοβαρή νόσο (βλέπε ανάρτηση της Ε.Ε.Λ. στην ιστοσελίδα του ΕΟΔΥ). Δεν χρησιμοποιείται στα παιδιά κάτω των 18 ετών.
• Tέλος τη χρήση μάσκας προστασίας: α. Στους χώρους υπηρεσιών υγείας. β. Σε εσωτερικούς χώρους με συνάθροιση πολλών ατόμων. γ. Από όλα τα ανοσοκατασταλμένα άτομα σύμφωνα με την οδηγία του προσωπικού τους ιατρού.

Το ενδεχόμενο να ανοίξει η πλατφόρμα ώστε να δοθεί στους πολίτες το «πράσινο φως» για την ελεύθερη επιλογή της δεύτερης αναμνηστικής δόσης (4ης δόσης), σε όποιον επιθυμεί θα απασχολήσει τη σημερινή συνεδρίαση της Εθνικής Επιτροπή Εμβολιασμών.

Σύμφωνα με το iatropedia.gr, μάλιστα, οι επιστήμονες της Επιτροπής δεν πρόκειται να αποφασίσουν την υποχρεωτική χορήγηση μίας ακόμη δόσης εμβολίου, και μάλιστα, ούτε καν με τη μορφή απλής σύστασης. Η απόφαση θα επιτρέπει απλώς τον εμβολιασμό, ενδεχομένως σε όλους τους πολίτες άνω των 50 ή 55 ετών.

Παρόλο που τα εμβόλια δεν προστατεύουν από τις μεταλλάξεις της Όμικρον 4 και 5, οι υγειονομικές αρχές θέλουν οι πολίτες να κάνουν και την 4η δόση του εμβολίου κατά του κορονοϊού προκειμένου να θωρακιστούν από ενδεχόμενο βαριάς νόσησης.

Κάτι που ισχύει ήδη σήμερα και δεν το γνωρίζουν πολλοί είναι, πως ακόμη και οι πολίτες κάτω των 60 ετών μπορούν, εάν το επιθυμούν, να κάνουν την τέταρτη δόση, μετά από συνεννόηση με τον γιατρό τους. Και συγκεκριμένα, μετά από ειδικό αίτημα που πρέπει να υποβάλλει ο γιατρός στην ηλεκτρονική πλατφόρμα emvolio.gov.gr.

Αξίζει να σημειωθεί πως δικαιούχοι της τέταρτης δόσης στην Ελλάδα, ήταν μέχρι σήμερα 1,3 εκατομμύρια πολίτες άνω των 60 ετών και άτομα με υποκείμενα νοσήματα.

Τα υπάρχοντα εμβόλια κατά της Covid-19 που έχουν λάβει έγκριση από τις ρυθμιστικές αρχές Ευρώπης και ΗΠΑ, δεν προστατεύουν πλέον τους πολίτες από το ενδεχόμενο μόλυνσης, καθώς ο κορονοϊός κατάφερε με τις μεταλλάξεις που δημιούργησε, να ξεφύγει από την ανοσία, όχι μόνο των εμβολίων αλλά ακόμα και της φυσικής νόσησης.

Οι δύο νέες υποπαραλλαγές του κορονοϊού Όμικρον 4 (ΒΑ.4) και Όμικρον 5 (ΒΑ.5), μάλιστα εμφανίζουν εκπληκτική ταχύτητα διασποράς, μεγαλύτερη από οποιαδήποτε άλλο είδος κορονοϊού μέχρι σήμερα.

Ωστόσο, οι Επιστήμονες και το υπουργείο Υγείας επιθυμούν να θωρακίσουν τους πολίτες ενόψει του νέου κύματος, από τη σοβαρή νόσηση, τη διασωλήνωση και τον θάνατο.

Τα εμβόλια φαίνεται να εξακολουθούν να παραμένουν αποτελεσματικά απέναντι στο ενδεχόμενο σοβαρής Covid-19.

Ο κοροναϊός κατάφερε να ακυρώσει την προστατευτική δράση των εμβολίων απέναντι στο ενδεχόμενο νόσησης.

Είναι και ο λόγος που τους τελευταίους μήνες οι παρασκευάστριες εταιρείες των mRNA εμβολίων επιδίδονται σε έναν αγώνα δρόμου να προλάβουν παρασκευάσουν και να λάβουν έγκριση μέχρι το φθινόπωρο για τα νέα επικαιροποιημένα εμβόλια, τα οποία θα περιλαμβάνουν προστασία και από τις νέες μεταλλάξεις Όμικρον.

Ήδη η εταιρεία Moderna έχει καταθέσει ολοκληρωμένο φάκελο στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων (ΕΜΑ) για να λάβει έγκριση για το νέο επικαιροποιημένο mRNA εμβόλιό της.

Στις ΗΠΑ, σύμφωνα με το CNN, οι ερευνητές προσπαθούν να βρουν τρόπους να διατηρήσουν την ανοσία στην κοινότητα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.

Αξιωματούχοι του Αμερικανικού Οργανισμού Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) τονίζουν πως μπορεί να χρειαστεί στο μέλλον να γίνονται ετήσιες δόσεις του εμβολίου κατά της Covid-19.

Οι ενήλικοι πολίτες και τα παιδιά ηλικίας 12+ θα μπορούν να μπουν στην πλατφόρμα και να επαναπρογραμματίσουν άμεσα τον εμβολιασμό τους, καθώς υπάρχει μεγάλος αριθμός διαθέσιμων ραντεβού.Remaining Time-0:00FullscreenMute

Όσον αφορά τους εμβολιασμούς των παιδιών 5-11 ετών, οι γονείς θα ενημερωθούν για την ημέρα και ώρα των νέων ραντεβού με SMS που θα λάβουν στο κινητό τους τηλέφωνο.

Η πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών ανέφερε πως «το ενδιαφέρον όλης της κοινωνίας σήμερα επικεντρώνεται στο άνοιγμα των σχολείων», σημειώνοντας πως «έχουν χαθεί εκατομμύρια ώρες εκπαιδευτικής διαδικασίας τα τελευταία δύο χρόνια της πανδημίας».
Στη συνέχεια, τόνισε πως μαθητές και γονείς ανταποκρίθηκαν πρόθυμα στην εμβολιαστική διαδικασία των παιδιών κατά του κοροναϊού.

Επίσης, η κυρία Θεοδωρίδου προχώρησε σε κάποιες διευκρινίσεις για τον εμβολιασμό των παιδιών, όπως ότι κάτω των 18 ετών δεν υπάρχει σύσταση για τρίτη δόση, αλλά μόνον εφόσον υπάρχει πρόβλημα, όπως ανοσοκαταστολή.

Αναφορικά με τα παιδιά που νοσούν και έχουν κανονίσει τον εμβολιασμό τους, η κ. Θεοδωρίδου δήλωσε πως συστήνεται η χορήγηση μιας δόσης μετά από 3 μήνες. Σε περίπτωση που έχει γίνει η πρώτη δόση και ακολουθεί η νόσηση, δεν χρειάζεται νέα δόση.

Έπειτα, αναφέρθηκε σε μια μελέτη για παιδιά και το εμβόλιο της Pfizer, η οποία απέδειξε την αποτελεσματικότητά του, ενώ σημείωσε πως παράλληλα είναι κι άλλες μελέτες σε εξέλιξη.

Επιπλέον, επικαλούμενη άλλη έρευνα από το CDC, τόνισε πως υπάρχει 91% προστασία με δύο δόσεις του εμβολίου της Pfizer από σύνδρομο MIS-C.

«Ο εμβολιασμός των παιδιών κατά του κορωνοϊού προστατεύει από το πολυσυστηματικό φλεγμονώδες σύνδρομο των παιδιών MIS-C», τόνισε.

Σχετικά με την τέταρτη δόση του εμβολίου κατά του κοροναϊού, «είναι κάτι για το μέλλον, ανάλογα με τα επιδημιολογικά δεδομένα».

Σήμερα, ξεπεράστηκαν οι 17.600.000 εμβολιασμοί κατά της covid-19. Με μία δόση έχουν εμβολιαστεί περισσότεροι από 7.485.000 πολίτες, δηλαδή το 71,3% του γενικού πληθυσμού και 81,1% επί του ενήλικου πληθυσμού. Ο αντίστοιχος μέσος όρος στην ΕΕ είναι 72,7% του γενικού πληθυσμού και 83,6% του ενήλικου πληθυσμού. Περισσότεροι από 7.070.000 πολίτες έχουν ολοκληρώσει τον εμβολιασμό τους, που αντιστοιχεί σε ποσοστό 67,3% του γενικού πληθυσμού και 76,8% του ενήλικου πληθυσμού, με τον μέσο όρο στην ΕΕ να είναι 69,1% και 79,1% αντίστοιχα.

Σχετικά με τον εμβολιασμό των παιδιών, ο κ. Θεμιστοκλέους είπε ότι 85.500 παιδιά έχουν κλείσει το ραντεβού τους και περισσότερα από 21.500 έχουν ήδη εμβολιαστεί κατά της covid-19.

Από την ημέρα ανακοίνωσης της υποχρεωτικότητας για τους άνω των 60 ετών, έχουν κλειστεί 160.000 ραντεβού πρώτης δόσης, ενώ το ποσοστό των 60 ετών που έχει εμβολιαστεί μαζί και με τα ραντεβού που έχουν κλειστεί ανέρχεται στο 88,3%.

Σχετικά με την αναμνηστική δόση δικαιούχοι είναι 5.783.000 πολίτες, ποσοστό 82% επί των ολοκληρωμένων εμβολιασμών. Έχουν ήδη πραγματοποιηθεί 3.610.000, εμβολιασμοί ποσοστό 62% επί των δικαιούχων και σχεδόν 1 εκ πολίτες έχουν προγραμματίσει το ραντεβού τους, ποσοστό 17% των δικαιούχων.

Όπως είπε ο κ. Θεμιστοκλέους, από τους δικαιούχους της αναμνηστικής δόσης, στους άνω των 60 ετών έχει εμβολιαστεί ή έχει κλείσει ραντεβού το 91,4%, ενώ στους κάτω των 60 ετών το 70,3%.

Στο πρόγραμμα κατ’ οίκον εμβολιασμού έχουν υποβληθεί μέχρι σήμερα 71.634 αιτήσεις και έχουν εμβολιαστεί 47.100 πολίτες.

Σχετικά με τους ιδιώτες γιατρούς, ο κ. Θεμιστοκλέους είπε ότι 386 έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα, όπως και 26 πολυιατρεία και μέχρι στιγμής έχουν γίνει περισσότεροι από 30.165 εμβολιασμοί.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τη δημοσκόπηση, το 59% των Βέλγων τάσσεταιι υπέρ του υποχρεωτικού εμβολιασμού για όλους τους ενήλικες. Το ποσοστό μειώνεται σε 46% όταν το ερώτημα αφορά ανηλίκους 12-17 ετών και στο 37% για παιδιά κάτω των 12 ετών. Ωστόσο, το 45% των ερωτηθέντων που είναι γονείς παιδιών κάτω των 12 ετών δηλώνουν έτοιμοι να εμβολιάσουν το παιδί τους εάν εγκριθεί το εμβόλιο γι΄ αυτήν την ηλικιακή ομάδα.

Επιπλέον, το 66% των Βέλγων τάσσεται υπέρ του υποχρεωτικού εμβολιασμού για το υγειονομικό προσωπικό, με τους ολλανδόφωνους (70%) να είναι περισσότερο υπέρ της συγκεκριμένης υποχρέωσης από τους γαλλόφωνους (61%).

Η δημοσκόπηση καταγράφει και στοιχεία για τη χρήση του υγειονομικού πάσου Covid Safe Ticket: μόνο το 43% των ερωτηθέντων τάσσεται υπέρ των περιορισμών για άτομα που δεν το διαθέτουν και το 36% το θεωρεί χρήσιμο για την καταπολέμηση της εξάπλωσης του ιού, αν και το 49% εκτιμά ότι ενθάρρυνε τον εμβολιασμό.

Εξάλλου, ο βελγικός Τύπος εστιάζει στις δηλώσεις του πρωθυπουργού της Φλάνδρας, Γιαν Γιαμπόν, ο οποίος ζήτησε να συνεδριάσει η Επιτροπή Διαβούλευσης το συντομότερο δυνατό: “Βλέπουμε ότι πλέον τα πιο απαισιόδοξα σενάρια ξεπερνιούνται, οπότε χρειάζονται πρόσθετα ισχυρά μέτρα”, δήλωσε, προτείνοντας να σταματήσουν άμεσα όλες οι ψυχαγωγικές δραστηριότητες σε εσωτερικούς χώρους όπως συναυλίες, μέχρι τις 15 Δεκεμβρίου, ώστε να διασφαλισθεί ότι “θα μπορούμε να γιορτάσουμε τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά σε μια λίγο πολύ κανονική ατμόσφαιρα”.

Από την πλευρά του, ο υπουργός Υγείας, Φρανκ Βαντενμπρούκε, δήλωσε ότι τα στοιχεία που έρχονται από τα νοσοκομεία είναι πολύ σοβαρά και συμφώνησε ότι το θέμα των εκδηλώσεων σε εσωτερικούς χώρους πρέπει να εξετασθεί. Όπως σημείωσε, η σύγκληση της Επιτροπής Διαβούλευσης είναι αρμοδιότητα του πρωθυπουργού, Αλεξάντερ ντε Κρο, με τον οποίο «είμαστε έτοιμοι να πάρουμε αποφάσεις».

Η ομάδα εμπειρογνωμόνων θα συνεδριάσει σήμερα το απόγευμα και πρέπει να εξετάσει την επιδημιολογική κατάσταση και να επανεξετάσει τα μέτρα.

Σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες η διαχείριση των συνεπειών της πανδημίας γίνεται στη βάση του “δείκτη νοσηλείας” (αντοχές των συστημάτων υγείας), σε αυτές τις χώρες, ωστόσο, έχει καταστεί εφικτή υψηλή εμβολιαστική κάλυψη που ξεπερνάει το 80%.

Στην Ελλάδα ακολουθείται προφανώς η ίδια μέθοδος χωρίς, όμως, να έχει επιτευχθεί ανάλογα υψηλή εμβολιαστική κάλυψη, η οποία σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία του Vaccine Tracker του ECDC βρίσκεται στο 61,6% (πλήρως εμβολιασμένοι).

Ο στόχος θα έπρεπε φυσικά να είναι η επίτευξη “τείχους ανοσίας”. Μόνο με αυτό τον τρόπο, όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, είναι εφικτό να προστατευθεί ουσιαστικά το σύνολο του πληθυσμού. Η επί μέρους προστασία ομάδων πολιτών (π.χ ανάλογα με την ηλικία) μπορεί να αποσκοπεί στην μικρή αποσυμφόρηση των νοσοκομείων, δεν επιφέρει όμως το μείζον καλό.

Υπό την έννοια αυτή, η υποχρεωτικότητα θα έπρεπε να είναι καθολική, να απλώνεται, δηλαδή, στον γενικό πληθυσμό. Έτσι μπορεί να επιτευχθεί το αναγκαίο “τείχος ανοσίας”.

Για παράδειγμα, στην ηλικιακή κατηγορία 25-49 είναι εμβολιασμένοι μόνο το 68% (με τουλάχιστον μία δόση). Στην κατηγορία 50-59 ετών περίπου το 77%. Ποσοστά σημαντικά μικρότερα από τις ηλικίες άνω των 60 ετών στις οποίες έχει εμβολιαστεί (με τουλάχιστον μία δόση) πάνω από το 80% και στις ηλικίες ανω των 80 ετών που έχει εμβολιαστεί (με τουλάχιστον μία δόση) περίπου το 76% (στοιχεία ECDC).

Μπορεί, λοιπόν, οι ανεμβολίαστοι άνω των 60 να είναι πιο ευάλωτοι στον ιό και να κινδυνεύουν να φτάσουν ευκολότερα στις ΜΕΘ, όμως και οι μικρότερες ηλικίες που είναι πιο παραγωγικές και κινούνται πολύ περισσότερο είναι πιθανότερο να μολυνθούν και να μεταδόσουν, είτε σε συνομιλήκους τους, είτε (ενδοοικογενειακά) σε πιο ηλικιωμένους. Η υποχρεωτικότητα, ως εκ τούτου, και δη μέσω προστίμου που προκαλεί οικονομική επιβάρυνση συχνά εξοντωτική, μόνο στους πολίτες μεγαλύτερης ηλικίας, δεν συμβάλλει σημαντικά στο “τείχος ανοσίας”.

Η πιο ενδεδειγμένη λύση θα ήταν ο καθολικός και υποχρεωτικός εμβολιασμός στο σύνολο των ενηλίκων με κίνητρο την σύνδεσή του με το πιστοποιητικό εμβολιασμού. Χωρίς αυτό δεν θα μπορεί να είναι εφικτές οι μετακινήσεις (μέσα μεταφοράς) και οι επισκέψεις σε καταστήματα, εστίαση κ.ά

Το μέτρο εφαρμόζει ήδη η Ιταλία, η οποία καθιστά υποχρεωτικό τον εμβολιασμό από τις 15 Δεκεμβρίου (σε πρώτη φάση) του εκπαιδευτικού προσωπικού και των διοικητικών υπαλλήλων που εργάζονται στα σχολεία, των μελών των αστυνομικών και στρατιωτικών δυνάμεων και του διοικητικού προσωπικού των νοσοκομείων. Οι υγειονομικοί, στην Ιταλία, είναι ήδη υποχρεωμένοι να εμβολιάζονται κατά του κορωνοϊού.

Υπέρ του υποχρεωτικού εμβολιασμού στον γενικό ενήλικα πληθυσμό τάχθηκε και ο νέος Γερμανός Καγκελάριος Όλαφ Σολτς, ενώ ήδη Αυστρία και Σλοβακία κινούνται προς αυτή την κατέθυνση.

Έτσι θα αποφευχθούν οι ταξικοί διαχωρισμοί και η επιβολή μερικής υποχρεωτικότητας με τιμωρητικό χαρακτήρα που ενεργοποιεί μηχανισμούς κοινωνικού αυτοματισμού χωρίς, από την άλλη, να επιτυγχάνεται “τείχος ανοσίας”. Δεδομένου δε πως η πανδημία δεν τελειώνει και οι μεταλλάξεις (Όμικρον) μπορεί να ανατρέψουν όσα γνωρίζαμε μέχρι σήμερα, το μέτρο ίσως είναι άμεσα αναγκαίο.

Αυτή πρέπει να είναι σήμερα η δημόσια συζήτηση και επ΄ αυτού πρέπει να συμφωνήσουν επιστήμονες, κυβέρνηση, κόμματα, θεσμοί. Όλα τα άλλα είναι υπεκφυγές που μαζί με την σύγχυση και τις παλινωδίες (όπως συνέβη σχετικά με τους αστυνομικούς, τους ιερείς κ.ά) ενισχύουν την αμφιβολία και, ακόμα χειρότερα, τις αντιεμβολιαστικές και συνωμοσιολογικές ανοησίες.

Libre