Ήδη έχουν καλύψει για αυτοψία σχεδόν ολόκληρη την περιοχή που επλήγη από τον σεισμό σε Τουρκία και Συρία, προσπαθώντας να βοηθήσουν τους κατοίκους της περιοχής με όποιο τρόπο μπορούν.

• Όπως λέει στο Αθηναϊκό και Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο κ. Λέκκας, η περιοχή που καταστράφηκε από τον σεισμό περιλαμβάνει 12 πόλεις και φτάνει περίπου σε έκταση το μέγεθος της Ελλάδας. Μιλάει επίσης για μία από τις μεγαλύτερες καταστροφές που έχει συναντήσει ποτέ.

Η ελληνική ομάδα κατάφερε να διασώσει κάποιους ανθρώπους που βρίσκονταν εγκλωβισμένοι μέσα σε ερείπια στην Αντιόχεια. Ανάμεσα τους ήταν και τρία παιδιά. «Από την πρώτη στιγμή που φτάσαμε αποδοθήκαμε στο διασωστικό έργο, διασώσαμε πέντε άτομα μέχρι τώρα και προσπαθούμε να βρούμε και άλλους για να διασώσουμε, κάτω όμως από πολύ αντίξοες συνθήκες, ο χρόνος τελειώνει», λέει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Λέκκας εξηγώντας παράλληλα ότι «υπάρχει μια ολόκληρη μεθοδολογία σχετικά με τον εντοπισμό.

Αρχικά επειδή υπάρχει αυτό το χάος ουσιαστικά στην πληροφόρηση στηριχθήκαμε σε κατοίκους που μας λέγανε ότι έχουν συγγενείς τους οποίους έχουν ακούσει μέσα στα ερείπια. Στη συνέχεια γίνεται η πολύ επικίνδυνη επιχείρηση από τους άντρες της ΕΜΑΚ διείσδυσης μέσα στα κτίρια».

Ο κ. Λέκκας προσθέτει ακόμα ότι στο εξής θα είναι πολύ δύσκολη η ανεύρεση επιζώντων καθώς όπως λέει, έχει πολύ κρύο και οι εγκλωβισμένοι, πολλοί από τους οποίους είναι τραυματισμένοι, δεν μπορούν να αντέξουν για πολύ κάτω από τα ερείπια.

• Σύμφωνα με τον καθηγητή Γεωλογίας και Φυσικών Καταστροφών του Πανεπιστημίου Αθηνών, εκτός από τον προφανή και σημαντικότερο παράγοντα, αυτόν του μεγάλου μεγέθους των σεισμών που έπληξαν τη γειτονική χώρα, μια σειρά άλλων παραγόντων συνετέλεσαν στο να καταστραφούν τόσα κτίρια και ως αποτέλεσμα να χαθούν τόσες ανθρώπινες ζωές. «Ο δεύτερος παράγοντας ήταν τα εδάφη θεμελίωσης. Σε πολλές περιοχές αλλά όχι σε όλες. Δηλαδή ήταν πολύ χαλαρά εδάφη, τα οποία ενίσχυαν τη σεισμική κίνηση. Ο τρίτος παράγοντας είναι ότι ο αντισεισμικός κανονισμός είναι υποδεέστερος από τον δικό μας. Ο τέταρτος παράγοντας ήταν τα υλικά κατασκευής. Είναι υποβαθμισμένη η κατασκευή στην περιοχή γενικότερα. Ο πέμπτος παράγοντας είναι ότι τα κτίριά τους αρχιτεκτονικά είναι μεν ωραία απ’ έξω, έχουν κάποιες ιδιομορφίες, αλλά αυτές οι αρχιτεκτονικές ιδιομορφίες ήταν ό,τι πιο επικίνδυνο για τα κτίρια. Δεν ήταν συμμετρικά κτίρια, είχαν προεκτάσεις, δεν συνδεόταν η τοιχοποιία με τον σκελετό κοκ».

Υπάρχει μία απόλυτη δυσκολία, λέει ο κ. Λέκκας «και στις διασωστικές ομάδες και σε εμάς που ήρθαμε πρώτοι και στους κατοίκους που θα χρειαστεί να υπομείνουν αυτή την κατάσταση για κάποια χρόνια ακόμα. Είναι πολύ δύσκολο από τη μια στιγμή στην άλλη, ενώ έχεις το σπίτι σου και την οικογένεια σου, ξαφνικά να μένεις εκτός. Και αυτό ισχύει για περισσότερο από ένα εκατομμύριο άτομα.

Η εκτίμηση η δικιά μου με βάση επιστημονικά δεδομένα είναι ότι οι νεκροί μπορεί να ξεπεράσουν και τους 50.000. Αν υπολογίσει κανείς τα κτίρια που έχουν καταρρεύσει, τον αριθμό των ατόμων που βρίσκονταν μέσα, το γεγονός ότι η κατάρρευση ήταν άμεση και το γεγονός ότι ήταν νύχτα, όλα συνηγορούν στο ότι θα έχουμε αρκετές δεκάδες χιλιάδες θύματα». Οι επιζώντες κάτοικοι της περιοχής δεν έχουν ακόμα ξεπεράσει το σοκ λέει ο κ. Λέκκας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και εκτιμά ότι όσα σωστικά συνεργεία και να υπήρχαν δεν θα ήταν αρκετά.

«Τα σημεία επεμβάσεων είναι χιλιάδες. Αυτή τη στιγμή έχουμε γύρω στις 25 ξένες αποστολές που μπορούν να αναλάβουν επιχειρησιακό ρόλο, κάτι που είναι πολύ δύσκολο. Υπάρχουν και ντόπιες αποστολές αλλά όσες και να είχαν δεν θα ήταν δυνατόν να αντιμετωπιστεί η κατάσταση», υποστηρίζει ο κ. Λέκκας.

• Με δεδομένο ότι η χώρα είναι όπως είναι σε εμπόλεμη κατάσταση, τα πράγματα στη Συρία είναι ακόμα πιο δύσκολα.

«Επέτρεψαν μόλις την Τετάρτη στις διασωστικές ομάδες να προσεγγίσουν, είναι ακόμα πιο δύσκολα τα πράγματα, αν και ο σεισμός εκεί είχε μικρότερη ένταση και τα αποτελέσματα ήταν μικρότερης κλίμακας», εξηγεί ο κ. Λέκκας. Κάποιες από τις περιοχές που έχουν πληγεί από το σεισμό βρίσκονται υπό τον έλεγχο της Δαμασκού και άλλες βρίσκονται υπό τον έλεγχο των ανταρτών. Μετά από τους βομβαρδισμούς των 11 χρόνων του εμφυλίου πολέμου, στα όσα κτίρια είχαν απομείνει, οι καταστροφές είναι μεγάλες.

• «Οι νεκροί είναι λιγότεροι γιατί η περιοχή που χτυπήθηκε βρίσκεται στην άκρη του ρήγματος και είναι πιο αραιοκατοικημένη. Δεν έχει την ίδια πληθυσμιακή πυκνότητα που έχει η περιοχή που επλήγη στην Τουρκία», τονίζει.

Αν και η ακτίνα που μπορεί να επηρεάσει ένας σεισμός φτάνει και τα 300 χιλιόμετρα, όπως επιβεβαιώνει ο κ. Λέκκας, η Ελλάδα είναι πολύ μακριά και γι’ αυτό δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας.

• «Το ρήγμα που ενεργοποιήθηκε είναι ένα ρήγμα που έχει δώσει πολλούς σεισμούς, είναι αυτό που διευκολύνει ουσιαστικά την διεμβόλυνση της αραβικής πλάκας που πάει μέσα στην Τουρκία, σαν σφήνα δηλαδή», καταλήγει ο κ. Λέκκας.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ

Τη βεβαιότητα αυτή εκφράζουν επιστήμονες, επιβεβαιώνοντας τους χειρότερους φόβους μας.

Αν υπήρξε κάποια περίοδος που ο ιός θα μπορούσε να περιοριστεί, αυτή έχει πια παρέλθει, μάλλον ανεπιστρεπτί. Ό,τι κι αν συμβεί από εδώ και πέρα, σύμφωνα με αρκετούς επιστήμονες, ένα πράγμα δείχνει σχεδόν βέβαιο: Ο νέος ιός δεν θα φύγει ποτέ.

Μεταδίδεται τόσο εύκολα -κυρίως με τη βοήθεια ασυμπτωματικών φορέων- και έχει ήδη εξαπλωθεί τόσο πολύ στα πέρατα του πλανήτη, που το πιθανότερο σενάριο, λένε οι ειδικοί, σύμφωνα με το αμερικανικό περιοδικό Atlantic, είναι ότι ναι μεν η πανδημία θα λάβει τέλος κάποια στιγμή -επειδή αρκετοί άνθρωποι θα έχουν μολυνθεί ή εμβολιαστεί- όμως ο κορονοϊός δεν θα πάψει να κυκλοφορεί ανάμεσά μας σε χαμηλότερα επίπεδα, συχνά κάτω από τα επιδημιολογικά «ραντάρ».

Με το πέρασμα του χρόνου, τα κρούσματα θα ανεβοκατεβαίνουν σαν την παλίρροια, επιδημικά ξεσπάσματα θα υπάρχουν πότε εδώ και πότε εκεί, αλλά ακόμη κι όταν υπάρξουν εμβόλια, ο ιός δεν θα ξεριζωθεί. Άλλωστε, εμβόλια υπάρχουν εδώ και καιρό για πολλούς ιούς, αλλά μόνο ο ιός της ευλογίας θεωρείται ότι έχει εξαφανιστεί από τη Γη. Άρα, κατά πάσα πιθανότητα, θα ζούμε με τον νέο κορονοϊό για την υπόλοιπη ζωή μας, δεν θα είναι όμως τόσο επίφοβος όσο τώρα.

Πριν μερικούς μήνες, οι υπεύθυνοι δημόσιας υγείας έδειχναν μεγαλύτερη αισιοδοξία ακόμη και για εξαφάνιση του νέου κορονοϊού, όπως είχε συμβεί το 2004 με τον συγγενικό ιό που προκαλούσε τη νόσο SARS. Όμως, αυτό θεωρείται πια σχεδόν απίθανο, καθώς ο νέος ιός εξαπλώνεται πολύ πιο εύκολα από ό,τι ο προηγούμενος κορονοϊός SARS-CoV, ιδίως από τη στιγμή που μεταδίδεται από ανθρώπους ανύποπτους ότι τον έχουν στο σώμα τους.

«Είναι πολύ απίθανο ότι αυτήν τη φορά θα μπορέσουμε να κηρύξουμε τη νίκη που είχαμε πετύχει εναντίον του SARS», δήλωσε ο επιδημιολόγος Στέφεν Μορς του Πανεπιστημίου Κολούμπια της Νέας Υόρκης.

Τι ακριβώς θα συμβεί, θα εξαρτηθεί καθοριστικά από τη δύναμη και τη διάρκεια της ανοσίας έναντι του νέου ιού, σύμφωνα με τον λοιμωξιολόγο Γιονατάν Γκραντ του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ. Σύμφωνα με το μοντέλο που έχει αναπτύξει, αν η ανοσία διαρκεί λίγους μήνες, η αρχική μεγάλη πανδημία θα ακολουθηθεί από μικρότερα κύματα κάθε χρόνο. Αν η ανοσία διαρκεί σχεδόν δύο χρόνια, η νόσος Covid-19 θα παρουσιάζει εξάρσεις χρόνο παρά χρόνο. Όσο λιγότερο διαρκεί η ανοσία τόσο δυσκολότερο θα είναι το «ξερίζωμα» του ιού.

Προς το παρόν, είναι ασαφές πόσο διαρκεί η ανοσία, καθώς ο ιός είναι αρκετά νέος για να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα. Πάντως, ένα μελλοντικό εμβόλιο πιθανότατα θα χρειάζεται περιοδικές επαναλήψεις κάθε χρόνο (όπως της γρίπης) ή κάθε δύο χρόνια.

Αλλά ακόμη κι αν ο ιός εξαφανιστεί από τους ανθρώπους, θα συνεχίσει να κυκλοφορεί στα ζώα, από όπου κάλλιστα θα μπορεί να εξαπλωθεί ξανά στους ανθρώπους. Πολύ περισσότερο, σύμφωνα με τον ιολόγο Τίμοθι Σίαν του Πανεπιστημίου της Β. Καρολίνα, που άνθρωποι με Covid-19 φαίνεται ότι κολλάνε διάφορα ζώα (από όπου ο ιός επιστρέφει).

Με βάση το καλύτερο σενάριο, η ύπαρξη τόσο εμβολίων όσο και καλύτερων φαρμάκων στο μέλλον θα κάνει την Covid-19 μία λιγότερο επικίνδυνη νόσο και ο SARS-CoV-2 θα γίνει άλλος ένας εποχικός αναπνευστικός ιός, όπως οι ήδη τέσσερις κοινοί κορονοϊοί (229E, OC43, NL63 και HKU1) που προκαλούν κοινά κρυολογήματα. Ίσως ο SRAS-CoV-2 γίνει ο πέμπτος ιός αυτής της πολύ πιο «άκακης» ομάδας.

Είναι γνωστό ότι στους ιούς υπάρχει γενικά μία διελκυστίνδα ανάμεσα στη μεταδοτικότητα και τη φονικότητα. Όσο πιο φονικός είναι ένας ιός τόσο δυσκολότερα εξαπλώνεται. Και οι ιοί -τελικά- «θέλουν» να εξαπλωθούν, όχι να σκοτώσουν.

«Αν δει κανείς τη μεγάλη εικόνα, ένας νεκρός ξενιστής δεν βοηθά τον ιό», όπως αναφέρει ο ειδικός στους κορονοϊούς Βινίτ Μενασερί του Πανεπιστημίου του Τέξας. Άρα, λογικά και ο νέος ιός θα γίνει λιγότερο φονικός με το πέρασμα του χρόνου, σε συνδυασμό με την ανοσία χάρη στα εμβόλια.

«Νομίζω ότι ο κορονοϊός θα είναι μαζί μας και στο μέλλον. Αλλά μαζί μας είναι και η γρίπη, χωρίς να “κατεβάζει ρολά” στις κοινωνίες μας. Συνεπώς, θα τα καταφέρουμε και με αυτόν», εκτίμησε η ερευνήτρια νέων εμβολίων Ρουθ Κάρον του Πανεπιστημίου Τζονς Χόπκινς της Βαλτιμόρης.

Πηγή: ΑΠΕ – ΜΠΕ

Αισιοδοξία που δεν φαίνεται πάντως κοινωνικά γειωμένη, αν λάβει κανείς υπόψη του όσα λένε οι εκπρόσωποι των περισσότερων κλάδων της δυναμικής οικονομίας (τουρισμός, επισιτισμός, καταστήματα, μικρομεσαίοι κ.α.) που μεταφέρουν μια εικόνα κατεστραμμένου τοπίου.

Και πριν σπεύσει κάποιος να τους κατηγορήσει ότι είναι υπερβολικοί, αξίζει να θυμηθούμε την πρόβλεψη του Γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής («Ειδική έκθεση για τις οικονομικές συνέπειες του COVID-19», που συντάχθηκε και δημοσιοποιήθηκε στις 15 Απριλίου).

Στην έκθεση αυτή υπάρχει ένας πίνακας (σελ. 4) που είτε δεν τον διάβασαν στην οδό Νίκης (αν είναι δυνατόν…) είτε τον διάβασαν και ήθελαν γρήγορα να τον …ξεχάσουν. Στον πίνακα, λοιπόν, με τις προβλέψεις (του Γραφείου Προϋπολογισμού) βασικών μεγεθών για το 2020 -δηλαδή ΑΕΠ, ανεργία, πρωτογενές αποτέλεσμα, δημόσιο χρέος-, για την ανεργία ειδικότερα, αναπτύσσεται ένα 3 επί 3 σενάριο: δηλαδή τρία βασικά σενάρια (γρήγορης επαναφοράς, μέτριας επαναφοράς και αργής επαναφοράς της οικονομίας) με τρία επιμέρους σενάρια στο κάθε ένα από αυτά (χωρίς επεκτατικά μέτρα, με επεκτατικά μέτρα 5 και 10 δισ. αντιστοίχως).

Στο βέλτιστο σενάριο, αυτό της γρήγορης επαναφοράς της οικονομίας και με επεκτατικά μέτρα 10 δισ., η ανεργία εκτοξεύεται στο 26%, πολύ μακριά από το ψυχολογικό όριο του 19,9%, που υιοθετεί το Υπουργείο Οικονομικών. Ενώ στο δυσμενέστερο σενάριο, αργής επαναφοράς και χωρίς επεκτατικά μέτρα, η ανεργία γράφει μπροστά το «3», αγγίζει δηλαδή το 31,6%.

Σε πιο απλά ελληνικά, ένας στους τρεις άνεργος! Για να υπάρχει ένα μέτρο σύγκρισης, υπενθυμίζεται ότι η κορυφή της ανεργίας στα χρόνια των Μνημονίων κατεγράφη το 2014 με 27% ανεργία…

Αλλά και πέρα από το κοινωνικό – ανθρώπινο κόστος, αν σπεύσουν κάποιοι να αναρωτηθούν, γιατί ένας κοινωνικός δείκτης, όπως είναι η ανεργία, να βρίσκεται μεταξύ αμιγώς οικονομικών δεικτών στο σχετικό πίνακα του Γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής, να τους θυμίσουμε ότι η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ έχει την ανεργία μεταξύ των δεικτών που παρακολουθεί.   

Πολλώ μάλλον που, σε μια εθνική οικονομία, όπως η ελληνική, η οποία στηρίζεται κατά 75% στην κατανάλωση. Και, όταν ένας άνθρωπος βγαίνει στην ανεργία, εκτός από τις δυσβάστακτες συνέπειες για τον ίδιον και την οικογένειά του, παύει να καταναλώνει όπως τότε που είχε εργασία, δεν φορολογείται, παίρνει επίδομα ανεργίας. Συνεπώς, λιγότερα δημοσιονομικά έσοδα…

Ταυτοχρόνως, αύξηση της ανεργίας συνεπάγεται πτώση του ΑΕΠ, με παράλληλη μεγέθυνση ελλείμματος και χρέους. Αλλά δεν είναι μόνον αυτό.

Αν εξαιρέσει κανείς επενδύσεις με αμιγή εξαγωγικό χαρακτήρα, έχει αποδειχθεί ότι δύσκολα κάποιος επενδυτής από το εξωτερικό αποφασίζει να επενδύσει σε μια χώρα με πολύ υψηλή ανεργία: Πρώτον, γιατί είναι μικρή η πίτα εκείνων που μπορούν να καταναλώσουν τα αποτελέσματα της επένδυσής του και δεύτερον, γιατί φοβάται την υφέρπουσα κοινωνική αναστάτωση.

Υπάρχει όμως και ένα τελευταίο ζήτημα για το οποίο αποφεύγει να τοποθετηθεί το πολιτικό μας σύστημα. Τι θα γίνει με τις συντάξεις και τους μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων, όταν η οικονομία είναι στο «κόκκινο».

Για τις συντάξεις ειδικότερα, υπενθυμίζεται ότι το σχετικό κονδύλι του προϋπολογισμού είναι μειωμένο, καθώς στο Υπουργείο Οικονομικών ποντάριζαν στην αύξηση της μισθωτής εργασίας και κατά συνέπεια (στην αύξηση) των εσόδων από εισφορές προς τα ασφαλιστικά ταμεία. Στην π.Κ. (προ Κοροναϊού) εποχή. Τώρα…

Φαίνεται, τελικώς, ότι το καλοκαίρι δεν θα αποτελέσει το test μόνο για τη διασπορά του κοροναϊού. Αλλά και για την οικονομία, για τα μέτρα που έρχονται (;), πιθανώς δε, και για τα πολιτικά σενάρια…

Νίκος Παπαδημητρίου