Παράλληλα αναφέρει πως: «Με τη συγκεκριμένη απόφαση, έπειτα από την αγωγή που είχε καταθέσει τον περασμένο Νοέμβριο η ΕΚΠΟΙΖΩ, η Εθνική Τράπεζα είναι υποχρεωμένη να πάψει άμεσα τη συγκεκριμένη χρέωση, η οποία αφορά εκατοντάδες χιλιάδες καταθετικούς λογαριασμούς.

Υπενθυμίζουμε ότι ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ είχε αναδείξει έγκαιρα το συγκεκριμένο ζήτημα, ενώ οι βουλευτές μας είχαν καταθέσει και σχετική ερώτηση στη Βουλή (https://syriza.gr/erotisi-voulefton-tou-syriza-ps-aftomati-metatropi-aplon-katathetikon-logariasmon-se-logariasmous-pronomion-me-miniaia-chreosi-kai-katangelies-gia-katachristikes-praktikes-se-varos-ton-politon/).

Πρόκειται για μια εξέλιξη που δείχνει ότι η συντονισμένη δράση μπορεί να είναι νικηφόρα. Και βεβαίως αφήνει έκθετη την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, η οποία όλο αυτό το διάστημα δεν έκανε το παραμικρό για να σταματήσει την καταχρηστική αυτή απόφαση της Εθνικής Τράπεζας αλλά και αντίστοιχων καταχρηστικών πρακτικών που εφαρμόζονται από τις άλλες τράπεζες».

Η δικαστική αυτή εξέλιξη αφορά συγκεκριμένα τους κατόχους των λογαριασμών τύπου «Απλό Ταμιευτήριο» και «Απλός Τρεχούμενος», οι οποίοι έβλεπαν τα υπόλοιπά τους να μειώνονται λόγω της επίμαχης προμήθειας. Η απόφαση εκδόθηκε κατόπιν αντιπροσωπευτικής αγωγής που κατέθεσε η καταναλωτική οργάνωση ΕΚΠΟΙΖΩ, δικαιώνοντας τους πολίτες που διαμαρτύρονταν για τη μονομερή επιβολή του κόστους διαχείρισης των χρημάτων τους.

Το Πρωτοδικείο χαρακτήρισε την απόφαση προσωρινά εκτελεστή, γεγονός που υποχρεώνει την Εθνική Τράπεζα να προχωρήσει στην άμεση διακοπή της χρέωσης. Πλέον, η τράπεζα καλείται να ευθυγραμμιστεί με την ετυμηγορία και να σταματήσει την παρακράτηση της μηνιαίας συνδρομής, ανακουφίζοντας εκατοντάδες χιλιάδες λογαριασμούς καταθέσεων που επιβαρύνονταν συστηματικά μέχρι σήμερα.

Αναλυτικά η ανακοίνωση της ΕΚΠΟΙΖΩ:

«Το Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών με την υπ’ αριθμό 128/2026 απόφασή του, απαγορεύει στην Εθνική Τράπεζα να επιβάλλει τη μηνιαία χρέωση ύψους 0,80 ευρώ στους πελάτες της που διατηρούν σε αυτή τους λογαριασμούς “Απλό Ταμιευτήριο” ή “Απλός Τρεχούμενος”. Η απόφαση εκδόθηκε επί αντιπροσωπευτικής αγωγής της ΕΚΠΟΙΖΩ και το Πολυμελές Πρωτοδικείο την κηρύσσει προσωρινά εκτελεστή. Συνεπώς, η Εθνική Τράπεζα υποχρεούται να σταματήσει άμεσα τη χρέωση εκατοντάδων χιλιάδων λογαριασμών καταθέσεων στους οποίους έχει επιβάλει τη μηνιαία συνδρομή των 0,80 ευρώ.

Ειδικότερα, η Εθνική Τράπεζα, με επιστολές που απέστειλε τον προηγούμενο χρόνο στους καταναλωτές που διατηρούσαν τους παραπάνω λογαριασμούς καταθέσεων, γνωστοποιούσε ότι θα τους μετατρέψει σε λογαριασμούς «προνομίων», ότι θα μπορούν δηλαδή να διενεργούν μία σειρά από συναλλαγές δωρεάν. Για το λόγο αυτό, οι λογαριασμοί τους θα επιβαρύνονταν με 0,80 ευρώ το μήνα, ανεξάρτητα αν οι καταναλωτές θα έκαναν χρήση των υποτιθέμενων προνομίων. Συγχρόνως, τους έθετε μία δίμηνη προθεσμία να εναντιωθούν στην επιστολή της, ώστε να μην ισχύσει η χρέωση και το πακέτο «προνομίων». Αν, μάλιστα, ο καταναλωτής διατηρούσε περισσότερους λογαριασμούς, η χρέωση επιβαλλόταν σε όλους.

Το Πολυμελές Πρωτοδικείο έκρινε ότι η πληροφόρηση που παρείχε η τράπεζα στους καταναλωτές με την επιστολή της ήταν παραπλανητική. Και αυτό γιατί μία σειρά από συναλλαγές που περιλαμβάνονταν στο πακέτο και που η τράπεζα υποστήριζε ότι μπορούσαν πλέον να τις διενεργούν δωρεάν, προσφέρονταν ήδη χωρίς καμία επιβάρυνση. Έτσι λ.χ. η τράπεζα εμφάνιζε ως παροχές του λογαριασμού προνομίων τις πάγιες εντολές ή μεταφορές για πληρωμή λογαριασμών προς διάφορους οργανισμούς, τη μεταφορά χρημάτων έως 500 ευρώ ημερησίως μέσω IRIS Payments, τη φόρτιση προπληρωμένης κάρτας ανεξαρτήτως ποσού, την έκδοση αντιγράφου λογαριασμού κ.ά. Το γεγονός μάλιστα ότι η εν λόγω χρέωση επιβαλλόταν αυτομάτως επέτεινε ακόμη περαιτέρω τον παραπλανητικό χαρακτήρα της παρεχόμενης πληροφόρησης.

Παραβίασε τις υποχρεώσεις διαφάνειας και ενημέρωσης

Το Δικαστήριο έκρινε ότι, η Τράπεζα παραβίασε τις υποχρεώσεις διαφάνειας και σαφούς ενημέρωσης που είχε με βάση το ν. 4537/18 και την Οδηγία 2015/2366 για τις υπηρεσίες πληρωμών. Υποχρεώνει συνεπώς την τράπεζα να παύσει να χρεώνει τους καταναλωτές με την παραπάνω μηνιαία επιβάρυνση. Είναι η πρώτη φορά, μάλιστα, που πρωτόδικη απόφαση επί αντιπροσωπευτικής αγωγής κηρύσσεται ήδη προσωρινά εκτελεστή. Επιπλέον, το Δικαστήριο επιβάλλει σε βάρος της τράπεζας χρηματική ποινή 50.000 ευρώ. Ως εκ τούτου, εφόσον η επιβολή της χρέωσης αυτής κρίθηκε παράνομη, η Εθνική τράπεζα οφείλει να αντιλογίσει τις χρεώσεις που επιβλήθηκαν στους καταναλωτές εξαιτίας της παραπάνω παράνομης μεθόδευσης.

Η ΕΚΠΟΙΖΩ επισημαίνει ιδιαίτερα το γεγονός ότι οι τράπεζες, συστηματικά τον τελευταίο χρόνο, αντιμετωπίζουν τους λογαριασμούς καταθέσεων των καταναλωτών ως λογαριασμούς πληρωμών, επιδιώκοντας, με παραπλανητικές και αδιαφανείς μεθόδους, να επιβάλλουν «πακέτα υπηρεσιών» για τα οποία οι καταναλωτές δεν έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον, με σκοπό να πλήξουν σε τελική ανάλυση τους λογαριασμούς καταθέσεων των καταναλωτών.

Η ΕΚΠΟΙΖΩ έχει καταθέσει, άλλωστε, αντιπροσωπευτική αγωγή και κατά άλλης τράπεζας, για την οποία εκκρεμεί η έκδοση απόφασης, ενώ ήδη εξετάζει καταγγελίες για τρίτη συστημική τράπεζα που προχώρησε στην ίδια πρακτική χρέωσης, χωρίς να υπάρξει μάλιστα οποιαδήποτε πληροφόρηση των πελατών της.

Η ΕΚΠΟΙΖΩ θα συνεχίσει με αφοσίωση και συνέπεια τον δικαστικό της αγώνα για την απαγόρευση, όχι μόνο των παραπάνω, αλλά και πολλών άλλων καταχρηστικών χρεώσεων, οι οποίες δυστυχώς επανεμφανίζονται ή εξαπλώνονται στις σύγχρονες τραπεζικές πρακτικές. Καλεί δε τις αρμόδιες αρχές, και ιδίως την Ανεξάρτητη Αρχή Εποπτείας της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, να ασκήσουν επιτέλους τις ελεγκτικές και κυρωτικές τους αρμοδιότητες και να μην συμπεριφέρονται ως παρατηρητές.

Ενημερώνουμε τους καταναλωτές οι οποίοι έχουν επιβαρυνθεί με τη χρέωση των 0,80 λεπτών, να ελέγξουν τους λογαριασμούς τους για τον αντιλογισμό της παράνομης χρέωσης και να μας απευθυνθούν για περισσότερες πληροφορίες και ενημέρωση».

Ο κ. Πολάκης μίλησε καθαρά για κρατικοποίηση της Εθνικής Τράπεζας, ενώ ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ για ενίσχυση του δημοσίου ελέγχου, με αξιοποίηση, ίσως και με αύξηση, του ποσοστού του δημοσίου. Φυσιολογικό είναι να προκληθεί σύγχυση καθώς ο Κρητικός πολιτικός φαίνεται πως βρήκε ξανά τρόπο να επισημάνει την ισχύ του στο κόμμα, όπως αυτή απορρέει από το 43,5% που έλαβε στην εσωκομματική εκλογή.

Από ορισμένους εκλαμβάνεται ως υπενθύμιση αυτού που επιδιώκει ο Παύλος Πολάκης: την έμμεση δυαρχία και την ανάδειξή του ως αντιπρόεδρο του κόμματος στο συνέδριο που θα διεξαχθεί την άνοιξη.

Δεν έχει αποσαφηνιστεί τι σκοπεύει να πράξει ο νέος πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ. Αφενός δεν επιθυμεί να προσθέσει την παραμικρή σκιά περί εσωτερικής σύγκρουσης, άρα να προκαλέσει εσωστρέφεια την ώρα που επιχειρείται πολιτική επανεκκίνηση, αφετέρου, όμως, δεν σκοπεύει να ανεχτεί την ύπαρξη διαφορετικού εσωκομματικού κέντρου που να στέλνει διαφορετικά μηνύματα και να αποπροσανατολίζει από την στρατηγική του κόμματος.

   Σύμφωνα με πληροφορίες από αυτό το ποσοστό το 15-20% θα διατεθεί στη λιανική ενώ το υπόλοιπο σε θεσμικούς και μακροπρόθεσμους επενδυτές με τιμή διάθεσης που θα καθοριστεί με βάση το βιβλίο προσφορών.

   Το τελικό ποσοστό που θα διατεθεί στην ελληνική δημόσια προσφορά θα παραμείνει ανοιχτό, αφήνοντας τη δυνατότητα για μεγαλύτερο ποσοστό στην τελική κατανομή.

   Το προηγούμενο placement έγινε τον Νοέμβριο του 2023 και ολοκληρώθηκε με εξαιρετική επιτυχία με την διάθεση τελικά ποσοστού 22% που κατείχε το ΤΧΣ στην Εθνική Τράπεζα.

   Η συναλλαγή προσέλκυσε πολύ έντονο ενδιαφέρον από επενδυτές στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, με την συνολική ζήτηση να ξεπερνά τον αριθμό των προσφερόμενων μετοχών κατά 8 φορές.

   Στο διάστημα που μεσολάβησε μέχρι σήμερα, σχεδόν ένα έτος, η Εθνική Τράπεζα, παρουσίασε περαιτέρω άνοδο των οικονομικών της μεγεθών με τα αναλογούντα κέρδη μετά φόρων το πρώτο εξάμηνο του 20024 να ανέρχονται σε 670 εκατ. ευρώ και οργανικά κέρδη μετά φόρων σε επίπεδο ομίλου 646 εκατ. ευρώ, σημειώνοντας αύξηση 26% και 27% αντίστοιχα σε ετήσια βάση. Ταυτόχρονα προχώρησε σε ανανέωση της εταιρικής της εικόνας.

   Όπως είχε αναφέρει ο διευθύνων σύμβουλος της Εθνικής Τράπεζας Παύλος Μυλωνάς από το βήμα της τελευταίας ετήσιας τακτικής γενικής συνέλευσης της Τράπεζας, που ενέκρινε τη διανομή μερίσματος, για πρώτη φορά μετά από 16 χρόνια, «το 2023 ήταν έτος ορόσημο για την Εθνική Τράπεζα, με έμπρακτη και ευρεία αναγνώριση της προσπάθειας των τελευταίων 5 ετών, ειδικότερα από τους μετόχους, από τους επόπτες, από τους αξιολογικούς οίκους, από τους πελάτες αλλά και από την ευρύτερη κοινωνία».

   Με την ευκαιρία της ανακοίνωσης των αποτελεσμάτων εξαμήνου ο κ.Μυλωνάς είχε επίσης δώσει έμφαση στα συγκριτικά πλεονεκτήματα του ισολογισμού της, εστιάζοντας και στο γεγονός ότι οι εκταμιεύσεις δανείων σημείωσαν αισθητή άνοδο, αγγίζοντας τα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων ετών ύψους 2,8 δισ. ευρώ το δεύτερο τρίμηνο 2024. Επιπλέον, τα καθαρά ταμειακά διαθέσιμα το Α’ εξάμηνο 2024 ενισχύθηκαν κατά 1,1 δισ. ευρώ από την αρχή του έτους και διαμορφώθηκαν στα 9,1 δισ. ευρώ παρέχοντας σημαντική στήριξη στα καθαρά έσοδα από τόκους και ενισχύοντας περαιτέρω το μοναδικό πλεονέκτημα ρευστότητας της Εθνικής Τράπεζας. Την ίδια στιγμή η Εθνική, όπως τονίσθηκε, συνεχίζει να εστιάζει στρατηγικά στην τεχνολογική και ψηφιακή βελτιστοποίηση των υποδομών της, γεγονός που θα μας παρέχει τη δυνατότητα να στηρίξει την πορεία ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας, παρέχοντάς στους πελάτες της καινοτόμες χρηματοοικονομικές λύσεις και βελτιωμένη εμπειρία.

   Στην ομιλία του στη γενική συνέλευση, ο πρόεδρος της Εθνικής Τράπεζας Γκίκας Χαρδούβελης, είχε τονίσει ότι Εθνική έχει ήδη γυρίσει σελίδα και πρωταγωνιστεί στην εξέλιξη του εγχώριου τραπεζικού συστήματος και την πορεία ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας. Έμφαση έδωσε στη μεγάλη αλλαγή που έχει συντελεστεί τα τελευταία χρόνια και τη σημαντική βελτίωση σε όλους τους τομείς: από το μετασχηματισμό της τράπεζας που είναι έργο ετών και διαπερνά οριζοντίως όλες τις δραστηριότητές της και την κουλτούρα της, την νέα της ταυτότητα καθώς και την προσαρμογή της στα σύγχρονα διεθνή πρότυπα λειτουργίας, για την τήρηση των κανόνων ESG, για την προσφορά της στην οικονομία και την κοινωνία.

    Η νέα αποεπένδυση του ΤΧΣ θα αποτελέσει ένα ακόμη σταθμό στην μακρόχρονη ιστορία της τράπεζας που συμβαδίζει με την νεότερη ελληνική ιστορία που έχει συμπληρώσει 183 χρόνιας ζωής. 

Επιπλέον, εμβαθύνοντας στα δεδομένα, προκύπτει ότι οι φετινές επιδόσεις θα μπορούσαν να είναι ακόμα υψηλότερες αν η χώρα μας δεν είχε πληγεί από πρωτοφανείς αντίξοες συνθήκες τόσο σε εθνικό επίπεδο (κυρίως φυσικές καταστροφές) όσο και σε επίπεδο διεθνούς περιβάλλοντος (κυρίως συσταλτικές επιδράσεις ακρίβειας).

Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με την μελέτη της Εθνικής Τράπεζας, ο ελληνικός τουρισμός ήδη κατέρριψε εφέτος το καλοκαίρι το ρεκόρ αφίξεων του 2019 (16,9 εκ. αφίξεις ή +2% έναντι του 2019), ενισχύοντας παράλληλα το μερίδιό του στη μεσογειακή αγορά (25% από 24% το 2019). Βασική κινητήρια δύναμη ήταν οι αεροπορικές αφίξεις (+14% έναντι του 2019), κυρίως από «παραδοσιακές αναπτυγμένες αγορές» (+19% έναντι του 2019), με τις ΗΠΑ να ξεχωρίζουν για τη δυναμική τους (+24% έναντι του 2019). Στον αντίποδα, οι οδικές αφίξεις, που αφορούν κυρίως τις βαλκανικές αγορές, παρέμειναν σε επίπεδα χαμηλότερα του 2019 (-8%). Η καλή πορεία του τουρισμού επηρέασε θετικά την απασχόληση, με τις καθαρές προσλήψεις στο διάστημα Ιανουάριος-Αύγουστος να είναι 9,7% υψηλότερες έναντι αντίστοιχης περιόδου του 2019.

Ωστόσο, όπως επισημαίνουν οι οικονομικοί αναλυτές της Εθνικής Τράπεζας, η θετική αυτή εικόνα «κρύβει» μια ενδιαφέρουσα πτυχή: Δεν ξεπέρασαν όλοι οι μήνες του καλοκαιριού 2023 τις αφίξεις 2019. Έτσι, ενώ το δίμηνο Ιουνίου-Ιουλίου ήταν 6,5% υψηλότερα του 2019, ο Αύγουστος έκλεισε στο -4% (έναντι 2019). Οι φυσικές καταστροφές (πυρκαγιές) και οι ακραίες καιρικές συνθήκες – λόγω κλιματικής αλλαγής – θα μπορούσαν να θεωρηθούν ως η καίρια παράμετρος για την αδύναμη επίδοση του Αυγούστου, η οποία στοίχισε 0,3 εκ. αφίξεις (βάσει της συντηρητικής εκτίμησης ότι ο Αύγουστος μπορούσε να προσεγγίσει το επίπεδο του 2019). 

Όσον αφορά το τελευταίο τρίμηνο 2023, αναμένεται συνέχιση της ανόδου με ρυθμό της τάξης του 11% έναντι 2019 (επιταχύνοντας από το +3% του πρώτου 9μηνου της χρονιάς), με στήριγμα την ισχυρή αεροπορική κίνηση του Οκτωβρίου (+21% έναντι 2019) και την υψηλή επίδοση πτήσεων στο πρώτο 20ήμερο Νοεμβρίου (+11% έναντι 2019). Υπό αυτό το πρίσμα, ο ελληνικός τουρισμός αναμένεται να καταγράψει φέτος νέο ρεκόρ αφίξεων (+4% έναντι 2019), με τις εισπράξεις να ξεπερνούν το επίπεδο των 20 δις ευρώ – επίπεδο συμβατό με την προηγούμενη εκτίμησή μας (τεύχος τρίτου τριμήνου) – καταλήγοντας έτσι 13% υψηλότερα σε σχέση με το 2019. Αξιοσημείωτο είναι ότι η εξαιρετική αυτή επίδοση επιτυγχάνεται σε μια χρονιά με αντίξοες συνθήκες, οι οποίες στοίχισαν στον ελληνικό τουρισμό εισπράξεις της τάξης του 1,2 δις, ευρώ αφού:

-Οι επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης, όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, στοίχισαν 0,5 εκ αφίξεις που αντιστοιχούν σε 0,3 δισ. ευρώ εισπράξεις.

-Η ακρίβεια περιόρισε τον προϋπολογισμό των τουριστών, οδηγώντας σε συρρίκνωση την πραγματική δαπάνη ανά άφιξη (-5% έναντι 2019) – και έτσι η σχετικά περιορισμένη πραγματική κατανάλωση των τουριστών στοίχισε επιπλέον 0,9 δις ευρώ εισπράξεων (υπό τη συντηρητική υπόθεση ότι η φετινή πραγματική δαπάνη ανά τουρίστα θα μπορούσε να είναι στα επίπεδα 2019).

Όσον αφορά το 2024, παραμένουν τα σύννεφα της γεωπολιτικής αβεβαιότητας (με ενδεικτικά το Ισραήλ να καλύπτει 2% των αφίξεων του 2022), της κλιματικής κρίσης και της ακρίβειας (όπως αποτυπώνεται στο χαμηλό δείκτη εμπιστοσύνης στις βασικές αγορές). Ωστόσο, σημειώνουμε δύο θετικές παραμέτρους:

-Τα σημάδια πρώιμης ζήτησης για το 2024 δείχνουν ευνοϊκά, καθώς οι κρατήσεις πτήσεων τον τελευταίο μήνα υπερβαίνουν τόσο τα επίπεδα 2019 (+37%) όσο και τα επίπεδα 2022 (+34%).

-Η φετινή οριακή βελτίωση της εποχικότητας (52% το καλοκαίρι 2023, έναντι 53% το 2019) σε συνδυασμό με την τάση των τουριστών για off-season διακοπές (προς αποφυγή συνωστισμού και ακραίων καιρικών συνθηκών) αφήνει περιθώρια αυξημένης ζήτησης τόσο σε «εναλλακτικούς» μήνες όσο και σε «εναλλακτικούς» προορισμούς.

Το γεγονός σε συνδυασμό με την τροχιοδρόμηση από καιρό της ΕΤΕ σε υγιή βάση επαναλαμβανόμενων κερδών και ανάπτυξης, οδήγησε σε άμεση κάλυψη της προσφοράς με το άνοιγμα του βιβλίου, καθώς εκτιμάται ότι το προσφερόμενο από τους επενδυτές ποσό για τις 182.943.031 μετοχές που διαθέτει σε πρώτη φάση το ΤΧΣ (20%) υπερβαίνει ήδη τα 4 δισ. ευρώ και η αγορά γνωρίζει ότι πρόκειται για επενδυτική ευκαιρία προς μακροπρόθεσμους σοβαρούς επενδυτές, δεδομένης της δυναμικής και της προόδου που έχει σημειώσει η Εθνική Τράπεζα. 

Αν η ζήτηση συνεχιστεί με αυτόν το ρυθμό το ΤΧΣ θα υποχρεωθεί να διαθέσει τελικά και τις επιπλέον 18.294.303 μετοχές που προβλέπονται σε αυτήν την περίπτωση και αντιστοιχούν σε ποσοστό 1,99% του μετοχικού κεφαλαίου της ΕΤΕ, πέραν του 20% που ήδη διαθέτει κι έχει καλυφθεί.

Η ΕΤΕ και το ΤΧΣ έχουν φροντίσει από καιρό να επικοινωνήσουν στους επενδυτές τα στοιχεία που καθιστούν σαφές ότι προσφέρεται μία επενδυτική ευκαιρία σε μακροπρόθεσμα σοβαρά κεφάλαια τα οποία δεν επενδύουν αποσκοπώντας σε βραχυχρόνιο κέρδος 15% εντός δέκα ημερών και σε αυτούς ακριβώς απευθύνονται. 

Από την ανάλυση αναδεικνύονται (i) η διατήρηση της υπεροχής της Ελλάδας έναντι των ανταγωνιστών της στη μεσογειακή αγορά, (ii) η θετική εκκίνηση της θερινής περιόδου αλλά και (iii) η ανάδειξη νέων προκλήσεων για τον κλάδο από αναδυόμενες ανταγωνιστικές αγορές και τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής.

Επιβεβαιώνοντας τις θετικές προσδοκίες που είχαν καλλιεργηθεί στην αρχή του έτους (με +10% προσλήψεις στα ξενοδοχεία έναντι της άνοιξης 2019), οι αφίξεις ξένων τουριστών στη χώρα μας κατά το εαρινό τρίμηνο (Μάρτιος-Μάιος) ξεπέρασαν τα επίπεδα του 2019 κατά 10% και οι εισπράξεις κατά 19% (€2,8 δις). Κομβικό ρόλο διαδραμάτισαν οι «παραδοσιακές» αγορές, με αύξηση του μεριδίου τους στο 42% (από 39% το 2019), και την αγορά των ΗΠΑ να ξεχωρίζει με σχεδόν διπλασιασμό αφίξεων σε σχέση με το 2022 και σταθερά υψηλές δαπάνες ανά άφιξη. Η υγιής ζήτηση αποτυπώθηκε σε ισχυρές πωλήσεις των ξενοδοχείων (+14% το εαρινό τρίμηνο σε αποπληθωρισμένους όρους έναντι 2019), με τις αστικές περιοχές να πρωταγωνιστούν (+18%). 

Αξιοσημείωτο είναι ότι παρά την αργή επαναφορά του οδικού της τουρισμού και τον ισχυρό ανταγωνισμό (από ώριμους προορισμούς όπως η Τουρκία αλλά και αναδυόμενους όπως η Αλβανία), η Ελλάδα καταφέρνει να διατηρεί άθικτο το μερίδιο της στη μεσογειακή αγορά (13% κατά το τελευταίο 12μηνο). Παράλληλα, τα πρώτα σημάδια από την εκκίνηση του φετινού καλοκαιριού ήταν θετικά, φανερώνοντας ελαφρά υπεροπλία της Ελλάδας έναντι ανταγωνιστικών προορισμών σε πτήσεις και σχετικά υψηλή προτίμηση από ανεξάρτητους τουρίστες.

Συνολικά, η δυναμική της άνοιξης, τα πρώτα θετικά σημάδια από τις καλοκαιρινές κρατήσεις και η βελτίωση της καταναλωτικής εμπιστοσύνης στις κύριες αγορές μας έχουν θέσει τις βάσεις για επίτευξη νέου ρεκόρ αφίξεων το 2023 για τον ελληνικό τουρισμό. Ωστόσο, στο σημείο αυτό είναι σημαντικό να υπογραμμίσουμε ότι οι ακραίες συνθήκες καύσωνα και οι εκτεταμένες πυρκαγιές δημιουργούν συνθήκες αβεβαιότητας. Ενδεικτικά, η βαρύτερα πληγείσα Ρόδος, πέρα από τις πιέσεις στην τοπική οικονομία και την περιβαλλοντική καταστροφή, θα μπορούσε να αφαιρέσει ως και 1 ποσοστιαία μονάδα από τις συνολικές αφίξεις τουριστών στην Ελλάδα, λόγω της μεγάλης βαρύτητας της σε εθνικό επίπεδο (16% των διανυκτερεύσεων αλλοδαπών), σύμφωνα με μια πρώτη και με εντονότερη από το σύνηθες αβεβαιότητα εκτίμηση. 

Παρά την εν λόγω πίεση, η περιρρέουσα δυναμική και η εξαιρετική εικόνα φιλοξενίας (με πρωταγωνιστές τους κατοίκους των πληγέντων περιοχών) διαφύλαξαν τη φήμη της Ελλάδας και ταυτόχρονα διατηρούν ψηλά τη πιθανότητα οι φετινές αφίξεις να ξεπεράσουν τα υψηλά του 2019 (κατά περίπου 5 ποσοστιαίες μονάδες). Δεδομένου αυτού και λαμβάνοντας υπόψιν την πληθωριστική πίεση (με την επίδραση των αυξημένων τιμών να αντισταθμίζει τον περιορισμό διάρκειας διαμονής), οι τουριστικές εισπράξεις 2023 θα μπορούσαν να προσεγγίσουν τα €21 δις. 

Σε πιο διαρθρωτικό επίπεδο, υπογραμμίζουμε τη σημασία των νέων τάσεων που σχετίζονται με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και τις προτιμήσεις των τουριστών στη μετά-πανδημική περίοδο για λιγότερους κορεσμένους προορισμούς. Στην πράξη, οι αλλαγές αυτές φαίνεται σταδιακά να οδηγούν σε αναδιάταξη του τουριστικού χάρτη, με μείωση της εποχικότητας και ανάδειξη νέων τουριστικών προορισμών. Σχετικά σημάδια είναι ήδη εμφανή από τη φετινή χρονιά, όπου οι προορισμοί και οι μήνες που θα ξεχωρίσουν με τη δυναμική τους ενδέχεται να μην είναι οι «συνήθεις ύποπτοι».

Η μελέτη μπορεί να ανευρεθεί στην ιστοσελίδα του Ομίλου της ΕΤΕ στην ενότητα Μελέτες και Οικονομικές Αναλύσεις (κατηγορία Ελληνική Επιχειρηματικότητα).

Το ΤΧΣ προχωρά σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό στην επιλογή των συμβούλων για το πρόγραμμα αποεπένδυσης, το οποίο θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί, σύμφωνα με τον αναθεωρημένο σχετικό νόμο, έως το τέλος του 2025.

Σύμφωνα με πληροφορίες, αυτή την εβδομάδα το Ταμείο θα επιλέξει μία από τις μεγάλες, διεθνείς επενδυτικές τράπεζες ως σύμβουλο διάθεσης των τραπεζικών μετοχών που κατέχει (40,3% της Εθνικής, 27% της Πειραιώς, 9% της Alpha Bank και 1,4% της Eurobank). Νωρίτερα, το ΤΧΣ επέλεξε τον οίκο Rothchild ως σύμβουλο στρατηγικής για την αποεπένδυση. Η Rothchild έχει την υποχρέωση ως το τέλος του έτους να υποβάλει την πρότασή της για τον στρατηγικό σχεδιασμό της διάθεσης των τραπεζικών μετοχών.

Η πτώση στα χρηματιστήρια

Όμως, παρότι όλα φαίνεται να κινούνται σύμφωνα με το πρόγραμμα που έχει συμφωνηθεί και με τους ευρωπαϊκούς Θεσμούς, ώστε να καλυφθούν και οι σχετικές υποχρεώσεις για την εκταμίευση της τελευταίας δόσης των ευρωπαϊκών μέτρων ελάφρυνσης του χρέους, η κατάσταση που διαμορφώνεται στο διεθνές οικονομικό τοπίο και στις αγορές δεν εμπνέει αισιοδοξία ότι μπορούν να γίνουν μεγάλες κινήσεις – ίσως και σε όλη τη διάρκεια του επόμενου έτους.

Ενώ η κυβέρνηση υπολόγιζε ότι η μεγάλη πρόοδος στην εξυγίανση των τραπεζικών χαρτοφυλακίων θα ενίσχυε το επενδυτικό ενδιαφέρον και θα άνοιγε το δρόμο για πωλήσεις τραπεζικών μετοχών από το ΤΧΣ σε ικανοποιητικές τιμές, τα διεθνή χρηματιστήρια, όπως και το ελληνικό, έχουν βρεθεί σε ελεύθερη πτώση, καθώς οι κεντρικές τράπεζες αυξάνουν επιθετικά τα επιτόκια για να αναχαιτίσουν τον καλπάζοντα πληθωρισμό, σε συνθήκες ακραίας ενεργειακής κρίσης, που τροφοδοτείται από τον πόλεμο στην Ουκρανία.

Είναι χαρακτηριστικό ότι στο 9μηνο του 2022 ο δείκτης των τραπεζικών μετοχών στο ΧΑ «γράφει» απώλειες που ξεπερνούν το 11%, ενώ ο τραπεζικός δείκτης του ευρωπαϊκού Stoxx 600 σημειώνει πτώση που υπερβαίνει το 18%.

Όπως λένε τραπεζικά στελέχη, το χειρότερο είναι πως ουδείς μπορεί να προβλέψει πότε τα χρηματιστήρια θα ξεφύγουν από αυτή την πτωτική πορεία, καθώς ο πληθωρισμός αποδεικνύεται εξαιρετικά επίμονος και οι κεντρικές τράπεζες δείχνουν αποφασιστικότητα να τον αναχαιτίσουν, αδιαφορώντας για τις επιπτώσεις στις αγορές από τις επιθετικές αυξήσεις επιτοκίων.

Όλα δείχνουν ότι αυτό το δυσμενές περιβάλλον δεν πρόκειται να αλλάξει πριν τελειώσει ο χειμώνας του 2023, ενώ δυσάρεστες εκπλήξεις μπορεί να προκύψουν από πολλές πλευρές, ιδιαίτερα στην Ευρώπη που θα αντιμετωπίσει μια πρωτόγνωρη ενεργειακή κρίση. Έτσι, όση διάθεση και αν υπάρχει από την κυβέρνηση και το ΤΧΣ για τραπεζικές αποκρατικοποιήσεις, ο μόνιμος κίνδυνος για το ορατό μέλλον θα είναι να μείνουν… στα αζήτητα οι τραπεζικές μετοχές.

«Κόκκινο» από την ΕΚΤ για τους Σαουδάραβες στην Εθνική

Σε αυτό το «σκοτεινό» τοπίο, οι ελπίδες που είχε η κυβέρνηση, μετά τις πρόσφατες επαφές με την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας, για μια εμβληματική συναλλαγή πώλησης στρατηγικού πακέτου μετοχών της Εθνικής στο κρατικό επενδυτικό fund της Σ. Αραβίας δεν φαίνεται ότι μπορεί να οδηγήσουν σε άμεσες εξελίξεις.

Σύμφωνα με πληροφορίες, με δεδομένο ότι υπήρχε τουλάχιστον ένας ισχυρός ενδιαφερόμενος, εξετάσθηκε το σενάριο να προκηρυχθεί στις αρχές του 2023 ένας διεθνής διαγωνισμός τουλάχιστον για το 20% των μετοχών της Εθνικής. Η διάθεση των Σαουδάραβων για την είσοδο στο τραπεζικό σύστημα της Ευρωζώνης είχε εκτιμηθεί ότι θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια συναλλαγή με ικανοποιητικό τίμημα, ανεξάρτητα από τη διεθνή δυσμενή συγκυρία, με ό,τι αυτό θα σήμαινε ευρύτερα για την οικονομία και τις αποτιμήσεις των τραπεζών στην αγορά.

Όμως, οι νεότερες πληροφορίες αναφέρουν ότι «άναψε κόκκινο» από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα σε αυτούς τους σχεδιασμούς, καθώς δεν είναι επιθυμητή η εμπλοκή του κρατικού fund ενός αυταρχικού καθεστώτος στην τραπεζική αγορά της Ευρωζώνης. Έτσι, η αποκρατικοποίηση της Εθνικής θα πρέπει να τεθεί σε άλλη βάση, ώστε το τελικό αποτέλεσμα των διαδικασιών να είναι συμβατό με το πλαίσιο που έχει θέσει η εποπτική αρχή.

Με αυτά τα δεδομένα, στελέχη της αγοράς εκτιμούν ότι τουλάχιστον για την «ευαίσθητη» πολιτικά περίοδο ως τις εκλογές οι τραπεζικές αποκρατικοποιήσεις θα «μείνουν στον πάγο», με εξαίρεση ίσως κάποιες μικρές κινήσεις για placement μετοχών στην αγορά.

Η Τράπεζα Κύπρου και το… αρπακτικό fund

Το παράδειγμα της Τράπεζας Κύπρου, σημειώνουν τραπεζικά στελέχη, επιβεβαιώνει ότι το επενδυτικό ενδιαφέρον για μεγάλα deal συνοδεύεται από… αρπακτικές διαθέσεις των ενδιαφερόμενων αγοραστών. Τα προσφερόμενα τιμήματα είναι τόσο χαμηλά, ώστε ένα deal να κινδυνεύει να χαρακτηρισθεί ως ξεπούλημα.

Στην περίπτωση της μεγαλύτερης κυπριακής τράπεζας, που έχει πολλά κοινά στοιχεία με τις ελληνικές, αφού πρόσφατα ολοκλήρωσε την εξυγίανση του χαρτοφυλακίου της ύστερα από την πολυετή περιπέτεια της οικονομικής κρίσης, το αμερικανικό private equity fund, Lone Star, υπέβαλε τρεις διαδοχικές προσφορές χωρίς να έχει απευθυνθεί σχετική πρόσκληση από τη διοίκηση της τράπεζας (unsolicited offers). Τα τιμήματα που προσφέρθηκαν ήταν τόσο χαμηλά, ώστε η διοίκηση της Τράπεζας Κύπρου να απορρίψει τις προσφορές, ενώ η Lone Star έχει τη δυνατότητα με βάση την ιρλανδική νομοθεσία να επιστρέψει με νέα προσφορά μόνο μετά την παρέλευση ενός εξαμήνου, εκτός εάν εμφανισθεί άλλος ενδιαφερόμενος αγοραστής.

Όπως σχολιάζει το έγκυρο περιοδικό Euromoney, το ενδιαφέρον από private equity funds για ελληνικές και κυπριακές τράπεζες μπορεί να μην ατονήσει, αλλά δεν πρέπει να αναμένονται προσφορές σε υψηλές τιμές. Οι επενδυτές, σημειώνει, υπέστησαν τεράστιες ζημιές από τις μετοχές τους την προηγούμενη δεκαετία, ενώ ανησυχούν για ενδεχόμενη επανάληψη της διεθνούς κρίσης του 2008 στις αγορές και για μια κρίση στην ευρωζώνη, ως αποτέλεσμα του πολέμου στην Ουκρανία.

Έτσι, παρόλο που οι ελληνικές και οι κυπριακές τράπεζες έχουν καθαρίσει τους ισολογισμούς τους και οι εθνικές οικονομίες έχουν εκπλήξει, μέχρι στιγμής, με την ανθεκτικότητά τους στις διεθνείς πιέσεις, οι αποτιμήσεις των τραπεζικών μετοχών παραμένουν σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα, με εκπτώσεις άνω του 50% σε σχέση με τη λογιστική τους αξία, τονίζει το Euromoney.

Το γεγονός ότι, μετά την αναδιάρθρωσή τους, οι ελληνικές και οι κυπριακές τράπεζες έχουν πλέον πολύ μικρότερα μεγέθη κάνει πολύ δύσκολη την εκδήλωση ενδιαφέροντος από «κανονικούς» διεθνείς επενδυτές, με αποτέλεσμα οι μόνοι ενδιαφερόμενοι να είναι funds που επιδιώκουν εξαγορές σε τιμή ευκαιρίας.

Πηγή: Sofokleousin.gr

Αυτό έχε σαν αποτέλεσμα να αδυνατούσαν να εξυπηρετηθούν οι πελάτες, να μην υπάρχει η δυνατότητα οποιασδήποτε διαδικτυακής συναλλαγής αλλά και συνολικά καμία δυνατότητα πρόσβασης στον ιστότοπο και στην εφαρμογή της τράπεζας.

Δεν έχει γίνει ακόμη γνωστό τι προκάλεσε αυτό το πρόβλημα, το σίγουρο είναι πως έχει δημιούργησε αναστάτωση στους πελάτες και κάνει την καθημερινότητα τους ακόμη πιο δύσκολη.

Πλέον, το σύστημα της τράπεζας δείχνει να έχει επανέλθει και οι συναλλαγές να εκτελούνται κανονικά.

Επίσης, η Γενική Συνέλευση επικύρωσε την εκλογή του Γκίκα Χαρδούβελη στη θέση του προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου της τράπεζας για τα επόμενα τρία χρόνια και ευχαρίστησε τον απερχόμενο Πρόεδρο του ΔΣ, Κώστα Μιχαηλίδη, για την πολυετή προσφορά και τη σημαντική συμβολή του στο μετασχηματισμό της Εθνικής Τράπεζας.

Ο Π. Μυλωνάς, απευθυνόμενος στη Γενική Συνέλευση των μετόχων, επισήμανε τη μεγάλη υποστήριξη που παρείχε η Εθνική σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά κατά την περίοδο της πανδημίας, τόνισε τη θεαματική μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων και την εξυγίανση του χαρτοφυλακίου της και υπογράμμισε την τεράστια πρόοδο που πέτυχε η Εθνική στον ψηφιακό μετασχηματισμό, προσφέροντας σήμερα το καλύτερο πακέτο ψηφιακών υπηρεσιών στην ελληνική αγορά, όπως μετέδωσε το ΑΠΕ ΜΠΕ.