Πρώτο και βασικό βήμα είναι η προστασία του κεφαλιού. Οι τραυματισμοί, ακόμη και ήπιοι, μπορούν να επηρεάσουν το αιματοεγκεφαλικό φράγμα και να οδηγήσουν σε γνωστική έκπτωση ή «ομίχλη εγκεφάλου». Η χρήση κράνους, ακόμη και σε κοντινές διαδρομές με ποδήλατο, είναι απαραίτητη.

Δεύτερον, η προστασία της καρδιάς είναι άμεσα συνδεδεμένη με την υγεία του εγκεφάλου. Η υψηλή αρτηριακή πίεση, το αυξημένο σάκχαρο και η χοληστερίνη επιβαρύνουν την εγκεφαλική λειτουργία. Συνιστάται τακτικός έλεγχος και τουλάχιστον δυόμισι ώρες άσκησης μέτριας έντασης κάθε εβδομάδα.

Τρίτον, η διατροφή παίζει καθοριστικό ρόλο. Η ισορροπία του εντέρου επηρεάζει τη διάθεση και τη γνωστική λειτουργία μέσω του άξονα εντέρου-εγκεφάλου. Η κατανάλωση πολύχρωμων φυτικών τροφών, ζυμωμένων προϊόντων, βοτάνων και καλών λιπαρών (όπως από ψάρια και ελαιόλαδο) ενισχύει το μικροβίωμα και συνεπώς την εγκεφαλική υγεία. Αντίθετα, τα επεξεργασμένα τρόφιμα και η ζάχαρη επιβαρύνουν τη λειτουργία του εγκεφάλου.

Τέταρτον, η ηρεμία είναι εξίσου σημαντική με τη διέγερση. Ο διαλογισμός, ακόμη και για λίγα λεπτά ημερησίως, μειώνει την κορτιζόλη και ενεργοποιεί προστατευτικούς μηχανισμούς του νευρικού συστήματος. Εναλλακτικά, δραστηριότητες που προκαλούν χαρά και ευγνωμοσύνη, όπως οι θετικές σκέψεις ή το γέλιο, αυξάνουν τη σεροτονίνη και τη ντοπαμίνη, βελτιώνοντας τη διάθεση και τη συγκέντρωση.

Πέμπτο, η εκμάθηση νέων δεξιοτήτων διεγείρει τη νευροπλαστικότητα. Οι νοητικά απαιτητικές δραστηριότητες –από στρατηγικά παιχνίδια έως χορό ή λογοτεχνία– ενισχύουν το μέγεθος και την ανθεκτικότητα του εγκεφάλου, καθυστερώντας την έκπτωση των γνωστικών λειτουργιών.

Έκτο, η αποτοξίνωση του περιβάλλοντος είναι κρίσιμη. Οι μικροπλαστικές ουσίες, τα βαρέα μέταλλα και τα φυτοφάρμακα αποθηκεύονται στον εγκέφαλο. Η χρήση φίλτρου νερού, η αποφυγή πλαστικών σκευών και η προτίμηση φυσικών υλικών σε σκεύη και υφάσματα μειώνουν την έκθεση σε τοξίνες.

Έβδομο, ο τακτικός έλεγχος της ακοής μπορεί να προλάβει γνωστική εξασθένηση. Η απώλεια ακοής συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο άνοιας, πιθανώς λόγω κοινωνικής απομόνωσης και μειωμένης νοητικής διέγερσης. Τα ακουστικά βοηθήματα ή οι νέες τεχνολογίες (όπως τα AirPods με λειτουργία ενίσχυσης ήχου) μπορούν να προσφέρουν λύση.

Όγδοο, ο ύπνος αποτελεί θεμέλιο της εγκεφαλικής υγείας. Κατά τη διάρκεια του ύπνου ο εγκέφαλος ανανεώνεται, ρυθμίζεται η διάθεση και ενισχύεται η μνήμη. Συνιστώνται 7-8 ώρες ύπνου ημερησίως, αποφυγή οθονών και αλκοόλ το βράδυ, καθώς και ενίσχυση της χαλάρωσης με φυσικά μέσα όπως μαγνήσιο ή μειωμένο μπλε φως.

Δεν απαιτούνται ακριβές θεραπείες ή τεχνολογικά μέσα για τη φροντίδα του εγκεφάλου. Η ουσιαστική πρόληψη βασίζεται σε απλές, καθημερινές συνήθειες που συνδυάζουν υγεία σώματος και νου.

Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά έχουν αναφερθεί 80 κρούσματα και 21 θάνατοι, σύμφωνα με τους timesofindia.com, στην Κεράλα, μία από τις 28 ομόσπονδες πολιτείες της Ινδίας, με πρωτεύουσα το Τιρουβανταπουράμ, στη νότια – νοτιοδυτική πλευρά της χώρας.

Τα πρώιμα συμπτώματα της PAM μπορεί να περιλαμβάνουν πονοκέφαλο, πυρετό, ναυτία και έμετο. Από όταν ο ασθενής νοσήσει εξελίσσεται ταχύτατα. Οι περισσότεροι άνθρωποι με PAM, που νόσησαν βαριά πέθαναν μέσα σε μία έως 18 ημέρες από την εκδήλωση των πρώτων συμπτωμάτων. Πρόκειται για μία νόσο, που οδηγεί σε κώμα και θάνατο συνήθως μετά από 5 ημέρες.

Πρόκειται για πρωτοπαθή αμοιβαδική μηνιγγοεγκεφαλίτιδα (PAM), μια σπάνια αλλά εξαιρετικά θανατηφόρα εγκεφαλική λοίμωξη, που προκαλείται από το Naegleria fowleri, που ονομάζεται ευρέως «αμοιβάδα που τρώει τον εγκέφαλο», δήλωσε την Τρίτη η υπουργός Υγείας της πολιτείας, Βίνα Τζορτζ.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους, η κ. Τζορτζ είπε ότι η αιτία των κρουσμάτων εγκεφαλίτιδας είναι ακόμη άγνωστη, αλλά η πολιτεία έχει αναπτύξει τις δικές της εγκαταστάσεις δοκιμών σε όλα τα μικροβιολογικά εργαστήρια. Μέχρι στιγμής έχουν εκδηλωθεί 80 κρούσματα κι αναφέρθηκαν στην πολιτεία και 21 θάνατοι.

«Ο λόγος για τον οποίο αναφέρονται κρούσματα αμοιβαδικής μηνιγγοεγκεφαλίτιδας στην Κεράλα είναι αρκετά σαφής: μετά το 2023, έχουμε επιμείνει στην αναφορά κάθε κρούσματος εγκεφαλίτιδας και στην εύρεση της αιτίας της», δήλωσε ο Τζορτζ, μιλώντας σε δημοσιογράφους.

«Ο Τζέισον Κόλινς, πρεσβευτής του NBA και βετεράνος του NBA με 13 χρόνια παρουσίας, υποβάλλεται αυτήν την στιγμή σε θεραπεία για όγκο στον εγκέφαλο», ανέφερε σε ανακοίνωσή του το North American Basketball League και πρόσθεσε: «Ο Τζέισον και η οικογένειά του εκτιμούν την υποστήριξη και τις προσευχές σας και ζητούν την ιδιωτικότητά τους, ώστε να μπορούν να επικεντρωθούν πλήρως στην υγεία και την ευημερία του».

    Ο 46χρονος πρώην σέντερ πέρασε δεκατρείς σεζόν στο γήπεδο του NBA, συμπεριλαμβανομένων οκτώ με τους Νιού Τζέρσεϊ/Μπρούκλιν Νετς, ενώ έαιξε επίσης στην Ατλάντα, στην Βοστώνη, στο Μέμφις, στην Μινεσότα και στην Ουάσινγκτον, σε συνολικά 735 αγώνες. 

    Ο Κόλινς, ο οποίος αποχώρησε από την ενεργό δράση τον Νοέμβριο του 2014, αποκάλυψε την ομοφυλοφιλία του σε άρθρο που δημοσιεύτηκε στο Sports Illustrated τον Απρίλιο του 2013. 

    «Είμαι ένας 34χρονος σέντερ του NBA. Είμαι μαύρος και είμαι ομοφυλόφιλος», έγραψε χαρακτηριστικά και συνέχισε: «Δεν είχα ως στόχο να γίνω ο πρώτος αθλητής σε ένα μεγάλο άθλημα στις Ηνωμένες Πολιτείες που θα αποκάλυπτε την ομοφυλοφιλία του. Αλλά τώρα που το έκανα, χαίρομαι που αρχίζω την συζήτηση».

    Ο Κόλινς ήταν χωρίς ομάδα εκείνη την εποχή, αλλά αργότερα εντάχθηκε στους Μπρούκλιν Νετς, με τους οποίους επέστρεψε για να παίξει στις 23 Φεβρουαρίου 2014, καθιστώντας τον πρώτο ανοιχτά ομοφυλόφιλο παίκτη που αγωνίστηκε σε ένα από τα τέσσερα μεγάλα πρωταθλήματα στις Ηνωμένες Πολιτείες (μπάσκετ NBA, χόκεϊ NHL, ποδόσφαιρο NFL και μπέιζμπολ MLB).

    «Στέλνουμε την αγάπη και την υποστήριξή μας στον Τζέισον Κόλινς και την οικογένειά του», έγραψαν οι Νετς στο Twitter στο X.

Οι κρίσεις εμφανίζονταν συχνότερα σε ζεστό καιρό. Με το που έφταναν οι ασφυκτικές και υγρές μέρες του καλοκαιριού, η οικογένεια κατέφευγε σε κάθε πιθανό μέσο δροσισμού, δίνοντας μάχη για να αποτρέψει τα επεισόδια.

Σε ηλικία 18 μηνών, με γενετικό έλεγχο, ο Τζέικ διαγνώστηκε με το Sύνδρομο Dravet, μια νευρολογική πάθηση που περιλαμβάνει μορφή επιληψίας και επηρεάζει περίπου ένα στα 15.000 παιδιά. Οι κρίσεις συνοδεύονται συχνά από νοητική αναπηρία και συνοσηρότητες όπως αυτισμό και ΔΕΠΥ, καθώς και προβλήματα στην ομιλία, κινητικότητα, σίτιση και ύπνο. Η ζέστη και οι απότομες μεταβολές θερμοκρασίας μπορούν να προκαλέσουν κρίσεις.

Σήμερα, στα 13 του χρόνια, ο Τζέικ έχει υπομείνει αμέτρητες κρίσεις με κάθε αλλαγή του καιρού, σύμφωνα με τη μητέρα του. «Οι ολοένα θερμότερα καλοκαίρια και οι καύσωνες προσθέτουν βάρος σε αυτήν την ήδη καταστροφική πάθηση», τονίζει η Σμιθ.

Η αύξηση της θερμοκρασίας επιβαρύνει τις νευρολογικές παθήσεις

Το Sύνδρομο Dravet αποτελεί μόνο μία από πολλές νευρολογικές νόσους που επιδεινώνονται με υψηλές θερμοκρασίες, σύμφωνα με τον Sanjay Sisodiya, νευρολόγο στο University College London και πρωτοπόρο στη μελέτη των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής στον εγκέφαλο. Εξειδικευμένος στην επιληψία, συχνά ακούει από οικογένειες ασθενών ότι τα προβλήματα εντείνονται κατά τη διάρκεια καύσωνα.

«Σκέφτηκα πως είναι λογικό· γιατί να μην επηρεάζει η κλιματική αλλαγή και τον εγκέφαλο; Τόσες εγκεφαλικές διεργασίες σχετίζονται με την αντιμετώπιση της ζέστης», αναφέρει ο Sisodiya. Ερευνώντας τη βιβλιογραφία, διαπίστωσε πως πληθώρα νευρολογικών παθήσεων—όπως η επιληψία, τα εγκεφαλικά επεισόδια, η εγκεφαλίτιδα, η σκλήρυνση κατά πλάκας και η ημικρανία—επιδεινώνονται από την αυξημένη θερμοκρασία και υγρασία.

Κατά τον ευρωπαϊκό καύσωνα του 2003, περίπου το 7% των υπερβάλλοντων θανάτων σχετίζονταν άμεσα με νευρολογικά προβλήματα. Παρόμοια ποσοστά παρατηρήθηκαν στη Βρετανία το 2022.

Η ζέστη όμως μπορεί να μεταβάλει κι άλλες λειτουργίες του εγκεφάλου—αυξάνοντας τη βία, την ευερεθιστότητα ή ακόμη και την κατάθλιψη.

Πώς προστατεύεται ο εγκέφαλος από τη ζέστη;

Ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι σπάνια περισσότερο από 1°C υψηλότερος από τη βασική θερμοκρασία σώματος. Ωστόσο, ως όργανο υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης, παράγει αρκετή θερμότητα όταν σκεφτόμαστε ή αντιδρούμε στο περιβάλλον—γεγονός που απαιτεί μηχανισμούς ψύξης μέσω της κυκλοφορίας του αίματος στα αγγεία για απομάκρυνση της περίσσειας θερμότητας.

Τα εγκεφαλικά κύτταρα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα στη θερμοκρασία. Ακόμη και μόρια που μεταφέρουν σήματα μεταξύ τους λειτουργούν λιγότερο αποτελεσματικά εάν ο εγκέφαλος υπερθερμανθεί ή υποθερμανθεί. «Δεν κατανοούμε πλήρως πώς επηρεάζονται όλα τα στοιχεία αυτού του πολύπλοκου συστήματος», λέει ο Sisodiya. «Μπορούμε να το φανταστούμε σαν ρολόι που τα εξαρτήματα του δεν συνεργάζονται πλέον σωστά».

Αν κι η ακραία ζέστη επηρεάζει όλους μας—π.χ. μειώνοντας την ικανότητα λήψης αποφάσεων—οι πάσχοντες από νευρολογικές διαταραχές πλήττονται περισσότερο. Σε κάποιες παθήσεις μάλιστα διαταράσσεται η εφίδρωση ή η ίδια η θερμορρύθμιση του εγκεφάλου.

«Η θερμορρύθμιση είναι λειτουργία του εγκεφάλου και μπορεί να διαταραχθεί αν κάποια μέρη δεν λειτουργούν σωστά», εξηγεί ο Sisodiya. Σε μορφές σκλήρυνσης κατά πλάκας μεταβάλλεται ακόμη και η βασική θερμοκρασία σώματος. Επιπλέον, φάρμακα για νευρολογικές ή ψυχιατρικές παθήσεις—όπως για σχιζοφρένεια—μπορεί να επηρεάσουν τη ρύθμιση της θερμοκρασίας, αυξάνοντας τον κίνδυνο υπερθερμίας ή θανάτου λόγω ζέστης.

Επιπτώσεις στη μνήμη, τον ύπνο και τα εγκεφαλικά επεισόδια

Οι καύσωνες—ιδίως οι υψηλές νυχτερινές θερμοκρασίες—επηρεάζουν τον ύπνο μας, επιδρώντας αρνητικά στη διάθεση και ενδεχομένως επιδεινώνοντας συμπτώματα διαφόρων παθήσεων. «Για πολλούς με επιληψία, ο ανεπαρκής ύπνος αυξάνει τον κίνδυνο κρίσεων», σημειώνει ο Sisodiya.

Στοιχεία δείχνουν ότι κατά τη διάρκεια καύσωνα αυξάνονται τόσο οι εισαγωγές όσο κι οι θάνατοι ασθενών με άνοια. Εν μέρει αυτό σχετίζεται με την ηλικία—οι ηλικιωμένοι δυσκολεύονται περισσότερο στη ρύθμιση της θερμοκρασίας—αλλά και με γνωσιακά ελλείμματα που δυσχεραίνουν την προσαρμογή στη ζέστη: μπορεί να μην πίνουν αρκετό νερό ή να ξεχάσουν να προστατευτούν.

Οι αυξανόμενες θερμοκρασίες συνδέονται επίσης με αύξηση περιστατικών εγκεφαλικού επεισοδίου και θανάτων. Σε ανάλυση δεδομένων από 25 χώρες διαπιστώθηκε ότι στις πιο ζεστές μέρες σημειώνονται δύο επιπλέον θάνατοι ανά 1.000 θανάτους λόγω ισχαιμικού εγκεφαλικού. «Ίσως φαίνεται μικρός αριθμός», λέει η Bethan Davies, γηρίατρος στο University Hospitals Sussex στη Βρετανία, «αλλά με επτά εκατομμύρια θανάτους ετησίως παγκοσμίως από εγκεφαλικό, ενδέχεται πάνω από 10.000 θάνατοι να σχετίζονται ετησίως με τη ζέστη». Εκείνη κι οι συνεργάτες της προειδοποιούν ότι αυτό θα επιδεινωθεί λόγω κλιματικής αλλαγής.

Χώρες μεσαίου και χαμηλού εισοδήματος, που ήδη πλήττονται περισσότερο από την κλιματική αλλαγή αλλά παρουσιάζουν υψηλά ποσοστά εγκεφαλικών, θα φέρουν δυσανάλογο βάρος των συνεπειών. Παράλληλα, στοιχεία δείχνουν ότι οι ηλικιωμένοι κι όσοι έχουν χαμηλό κοινωνικοοικονομικό επίπεδο κινδυνεύουν περισσότερο από θνησιμότητα λόγω καύσωνα.

Επιπτώσεις στην ανάπτυξη των παιδιών & νέοι κίνδυνοι

Ένας πιο θερμός κόσμος βλάπτει ακόμη και τη νευροανάπτυξη των βρεφών. «Υπάρχει σύνδεση μεταξύ ακραίας ζέστης κι αρνητικών εκβάσεων κύησης όπως πρόωρους τοκετούς», αναφέρει η Jane Hirst, καθηγήτρια γυναικείας υγείας στο Imperial College London. Πρόσφατη μετα-ανάλυση διαπίστωσε ότι οι καύσωνες αυξάνουν κατά 26% τις πρόωρες γεννήσεις—γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε καθυστέρηση νευροανάπτυξης ή γνωσιακές διαταραχές.

«Ωστόσο υπάρχουν πολλά που δεν γνωρίζουμε», προσθέτει η Hirst. «Ποιοι είναι πιο ευάλωτοι κι γιατί; Αφού κάθε χρόνο γεννιούνται 130 εκατομμύρια παιδιά—πολλά σε ζεστές χώρες—κι όμως αυτό δεν συμβαίνει σε όλους».

“Αυτό που βλέπουμε σήμερα σε άτομα με νευρολογικές διαταραχές θα μπορούσε στο μέλλον να αφορά κι όσους δεν έχουν τέτοιες παθήσεις καθώς προχωρά η κλιματική αλλαγή,” σχολιάζει ο Sisodiya.

Nέα επιστημονικά ερωτήματα & προσαρμογή στις αλλαγές

Υπερβολική ζέστη, αποτέλεσμα της κλιματικής αλλαγής, ενδέχεται να κάνει τον εγκέφαλο πιο ευάλωτο σε βλάβες που οδηγούν σε νευροεκφυλιστικές νόσους. Επιπλέον επηρεάζει το αιματοεγκεφαλικό φράγμα κάνοντάς το πιο διαπερατό σε τοξίνες ή μικρόβια.

Aυτό αποκτά σημασία καθώς αυξάνεται παράλληλα η εξάπλωση κουνουπιών που μεταδίδουν ιούς όπως Zika, chikungunya ή δάγκειος πυρετός—παθογόνοι παράγοντες που προκαλούν νευρολογικές ασθένειες. Όπως αναφέρει ο Tobias Suter, εντομολόγος στο Swiss Tropical and Public Health Institute: «Ο ιός Zika μπορεί να προσβάλει έμβρυα προκαλώντας μικροκεφαλία». Οι υψηλότερες θερμοκρασίες κι οι πιο ήπιες χειμερινές συνθήκες παρατείνουν την περίοδο αναπαραγωγής των κουνουπιών κάθε χρόνο.

Οι καύσωνες μπορούν επίσης να επηρεάσουν την ηλεκτρική δραστηριότητα των νευρώνων, τον κίνδυνο αυτοκτονίας ή άγχους λόγω κλίματος αλλά ακόμη και τη σταθερότητα φαρμάκων για νευρολογικές παθήσεις.

Παράλληλα όμως παραμένουν πολλά ερωτήματα: Είναι πιο σημαντική η μέγιστη τιμή θερμοκρασίας; Η διάρκεια ενός καύσωνα; Ή οι υψηλές νυχτερινές τιμές; Οι απαντήσεις ίσως διαφέρουν ανά άτομο ή πάθηση.

“Ίσως υπάρχουν γενετικοί παράγοντες που καθιστούν κάποιους πιο ευάλωτους στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής,” σημειώνει ο Sisodiya. Υποθέτει πως ενδέχεται να υπάρχουν φαινότυποι που εκδηλώνονται μόνο όταν οι περιβαλλοντικές πιέσεις γίνουν αρκετά έντονες ώστε να τους “ξεκλειδώσουν”. Αυτό που σήμερα βιώνουν όσοι έχουν νευρολογικά νοσήματα θα μπορούσε στο μέλλον να αφορά ευρύτερα τμήματα πληθυσμού καθώς αυξάνεται η θερμοκρασία του πλανήτη.

“Η εποχή της παγκόσμιας υπερθέρμανσης τελείωσε· ξεκίνησε η εποχή του παγκόσμιου βρασμού”, ανακοίνωσε ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, όταν ο Ιούλιος του 2023 καταγράφηκε ως ο πιο ζεστός μήνας όλων των εποχών.

“Η κλιματική αλλαγή είναι εδώ· εντείνεται συνεχώς. Η εποχή του “καυτού” εγκεφάλου μόλις ξεκινά.”

Πηγή: bbc.com

Ενώ οι γυναίκες διατρέχουν χαμηλότερο κίνδυνο από τους άνδρες για πολλές παθήσεις όπως οι καρδιακές παθήσεις και ο καρκίνος του πνεύμονα, στην πραγματικότητα εμφανίζουν πολύ υψηλότερα ποσοστά άνοιας, συμπεριλαμβανομένης της νόσου Αλτσχάιμερ (AD). «Σε αυτό το σημείο, περίπου τα δύο τρίτα των ανθρώπων που πάσχουν από νόσο Αλτσχάιμερ είναι γυναίκες», λέει στο SELF η Jessica Caldwell, PhD, διευθύντρια του Κέντρου Πρόληψης και Έρευνας του Κινήματος Γυναικείου Αλτσχάιμερ στο Κέντρο Lou Ruvo για την Υγεία του Εγκεφάλου της Κλινικής του Κλίβελαντ. Επιπλέον, η έρευνα δείχνει ότι οι γυναίκες με AD τείνουν επίσης να επιδεινώνονται ταχύτερα από τους άνδρες.

Η έρευνα για τις διαφορές που σχετίζονται με το φύλο στην ανάπτυξη της νόσου Αλτσχάιμερ είναι σχετικά νέα. Ωστόσο, «υπάρχει μια αυξανόμενη συναίνεση και κατανόηση ότι για τις γυναίκες, οι κίνδυνοι που σχετίζονται με την ανάπτυξη όψιμης έναρξης γνωστικής παρακμής είναι σίγουρα μοναδικοί και διαφορετικοί από τους άνδρες ομολόγους τους», λέει στο SELF ο Michael Rosenbloom, MD, πιστοποιημένος νευρολόγος στο Κέντρο Μνήμης και Εγκεφάλου της Ιατρικής του UW και διευθυντής κλινικών δοκιμών στο Κέντρο Έρευνας για τη Νόσο Αλτσχάιμερ του UW.

Μιλήσαμε με ειδικούς για να μάθουμε τους παράγοντες που θέτουν τις γυναίκες σε μεγαλύτερο κίνδυνο για Αλτσχάιμερ – και, το πιο σημαντικό, τι μπορείτε να αρχίσετε να κάνετε σήμερα για να διατηρήσετε τον εγκέφαλό σας υγιή.

Γιατί οι γυναίκες έχουν υψηλότερα ποσοστά Αλτσχάιμερ

Αρχικά, οι γιατροί πίστευαν ότι οι γυναίκες διαγιγνώσκονταν με Αλτσχάιμερ πιο συχνά απλώς επειδή ζούσαν κατά μέσο όρο περισσότερο από τους άνδρες – και ίσως ήταν επίσης πιο πιθανό να δουν έναν γιατρό για τα συμπτώματά τους, λέει ο Δρ. Rosenbloom. «Αλλά τώρα ξέρουμε ότι είναι κάτι περισσότερο από αυτό, και ότι πιθανότατα είναι κάποιος συνδυασμός βιολογικών παραγόντων και πολιτισμικών ή κοινωνικών παραγόντων», λέει στο SELF η Elizabeth Bevins, MD, PhD, νευρολόγος στο UC San Diego Health που επικεντρώνεται στις διαταραχές μνήμης και τις νευροεκφυλιστικές ασθένειες. «Ακόμα δεν το καταλαβαίνουμε πλήρως».

Ένας σημαντικός παράγοντας φαίνεται να είναι οι διακυμάνσεις των οιστρογόνων που συμβαίνουν με την περιεμμηνόπαυση και την εμμηνόπαυση. Ενώ συχνά σκεφτόμαστε τα οιστρογόνα απλώς ως μια σεξουαλική ορμόνη, «το γεγονός είναι ότι τα οιστρογόνα είναι ενεργά σε όλο μας το σώμα, καθώς και στον εγκέφαλό μας», λέει η Dr. Caldwell. Τα οιστρογόνα υποστηρίζουν την υγεία και τη μακροζωία των εγκεφαλικών κυττάρων, λέει η Dr. Caldwell, καθώς και την ανάπτυξη νέων νευρωνικών οδών – έτσι μαθαίνουμε νέα πράγματα. Υπάρχουν επίσης ενδείξεις ότι τα οιστρογόνα επηρεάζουν βασικούς νευροδιαβιβαστές όπως η σεροτονίνη και η ντοπαμίνη (οι οποίες βοηθούν στη ρύθμιση πραγμάτων όπως η διάθεση, το κίνητρο και οι σωματικές λειτουργίες), καθώς και βελτιώνουν τη συνδεσιμότητα μεταξύ των περιοχών του εγκεφάλου, προσθέτει ο Dr. Rosenbloom. Και τα οιστρογόνα φαίνεται να είναι ιδιαίτερα ενεργά σε μια περιοχή που ονομάζεται ιππόκαμπος, λέει η Dr. Caldwell – το μέρος του εγκεφάλου σας που εμπλέκεται περισσότερο στη μνήμη.

Όταν οι γυναίκες ξεκινούν την εμμηνόπαυση, το σώμα και ο εγκέφαλός τους πρέπει να προσαρμοστούν στην απότομη πτώση των οιστρογόνων, εξηγεί η Caldwell. «Για ορισμένες γυναίκες, αυτό φαίνεται να είναι αρκετά δύσκολο για τη μνήμη». Πολλοί άνθρωποι βιώνουν κενά στη μνήμη, θόλωση του εγκεφάλου ή δυσκολία στην εύρεση λέξεων, λέει ο Rosenbloom. Επιπλέον, η μείωση των οιστρογόνων μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα όπως η κατάθλιψη και η αϋπνία, τα οποία μπορούν επίσης να επηρεάσουν τη γνωστική σας λειτουργία, προσθέτει η Dr. Bevins.

Ορισμένες έρευνες υποδεικνύουν ότι οι γυναίκες που ξεκινούν την εμμηνόπαυση νωρίτερα ή/και ξεκινούν την έμμηνο ρύση αργότερα διατρέχουν υψηλότερο κίνδυνο για Αλτσχάιμερ – πιθανώς επειδή έχουν λιγότερη έκθεση σε οιστρογόνα κατά τη διάρκεια της ζωής τους, λέει η Dr. Caldwell. «Αλλά η βιβλιογραφία δεν είναι απολύτως συνεπής, επομένως πρέπει να κάνουμε περισσότερη δουλειά». Δεν είναι επίσης σαφές εάν η ορμονοθεραπεία (ΟΘ) είναι χρήσιμη, λέει ο Bevins. Ορισμένες έρευνες υποδηλώνουν ότι η ΟΘ μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης Αλτσχάιμερ, ενώ άλλες έρευνες δείχνουν το αντίθετο. Άλλες μελέτες έχουν διαπιστώσει ότι η ΟΘ μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης Αλτσχάιμερ μόνο όταν ξεκινά νωρίτερα στην εμμηνόπαυση και λαμβάνεται χωρίς προγεστερόνη, λέει ο Dr. Bevins. «Επομένως είναι πολύ περίπλοκο».

Άλλες βιολογικές και γενετικές διαφορές μπορεί επίσης να παίζουν ρόλο. Για παράδειγμα, ένας από τους κύριους παράγοντες ασθένειας στη νόσο Αλτσχάιμερ είναι κάτι που ονομάζεται νευροϊνιδιακά πλέγματα – όταν οι έλικες μιας πρωτεΐνης, που ονομάζεται tau, συσσωρεύονται μέσα στα εγκεφαλικά κύτταρα, εξηγεί ο Rosenbloom. «Έχουν διεξαχθεί ορισμένες μελέτες που έχουν διαπιστώσει ότι οι γυναίκες μπορεί να έχουν υψηλότερα επίπεδα πρωτεΐνης tau στον εγκέφαλο και ότι η tau μπορεί να εξαπλωθεί πιο εύκολα στον γυναικείο εγκέφαλο». Και ενώ η νόσος Αλτσχάιμερ δεν είναι εξ ολοκλήρου γενετική, η μεταφορά ενός γονιδίου που ονομάζεται APOE4 συνδέεται με μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης της νόσου – και η επίδραση φαίνεται να είναι πολύ ισχυρότερη στις γυναίκες παρά στους άνδρες, λέει ο Rosenbloom.

Υπάρχουν επίσης κοινωνικοί παράγοντες. Η λιγότερη εκπαίδευση νωρίτερα στη ζωή αποτελεί παράγοντα κινδύνου για την Αλτσχάιμερ, καθώς η μάθηση θεωρείται ότι ενισχύει την ανθεκτικότητα του εγκεφάλου έναντι της γνωστικής παρακμής σε μεγαλύτερη ηλικία, εξηγεί η Bevins. «Και ιστορικά, οι γυναίκες δεν είχαν την ίδια πρόσβαση στην τριτοβάθμια εκπαίδευση με τους άνδρες» ή σε ευκαιρίες σταδιοδρομίας. Έτσι, ο τρέχων γηράσκων πληθυσμός των γυναικών μπορεί να έχει λιγότερη από αυτή την προστατευτική επίδραση.

Εν τω μεταξύ, πολλές γυναίκες μέσης ηλικίας σήμερα αναμένεται να κάνουν τόσα πολλά – να ενεργούν ως οι κύριοι φροντιστές, να εργάζονται πλήρους απασχόλησης, να φροντίζουν τους ηλικιωμένους γονείς – που έχουν λιγότερο χρόνο να κάνουν πράγματα για τον εαυτό τους που μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης Αλτσχάιμερ, όπως η άσκηση και η συμμετοχή σε δραστηριότητες που διεγείρουν τη γνωστική λειτουργία, εξηγεί η Κάλντγουελ. (Έρευνες δείχνουν ότι οι γυναίκες είναι, κατά μέσο όρο, λιγότερο σωματικά δραστήριες από τους άνδρες.)

Πώς να προστατεύσετε την υγεία του εγκεφάλου σας καθώς μεγαλώνετε

Τα καλά νέα είναι ότι υπάρχουν πολλά που μπορείτε να κάνετε για να μειώσετε τον κίνδυνο εμφάνισης Αλτσχάιμερ (και άνοιας γενικότερα), ξεκινώντας από τώρα. Μια ανασκόπηση της έρευνας για την άνοια το 2024 που δημοσιεύτηκε στο The Lancet εκτιμά ότι περίπου το 45% των περιπτώσεων άνοιας μπορούν να προληφθούν. Ο εγκέφαλός σας είναι εύπλαστος καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής σας, εξηγεί ο Δρ. Bevins, που σημαίνει ότι οι τρέχουσες συνήθειες του τρόπου ζωής σας μπορούν να βελτιώσουν την υγεία του εγκεφάλου σας στο μέλλον. «Ποτέ δεν είναι πολύ νωρίς για να αρχίσετε να το σκέφτεστε αυτό», λέει η Bevins. «Όσο νωρίτερα τόσο το καλύτερο». Ας το δούμε λοιπόν.

1. Άσκηση, άσκηση, άσκηση.
   Η σωματική αδράνεια είναι ένας γνωστός παράγοντας κινδύνου για άνοια. Στην πραγματικότητα, τα στοιχεία δείχνουν ότι το νούμερο ένα πράγμα που μπορείτε να κάνετε για τον εγκέφαλό σας είναι να κινείτε το σώμα σας τακτικά. «Αν δεν έχετε χρόνο για τίποτα άλλο, η άσκηση είναι το σημείο εκκίνησης», λέει η Caldwell.

Μελέτες δείχνουν ότι η τακτική αερόβια άσκηση μέτριας έντασης και προπόνηση αντίστασης προκαλεί φυσικές και χημικές αλλαγές στον εγκέφαλο που υποστηρίζουν τη μνήμη και τη συνολική υγεία του εγκεφάλου – όπως η προστασία του όγκου του ιππόκαμπου, σύμφωνα με τον Δρ. Rosenbloom, και η υποστήριξη της ανάπτυξης νέων εγκεφαλικών κυττάρων και νευρικών οδών, σύμφωνα με την Caldwell. Και σε άτομα με Νόσο Αλτσχάιμερ, η αερόβια άσκηση έχει αποδειχθεί ότι αυξάνει τη λειτουργία του εγκεφάλου μειώνοντας τη συσσώρευση πρωτεϊνών tau και αμυλοειδών πλακών (ένδειξη άνοιας).

Οι ειδικοί γενικά συνιστούν στους ανθρώπους να στοχεύουν σε περίπου 150 λεπτά αερόβιας δραστηριότητας μέτριας έντασης και δύο συνεδρίες ενδυνάμωσης 20 έως 45 λεπτών την εβδομάδα, σύμφωνα με την Dr. Caldwell. Εάν είστε υγιείς και ο γιατρός σας εγκρίνει την άσκηση για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα ή πιο έντονα (όπως η διαλειμματική προπόνηση υψηλής έντασης), κάντε το, προσθέτει.

2. Ακολουθήστε μια διατροφή πλούσια σε ολόκληρες τροφές και χαμηλότερη σε επεξεργασμένες τροφές.

Η καλή διατροφή και η υγεία του εντέρου είναι ζωτικής σημασίας για την υγεία του εγκεφάλου, λέει η Caldwell. Η γενική οδηγία είναι να επικεντρωθείτε σε ολόκληρες φυτικές τροφές και ελάχιστα επεξεργασμένες τροφές. Τα καλύτερα παραδείγματα είναι η μεσογειακή ή MIND δίαιτα, λέει, οι οποίες είναι και οι δύο πλούσιες σε τρόφιμα όπως λαχανικά, φρούτα, δημητριακά ολικής αλέσεως, φασόλια και ψάρια.

Μια μελέτη του 2023 στο Neurology διαπίστωσε ότι τα άτομα που ακολουθούσαν οποιαδήποτε από τις δύο δίαιτες ήταν λιγότερο πιθανό να εμφανίσουν σημάδια άνοιας στον εγκεφαλικό τους ιστό μετά θάνατον. (Τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά ειδικότερα βρέθηκαν να είναι ωφέλιμα.) Και μια πρόσφατη ανασκόπηση 40 μελετών διαπίστωσε ότι η MIND δίαιτα – η οποία δίνει έμφαση σε τρόφιμα όπως μούρα, φυλλώδη λαχανικά και ξηρούς καρπούς, ενώ ελαχιστοποιεί το κόκκινο κρέας, τα γλυκά, το τυρί και το βούτυρο – συνδέεται με καλύτερη γνωστική λειτουργία και χαμηλότερο κίνδυνο άνοιας. Εν τω μεταξύ, μια μελέτη σε σχεδόν 11.000 άτομα διαπίστωσε ότι μια δίαιτα πλούσια σε υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα συνδέεται με γνωστική εξασθένηση. Ενώ υπάρχουν περισσότερα να μάθουμε, τα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα είναι «πιθανώς κακά για τον εγκέφαλο», λέει ο Dr. Rosenbloom.

3. Ελαχιστοποιήστε την κατανάλωση αλκοόλ και μην καπνίζετε.
   Το κάπνισμα και η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ συνδέονται στενά με τη νόσο Αλτσχάιμερ, σύμφωνα με την έκθεση του Lancet. «Δεν νομίζω ότι η μέση γυναίκα συνειδητοποιεί ότι μόνο ένα ποτό την ημέρα θεωρείται μέτρια κατανάλωση αλκοόλ», λέει η Caldwell. «Εάν πίνετε περισσότερα από επτά ποτά την εβδομάδα, πίνετε πολύ και θέτετε τον εαυτό σας σε κίνδυνο για άνοια». Μην καπνίζετε λοιπόν και περιορίστε την κατανάλωση αλκοόλ σε λιγότερο από επτά ποτά την εβδομάδα.
4. Διαχειριστείτε το άγχος σας.
   Το άγχος δεν είναι γνωστό ότι αποτελεί άμεσο παράγοντα κινδύνου για άνοια, όπως η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ. «Αλλά γνωρίζουμε ότι τα άτομα που είναι αγχωμένα τα πάνε λιγότερο καλά βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα όσον αφορά την υγεία του εγκεφάλου γενικότερα», λέει η Caldwell. Και το χρόνιο άγχος επιβαρύνει ιδιαίτερα το σύστημα μνήμης του εγκεφάλου σας.

Η Dr. Caldwell συνιστά την άσκηση και τον διαλογισμό ενσυνειδητότητας ως δύο πρακτικές που βασίζονται σε τεκμηριωμένα στοιχεία για να δώσετε στον εγκέφαλό σας ένα διάλειμμα από την καταρράκτη των αρνητικών επιπτώσεων που συμβαίνουν όταν είστε αγχωμένοι. (Μπορείτε να ξεκινήσετε με μόλις πέντε λεπτά την ημέρα, σημειώνει.) Και δώστε προτεραιότητα σε οποιεσδήποτε δραστηριότητες μείωσης του στρες λειτουργούν για εσάς – είτε πρόκειται για πνευματική πρακτική, είτε για χρόνο με φίλους, είτε απλώς για να βρίσκεστε στη φύση.

5. Προκαλέστε τον εγκέφαλό σας.
   Η διατήρηση της διέγερσης του εγκεφάλου σας στη μέση ηλικία μπορεί να βοηθήσει στην ανάπτυξη αυτής της γνωστικής ανθεκτικότητας που προστατεύει τον εγκέφαλό σας από τη νόσο Αλτσχάιμερ. Μια μελέτη διαπίστωσε ότι το παιχνίδι παιχνιδιών και η συμμετοχή σε κοινωνικές δραστηριότητες στη μέση ηλικία (και αργότερα στη ζωή) συνδέεται με χαμηλότερο κίνδυνο ανάπτυξης ήπιας γνωστικής εξασθένησης. Μια ανάλυση 19 μελετών έδειξε μια σύνδεση μεταξύ της συμμετοχής σε διεγερτικές γνωστικές δραστηριότητες αναψυχής (όπως ανάγνωση, γραφή και μουσική) και του χαμηλότερου κινδύνου γνωστικής εξασθένησης και άνοιας.

«Το κλειδί είναι ότι πρέπει να αποτελεί πρόκληση ή μαθησιακή εμπειρία», λέει ο Δρ. Κάλντγουελ. «Μπορεί να είστε διανοητικά απασχολημένοι, αλλά μπορεί απλώς να βρίσκεστε στον αυτόματο πιλότο». Αυτό θα μπορούσε να μοιάζει με την εκμάθηση ενός νέου μουσικού οργάνου ή γλώσσας, την ανάληψη ενός νέου ρόλου στην εργασία ή την ένταξη σε μια λέσχη βιβλίου μη μυθοπλασίας που περιλαμβάνει πνευματικά ενδιαφέρουσες συζητήσεις, λέει.

6. Κοιμηθείτε επτά έως εννέα ώρες.
   Η έλλειψη ύπνου είναι κακή για τον εγκέφαλό σας. Ενώ κοιμάστε, ένα μέρος του εγκεφάλου σας που ονομάζεται γλυμφατικό σύστημα φιλτράρει τα απόβλητα από τον εγκέφαλο, εξηγεί ο Dr. Rosenbloom – συμπεριλαμβανομένων των αμυλοειδών πλακών που παίζουν ρόλο στη νόσο Αλτσχάιμερ. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι η έλλειψη ύπνου θα μπορούσε να οδηγήσει σε συσσώρευση αμυλοειδικής πλάκας, αυξάνοντας τον κίνδυνο εμφάνισης Αλτσχάιμερ. «Συνιστάται λοιπόν ένας καλός ύπνος, επτά έως εννέα ωρών,», λέει o Dr. Rosenbloom.
7. Περάστε χρόνο με φίλους και συγγενείς.
   Μεταξύ των ηλικιωμένων, η κοινωνική απομόνωση συνδέεται με έως και 50% υψηλότερο κίνδυνο άνοιας, σύμφωνα με έρευνα. «Συνιστούμε λοιπόν να παραμένετε κοινωνικά ενεργοί», λέει. Και η ιεράρχηση των κοινωνικών επαφών σας προετοιμάζει τώρα για μια πιο ισχυρή κοινωνική ζωή στο μέλλον.

Το να περνάτε ποιοτικό χρόνο με φίλους και αγαπημένα πρόσωπα έχει το διπλό όφελος: παρέχει πνευματική διέγερση και βελτιώνει τη διάθεση, λέει o Dr. Rosenbloom. «Όταν κοινωνικοποιείστε, πολλές φορές αυτό συμπίπτει με τη γνωστική δραστηριότητα», όπως παίζοντας παιχνίδια και κάνοντας ενδιαφέρουσες συζητήσεις. Επιπλέον, η κοινωνική σύνδεση μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη της κατάθλιψης, επισημαίνει- ένας άλλος παράγοντας κινδύνου για άνοια.

«Ενώ όλες αυτές οι συμβουλές είναι αρκετά βασικές υγιεινές συνήθειες, «αυτό δεν σημαίνει ότι είναι εύκολες», λέει η Dr. Bevins. Συχνά, η μεγαλύτερη πρόκληση είναι απλώς να βρείτε χρόνο για να βάλετε τον εαυτό σας πάνω απ’ όλα, προσθέτει η Dr. Caldwell. «Αλλά είναι εντάξει να δίνεις προτεραιότητα στην υγεία σου».

Πηγή: self.com

Πέραν του επιστημονικού ενδιαφέροντος με προεκτάσεις σε θεραπευτικές μεθόδους (ψυχασθένεια, αυτισμός κλπ) η μελέτη καταρρίπτει και ένα μύθο της καθημερινότητας: Μετά απο μια κουραστική μέρα χαλαρώνουμε στον καναπέ βλέποντας μία τανία.

Οι ερευνητές εντόπισαν εντόπισαν πού ο εγκέφαλος ενεργοποιείται κατά τη διάρκεια κινηματογραφικών σκηνών – για παράδειγμα, όταν ο Ντομ Κομπ (Λεονάρντο Ντι Κάπριο) εξερευνά έναν ονειρικό κόσμο στο «Inception», ο Κέβιν Μακάλιστερ (Μακόλεϊ Κάλκιν) συνειδητοποιεί ότι είναι «Μόνος στο σπίτι» ή η Λέια (Κάρι Φίσερ) αποκαλεί τον Χαν (Χάρισον Φορντ) «ατημέλητο γιδοβοσκό» στο «Star Wars: Η Αυτοκρατορία Αντεπιτίθεται».

Από εκεί και πέρα, μπόρεσαν να εντοπίσουν διαφορετικά εγκεφαλικά δίκτυα που απαιτούνται για την επεξεργασία διαφορετικών τύπων σκηνών.

«Η εργασία μας είναι η πρώτη προσπάθεια να καταγράψουμε μια διάταξη των διαφορετικών περιοχών και δικτύων του εγκεφάλου σε φυσικές συνθήκες», δήλωσε στο LiveScience ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Reza Rajimehr, νευροεπιστήμονας στο MIT.

• Αντίθετα με τις άλλες μελέτες λειτουργικής χαρτογράφησης του εγκεφάλου που έχουν πραγματοποιηθεί όταν ο εγκέφαλος βρίσκεται σε κατάσταση ηρεμίας, χωρίς να ασχολείται με την παρατήρηση μιας συγκεκριμένης σκηνής.

Στη νέα μελέτη, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν ένα σύνολο δεδομένων Λειτουργικής Απεικόνισης Μαγνητικού Συντονισμού (fMRI) από το Πρόγραμμα Χαρτογράφησης των Ανθρώπινων Νευρωνικών Συναπτικών Συνδέσεων (Human Connectome Project), το οποίο αποτελούνταν από εγκεφαλικές σαρώσεις 176 νεαρών ενηλίκων που παρακολούθησαν 60 λεπτά σύντομων αποσπασμάτων από διάφορες ταινίες.

Μια σάρωση fMRI μετρά έμμεσα την εγκεφαλική δραστηριότητα παρακολουθώντας πού ρέει το αίμα σε διάφορες περιοχές του εγκεφάλου. Εάν ένα τμήμα του εγκεφάλου είναι ενεργό, η ροή του αίματος σε αυτό το τμήμα αυξάνεται. Συνολικά, 24 διαφορετικά εγκεφαλικά δίκτυα ενεργοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης ταινιών.

• Οι ερευνητές μπόρεσαν στη συνέχεια να αποδώσουν λειτουργίες σε κάθε δίκτυο συσχετίζοντάς τα με συγκεκριμένες γνωστικές διαδικασίες, όπως η αναγνώριση ανθρώπινων προσώπων, η παρακολούθηση της αλληλεπίδρασης των ανθρώπων μεταξύ τους και η παρατήρηση οικείων τοποθεσιών και ορόσημων.

Η ανάλυση αυτή οδήγησε στον πιο ολοκληρωμένο λειτουργικό χάρτη του εγκεφάλου που έχει παρουσιαστεί μέχρι σήμερα, λένε οι ερευνητές.

Από αυτόν τον χάρτη, ανακάλυψαν μια αντίστροφη σχέση μεταξύ των «τομέων εκτελεστικού ελέγχου» – τμήματα του εγκεφάλου που εμπλέκονται στον προγραμματισμό και τη λήψη αποφάσεων – και τμημάτων του εγκεφάλου με άλλες λειτουργίες.

Όταν μια κινηματογραφική σκηνή ήταν πολύπλοκη και δύσκολη στην παρακολούθηση – όπως όταν ο Ντάνι Όσεαν (Τζορτζ Κλούνεϊ) και η ομάδα του σχεδιάζουν μια ληστεία στο Λας Βέγκας στην ταινία «Η Συμμορία των Έντεκα» – οι εκτελεστικοί τομείς που είναι υπεύθυνοι για τη δημιουργία σχεδίων, την επίλυση προβλημάτων και την ιεράρχηση των πληροφοριών ήταν ιδιαίτερα ενεργοί.

Ωστόσο, όταν μια σκηνή ήταν σχετικά απλή – όπως όταν η Τζούλια Ρόμπερτς μιλάει χαλαρά σε έναν ενάγοντα στην ταινία «Έριν Μπρόκοβιτς» – κυριάρχησαν πιο εξειδικευμένες περιοχές του εγκεφάλου, όπως εκείνες που εμπλέκονται στην επεξεργασία της γλώσσας.

Ένας λειτουργικός χάρτης του εγκεφάλου με αυτό το επίπεδο λεπτομέρειας θα μπορούσε να προσφέρει πληροφορίες για το πώς οργανώνονται τα δίκτυά του τόσο σε υγιείς ανθρώπους όσο και σε άτομα με παθήσεις όπως η σχιζοφρένεια ή ο αυτισμός.

Επιπλέον, η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο ο εγκέφαλος ανταποκρίνεται στις ταινίες θα μπορούσε ακόμη και να διδάξει κάποια πράγματα στο Χόλιγουντ, βοηθώντας τους κινηματογραφιστές να δημιουργήσουν πιο ελκυστικό περιεχόμενο, δήλωσε ο Rajimehr.

Ο 79χρονος Λούλα θα πάρει εξιτήριο από το νοσοκομείο την επόμενη εβδομάδα.

Την Τρίτη υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση στον εγκέφαλο, για να αντιμετωπιστεί ένα αιμάτωμα, συνέπεια μιας πτώσης που είχε στο σπίτι του τον Οκτώβριο.

Ο προσωπικός γιατρός του, Ρομπέρτο Καλίλ, είπε στους δημοσιογράφους ότι ο Λούλα «είναι ξύπνιος και μιλάει». Αφού επιστρέψει στην Μπραζίλια, ο πρόεδρος «θα μπορεί να ξαναξεκινήσει τη δουλειά» αλλά για την πλήρη ανάρρωσή του θα χρειαστεί να «αναπαυθεί για μερικές εβδομάδες», διευκρίνισε ο γιατρός.

Στις 19 Οκτωβρίου ο Λούλα χτύπησε στο πίσω μέρος του κεφαλιού όταν έπεσε στο μπάνιο της επίσημης κατοικίας του. Λόγω του ατυχήματος ακύρωσε το ταξίδι του στη Ρωσία για τη σύνοδο των BRICS. Το πρόγραμμά του ωστόσο παρέμεινε φορτωμένο τις επόμενες ημέρες. Στις 18 και 19 Νοεμβρίου φιλοξένησε στο Ρίο ντε Τζανέιρο τη σύνοδο των G20, το φόρουμ των μεγαλύτερων οικονομιών του πλανήτη.

Ο ασθενής έλαβε το εμφύτευμα τον Ιανουάριο, και τον Μάρτιο η Neuralink έδειξε τον Αρμπό να παίζει σκάκι online και να χρησιμοποιεί το εμφύτευμα για να μετακινεί τον κέρσορα. Η συσκευή έχει σχεδιαστεί για να καταγράφει τη νευρική δραστηριότητα μέσω 1.024 ηλεκτροδίων κατανεμημένων σε 64 εύκαμπτες απαγωγές ή «νήματα», καθένα από τα οποία είναι λεπτότερο από ανθρώπινη τρίχα και μπορεί να τοποθετηθεί ανεξάρτητα στον εγκέφαλο, σύμφωνα με τον ιστότοπο της Neuralink.

We’ve just passed 100 days since the first participant in our clinical trial received his Neuralink implant. Read our latest progress update here: https://t.co/7lckGYCK1H

— Neuralink (@neuralink) May 8, 2024

Το τυπικό μέτρο για την ταχύτητα και την ακρίβεια του ελέγχου του κέρσορα είναι bit-per-second (BPS) και υψηλότερες τιμές BPS υποδηλώνουν καλύτερο έλεγχο του κέρσορα, σύμφωνα με τον ιστότοπο.

Η πρώτη δυσλειτουργία

Ωστόσο, τις εβδομάδες που ακολούθησαν τη χειρουργική επέμβαση, ορισμένα νήματα αποκολλήθηκαν από τις θέσεις τους στον εγκέφαλο του ασθενούς. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να μειωθεί ο αριθμός των αποτελεσματικών ηλεκτροδίων, γεγονός που οδήγησε σε μείωση του BPS όπως εξήγησε η Neuralink. Η εταιρεία δεν αποκάλυψε πόσα νήματα αποκολλήθηκαν.

Παρά την αποτυχία, η εταιρεία μπόρεσε να κάνει κάποιες αλλαγές για να αντιμετωπίσει το πρόβλημα.

Σημείωσε ότι αυτές οι αλλαγές προκάλεσαν μια «ταχεία και διαρκή βελτίωση στο BPS», η οποία πλέον υπερβαίνει την αρχική απόδοση του εμφυτεύματος του Αρμπό.

Η Neuralink έχει πάντως μπροστά της έναν μακρύ δρόμο δοκιμών ασφάλειας και αποτελεσματικότητας προτού μπορέσει να λάβει έγκριση από την Αμερικανική Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) για την εμπορική διάθεση της τεχνολογίας της.

Το ζευγάρι, μάλιστα φέρεται ενεργό στα social media στα οποία ανεβάζει κατά καιρούς πλούσιο φωτογραφικό υλικό από ταξίδια στο εξωτερικό, επίσκεψη σε διεθνείς οίκους μόδας, βόλτες με super cars, σαμπάνιες και χλιδάτη ζωή.

Το δεύτερο πρόσωπο, κάτοικος και αυτός των νοτίων προαστίων – ο οποίος μέχρι στιγμής δεν έχει συλληφθεί – δηλώνει επίσημα επιχειρηματίας ενώ στο παρελθόν έχει απασχολήσει τα φλας των παπαράτσι για την σχέση του με γνωστό μοντέλο το οποίο σήμερα ασχολείται με το τραγούδι.

Το πρόσωπο του 30χρονου, ο οποίος διαμένει στο Ιράν, προέρχεται ωστόσο από πακιστανική φυλή, έρχεται για πρώτη φορά στο φως της δημοσιότητας.

Πρόκειται για τον Sayed Fakhar Abbas, που έχει καταγωγή από το ίδιο χωριό που είναι ο 27χρονος Πακιστανός που διέμενε στη Ζάκυνθο. Πρόκειται για ένα άτομο με δραστηριότητα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης -έχει παρουσία μέσα από βίντεο- χωρίς όμως να κινεί τις υποψίες, καθώς το προφίλ του παραπέμπει σε έναν απλό άνθρωπο της καθημερινότητας.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η Αντιτρομοκρατική στο Πακιστάν πραγματοποίησε έφοδο σε τρία σπίτια στο Πακιστάν, τα δύο εκ των οποίων ανήκουν στην οικογένεια του «Σάνι» -αυτό είναι το όνομα, με το οποίο εμφανίζεται ο 30χρονος στα social media.

Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι ο αδερφός του κρατείται σε φυλακές στο Ομάν, έχοντας διαπράξει δύο δολοφονίες, αλλά και απαγωγές.

Για ανθρωποκτονίες και απαγωγές κρατείται σε φυλακές του Πακιστάν και ο πατέρας του, ενώ ο ίδιος ο «Σάνι» φέρεται να έχει διαπράξει τουλάχιστον τέσσερις δολοφονίες, αλλά και απαγωγές.

Σε κάθε περίπτωση, το ανθρωποκυνηγητό για τη σύλληψή του βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, καθώς υπάρχει φόβος ότι ενδέχεται να ετοιμάζει νέα τρομοκρατικά χτυπήματα.