Οι αγορές τη Δευτέρα κλονίστηκαν από τις δηλώσεις Τραμπ περί δασμών σε ευρωπαϊκά κράτη που εναντιώνονται στη φιλοδοξία του να προσαρτήσει τη Γροιλανδία. Οι μετοχές κατέρρευσαν και ο χρυσός σημείωσε νέο ρεκόρ, ενώ τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης για τον S&P 500 υποχώρησαν σχεδόν κατά 0,9%, ενώ αυτά για τον Nasdaq 100 βυθίστηκαν κατά 1,1%. Ο χρυσός ξεπέρασε τα 4.670 δολάρια ανά ουγγιά. Το δολάριο υποχώρησε κατά 0,3% ενώ το ελβετικό φράγκο υπεραπέδωσε. Οι αμερικανικές αγορές παρέμειναν κλειστές λόγω αργίας.

Η απειλή του Τραμπ να επιβάλει δασμούς στις χώρες που αντιτίθενται στην προσπάθειά του να διεκδικήσει την εξουσία του στη Γροιλανδία κινδυνεύει να αναζωπυρώσει την αστάθεια που αναστάτωσε τις αγορές τους πρώτους μήνες της δεύτερης θητείας του. Η ρευστοποίηση μετοχών εντάθηκε αφότου Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έδειξαν ότι ήταν απίθανο να υποχωρήσουν και ότι εξετάζουν το ενδεχόμενο αντιποίνων.

«Η νευρικότητα είναι έκδηλη», δήλωσε ο Αλεξάντρ Μπαράντεζ, επικεφαλής αναλυτής αγοράς στην IG στο Παρίσι. «Συνολικά, υπάρχουν τόσα πολλά ζητήματα που συσσωρεύονται – από τις πιστωτικές κάρτες μέχρι την ανεξαρτησία της Fed και τους δασμούς – που πραγματικά δεν βλέπω το ενδεχόμενο οι χρηματιστηριακές αγορές να συνεχίσουν να σπάνε νέα ρεκόρ».

Η αντιπαράθεση συμβαίνει σε μια εποχή που η όρεξη για ανάληψη κινδύνου έχει υποστηριχθεί από τα ανθεκτικά κέρδη και τις συνεχείς επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη. Οι προοπτικές θα εξαρτηθούν εν μέρει από την αντίδραση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που φέρεται να εξετάζει αντίποινα για την επιβολή δασμών σε αμερικανικά προϊόντα, αξίας 93 δισεκατομμυρίων ευρώ.

Η ΕΕ μπορεί να αντιδράσει αλλά το σκέφτεται

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν σκόπευε να ζητήσει την ενεργοποίηση του λεγόμενου μέσου κατά του καταναγκασμού της ΕΕ, ανέφερε το Bloomberg το Σαββατοκύριακο. Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, ωστόσο, δήλωσε τη Δευτέρα ότι η μεγαλύτερη εξάρτηση της Γερμανίας από τις εξαγωγές σημαίνει ότι είναι λιγότερο πρόθυμη να θέσει σε εφαρμογή τα αντίμετρα.

«Το βασικό στοιχείο που πρέπει να παρακολουθήσουμε τις επόμενες ημέρες είναι εάν το μήνυμα μεταφράζεται σε επίσημα μέτρα ή παραμένει καθαρά ρητορικό, κάτι που θα έκανε σαφή διαφορά στην αντίδραση της αγοράς», δήλωσε ο Φρανσίσκο Σιμόν, επικεφαλής στρατηγικής για την Ευρώπη στην Santander Asset Management.

Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης των 10ετών ομολόγων του αμερικανικού δημοσίου μειώθηκαν, υποδηλώνοντας αύξηση δύο μονάδων βάσης στην αντίστοιχη απόδοση μετρητών. Τα γερμανικά επιτόκια υποχώρησαν στο βραχυπρόθεσμο άκρο, καθώς οι traders στοιχημάτισαν ότι ένας παρατεταμένος εμπορικός πόλεμος θα μπορούσε να ανοίξει περιθώριο για μειώσεις των επιτοκίων. Οι αποδόσεις των μακροπρόθεσμων ομολόγων αυξήθηκαν εν μέσω ανησυχιών ότι οι κυβερνήσεις ενδέχεται να εκδώσουν περισσότερους τίτλους χρέους για να στηρίξουν την ανάπτυξη.

Οι εντάσεις προσθέτουν επίσης στη σημασία της εκκρεμούς απόφασης του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ σχετικά με ορισμένους από τους προηγούμενους δασμούς του Τραμπ, με μια απόφαση πιθανή ακόμη και την Τρίτη.

Bloomberg: Η «μετατροπή σε όπλο» των 10 τρισεκατομμυρίων δολαρίων των περιουσιακών στοιχείων των ΗΠΑ είναι δύσκολη υπόθεση για την Ευρώπη
Οι ευρωπαϊκές χώρες κατέχουν τρισεκατομμύρια δολάρια σε ομόλογα και μετοχές των ΗΠΑ, μερικά από τα οποία βρίσκονται σε δημόσιους τομείς. Αυτό πυροδοτεί εικασίες ότι θα μπορούσαν να πουλήσουν αυτά τα περιουσιακά στοιχεία ως απάντηση στον ανανεωμένο δασμολογικό πόλεμο του Τραμπ, οδηγώντας ενδεχομένως σε αύξηση του κόστους δανεισμού και πτώση των μετοχών, δεδομένης της εξάρτησης των ΗΠΑ από το ξένο κεφάλαιο.

Αλλά αυτό είναι πιο εύκολο να το λες παρά να το κάνεις, σχολιάζει το Bloomberg. Το μεγαλύτερο μέρος αυτών των περιουσιακών στοιχείων βρίσκεται σε ιδιωτικά κεφάλαια εκτός του ελέγχου των κυβερνήσεων και, σε κάθε περίπτωση, μια τέτοια κίνηση θα έβλαπτε πιθανώς και τους ευρωπαίους επενδυτές. Ως εκ τούτου, οι περισσότεροι στρατηγικοί αναλυτές πιστεύουν ότι είναι μικρή η πιθανότητα οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής να προχωρήσουν τελικά σε ένα τέτοιο μέτρο, δεδομένης της γενικής τους απροθυμίας να αντισταθούν στον Τραμπ από την επιστροφή του στην εξουσία πριν από ένα χρόνο.

Το γεγονός και μόνο ότι ο επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής της Deutsche Bank AG για τα παγκόσμια νομίσματα μιλά ανοιχτά για την «οπλοποίηση του κεφαλαίου» δείχνει ότι μια τέτοια αντίποινα γίνεται κίνδυνος για τις αγορές, καθώς οι επεκτατικές πολιτικές του Τραμπ αναδιαμορφώνουν το γεωπολιτικό τοπίο. Τα αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία που βρίσκονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση ανέρχονται σε πάνω από 10 τρισεκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με στοιχεία του αμερικανικού Υπουργείου Οικονομικών, με περισσότερα στο Ηνωμένο Βασίλειο και τη Νορβηγία.

« Το καθαρό διεθνές επενδυτικό έλλειμμα των ΗΠΑ είναι τεράστιο και αποτελεί πιθανή απειλή για το δολάριο, αλλά μόνο αν οι ξένοι κάτοχοι αμερικανικών περιουσιακών στοιχείων είναι διατεθειμένοι να υποστούν οικονομικές απώλειες», δήλωσε ο Kit Juckes, επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής συναλλάγματος της Societe Generale SA.

«Είναι πιθανό οι ευρωπαίοι επενδυτές του δημόσιου τομέα σε αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία να σταματήσουν να συσσωρεύουν ή να αρχίσουν να πωλούν, αλλά η κατάσταση πιθανώς πρέπει να επιδεινωθεί αρκετά περισσότερο προτού βλάψουν την επενδυτική τους απόδοση για πολιτικούς σκοπούς», είπε τη Δευτέρα.

«Παρά τη στρατιωτική και οικονομική της δύναμη, οι ΗΠΑ έχουν ένα βασικό μειονέκτημα: εξαρτώνται από άλλους για να πληρώνουν τους λογαριασμούς τους μέσω μεγάλων εξωτερικών ελλειμμάτων», δήλωσε ο Τζορτζ Σαραβέλος, επικεφαλής της έρευνας νομισμάτων της Deutsche Bank. «Σε ένα περιβάλλον όπου η γεωοικονομική σταθερότητα της δυτικής συμμαχίας διαταράσσεται ουσιαστικά, δεν είναι σαφές γιατί οι Ευρωπαίοι θα ήταν πρόθυμοι να αναλάβουν αυτόν τον ρόλο».

Τα βήματα έχουν σκοπό να εμποδίσουν τη Ρωσία να αποκτήσει πρόσβαση σε ένα ταμείο έκτακτης ανάγκης στο οποίο αξιωματούχοι δήλωσαν ότι η Μόσχα περίμενε να βασιστεί κατά τη διάρκεια της εισβολής στην Ουκρανία. Αντί να χρησιμοποιεί τα αποθεματικά για να περιορίσει το ρούβλι που πέφτει, η Ρωσία δεν θα μπορεί πλέον να έχει πρόσβαση στα κεφάλαια που διατηρεί σε δολάρια ΗΠΑ.

Οι σαρωτικές νέες κυρώσεις, που επιβλήθηκαν με τη Γερμανία, τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιταλία και τον Καναδά, την Ευρωπαϊκή Ένωση και άλλους, έρχονται καθώς η οικονομία της Ρωσίας βρίσκεται ήδη σε ελεύθερη πτώση . «Το πολεμικό σεντούκι του Πούτιν των 630 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε αποθεματικά έχει σημασία μόνο εάν μπορεί να το χρησιμοποιήσει για να υπερασπιστεί το νόμισμά του, ειδικά πουλώντας αυτά τα αποθεματικά με αντάλλαγμα την αγορά του ρουβλίου», λένε αμερικανοί αξιωματούχοι.

«Μετά τις σημερινές ενέργειες που δεν θα είναι πλέον δυνατές, και το φρούριο της Ρωσίας θα εκτεθεί ως μύθος», είπαν στο CNN.

Σε τηλεφωνική επικοινωνία με δημοσιογράφους το πρωί της Δευτέρας, ανώτερος κυβερνητικός αξιωματούχος είπε ότι η κίνηση ήταν «το αποκορύφωμα μηνών σχεδιασμού και προετοιμασίας στις αντίστοιχες κυβερνήσεις μας, σε τεχνικά, διπλωματικά και πολιτικά κανάλια, συμπεριλαμβανομένων των ανώτατων επιπέδων».

«Ήμασταν έτοιμοι και αυτό μας επέτρεψε να δράσουμε εντός ημερών, όχι εβδομάδων ή μηνών από την κλιμάκωση του Πούτιν», είπε ο αξιωματούχος.

«Η στρατηγική μας, για να το θέσω απλά, είναι να διασφαλίσουμε ότι η ρωσική οικονομία θα υποστεί πολύ μεγάλες συνέπειες όσο ο πρόεδρος Πούτιν αποφασίσει να προχωρήσει στην εισβολή του στην Ουκρανία», δήλωσε ένας δεύτερος ανώτερος αξιωματούχος της κυβέρνησης.
Σε μια προσπάθεια να μετριάσει τον αντίκτυπο των κυρώσεων στους καταναλωτές ενέργειας των ΗΠΑ και της Ευρώπης, το Υπουργείο Οικονομικών θα εξαιρέσει τις περισσότερες συναλλαγές που σχετίζονται με την ενέργεια από τις κυρώσεις, μια σημαντική διάσπαση των κυρώσεων.

Ένας αξιωματούχος χαρακτήρισε τις συνεχιζόμενες κυρώσεις «φαύλο κύκλο ανατροφοδότησης που ενεργοποιείται από τις επιλογές του Πούτιν και επιταχύνεται από τη δική του επιθετικότητα».

Οι κυρώσεις μπλοκάρουν επίσης πλήρως το Ρωσικό Ταμείο Άμεσων Επενδύσεων και τον Διευθύνοντα Σύμβουλό του, Κίριλ Ντμίτριεφ. Οι αξιωματούχοι είπαν ότι ήταν «σύμβολα της βαθιάς ριζωμένης ρωσικής διαφθοράς και επιρροής που διακινείται παγκοσμίως».

«Οι σημερινές ενέργειες αντιπροσωπεύουν τις πιο σημαντικές ενέργειες στο Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ που λαμβάνονται εναντίον μιας οικονομίας αυτού του μεγέθους και περιουσιακών στοιχείων αυτού του μεγέθους», δήλωσε ένας άλλος αξιωματούχος. «Αυτό που κάνει επίσης αυτό το περιουσιακό στοιχείο σημαντικό δεν είναι μόνο το μέγεθος των περιουσιακών στοιχείων ή το μέγεθος της χώρας που στοχεύουμε, αλλά η ταχύτητα με την οποία οι εταίροι και οι σύμμαχοί μας συνεργάστηκαν μαζί μας για να δώσουμε αυτήν την απάντηση».

Ερωτηθείς για πιθανές πρόσθετες κυρώσεις στη Λευκορωσία, η οποία φαίνεται έτοιμη να αυξήσει τον ρόλο της στη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, ένας αξιωματούχος είπε ότι οι ΗΠΑ παρακολουθούν τα γεγονότα «πολύ προσεκτικά» και ότι οι κυρώσεις στη Λευκορωσία «θα συνεχίσουν να αυξάνονται πολύ».

Πηγή: CNN